P. 1
Giao Trinh Tin Hoc A

Giao Trinh Tin Hoc A

|Views: 81|Likes:
Được xuất bản bởiadmindn

More info:

Published by: admindn on Jul 21, 2010
Bản quyền:Attribution Non-commercial

Availability:

Read on Scribd mobile: iPhone, iPad and Android.
download as DOC, PDF, TXT or read online from Scribd
See more
See less

03/30/2015

pdf

text

original

Trung tám KTTH-HN HÆÅÏNG HOAÏ     Giaïo trçnh nghãö tin hoüc phäø

thäng

Ch¬ng I : HÖ ®iÒu hµnh WINDOWS
I.Tæng quan vÒ Windows 1. Giíi thiÖu s¬ lîc HÖ ®iÒu hµnh Windows ph¸t triÓn bëi tËp ®oµn Microsoft. Lµ hÖ ®iÒu hµnh phæ biÕn nhÊt hiÖn nay. - Lµ hÖ ®IÒu hµnh 32bit ®a nhiÖm ch¹y trong m«i trêng ®å häa. - Qu¶n lý bé nhí, tµi nguyªn vµ c¸c thiÕt bÞ rÊt tèt. - Giao diÖn ®îc c¶i tiÕn, ngêi sö dông lµm viÖc víi c¸c cöa sæ, menu, hép tho¹i, biÓu tîng ... mang tÝnh trùc quan b»ng thiÕt bÞ ®IÒu khiÓn lµ mouse, cã thÓ kÕt hîp víi bµn phÝm. - C¸c c«ng cô ®îc trang bÞ tèi ®a vµ dÔ sö dông, ngoµi ra Microsoft cßn trang bÞ nhiÒu øng dông tiÖn lîi. - Windows gióp chóng ta cã thÓ kÕt nèi m¹ng may tÝnh mét c¸ch dÓ dµng. - Windows cã nhiÒu phiªn b¶n kh¸c. Mét sè phiªn b¶n phæ biÕn hiÖn nay dïng trªn m¸y PC: + Windows 95, Windows 98, Windows Me; tiÖn lîi cho c¸c may tÝnh lÎ hoÆc c¸c m¸y con trong m¹ng nhá cã cÊu h×nh thÊp. + Window NT, Windows 2000, Windows 2003.. (Win 2000 Server/ Profesional...): Hæ trî m¹nh vÒ m¹ng vµ b¶o mËt. + WindowsXP, Windows Vista: KÕ thõa c¸c ®Æc tÝnh cña c¶ Windows 9x vµ Windows 2000, Windows 2003 ®îc t¨ng cêng hæ trî vÒ c¸c thiÕt bÞ, ®Æc biÖt lµ Multimedia, ®ång thêi cã c¸c tÝnh n¨ng vÒ m¹ng vµ b¶o mËt t¬ng tù Window 2000. Windows 2003 2. Khëi ®éng vµ tho¸t khái Windows (9x/Me/2000/XP/VISTA...) - Khëi ®éng Windows: Trªn m¸y ®· cµi ®Æt Windows, chØ cÇn bËt m¸y vµ ®îi cho Windows tù khëi ®éng cho ®Õn khi xuÊt hiÖn mµn h×nh víi c¸c c«ng cô lµm viÖc. NÕu trªn m¸y cã cµi ®Æt user/pasword th× cÇn ph¶i nhËp username/pasword míi vµo lµm viÖc ®îc. - Tho¸t khái Windows: Chon Menu Start -> Shut Down. Mét hép héi tho¹i xuÊt hiÖn cho phÐp chóng ta chän mét trong c¸c chøc n¨ng, thêng lµ:

Kêch chuäüt lãn mäüt trong caïc muûc naìy âãø choün

Giaïo viãn: Voî Tráön Nhán

mail: vtnhan_vn@yahoo.com

Trang 1

thäng Khi muäún kãút thuïc mäüt phiãn laìm viãûc, cáön âoïng Windows træåïc khi tàõt maïy hay khåíi âäüng laûi maïy tênh. Âáy laì caïch chàõc chàõn âãø kãút quaí cäng viãûc âaî âæåüc læu giæî vaìo âéa cæïng vaì âãø hãû âiãöu haình quaín lyï nhæîng ngæåìi sæí duûng khaïc nhau. Caïc bæåïc thæûc hiãûn nhæ sau: + Âoïng táút caí caïc chæång trçnh æïng duûng âang chaûy trong Windows. + Nháúp chuäüt traïi vaìo nuït Start räöi di con troí chuäüt âãún nuït Shut down (tàõt maïy) . Luïc naìy mäüt baíng häüi thoaûi coï caïc tuyì choün hiãûn ra. + Coï thãø nháúp chuäüt traïi vaìo mäüt trong caïc tuyì choün sau (mäùi tuyì choün âãöu coï yï nghéa khaïc nhau): • Stand by: taûm nghé maìn hçnh • Shut down ? : âãø tàõt maïy tênh. • Restart ? : âãø khåíi âäüng laûi maïy tênh. • Restart the computer in MS-DOS mode ? âãø khåíi âäüng laûi maïy trong chãú âäü MS-DOS. • Log off... : Log out ra khái user hiÖn hµnh. • Stand by: ChuyÓn m¸y sang chÕ ®é “ngñ”, t¹m thêi kh«ng lµm viÖc. • Hybernate: Gièng Shut down, nhng Windows sÏ ghi tr¹ng th¸i, néi dung bé nhí xuèng ®Üa ®Ó phôc håi l¹i ë lÇn khëi ®éng tiªp theo.  Âäúi våïi tæìng phiãn baín Windows khaïc nhau thç häüp thoaûi coï thãø thay âäøi khaïc nhau: 3. Maìn hçnh vaì cæía säø a. Maìn hçnh   Desktop: maìn hçnh nãön, aính nãön Applications: låïp æïng duûng • Taskbar: Chæïa Start , caïc cæía säø æïng duûng âang måí • Caïc biãøu tæåüng chæång trçnh trãn maìn hçnh æïng Tãn nãön
duûng Cæûc tiãøu Cæûc âaûi Âoïng Biãøu tæåüng chæång trçnh

Trung tám KTTH-HN HÆÅÏNG HOAÏ   Giaïo trçnh nghãö tin hoüc phäø

Aính nãön

Nuït Start

Caïc æïng duûng

Thanh Taskbar

2. Cæía säø:

Giaïo viãn: Voî Tráön Nhán

mail: vtnhan_vn@yahoo.com

Trang 2

Trung tám KTTH-HN HÆÅÏNG HOAÏ    Giaïo trçnh nghãö tin hoüc phäø

thäng

II. Mét sè chøc n¨ng, øng dông cña windows
1. Thanh Taskbar: 1.1 Di chuyÓn Taskbar: Tuú theo ý thÝch cña ngêi sö dông (NSD), Taskbar cã thÓ ë mét trong 4 vÞ trÝ kh¸c nhau trªn mµn h×nh. Muèn thay ®æi vÞ trÝ cña Taskbar ta chØ viÖc drag (bÊm chuét tr¸i lªn ®èi tîng vµ kÐo rª) thanh Taskbar vµ nh¶ ra khi nµo thÊy phï hîp Di chuyãøn 1.2 . C¸c thao t¸c trªn Taskbar: 1.2.1 Trãn nãön Taskbar nhaïy nuït phaíi chuäüt
• Áøn / hiãûn caïc thanh cäng cuû • Caïc cæía säø æïng duûng âang måí xãúp låïp lãn nhau • Caïc cæía säø æïng duûng xãúp ngang caûnh nhau • Caïc cæía säø æïng duûng xãúp doüc caûnh nhau • Quay sang maìn hçnh Desktop • Xuáút hiãûn trçnh quaín lyï Task Manager

Thay âäøi kêch cåí

 Khi choün Properties

• Lock the taskbar: khoïa Taskbar • Auto-hide the taskbar: tæû che dáúu cho âãún khi con troí di chuyãøn âãún vë trê cuía noï • Group similar taskbar buttons: hiãûn caïc æïngduûng theo nhoïm • Show the clock: hiãûn âäöng häö hãû thäúng
1.2.2. Trãn caïc æïng duûng  Nhaïy nuït phaíi chuäüt i seî xuáút hiãûn

Giaïo viãn: Voî Tráön Nhán

}

Kêch hoaût æïng duûng mail: vtnhan_vn@yahoo.com Thao taïc di chuyãøn, thay Âoïng æïng âäøi kêch cåí

Trang 3

Trung tám KTTH-HN HÆÅÏNG HOAÏ    Giaïo trçnh nghãö tin hoüc phäø

thäng

 Nh¸y vµo tªn cña øng dông trªn Taskbar: ChuyÓn sang lµm viÖc víi øng dông ®ã.  Nh¸y chuét tr¸i lªn biÓu tîng Volume: Cho phÐp thay ®æi ©m lîng cña loa (nÕu cã).  Nh¸y chuét ph¶i lªn biÓu tîng Clock: Cho phÐp thay ®æi ngµy giê hÖ thèng cña m¸y nÕu chän chøc n¨ng "Adjust Date/Time". 2. Nót Start: Nót Start thùc sù lµ mét c¶i tiÕn cña Window, nã thùc hiÖn nhiÒu chøc n¨ng quan träng: Ch¹y c¸c øng dông, më file, gäi cña sæ trî gióp, t×m file(file), truy cËp Control Panel, tho¸t khái Window,...vµ c¸c c«ng cô thiÕt lËp cÊu hÝnh kh¸c. a. Nh¸y chuét tr¸i lªn nót Start sÏ xuÊt hiÖn Start Menu Program gåm c¸c néi dung nh sau:
Måí tãûp vàn baín âaî måïi Måí tãûp vàn baín âaî coï Thæûc hiãûn caïc chæång trçnh æïng duûng Måí caïc taìi liãûu træåïc gáön nháút Thiãút láûp cáúu hçnh Tçm kiãúm tãûp hoàûc thæ muûc Måí cæía säø tråü giuïp Chaûy caïc tãûp chæång trçnh coï trãn âéa

T¹m nghÜ sö dông
Tàõt maïy, khåíi âäüng lai ……..

b. Nh¸y nót chuét ph¶i lªn nót Start sÏ xuÊt hiÖn menu sau:
Open Explore Find.. Më cöa sæ Start Menu cho phÐp qu¶n lý theo nhãm  KÝch ho¹t tr×nh qu¶n lý file, th môc trªn ®Üa (Windows Explore)  T×m kiÕm file hoÆc th môc

Giaïo viãn: Voî Tráön Nhán

mail: vtnhan_vn@yahoo.com

Trang 4

thäng 3. Thay ®æi mµn h×nh nÒn Desktop Thuéc tÝnh cña Desktop bao gåm: c¸c biÓu tîng ch¬ng tr×nh, nÒn mµn h×nh, mµn h×nh b¶o vÖ, ¶nh nÒn, mµu s¾c... chóng cã thÓ ®îc thay ®æi b»ng c¸ch "BÊm nót ph¶i chuét trªn nÒn Desktop" a. S¾p xÕp c¸c biÓu tîng trªn nÒn Desktop: Nh¸y nót ph¶i chuét lªn nÒn Desktop, khi xuÊt hiÖn menu th× chän chøc n¨ng Arrange Icons by, mét menu con sÏ xuÊt hiÖn víi c¸c môc chän nh sau: S¾p xÕp c¸c biÓu tîng theo tªn S¾p xÕp theo kÝch thíc S¾p xÕp theo phÇn më réng S¾p xÕp theo ngµy th¸ng (thêi gian) Tù ®éng

Trung tám KTTH-HN HÆÅÏNG HOAÏ   Giaïo trçnh nghãö tin hoüc phäø

b. ThiÕt lËp mµn h×nh nÒn, ¶nh nÒn: 1. Thiãút láûp maìn hçnh nãön, anh nãön Nhaïy nuït phaíi chuäüt trãn maìn hçnh nãön Desktop chon Properties, choün trang desktop. Choün aính nãön åí muûc Background nãúu muäún hçnh khaïc thç nháún vaìo nuït Browse vaì tçm âãún âæåìng dáùn chæïa aính yãu thêch. Choün chãú âäü tä nãön åí muûc Positions

2. Âàût chãú âäü baío vãû maìn hçnh Âæa troí chuäüt vaìo giæîa maìn hçnh báúm nuït phaíi choün Propertices. Choün Screen save. Trong muûc Screen save choün caïc chãú âäü baío vãû

3. Thiãút láûp Font maìn hçnh Âæa troí chuäüt vaìo maìn hçnh, báúm nuït phaíi choün Propertices, choün trang Appearance, trong muûc Sheme choün caïc chãú âäü trçnh baìy. Trong muûc Item

Giaïo viãn: Voî Tráön Nhán

mail: vtnhan_vn@yahoo.com

Trang 5

thäng choün thãø hiãûn cho caïc âäúi tæåüng, muäún thay âäøi kiãøu chæî ta choün Font. Cuäúi cuìng choün Apply âãø thiãút láûp

Trung tám KTTH-HN HÆÅÏNG HOAÏ   Giaïo trçnh nghãö tin hoüc phäø

e. ThiÕt lËp chÕ ®é mµu vµ ®é ph©n gi¶i cña mµn h×nh (Settings). - Nh¸y nót ph¶i chuét lªn Desktop, chän Properties,-> Settings + Môc Color chän chÕ ®é mµu. + Môc Screen area chän ®é ph©n gi¶i. NhÊn nót Apply ®Ó ¸p ®Æt sù lùa chän míi, Cancel ®Ó huû lÖnh vµ OK ®Ó tho¸t.

4. C¸c biÓu tîng mÆc nhiªn (cã s¼n): CÇn ph©n biÖt c¸c biÓu tîng mÆc nhiªn cña Desktop vµ c¸c biÓu tîng Shortcut hoÆc Folder do ngêi dïng tù t¹o nhê h×nh vu«ng cã dÊu mòi tªn trªn biÓu tîng (nh÷ng biÓu tîng cã dÊu mòi tªn lµ do NSD t¹o). a. BiÓu tîng mÆc nhiªn My computer: Khi ®îc kÝch ho¹t, cöa sæ My computer xuÊt hiÖn, chøa tÊt c¶ c¸c tµi nguyªn cña m¸y tÝnh: C¸c æ ®Üa mÒm, ®Üa cøng, CD-ROM, m¸y in... nã cho phÐp ngêi sö dông truy cËp ®Õn hÖ thèng mét c¸ch tæng qu¸t. Chøc n¨ng t¬ng tù nh Eplorer, tuy nhiªn kh«ng cã thµnh phÇn cöa sæ liÖt kª c©y th môc mµ thay bëi thanh Toolbar Khi nh¸y ®óp lªn biÓu tîng cÇn lµm viÖc, cöa sæ t¬ng øng sÎ ®îc kÝch ho¹t. Trong Windows 98 trë lªn cho phÐp ®Æt tªn file dµi (víi ®é dµi tèi ®a 256 ký tù) vµ cã thÓ cã c¶ dÊu c¸ch. b. BiÓu tîng mÆc nhiªn Recycle Bin (Thïng r¸c): Chøa tÊt c¶ c¸c file, ch¬ng tr×nh bÞ xo¸ bá khi thao t¸c trªn Windows, gióp cho ngêi sö dông cã thÓ kh«i phôc l¹i (chøc n¨ng t¬ng tù nh Delete vµ Undelete cña Dos). Trong Explorer, xem Recycle Bin nh mét th môc con, do ®ã cã thÓ phôc håi c¸c file, biÓu tîng ch¬ng tr×nh bÞ xo¸ b»ng thao t¸c sao chÐp gi÷a c¸c th môc. Nh¸y ®óp lªn biÓu tîng Recycle Bin, cöa sæ sau xuÊt hiÖn, chÐp tÊt c¶ c¸c ®èi tîng cã thÓ phôc håi l¹i, hoÆc sao chÐp ®Õn n¬i kh¸c. Phôc håi: - Nh¸y tªn file (ch¬ng tr×nh) cÇn phôc håi. - Vµo menu File, chän Restore, Window sÏ tù ®éng kh«i phôc tªn hoÆc biÓu tîng ch¬ng tr×nh theo nguån gèc ban ®Çu. Xo¸ khái Recycle Bin: Giaïo viãn: Voî Tráön Nhán
mail: vtnhan_vn@yahoo.com

Trang 6

thäng - Nh¸y tªn file ch¬ng tr×nh cÇn xo¸ bá. - Vµo menu File, chän Delete. Xo¸ tÊt c¶ (lµm ræng thïng r¸c): chän Empty Recycle Bin trong menu File. Trong Windows, tÊt c¶ c¸c ®èi tîng bÞ xo¸ ®Òu ®îc ®a vµo Recycle Bin. Muèn xo¸ bá h¼n mµ kh«ng lu vµo thïng r¸c, cã thÓ bÊm kÌm phÝm Shift khi thùc hiÖn thao t¸c Delete. 5. C¸c biÓu tîng Shortcut: a. T¹o míi mét biÓu tîng: Cã thÓ gäi thùc hiÖn c¸c ch¬ng tr×nh øng dông tõ nót Start trªn Taskbar. Tuy nhiªn, ®èi víi c¸c øng dông thêng xuyªn ®îc sö dông, ngêi sö dông cÇn t¹o biÓu tîng cho chóng trªn Desktop ®Ó t¨ng tèc ®é lµm viÖc. C¸c bíc ®Ó t¹o mét biÓu tîng míi: - Nhaùy nuùt phaûi chuoät leân maøn hình decktop chon New -> Shortcut.

Trung tám KTTH-HN HÆÅÏNG HOAÏ   Giaïo trçnh nghãö tin hoüc phäø

NhËp ®êng dÉn ®Õn c¸c file ch¬ng trình trong hép Command line (Windows 98) hay type the location of the item (Windows XP).. (Cã thÓ nh¸y nót Browse ®Ó dß tìm file ch¬ng trình trªn ®Üa). - Nh¸y nót Next, nhËp tªn biÓu tîng ch¬ng trình (do ngêi sö dông ®Æt tuú ý) - Lùa chän biÓu tîng vµ nh¸y nót Finish ®Ó hoµn tÊt viÖc t¹o biÓu tîng ch¬ng trình. b. C¸c thao t¸c trªn biÓu tîng: - Nh¸y nót ph¶i chuét lªn biÓu tîng ch¬ng tr×nh, sÏ xuÊt hiÖn Shortcut menu sau:
Open Send to Cut Copy Create Shortcut Delete Rename Properties ->Thùc hiÖn ch¬ng tr×nh(hoÆc nh¸y ®óp lªn biÓu tîng) -> Sao chÐp file biÓu tîng ®Õn mét n¬i nµo ®ã ->C¾t biÓu tîng vµo bé ®Öm ->Sao chÐp biÓu tîng vµo bé ®Öm ->T¹o mét b¶n sao thø hai cña biÓu tîng trªn Desktop. ->Xo¸ biÓu tîng trªn desktop ->§æi tªn biÓu tîng -> Thay ®æi c¸c thuéc tÝnh cña biÓu tîng trªn ch¬ng tr×nh .

6. Control panel: Tr×nh øng dông Control Panel dïng ®Ó cµi ®Æt hoÆc thay ®æi c¸c cÊu h×nh cña hÖ thèng. Cã thÓ kÝch ho¹t Control Panel b»ng c¸ch: - Nh¸y nót Start, chän Settings  Control Panel.

Giaïo viãn: Voî Tráön Nhán

mail: vtnhan_vn@yahoo.com

Trang 7

Trung tám KTTH-HN HÆÅÏNG HOAÏ   Giaïo trçnh nghãö tin hoüc phäø

thäng

* BiÓu tîng "Accessibility Options" dïng ®Ó caìi âàût c¸c th«ng sè cÊu h×nh thiÕt bÞ nh:baìn phÝm, mµn h×nh, chuét, ©m thanh... * BiÓu tîng Add New Hardware  cµi thªm cÊu h×nh phÇn cøng míi. Nh¸y ®óp vµo biÓu tîng Add New Hardware, nh¸y nót Next ®Ó tù ®éng dß t×m cÊu h×nh phÇn cøng cña hÖ thèng nh: Card ©m thanh, Card Fax, Card Video,... * BiÓu tîng Add/Remove Programs  Thªm/Bít c¸c ch¬ng tr×nh, gåm ba môc chÝnh: + Change or Remove programs: Cµi ®Æt /gë bá c¸c øng dông. + Add new Programs: Thªm ch¬ng tr×nh míi + Add/ Remove Windows components: Thªm/Bít c¸c tiÖn Ých cña windows. * BiÓu tîng Date/Time  ThiÕt lËp ngµy giê hÖ thèng, gåm hai môc chÝnh: + Date & Time: Thay ®æi ngµy, giê hÖ thèng. + Time zone: §Æt l¹i mói giê. * BiÓu tîng Display  ThiÕt lËp c¸c th«ng sè cña Desktop (t¬ng ®¬ng thao t¸c nh¸y nót ph¶i chuét lªn Desktop - ®· tr×nh bµy ë môc tríc).

Giaïo viãn: Voî Tráön Nhán

mail: vtnhan_vn@yahoo.com

Trang 8

thäng * BiÓu tîng Fonts  Xem, thªm hoÆc bít c¸c ph«ng ch÷. Nh¸y ®óp lªn biÓu tîng Fonts ®Ó më c¶ sæ Fonts.

Trung tám KTTH-HN HÆÅÏNG HOAÏ    Giaïo trçnh nghãö tin hoüc phäø

- Xem kiÓu Fonts: Nh¸y ®óp lªn biÓu tîng hoÆc tªn Fonts t¬ng øng. - Cµi thªm Fonts míi: Vµo menu File, chän Install New Fonts... + ChØ ra æ ®Üa (trong hép Drives) vµ ®êng dÉn (trong hép Folders) chØ ®Õn c¸c file lu tr÷ ph«ng ch÷. + Lùa chän tªn ph«ng ch÷ cÇn thªm trong hép "List of fonts". + Nh¸y nót OK. - Xo¸ bít ph«ng ch÷: Nh¸y tªn ph«ng ch÷ cÇn xo¸, bÊm Delete, chän nót Yes. - Thay ®æi c¸c thuéc tÝnh cña ph«ng ch÷: Nh¸y nót ph¶i chuét lªn tªn Fonts, chän môc Properties... ®Ó thay ®æi. - Thay ®æi c¸ch hiÓn thÞ trong cöa sæ Fonts: Vµo menu View, chän c¸c môc Large Icons, List Fonts By Similarity... III. Windows Explorer: Explorer lµ c«ng cô trî gióp ®¾c lùc cña Window98, qua ®ã ta cã thÓ xem xÐt toµn bé thÕ giíi cña m¸y tÝnh ®ang dïng, tõ tæng qu¸t ®Õn chi tiÕt. Cã thÓ xem Explorer nh mét cöa sæ nh×n vµo hÖ thèng. Thay thÕ cho File Manager trong c¸c phiªn b¶n tríc cña Windows. Explorer ®îc bæ sung thªm c¸c tÝnh n¨ng gióp cho viÖc truy t×m vµ qu¶n lý th«ng tin. Tæ chøc giao diÖn ngêi dïng thuËn tiÖn vµ ®¬n gi¶n h¬n so víi File Manager.

XI. Windows Explorer
Explorer lµ c«ng cô trî gióp ®¾c lùc cña Windows, qua ®ã ta cã thÓ xem xÐt toµn bé thÕ giíi cña m¸y tÝnh ®ang dïng, tõ tæng qu¸t ®Õn chi tiÕt. Explorer cã c¸c tÝnh naêng gióp cho viÖc truy tìm vµ quaûn lý th«ng tin. Tæ chøc giao diÖn ngêi dïng thuËn tiÖn vµ ®¬n gi¶n. 1. Khëi ®éng Explorer: Click vµo Start ProgramsWindow Explorer. Cöa sæ Exploring ®îc kÝch ho¹t:

Giaïo viãn: Voî Tráön Nhán

mail: vtnhan_vn@yahoo.com

Trang 9

thäng Ta còng cã thÓ khëi ®éng Explorer b»ng c¸ch: Nh¸y nót ph¶i chuét vµo nót Start, chän Explore, hoÆc sau khi vµo My Computer nhÊp chän biÓu tîng Folders

Trung tám KTTH-HN HÆÅÏNG HOAÏ   Giaïo trçnh nghãö tin hoüc phäø

PhÇn bªn tr¸i cöa sæ liÖt kª tÊt c¶ tµi nguyªn hiÖn cã cña m¸y: C¸c æ ®Üa mÒm, cøng, æ CD-ROM, Control Panel, m¸y in, thïng r¸c,... - Nh¸y tªn ®èi tîng (æ ®Üa, th môc con,...) ®Ó chän ®èi tîng hiÖn hµnh cho phÇn bªn ph¶i cöa sæ. - Nh¸y vµo ký tù + cã t¸c dông më réng thªm mét cÊp trong cÊu tróc th môc. - Nh¸y vµo ký tù - cã t¸c dông gi¶n lîc bít mét cÊp trong cÊu tróc th môc. PhÇn bªn ph¶i cöa sæ liÖt kª chi tiÕt (bao gåm c¸c th môc con vµ file) cña ®èi tîng ®ang ®îc vÕt s¸ng trá ®Õn ë nöa bªn ph¶i cöa sæ Explorer. C¸c ®èi tîng trong nöa ph¶i cöa sæ Explorer - List: biÓu tîng vµ tªn file, th môc. - Details: biÓu tîng, tªn file, sè Byte, kiÓu file, nagú giê t¹o. - Large Icons:biÓu tîng to. - Small Icons: biÓu tîng nhá xÕp hµnh ngang. 2. C¸c thao t¸c trªn Explorer (liªn quan ®Õn th môc vµ file): a. Lùa chän ®èi tîng (file hoÆc th môc): - Lùa chän mét ®èi tîng: Nh¸y chuét vµo biÓu tîng th môc hay file. - Chän nhiÒu ®èi tîng liªn tôc ë nöa ph¶i cöa sæ: Nh¸y vµo ®èi tîng ®Çu, Ên gi÷ phÝm Shift ®ång thêi nh¸y vµo ®èi tîng cuèi. - Chän nhiÒu ®èi tîng kh«ng liªn tôc ë nöa ph¶i cöa sæ: Ên gi÷ phÝm Ctrl ®ång thêi nh¸y vµo tõng ®èi tîng. b. T¹o mét mét ®èi tîng (th môc con hoÆc file) míi: * T¹o th môc con míi. - T¹i nöa tr¸i cöa sæ click chuét vµo tªn æ ®Üa hoÆc th môc sÏ chøa th môc con cÇn t¹o. (x¸c ®Þnh th môc hiÖn thêi). Giaïo viãn: Voî Tráön Nhán
mail: vtnhan_vn@yahoo.com

Trang

10

thäng - Tõ menu chÝnh cña cöa sæ Explorer chän FileNewFolder. - Trong hép v¨n b¶n “New Folder” gá vµo tªn th môc míi. * T¹o file míi. - Click chuét vµo tªn æ ®Üa hoÆc th môc sÏ chøa file cÇn t¹o. - Vµo menu FileNew<tªn cña øng dông cÇn t¹o file>. - NhËp vµo tªn file cÇn t¹o. ( cã thÓ R_click trªn phÇn néi dung cña ®èi tîng vµ chän New ...) c. Xo¸ c¸c ®èi tîng ®· chän: - Trá chuét vµo mét trong c¸c ®èi tîng ®· chän, Ên nót ph¶i chuét, xuÊt hiÖn menu däc. - Chän Delete, chän Yes ®Ó ®a c¸c ®èi tîng ®· chän vµo thïng r¸c (sau nµy cã thÓ kh«i phôc l¹i ®îc). d. Sao chÐp - di chuyÓn th môc vµ file: - Lùa chän c¸c ®èi tîng cÇn sao chÐp ë bªn nöa ph¶i cöa sæ vµ cã thÓ thao t¸c theo c¸c c¸ch sau: C¸ch1- Nh¸y nót ph¶i chuét lªn c¸c ®èi tîng vµ rª sang th môc ®Ých ë nöa tr¸i cöa sæ, th¶ chuét. XuÊt hiÖn menu däc. + NÕu muèn sao chÐp th× chän Copy Here. + NÕu muèn di chuyÓn th× chän Move Here. C¸ch 2: NÕu muèn sao chÐp th× vµo EditCopy, cßn muèn di chuyÓn th× vµo EditCut, sau ®ã chän th môc ®Ých, ë nöa tr¸i. Vµo EditPaste C¸ch 3: - Muèn di chuyÓn th× bÊm vµ kÐo rª chuét tr¸i lªn nhãm ®èi tîng bªn nöa ph¶i qua n÷a tr¸i vµ dß t×m th môc ®Ých thÝch hîp vµ nh¶ chuét ra. - Muèn sao chÐp th× nhÊn phÝm Ctrl ®ång thêi kÐo rª chuét tr¸i lªn nhãm ®èi tîng bªn nöa ph¶i qua n÷a tr¸i vµ dß t×m th môc ®Ých thÝch hîp vµ nh¶ chuét ra. e. Thùc hiÖn mét ch¬ng tr×nh: - Cho hiÖn tªn file ch¬ng tr×nh ë nöa ph¶i cöa sæ. - Nh¸y ®óp chuét tr¸i lªn biÓu tîng ch¬ng tr×nh. f. T×m kiÕm th«ng tin trªn ®Üa. Vµo Start SearchFor File or FoldersAll files and folders

Trung tám KTTH-HN HÆÅÏNG HOAÏ   Giaïo trçnh nghãö tin hoüc phäø

Giaïo viãn: Voî Tráön Nhán

mail: vtnhan_vn@yahoo.com

Trang

11

thäng Môc All or Part of the File Name nhËp vµo tªn file hoÆc th môc cÇn t×m kiÕm (nÕu kh«ng nhí râ tªn cña ®èi tîng cã thÓ nhËp tªn cña nhãm ®èi tîng. VD : *.doc). Môc A word or Phrase in the files: nhËp néi dung mµ file cã chøa( cã thÓ kh«ng nhËp ). BÊm Search (quyÕt ®Þnh t×m). Back (quay l¹i thiÕt lËp sù t×m kiÕm)

Trung tám KTTH-HN HÆÅÏNG HOAÏ   Giaïo trçnh nghãö tin hoüc phäø

C¸c Bµi ®äc thªm
Bµi 1: Wordpad
I. Giíi thiÖu. 1. Kh¸i niÖm: Wordpad lµ ch¬ng tr×nh so¹n th¶o v¨n b¶n t¬ng ®èi hoµn chØnh. §©y lµ ch¬ng tr×nh gÇn gñi víi winword víi phÇn kiÓu .DOC. MÆc dï rÊt gän vµ dÓ sö dông Wordpad cã thÓ thùc hiÖn nhiÒu tÝnh n¨ng so¹n th¶o cao cÊp. 2. Khëi ®éng. *Click vµo nót Start->Program->Accessories->Wordpad. 3.Thµnh phÇn trong menu Wordpad. Thanh Menu chøa 6 nhãm lÖnh: 1-File: Nhãm lÖnh liªn quan ®Õn tËp tin: T¹o tËp tin, më tËp tin ®· cã s¼n. 2-Edit: Nhãm lÖnh liªn quan ®Õn viÖc chØnh, s÷a v¨n b¶n: Sao chÐp, c¾t d¸n. 3-View: chøa c¸c thÓ hiÖn trªn mµn h×nh: C¸c thanh c«ng cô , thíc... 4-Insert: Nhãm lÖnh kÕt nèi c¸c ®èi tîng tõ c¸c ch¬ng tr×nh øng dông kh¸c. 5-Format: Nhãm lÖnh ®Þnh d¹ng kÝ tù , ®o¹n , trang v¨n b¶n... 6-Help: Nhom lÖnh giíi thiÖu vµ trî gióp sö dông Wordpad. 4. Tho¸t khái Wordpad. Thùc hiÖn mét trong c¸c c¸ch sau: 1- BÊm tæ hîp phÝm < Alt+F4> 2- Chän Menu File-> exit 3- Chän Icon Wordpad(Gãc trªn bªn ph¶i cña cöa sæ Wordpad) -> Close. 4- Click mouse vµo nót Close. NÕu tËp tin ®ang so¹n th¶o cha ®îc lu, Wordpad sÎ hái l¹i tríc khi tho¸t. II. C¸c thao t¸c c¨n b¶n khi so¹n th¶o. 1. C¸c chuÈn bÞ cÇn thiÕt: * Chän Font ch÷ ViÖt nÕu muèn so¹n th¶o b»ng tiÕng ViÖt: Giaïo viãn: Voî Tráön Nhán
mail: vtnhan_vn@yahoo.com

Trang

12

thäng Format-> Font -> Chän kiÓu ch÷ (Font), d¹ng ch÷ (Font style), cë ch÷ (Size) thÝch hîp. Cã thÓ chän c¸c ®Þnh d¹ng trªn b»ng c¸c c«ng cô trªn mµn h×nh. 2. So¹n th¶o: Gâ v¨n b¶n tríc råi ®Þnh d¹ng sau hay chän tríc c¸ch ®Þnh d¹ng råi gâ v¨n b¶n sau ®Òu ®ù¬c. Nhng nªn chän c¸ch thø nhÊt (gâ v¨n b¶n tríc råi ®Þnh d¹ng sau). B¾t ®Çu nhËp v¨n b¶n tõ s¸t lÒ tr¸i, chØ dïng phÝm Enter ®Ó xuèng hµng khi ®· kÕt thóc mét ®o¹n v¨n vµ b¾t ®Çu mét ®o¹n kh¸c. C¸c phÝm thêng dïng trong so¹n th¶o: Home/End: VÒ ®Çu/cuèi dßng. Ctrl+Home / Ctrl+End: VÒ ®Çu/cuèi v¨n b¶n. Ctrl+PgUp/ Ctrl+PgDn: VÒ ®Çu/cuèi cöa sæ. 3. C¸c thao t¸c trªn File: a. Lu v¨n b¶n thµnh mét tËp tin. Chän File-> Save. + ë môc "Save in" gâ vµo "tªn æ ®Üa , th môc chøa tËp tin" + ë môc "File name" gâ vµo "tªn tËp tin, cã thÓ dµi h¬n 8 kÝ tù, kÓ c¶ kho¶ng trèng". (ChØ nhËp phÇn tªn, Wordpad sÏ tù ®iÒn phÇn kiÓu) + ë môc "Save as type" chän lo¹i v¨n b¶n Wordpad sÏ lu , th«ng thêng lµ Word for Winword 6.0 + Nót lÖnh Save: lu v¨n b¶n. + Cancel: Huü bá thao t¸c lu. ë c¸c lÇn lu sau Wordpad sÏ tù ®éng lu l¹i tËp tin víi tªn ®· ®Æt. NÕu muèn lu File víi tªn kh¸c th× chän File -> Save as. b. Më mét tËp tin ®· cã: Chän File -> Open. + Look in: Tªn æ ®Üa, th môc chøa tËp tin. + File name: Tªn tËp tin. + Save as type: Lo¹i v¨n b¶n Wordpad. + Nót lÖnh Open: Më v¨n b¶n. + Cancel: Huü bá thao t¸c më v¨n b¶n. c. T¹o mét tËp tin míi: File -> New Chän v¨n b¶n th«ng thêng lµ Word 6.0 Document-> OK. 4. C¸c thao t¸c ®Þnh d¹ng v¨n b¶n. Sö dông thanh c«ng cô. * §Þnh d¹ng kÝ tù * Thao t¸c trªn ®o¹n v¨n b¶n: Fonts: KiÓu ch÷ Left: Canh lÒ tr¸i Size : Cë ch÷ Center: Canh gi÷a B (Bold) : In ®Ëm Right: Canh lÒ ph¶i U (Underline) :G¹ch ch©n Bullets: §Æt kÝ tù lµm dÊu ë ®Çu mçi ®o¹n I (Italic) : Ch÷ nghiªng A (Co lor) Mµu ch÷ 5. C¸c thao t¸c trªn khèi: * §Þnh khèi: KÐo mouse lít trªn c¸c kÝ tù hoÆc ®o¹n muèn ®Þnh khèi. * Sao chÐp khèi: - §Þnh khèi ®o¹n v¨n b¶n muèn sao chÐp: Chän Edit -> Copy ( hoÆc nhÊn Ctrl+C ) Giaïo viãn: Voî Tráön Nhán
mail: vtnhan_vn@yahoo.com

Trung tám KTTH-HN HÆÅÏNG HOAÏ   Giaïo trçnh nghãö tin hoüc phäø

Trang

13

thäng - §Æt con trá t¹i vÞ trÝ nhËn : Chän Edit -> Paste ( hoÆc nhÊn Crtl+V ) * Di chuyÓn khèi: - §Þnh khèi v¨n b¶n cÇn di chuyÓn: Chän Edit -> Cut ( hoÆc nhÊn Ctrl+X ), khèi sÏ ®îc c¾t khái v¨n b¶n. - §Æt con trá t¹i vÞ trÝ muèn di chuyÓn khèi ®Õn: Chän Edit -> Paste ( hoÆc nhÊn Ctrl+V ). * Xo¸ khèi : - §Þnh khèi ®o¹n v¨n b¶n muèn xo¸ : nhÊn phÝm DELETE. * Phôc håi t×nh tr¹ng tríc ®ã: - Chän Edit -> Undo ( hoÆc nhÊn Ctrl+Z ) 6. Thao t¸c ®Æt tab Tab dïng ®Ó t¹o v¨n b¶n d¹ng cét. Khi nhÊn phÝm TAB, con trá sÏ dõng t¹i mçi mèc Tab. C¸ch ®Æt: Chän Format -> Tab + Tab stop position: VÞ trÝ ®Æt Tab + Set: T¹o mèc Tab. + Clear: Xo¸ mèc Tab. + Clear all: Xo¸ tÊt c¶ c¸c mèc Tab. 7. ChÌn h×nh ¶nh vµo v¨n b¶n. * Sö dông clipboard - ChuyÓn sang mét øng dông kh¸c cã thÓ xö lý ¶nh. ( VÝ dô : Paint ). Më mét tËp tin s¼n cã hay vÏ mét h×nh ¶nh míi. Dïng c«ng cô kÐo c¾t mÉu muèn ghÐp. Chän Edit -> Copy ( hoÆc nhÊn Ctrl+C ) - ChuyÓn vÒ mµn h×nh Wordpad ( nhÊn Alt+Tab ): §Æt con trá t¹i ®iÓm nhËn. Chän Edit -> Paste ( hoÆc nhÊn Ctrl+V) * Sö dông chøc n¨ng Object Linking and Embeding . - §Æt con trá t¹i n¬i muèn ghÐp h×nh: insert -> Object: - Chän mét øng dông cã trong danh s¸ch Object Type -> OK . Sö dông h×nh ¶nh nµy ®Ó t¹o h×nh ¶nh mèn chÌn. Chän lÖnh cËp nhËt File -> Update. - Trë vÒ Wordpad: File -> exit and Return to Wordpad. H×nh ¶nh cã thÓ ®îc ®iÒu chØnh l¹i b»ng c¸ch click ®óp vµo h×nh ®Ó më l¹i øng dông ®· t¹o nã.

Trung tám KTTH-HN HÆÅÏNG HOAÏ   Giaïo trçnh nghãö tin hoüc phäø

Giaïo viãn: Voî Tráön Nhán

mail: vtnhan_vn@yahoo.com

Trang

14

Trung tám KTTH-HN HÆÅÏNG HOAÏ   Giaïo trçnh nghãö tin hoüc phäø

thäng

Bµi 2.

PAINT

I. Giíi thiÖu 1. Kh¸i niÖm: Paint lµ øng dông ®Ó vÏ c¸c h×nh ®å ho¹ theo ý muèn b»ng c¸c c«ng cô s½n cã. 2. Khëi ®éng: Click mouse vµo nót lÖnh StartProgramAccessesoriesPaint 3. Thµnh phÇn cöa sæ Paint: C¸c thµnh phÇn cña mét cöa sæ Paint. * C¸c nót cùc tiÓu (Minimize), nót cùc ®¹i (Maximize), nót ®ãng cöa sæ (trªn thanh tiªu ®Ò) * Thanh Menu chøa 6 nhãm lÖnh: File, Edit, View, Image, Option, Help * Hép c«nh cô ( toolbox): n»m däc biªn tr¸i cña cöa sæ. * B¶ng mµu. 4. Tho¸t øng dông Paint: Thùc hiÖn mét trong c¸c c¸ch sau: - BÊm tæ hîp phÝm < Alt+Tab >. - Chän Menu File -> Exit. - Chän Icon Paint ( Gãc trªn bªn ph¶i cña cöa sæ Paint ) . - Click mouse vµo nót Close. NÕu tËp tin ®ang so¹n th¶o cha lu , Paint sÏ hái l¹i tríc khi tho¸t. II. Thao t¸c vÏ. 1. C¸c bíc tuÇn tù ®Ó vÏ: a. Chän c«ng cô: Click mouse vµo c«ng cô cÇn chän trong hép c«ng cô. C«ng cô ®îc chän sÏ sËm mµu h¬n. b. Chän mµu: Cã hai lo¹i mµu: mµu viÒn (mµu cña nÐt vÏ), click phÝm tr¸i cña mouse trªn mµu chän; mµu nÒn, click phÝm ph¶i cña mouse trªn mµu chän. c. VÏ: Th«ng thêng, chØ cÇn trá chuét t¹i vÞ trÝ ®Çu, bÊm vµ giö nót tr¸i chuét kÐo ®Õn vÞ trÝ cuèi. Tuy nhiªn cã vµi c«ng cô ®ßi hái ph¶i thùc hiÖn nhiÒu thao t¸c h¬n. 2. Thao t¸c víi mÉu c¾t. (Cã thÓ sö dông c¸c c«ng cô vÏ). a. T¹o mét mÉu c¾t. Chän c«ng cô c¾t mÉu, click vµo ®iÓm ®Çu, gi÷ mouse vµ kÐo ®Õn ®iÓm cuèi cña mÈu c¾t. MÉu c¾t sÏ ®îc bao b»ng mét h×nh vu«ng hay ch÷ nhËt cã nÐt ®øt qu·ng. b. Di chuyÓn mÉu c¾t. Trá chuét vµo mÉu c¾t, bÊm vµ gi÷ mouse kÐo ®Ðn vÞ trÝ míi. c. Sao chÐp mÉu c¾t. Trá chuét vµo mÉu c¾t, nhÊn phÝm Ctrl ®ång thêi drag mouse ®Õn vÞ trÝ míi. d. KÐo lª mÉu c¾t Trá chuét vµo mÉu, nhÊn phÝm Shift ®ång thêi drag mouse ®Õn vÞ trÝ míi. e. Lu mÉu c¾t thµnh mét tËp tin T¹o mÉu c¾t muèn lu. Chän Edit->Copy to->Thùc hiÖn thao t¸c lu tËp tin. Giaïo viãn: Voî Tráön Nhán
mail: vtnhan_vn@yahoo.com

Trang

15

Trung tám KTTH-HN HÆÅÏNG HOAÏ   Giaïo trçnh nghãö tin hoüc phäø

thäng f. GhÐp mét mÉu c¾t vµo b¶n vÏ. Chän Edit -> Paste from -> chän tËp tin chøa mÉu ®· lu -> OK 3. Sö dông Menu Image a. Xoay mÉu vÏ. Chän mÉu muèn xoay. Chän Image -> Flip/Rotate Flip horizontal: Xoay mÉu theo chiÒu ngang. Flip vertical: Xoay mÉu theo chiÒu däc Rotate by Angle: Xoay theo gãc ®é. b. Thay ®æi kÝch thíc vµ ®é nghiªng cña b¶n vÏ. Chän mÉu muèn thay ®æi kÝch thíc. Chän Image -> Stretch/Skew Stretch: Thay ®æi kÝch thíc mÉu. Skew: KÐo nghiªng mÉu theo gãc ®é Horizontal: Theo chiÒu ngang. Vertical: Theo chiÒu ®øng c. Thay ®æi kÝch thíc b¶n vÏ Chän Image -> attribute Width: Thay ®æi chiÒu réng cña b¶n vÏ. Heigh: Thay ®æi chiÒu cao cña b¶n vÏ. Unit: §¬n vÞ cña b¶n vÏ. Color: Thay ®æi lo¹i b¶ng mµu. d. Xo¸ toµn bé b¶n vÏ. Chän Image -> Clear all. 4. Mét sè thao t¸c kh¸c. a. Xem h×nh trªn toµn mµn h×nh Chän View -> View Bitmap. Ên phÝm bÊt kú ®Ó trë l¹i b×nh thêng b. Pha mµu: Chän mµu muèn pha -> Option -> Edit Color -> Define Custom Color. KÐo mouse trªn b¶ng mµu ®Ó cã mµu míi -> Add to Custom Color -> OK c. Lu b¶n vÏ ®Ó t¹o mµn h×nh. Chän File -> Set as Wallpaper ( Tiled ) : B¶n vÏ tr¶i ®Òu hÕt mµn h×nh. Chän File -> set as Wallpaper ( Centered ) : ChØ mét b¶n vÏ gi÷a mµn h×nh.

Giaïo viãn: Voî Tráön Nhán

mail: vtnhan_vn@yahoo.com

Trang

16

Trung tám KTTH-HN HÆÅÏNG HOAÏ   Giaïo trçnh nghãö tin hoüc phäø

thäng

Ch¬ng V So¹n th¶o v¨n b¶n trong MicroSoft Word BµI 1: GIíI THIÖU WORD
I. Giôùi thieäu MicroSoft Word là chương trình xử lý vaên baûn cao cao cấp chạy trong hệ điều haønh Windows (ch¬ng tr×nh ®a v¨n b¶n) nghÜa lµ cã thÓ më nhiÒu h¬n mét cöa sæ v¨n b¶n t¹i mét thêi ®iÓm. Word ®îc trang bÞ nhiÒu chøc n¨ng cho phÐp ngêi sö dông so¹n th¶o vµ tr×nh bµy v¨n b¶n mét c¸ch sinh ®éng ñeå soaïn thaûo caùc vaên baûn , saùch vôû , taïp chí…phuïc vuï cho coâng taùc vaên phoøng vaø coù caùc tính naêng maïnh sau:  Giao dieän thoâng qua caùc heä thoáng thöïc ñôn vaø hoäp hoäi thoaïi  Coù khaû naêng giao tieáp döõ lieäu vôùi caùc öùng duïng khaùc  Coù caùc chöông trình tieän ích taïo caùc vaên baûn ñaëc bieät  Coù chöông trình kieåm tra, söûa chính taû, goû taét,… II. HÖ THèNG MENU Vµ C¸C THANH C¤NG Cô 1. HÖ thèng menu Gåm c¸c menu sau: 1. FILE Chøa c¸c lÖnh liªn quan ®Õn c¸c thao t¸c trªn v¨n b¶n mét c¸ch tæng thÓ, nh t¹o míi (New); më (Open); ®ãng (Close); ghi (Save); ghi díi tªn kh¸c (Save As); khai b¸o giÊy (Page Setup);xem tríc khi in (Print Preview);in (Print), tho¸t Word (Exit) 2. EDIT Chøa c¸c lÖnh so¹n th¶o nh: phôc håi lÖnh (Undo); c¸c lÖnh sao chÐp th«ng tin (c¾t: Cut; sao chÐo: Copy; d¸n: Paste); t×m kiÕm vµ thay thÕ (Find, Replace)... 3. VIEW Tæ chøc s¾p xÕp mµn h×nh lµm viÖc cña Word, nh: b×nh thêng (Normal); xem theo cÊu tróc tæng thÓ (Outline); xem víi sù tr×nh bµy v¨n b¶n (Page Layout); khai b¸o tiªu ®Ò ®Çu vµ cuèi trang (Header and Footer); bËt/t¾t thíc (Ruler); bËt/t¾t c¸c thanh c«ng cô (Toolbars); thay ®æi tØ lÖ hiÓn thÞ v¨n b¶n (Zoom)

Giaïo viãn: Voî Tráön Nhán

mail: vtnhan_vn@yahoo.com

Trang

17

thäng 4. INSERT ChÌn thªm th«ng tin vµo v¨n b¶n, nh: ng¾t trang (Break); chÌn sè hiÖu trang (Page Numbers);chÌn kÝ hiÖu ®Æc biÖt(Symbol);chÌn tranh(Picture);chÌn ®èi tîng (Object) 5. FORMATLµ menu thêng ®îc sö dông nhÊt. Chøa c¸c lÖnh t¹o d¹ng c¸c thuéc tÝnh cña ®o¹n v¨n (Paragraph), nh: font ch÷ (Font); ®Æt tab (Tabs); t¹o bãng vµ ®êng viÒn (Borders and Shading); cét (Columns)... 6. TOOLS Chøa c¸c c«ng cô bæ trî cho Word, nh: kiÓm tra lçi chÝnh t¶ (Spelling); tù ®éng söa lçi (Auto Correct); thay ®æi c¸c tïy chän (Options) 7. TABLE Cho phÐp chÌn b¶ng vµ c¸c thao t¸c b¶ng biÓu. 8. WINDOWS S¾p xÕp, tæ chøc, chuyÓn ®æi gi÷a c¸c cöa sæ v¨n b¶n. 9. HELP Th«ng tin trî gióp cña Word 2. Thanh c«ng cô Thanh c«ng cô chøa c¸c biÓu tîng. Mçi biÓu tîng ®¹i diÖn cho mét chøc n¨ng trong Word. Thanh c«ng cô cã thÓ ®îc biÕn ®æi, s¾p xÕp, tæ chøc phï hîp víi tõng ngêi sö dông. Th«ng thêng cã c¸c thanh sau: a. Thanh Standard lµ thanh chuÈn, chøa c¸c biÓu tîng sau: C¸c biÓu tîng ®¹i diÖn nhãm lÖnh trong menu FILE: New Open Save
1. Thanh tieâu ñeà

Trung tám KTTH-HN HÆÅÏNG HOAÏ    Giaïo trçnh nghãö tin hoüc phäø

Print

Print Preview

2. Menu 3.Caùc thanh coâng cuï 4.Caùc nuùt ñieàu khieån 5. Thöôùc 6. Thanh tröôït 8.Thanh Coâng cuï veõ

7. Thanh tính Traïng

C¸c biÓu tîng thêng dïng : Cut Copy Paste Undo Redo Painter

ChÌn b¶ng T¹o cét BËt/t¾t thanh vÏ Drawing b. Thanh Formatting lµ thanh t¹o d¹ng v¨n b¶n, chøa c¸c biÓu tîng sau: [Hép chän font] [KÝch cì] [B - §Ëm] [I - Nghiªng] [U - G¹ch ch©n] [ chØnh tr¸i], ...

Giaïo viãn: Voî Tráön Nhán

mail: vtnhan_vn@yahoo.com

Trang

18

Trung tám KTTH-HN HÆÅÏNG HOAÏ   Giaïo trçnh nghãö tin hoüc phäø

thäng

III. KHëI §éNG Vµ KÕT THóC WORD 1. Khëi ®éng Word: 1. Khôûi ñoäng Coù theå thöïc hieän moät trong caùc caùch sau:  Caùch 1 : Khôûi ñoäng töø bieåu töôïng Nhaùy ñoâi vaøo bieåu töôïng Microsoft Word hoaëc baám choïn bieåu töôïng Microsoft Word roài aán Enter  •Caùch 2: Vaøo Start choïn Program vaø choïn Microsoft Word  Caùch 3: vaøo Start chon Run vaø goû vaøo ñöôøng daãn cuûa chöông trình, thoâng thöôøng ñöôøng daãn laø: C:\program files \Microsoft Office\Winword 2. §ãng cöa sæ v¨n b¶n: Sau khi hoµn tÊt c«ng viÖc trªn mét cöa sæ v¨n b¶n, ta nªn ®ãng l¹i b»ng c¸ch chän [FILE]\Close hoÆc nhÊn Ctrl-F4 3. KÕt thóc ch¬ng tr×nh Word: Caùch 1: aán phím Alt + F4 Caùch 2: ñöa troû chuoät nhaùy phaûi taïi bieåu töôïng W treân thanh tieâu ñeà vaø choïn Close Caùch 3: nhaùy chuoät leân bieâu töôïng coù daáu X ôû goùc treân beân phaûi maøn hình NÕu tríc ®ã cha ghi nh÷ng thay ®æi ®èi víi v¨n b¶n ®ang so¹n th¶o, th× Word sÏ

th«ng b¸o: Chän [Yes] ®Ó ghi, [No] kh«ng ghi vµ [Cancel] sÏ hñy lÖnh. bµi ®äc thªm sö dông tæ hîp phÝm vµ sö dông vietkey ®Ó gâ tiÕng viÖt trong word 1.Các tổ hợp phím thường dùng:  Di chuyển con trỏ • Qua trái 1 ký tự:  • Qua phải một ký tự:  • Lên một dòng: • Xuống một dòng: Home : Đưa con trỏ về đầu dòng End: Đưa con trỏ về cuối dòng PgUp: Lên một trang màn hình PgDn: Xuống một trang màn hình Ctrl + Home : Về đầu văn bản
mail: vtnhan_vn@yahoo.com

    

Giaïo viãn: Voî Tráön Nhán

Trang

19

Trung tám KTTH-HN HÆÅÏNG HOAÏ   Giaïo trçnh nghãö tin hoüc phäø

     

thäng Ctrl + End: Về cuối văn bản F5 hoặc Ctrl + G : Di chuyển con trỏ đến trang nào đó Delete: Xoá ký tự bên phải con trỏ Bacskspace: Xoá ký tự bên trái con trỏ Insert : Chuyển chế độ chèn và đè ESC: Ngắt một công việc đang thực hiện
ESC Home End

PnUp

PgDn

Delete

Alt

Backspage

Insert

Crtl + Home

Ctrl +End

 2. Nguyên tắc nhập một văn bản
*Không được ấn Enter để xuống dòng khi khi chưa xong một đoạn văn bản( Paragraph) *Phím Enter chỉ được dùng khi khi kết thúc một Paragraph hoặc muốn xuống dòng *Nhập xong văn bản mới dùng các thao tác để hiệu chỉnh 3. Thao tác trên khối a. Chọn khối •Dùng phím: -Chọn từ trên xuống: đưa trỏ chuột đến vị trí đầu tiên của khối cần chọn, giử phím Shift đồng thời ấn các phím mũi tên để thực hiện thao tác chọn - chọn từ dưới lên: ngược lại

•Dùng chuột : -Chọn từ trên xuống: đưa trỏ chuột đến vị trí đầu của khối cần chọn, giử nút trái chuột kéo rê đến vị trí cuối cùng của khối rồi thả ra -Chọn từ dưới lên: ngược lại •Dùng phím + Chuột: -Chọn từ trên xuoáng :Đưa trỏ chuột đến vị trí đầu của khối cần chọn, giử phím Shift sau đó đưa trỏ chột đến vị trí cuối cùng và bấm chuột - Chọn từ dưới lên : ngược lại b. Sao chép khối Sau khi đã chọn khối bấm tổ hợp phím Ctrl + C hoặc bấm biểu tượng Sau ñoù ñöa troû chuoät ñeán vò trí caàn daùn baám Ctrl + V hoaëc baám bieåu töôïng

c. Di chuyeån khoái:
Giaïo viãn: Voî Tráön Nhán
mail: vtnhan_vn@yahoo.com

Trang

20

thäng Sau khi ñaõ choïn khoái baám toå hôïp phím Ctrl +X hoaëc baám bieåu töôïng Sau ñoù ñöa troû chuoät ñeán vò trí caàn chuyeån ñeán vaø aán toå hôïp phím Ctrl +V hoaëc baám bieåu töôïng d. Xoaù khoái: Sau khi ñaõ choïn khoái ta aán phím delete

Trung tám KTTH-HN HÆÅÏNG HOAÏ   Giaïo trçnh nghãö tin hoüc phäø

IX. Goõ Tieáng vieät
Muốn goõ ñöôïc tieáng vieät ta phaûi khôûi ñoäng phaàn meàn goõ tieáng vieät( VietKey 2000, Unikey…) sau ñoù phaûi keát hôïp ñuùng 3 yeáu toâ: Kieåu goõ Baûng maõ Font chöõ
Thông thường chúng ta chọn kiểu gỏ Telex

Đối với mỗi nhóm Font chữ thì chúng ta chọn một bảng mã tương thích theo quy luaät sau:  Đối với những Font bắt đầu bởi .Vn… Chúng ta chọn bảng mã TCVN3-ABC(.Vntimes)  Với những Font bắt đầu bởi Vni -… chúng ta chọn bảng mã Vni-Win ( Vni - Times)  Những Font bắt đầu bởi VN… choïn bảng mã VietWare-X  Một số Font còn lại chọn bảng mã Unicode Caïch goî Tiãúng Viãût: Coï nhiãöu caïch goî: Telex, Vni,... Sau âáy laì caïch goî Telex:

Bµi 2: QU¸ TR×NH T¹O V¡N B¶N TRONG WORD
I. TæNG QUAN VÒ V¡N B¶N V¨n b¶n lµ mét tËp hîp c¸c ®èi tîng ®îc tæ chøc theo mét ®Þnh d¹ng nµo ®ã. C¸c ®èi tîng cña v¨n b¶n cã thÓ lµ: c¸c ®o¹n v¨n, b¶ng biÓu, h×nh ¶nh... V¨n b¶n cã thÓ ®îc ph©n chia tïy thuéc vµo sù ®Þnh d¹ng trªn trang. Gåm c¸c lo¹i sau:

Giaïo viãn: Voî Tráön Nhán

mail: vtnhan_vn@yahoo.com

Trang

21

thäng S¸ch, gi¸o tr×nh: C¸c trang theo mét dßng liªn tôc, hÕt trang nµy tù ®éng sang trang kÕ tiÕp, cã tÝnh thèng nhÊt vÒ ®Þnh d¹ng. §èi tîng chñ yÕu lµ c¸c ®o¹n v¨n. Tµi liÖu kü thuËt: GÇn gièng s¸ch, gi¸o tr×nh nhng sù ®Þnh d¹ng c¸c trang cã thÓ kh¸c nhau, vÝ dô: xen gi÷a c¸c trang d¹ng ®øng lµ c¸c b¶ng biÓu d¹ng ngang. §èi tîng chñ yÕu lµ b¶ng biÓu, v¨n b¶n thêng ®îc bè trÝ ®Æc biÖt theo c¸c khèi. T¹p chÝ, b¸o...: NÐt ®Æc trng lµ c¸c trang kh«ng cã tÝnh liªn tôc, thêng ph©n chia v¨n b¶n theo c¸c cét. C¸c lo¹i tê rêi nh: ®¬n tõ, b¶ng biÓu, tê qu¶ng c¸o... thêng ng¾n, chiÕm tõ 1 ®Õn mét vµi trang. Sù ®Þnh d¹ng thêng mang tÝnh tù do, Ýt chÞu sù rµng buéc nh s¸ch, b¸o... Tïy thuéc vµo lo¹i v¨n b¶n mµ ngêi sö dông sÏ chän mét ch¬ng tr×nh thÝch hîp nhÊt ®Ó t¹o nã. §èi víi Word, thêng thÓ hiÖn søc m¹nh trong c¸c lo¹i s¸ch, gi¸o tr×nh, hÖ thèng b¶ng biÓu... nhê ®îc trang bÞ c¸c c«ng cô m¹nh ®Ó xö lý c¸c lo¹i nµy. * C¸c phÇn tö chÝnh (d¹ng text) ®Ó x©y dùng v¨n b¶n thêng lµ: Ký tù (character), ký hiÖu (symbol) * Tõ (word) * C©u (sentence), dßng (line) * §o¹n v¨n (paragraph) * Trang (page) * V¨n b¶n (document) * Ên phÈm (publish) Ngoµi ra, cã thÓ bæ sung vµo mét v¨n b¶n c¸c phÇn tö phi v¨n b¶n (non-text) nh: tranh ¶nh, h×nh vÏ vµ c¸c ®èi tîng kh¸c nh: ©m thanh, ®o¹n phim, b¶ng tÝnh... Víi mçi ®èi tîng text còng nh non-text, Word cã nh÷ng thao t¸c thÝch hîp ®èi víi chóng. II. QU¸ TR×NH T¹O MíI MéT V¡N B¶N Cã nhiÒu c¸ch thøc kh¸c nhau ®Ó t¹o ra mét v¨n b¶n, ë ®©y tr×nh bµy c¸ch phæ biÕn nhÊt. 1. Tríc hÕt, x¸c ®Þnh d¹ng thøc, ph¸c häa cÊu tróc tæng thÓ cña v¨n b¶n cÇn t¹o. Më mét cöa sæ v¨n b¶n míi (chän New) trong Word. 2. Dïng chøc n¨ng Page Setup (menu FILE) ®Ó chän lo¹i giÊy, khai b¸o khung trang... 3. NÕu lµ v¨n b¶n lo¹i s¸ch, gi¸o tr×nh, luËn v¨n... cã tÝnh yªu cÇu cao vÒ ®Þnh d¹ng th× cÇn tiÕn hµnh c¸c khai b¸o vÒ kiÓu (Style) ®Ó ®¶m b¶o sù thèng nhÊt vÒ t¹o d¹ng cña c¸c ®o¹n v¨n vµ cña toµn thÓ v¨n b¶n. 4. TiÕn hµnh nhËp néi dung díi d¹ng th« (cha t¹o d¹ng). 5. ChØnh söa lçi v¨n b¶n nÕu cÇn thiÕt. 6. Giai ®o¹n t¹o d¹ng v¨n b¶n: chän c¸c ®o¹n thÝch hîp vµ t¹o d¹ng theo yªu cÇu. Chän c¸c lÖnh trong menu INSERT nh Symbol, Picture, Frame, Textbox, Object... ®Ó bæ sung vµo v¨n b¶n nh÷ng phÇn tö kh«ng thÓ nhËp ®îc tõ bµn phÝm. 7. Dïng chøc n¨ng Print Preview (menu FILE) ®Ó kiÓm tra cÊu tróc toµn bé v¨n b¶n. 8. Chän [File]\Save ®Ó lu gi÷, [FILE]Print ®Ó in v¨n b¶n. 9. Hoµn tÊt v¨n b¶n, chän [FILE]Close ®Ó ®ãng cöa sæ v¨n b¶n. * Sau khi mét v¨n b¶n ®· ®îc lu (Save), ta cã thÓ më l¹i (Open) ®Ó tiÕn hµnh c¸c thay ®æi theo yªu cÇu vµ sau ®ã sÏ ghi l¹i.

Trung tám KTTH-HN HÆÅÏNG HOAÏ   Giaïo trçnh nghãö tin hoüc phäø

Giaïo viãn: Voî Tráön Nhán

mail: vtnhan_vn@yahoo.com

Trang

22

Trung tám KTTH-HN HÆÅÏNG HOAÏ    Giaïo trçnh nghãö tin hoüc phäø

thäng

III. C¸C THAO T¸C SO¹N TH¶O C¥ B¶N 1. Di chuyÓn gi÷a c¸c phÇn tö §Ó di chuyÓn cã thÓ dïng mouse click vµo vÞ trÝ cÇn chuyÓn ®Õn, hoÆc dïng 8 phÝm di chuyÓn: Left , Right, Up, Down, Home, End, PageUp, PageDown vµ kÕt hîp víi phÝm Ctrl ®Ó t¨ng tèc ®é di chuyÓn (t¹o thµnh 16 phÝm di chuyÓn). 2. Chän (select) c¸c ®èi tîng Trong qu¸ tr×nh sö dông Word, c¸c thao t¸c chän bao gåm: chän mét ®èi tîng cña Word nh: chän menu vµ c¸c lÖnh trong nã, chän mét biÓu tîng lÖnh trong thanh c«ng cô; vµ chän c¸c phÇn tö cña v¨n b¶n, gåm: chän ký tù, tõ, c©u, dßng, ®o¹n, c¸c ®èi tîng kh¸c... Cã thÓ dïng mouse hoÆc bµn phÝm ®Ó chän. Thao t¸c mouse lµ click vµ drag; hoÆc dïng phÝm Shift kÕt hîp víi 16 phÝm di chuyÓn ®Ó chän. Nguyªn t¾t c¬ b¶n lµ: ®Æt mouse ë vÞ trÝ ®Çu tiªn, kÐo lª mouse (drag) ®ªn vÞ trÝ cuèi cïng muèn chän vµ th¶ mouse ra, khi ®ã ®o¹n v¨n b¶n dang chän sÏ ®îc chiÕu s¸ng (ch÷ tr¾ng, nÒn ®en) Khi chuyÓn mouse sang vïng tr¸i nhÊt cña v¨n b¶n sÏ lµm cho mouse cã híng quay sang ph¶i. Lóc nµy mouse ®ang ë chÕ ®é chän v¨n b¶n, chØ cÇn click, double-click hoÆc drag ®Ó chän. 3. NhËp néi dung vµ hiÖu chØnh v¨n b¶n Dïng bµn phÝm ®Ó nhËp néi dung v¨n b¶n díi d¹ng th«. §èi víi viÖc sö dông tiÕng ViÖt trong Windows, cÇn ®¶m b¶o c¸c yªu cÇu sau: Cã ch¬ng tr×nh ®iÒu khiÓn bµn phÝm tiÕng ViÖt ®ang ho¹t ®éng (thêng lµ ABC, VietWare, VietKey, VNI...) vµ chøc n¨ng gâ tiÕng ViÖt ®ang ®îc bËt (ON). Font ch÷ ®ang sö dông ph¶i phï hîp víi b¶ng m· font ch÷ mµ ch¬ng tr×nh gâ tiÕng ViÖt ®ang hç trî. C¸c phÝm söa lçi th«ng thêng lµ: Delete ®Ó xãa ký tù bªn ph¶i, Back space ®Ó xãa bªn tr¸i (lïi xãa); kÕt hîp víi Ctrl ®Ó xãa mét tõ. Khi cã mét nhãm ®èi tîng ®ang ®îc chän, viÖc nhËp tõ bµn phÝm sÏ tiÕn hµnh xãa chóng vµ thay b»ng ký tù võa gâ vµo. Trong qu¸ tr×nh nhËp néi dung, phÝm Enter dïng ®Ó t¹o dÊu hiÖu kÕt thóc ®o¹n vµ chÌn thªm mét ®o¹n míi; phÝm Shift-Enter t¹o ra dÊu ng¾t dßng nhng kh«ng ng¾t ®o¹n; Ctrl-Enter chÌn dÊu ng¾t qua trang míi; Ctrl-Shift-Enter ®Ó ng¾t qua cét. Ngoµi ra cã thÓ sö dông c¸c chøc n¨ng sau trong qu¸ tr×nh nhËp néi dung: Sao chÐp khèi v¨n b¶n ®· chän vµo bé ®Öm (clipboard): Ctrl+Ins, Ctrl+C hoÆc [EDIT]\Copy C¾t khèi v¨n b¶n ®· chän vµo bé ®Öm: Shift+Del, Ctrl+X hoÆc [EDIT]\Cut D¸n khèi v¨n b¶n ®· sao chÐp hoÆc c¾t tríc ®ã t¹i vÞ trÝ hiÖn thêi cña con trá text: Shift+Ins, Ctrl+V hoÆc [EDIT]\Paste Clipboard  Copy / Cut

Paste
mail: vtnhan_vn@yahoo.com

Giaïo viãn: Voî Tráön Nhán

Trang

23

Trung tám KTTH-HN HÆÅÏNG HOAÏ   Giaïo trçnh nghãö tin hoüc phäø

 §èi tîng ®îc chän

thäng  §a ra b¶n sao ë vÞ trÝ míi

(Qu¸ tr×nh sao chÐp th«ng tin) Huû bá lÖnh võa thùc hiÖn xong: Alt+BackSpace, Ctrl+Z hoÆc [EDIT]\Undo, thêng ®îc sö dông khi tríc ®ã ta thùc hiÖn mét thao t¸c bÞ lçi g©y ra sù thay ®æi néi dung hay h×nh thøc cña v¨n b¶n. LÆp l¹i lÖnh võa thùc hiÖn xong: Ctrl+Y hoÆc [EDIT]\Repeat T×m kiÕm vµ thay thÕ: Ctrl+F, Ctrl+H hoÆc [EDIT]\Find, [Edit]\Replace:

Trong hép ®èi tho¹i, ta nhËp néi dung v¨n b¶n cÇn t×m ë hép [Find what] vµ néi dung v¨n b¶n cÇn thay ë hép [Replace with]; chän miÒn t×m kiÕm ë hép [Search] gåm: All t×m tÊt c¶ v¨n b¶n, Down tõ vÞ trÝ ®ang ®øng ®Õn cuèi vµ Up ®Ó chØ híng t×m lªn. Sau ®ã chän mét trong c¸c nót lÖnh: [Find Next] (t×m tiÕp); [Replace] (thay thÕ); vµ [Replace All] (thay tÊt c¶ nh÷ng ®o¹n v¨n b¶n sÏ t×m thÊy) ®Ó thùc hiÖn. ChÌn 1 ký hiÖu (symbol): [INSERT]\Symbol. Mét sè ký hiÖu ®Æc biÖt cã thÓ ®îc chÌn thªm vµo tõ menu [Insert]\Symbol. Symbol lµ mét lo¹i font ch÷ ®Æc biÖt, thay cho viÖc vÏ ch÷, trong c¸c font kiÓu symbol thêng chøa c¸c ký hiÖu ®Æc biÖt. Cã hai lo¹i thêng ®îc dïng lµ: Symbol vµ Wingdings. Sau khi chän font thÝch hîp ë hép [Font], ta dïng mouse t×m ký hiÖu mong muèn vµ chän nót [Insert]. Cã thÓ tiÕn hµnh chÌn mét lóc nhiÒu ký hiÖu thay cho viÖc ph¶i gäi chøc n¨ng nµy nhiÒu lÇn.

Giaïo viãn: Voî Tráön Nhán

mail: vtnhan_vn@yahoo.com

Trang

24

thäng §èi víi nh÷ng ký hiÖu thêng xuyªn ph¶i sö dông ta cã thÓ g¸n cho chóng mét tæ hîp phÝm t¾t (ShortCut) b»ng c¸ch chän ký hiÖu, sau ®ã chän [Shortcut Key], ®iÒu nµy sÏ lµm xuÊt hiÖn hép ®èi tho¹i ®Ó ta g¸n mét tæ hîp phÝm cho ký hiÖu ®· chän.

Trung tám KTTH-HN HÆÅÏNG HOAÏ   Giaïo trçnh nghãö tin hoüc phäø

Ngoµi c¸c ký hiÖu ë font ra, Word cßn cho phÐp chÌn vµo v¨n b¶n nh÷ng ký tù ®Æc biÖt (Special Characters) nh: kho¶ng c¸ch kh«ng ng¾t (Nonbreaking Space); c¸c dÊu hiÖu vÒ b¶n quyÒn ©, ®... Mçi mét ký hiÖu vµ ký tù ®Æc biÖt ®îc Word ®èi xö nh mét ký tù th«ng thêng, nghÜa lµ ta cã thÓ chän, xãa, thay thÕ, copy...

Giaïo viãn: Voî Tráön Nhán

mail: vtnhan_vn@yahoo.com

Trang

25

Trung tám KTTH-HN HÆÅÏNG HOAÏ   Giaïo trçnh nghãö tin hoüc phäø

thäng

BµI 3: §Þnh D¹NG V¡N B¶N
T¹o d¹ng v¨n b¶n lµ sù thay ®æi h×nh thøc, bè côc cña v¨n b¶n. Word cung cÊp nhiÒu chøc n¨ng ®Ó n©ng cao chÊt lîng tr×nh bµy v¨n b¶n, hÇu hÕt ®Òu tËp trung ë menu FORMAT. Cã hai møc ®é t¹o d¹ng: ë møc tæng thÓ vµ møc ®èi tîng. Møc tæng thÓ cho phÐp ta thay ®æi vÒ giÊy, trang, thiÕt lËp kiÓu...; møc ®èi tîng t¸c ®éng lªn c¸c ®èi tîng lµ v¨n b¶n, h×nh ¶nh, b¶ng biÓu... 1. §Þnh d¹ng Trang Menu: [FILE]Page Setup hoÆc nhÊn D-click vµo thanh thíc ®øng. Trong hép tho¹i, cã 4 môc cho phÐp ta thiÕt lËp c¸c th«ng sè vÒ giÊy (paper), trang (page), c¸ch tr×nh bµy (layout)... * ThiÕt lËp c¸c th«ng sè trang trong hép Page Setup:

a. Paper Size: chän cì giÊy, híng giÊy Trong môc nµy, ta ®îc phÐp khai b¸o kÝch thíc cña giÊy sÏ dïng. NÕu giÊy cã kÝch thíc kh«ng chuÈn, ta cã thÓ chän lo¹i Custom vµ tù khai b¸o vÒ ®é réng (Width) vµ chiÒu cao (Height) cña giÊy. Chän kiÓu giÊy ®øng: (Portrait, vµ giÊy ngang: ( Landscape). b. Margins (thiÕt lËp c¸c lÒ) Môc nµy cho phÐp ta chän c¸c th«ng sè lÒ ®Ó thiÕt lËp khung trang bªn trong kiÓu giÊy ®· chän. Ngoµi ra, ë môc Paper Source cho phÐp ta chän chÕ ®é ®Èy giÊy khi in: nép giÊy b»ng khay tù ®éng (Upper tray) hay b»ng tay (Manual feed). Trong môc Layout chän c¸c th«ng sè liªn quan ®Õn ph©n vïng (Section), thiÕt lËp c¸c yªu cÇu vÒ c¸c tiªu ®Ò ®Çu vµ ch©n trang. [ ] Different odd and even: kh¸c nhau gi÷a trang tr¸i vµ ph¶i [ ] Different first page: cã sù ph©n biÖt víi trang ®Çu tiªn. Trong hép Vertical alignment chän c¸c gi¸ trÞ Top, Center vµ Justified cho phÐp chØnh v¨n b¶n trªn mét trang theo ®Ønh, ë gi÷a hoÆc tr¶i ®Ò theo hai lÒ ®Ønh vµ ®¸y cña trang. Giaïo viãn: Voî Tráön Nhán
mail: vtnhan_vn@yahoo.com

Trang

26

thäng Mèi liªn hÖ gi÷a Paper (giÊy) vµ Page (trang)

Trung tám KTTH-HN HÆÅÏNG HOAÏ   Giaïo trçnh nghãö tin hoüc phäø

PAPER
Top (§ Øh) n Heade Tiªu® ® u rÒ Ç trang

Left (Tr¸i

PAGE

Right (Ph i ) ¶

Botto m ¸y) (§

Tiªu ® cu i tra g Ò è n Foote r

* Lu ý r»ng, Word cho phÐp c¸c thiÕt lËp sÏ cã miÒn t¸c ®éng lµ toµn bé v¨n b¶n (Whole document) hay chØ t¸c ®éng ®Õn c¸c vïng liªn quan ®Õn nhãm v¨n b¶n ®· chän tríc khi thùc hiÖn lÖnh Page Setup. §iÒu nµy cho phÐp ta thiÕt lËp nhiÒu lo¹i giÊy ngay trong cïng mét v¨n b¶n. VÝ dô gi÷a c¸c trang in ®øng, khi cÇn ta cã thÓ t¹o mét ngang in ngang ®Ó ®a vµo ®ã mét biÓu mÉu d¹ng ngang. *T¹o c¸c dßng tiªu ®Ò ®Çu vµ ch©n trang NÕu chØ cÇn ®¸nh sè trang tù ®éng th× dïng menu [Insert] Page Numbers:

Trong môc Position chän vÞ trÝ mµ sè trang sÏ xuÊt hiÖn: ë ®Çu trang hay ®¸y trang. Sè trang sÏ ®îc chØnh tù ®éng theo 3 vÞ trÝ trong môc Alignment (tr¸i, ph¶i vµ gi÷a). NÕu cÇn thiÕt cã thÓ t¹o d¹ng cho sè trang th× chän môc [Format] trong hép tho¹i. Trong trêng hîp cÇn t¹o thªm c¸c dßng v¨n b¶n th× sö dông menu [View]Header and Footer, khi ®ã con trá sÏ ®îc ®Æt vµo vÞ trÝ cña c¸c Header vµ Footer, t¹i ®ã, ta cã thÓ nhËp tïy ý c¸c v¨n b¶n, hoÆc chÌn sè trang vµo mét vÞ trÝ x¸c Giaïo viãn: Voî Tráön Nhán
mail: vtnhan_vn@yahoo.com

Trang

27

thäng ®Þnh nµo ®ã. Sau khi t¹o xong, nhÊn D-click vµo vïng v¨n b¶n ®Ó vÒ l¹i chÕ ®é so¹n th¶o.

Trung tám KTTH-HN HÆÅÏNG HOAÏ   Giaïo trçnh nghãö tin hoüc phäø

2. §Þnh d¹ng Font Menu: [FORMAT]Font Font ch÷ lµ mét tËp hîp c¸c thuéc tÝnh g¸n cho text. C¸c thuéc tÝnh bao gåm: Tªn font (Font), font ch÷ tiÕng ViÖt th«ng thêng b¾t ®Çu bëi c¸c ký tù: .Vn (font ABC), SVN (font VietWare 1 byte); VN (font VietWare);... Riªng font ABC nÕu kÕt thóc bëi ch÷ H lµ font ch÷ hoa. KiÓu(FontStyle):Regular(thêng);Italic(nghiªng);Bold(®Ëm),Bold Italic(Nghiªng+§Ëm) KÝch cì (Size), víi ®¬n vÞ lµ point (viÕt t¾t: pt). Ta cã 1 inch = 2,54 cm = 72 pt.

Thuéc tÝnh g¹ch ch©n (Underline), bao gåm: (none - kh«ng g¹ch ch©n); Single (g¹ch nÐt ®¬n); Words only (chØ g¹ch theo tõ); Double (hai nÐt); Dotted (nÐt ®øt ®o¹n)... Mµu s¾c (Color): Black (®en); Blue (xanh da trêi); Yellow (vµng); Red (®á)... dïng mµu tr¾ng (While) ®Ó che kh«ng in v¨n b¶n. C¸c hiÖu øng (Effects) kh¸c, gåm: + Strikethrougt (g¹ch ngang qua text) + Superscript (chØ sè trªn): x2 + Subscript (chØ sè díi): H2O + Hidden: che dÊu text kh«ng cho hiÓn thÞ vµ kh«ng in ra. + Small Caps (c¸c ch÷ hoa nhá): C¸c Ch÷ Hoa Nhá + All Caps (TÊT C¶ §ÒU HOA) Ngoµi ra, ta cßn cã thÓ ®iÒu chØnh vÞ trÝ text so víi ®êng ch©n c¬ së vµ kho¶ng c¸ch gi÷a c¸c ký tù bëi chøc n¨ng thø hai trong hép Font: Character Spacing. Giaïo viãn: Voî Tráön Nhán
mail: vtnhan_vn@yahoo.com

Trang

28

thäng Spacing (kho¶ng c¸ch gi÷a c¸c ký tù), gåm cã: Normal (b×nh thêng); Expanded (t¨ng kho¶ng c¸ch gi÷a c¸c ký tù, lµm cho chóng c¸ch xa nhau ra); Condensed (ngîc víi Expanded, nÐn kho¶ng c¸ch vµ lµm cho c¸c ký tù s¸t nhau h¬n, thËm chÝ cã thÓ chång lªn nhau). Sè lîng ®iÒu chØnh ®îc ®Æt bëi hép [By]. Position (vÞ trÝ ký tù so víi ®êng ch©n c¬ së), gåm cã: Normal (b×nh thêng); Raised (n©ng ký tù lªn cao h¬n ®êng ch©n c¬ së); Lowered (h¹ thÊp vÞ trÝ ký tù xuèng díi). (Lu ý r»ng, thuéc tÝnh font cã miÒn ¸p dông lµ nhãm c¸c ký tù ®ang ®îc chän. Trong mét kiÓu (style), thuéc tÝnh font gèc cña kiÓu sÏ bÞ ®Æt ®Ì bëi viÖc chän l¹i font sau ®ã. §Ó kh«i phôc thuéc tÝnh font vÒ font gèc cña kiÓu, ta dïng tæ hîp phÝm Ctrl+Space). 3. §Þnh d¹ng Paragraph Menu sö dông: [FORMAT]\Paragraph

Trung tám KTTH-HN HÆÅÏNG HOAÏ   Giaïo trçnh nghãö tin hoüc phäø

Trong hép Paragraph, ta cã thÓ ®Æt c¸c thuéc tÝnh cña ®o¹n v¨n, bao gåm: * Indents and Spacing (chØnh s¾p vµ kho¶ng c¸ch) (Indentation (S¾p xÕp ®o¹n v¨n theo c¸c lÒ) Left (lÒ tr¸i); Right (lÒ ph¶i) so víi lÒ trang ®· ®Æt trong lÖnh [FILE]\Page Setup Special (hiÖu øng ®Æc biÖt), gåm cã: . (none): t¾t hiÖu øng, toµn bé ®o¹n v¨n s¾p theo lÒ tr¸i. . First Line: ®a dßng ®Çu tiªn thôt vµo so víi lÒ tr¸i (Left) cña ®o¹n, th«ng thêng khai b¸o cho kiÓu Normal. . Hanging: ®a c¸c dßng trong ®o¹n (trõ dßng ®Çu tiªn) thôt vµo so víi lÒ tr¸i cña ®o¹n; th«ng thêng dïng cho c¸c ®o¹n cã ®¸nh sè, cã ký tù g¹ch ®Çu dßng hoÆc ký tù bullet. C¸c môc nµy cã thÓ thay ®æi b»ng mouse vµ c¸c nót trªn thanh thíc ngang: Dßng ®Çu tiªn LÒ ph¶i LÒ tr¸i cña trang LÒ ph¶i cña trang Cã 3 vÞ trÝ gi÷a lÒ tr¸i vµ dßng ®Çu tiªn trong mét ®o¹n t¬ng øng víi 3 trêng hîp cña hiÖu øng Special: none, First Line vµ Hanging. * §Ó thay ®æi vÞ trÝ, chØ cÇn kÐo lª c¸c nót ®Õn vÞ trÝ thÝch hîp. Lu ý r»ng, nót lÒ tr¸i gåm 2 phÇn ( ) khi kÐo phÇn trªn sÏ thay ®æi lÒ tr¸i, kÐo phÇn díi sÏ lµm thay ®æi c¶ dßng ®Çu tiªn. (Spacing (Kho¶ng c¸ch), dïng ®Ó ph©n c¸ch gi÷a c¸c ®o¹n, bao gåm c¸c lo¹i: Before (kho¶ng c¸ch tríc hay ë trªn cña ®o¹n) Giaïo viãn: Voî Tráön Nhán
mail: vtnhan_vn@yahoo.com

LÒ tr¸i ®o¹n

Trang

29

thäng After (kho¶ng c¸ch sau hay ë díi cña ®o¹n) Line Spacing (kho¶ng c¸ch gi÷a c¸c dßng trong ®o¹n), gåm cã: . Single (kh/c ®¬n, phô thuéc vµo kÝch cì cña font); . 1.5 lines (kh/c gÊp rìi so víi Single); . Double (kh/c gÊp ®«i so víi Single); . At least (®Æt kh/c tèi thiÓu lµ bao nhiªu); . Multiple (®Æt sè kh/c béi so víi Single); . Exactly (®Æt kh/c chÝnh x¸c) * Ngoµi trõ kh/c Exactly, c¸c lo¹i cßn l¹i sÏ lµm cho kh/c dßng tù ®éng thay ®æi phï hîp víi kÝch cì font, hoÆc ®èi tîng cã chiÒu cao lín nhÊt trong dßng. Khi ®Æt Exactly, ta ph¶i tù ®Æt sè lîng cho phï hîp víi thuéc tÝnh cña dßng sao cho cã thÓ ®ñ chøa ®èi tîng cao nhÊt trong ®o¹n, nÕu kh«ng ®èi tîng ®ã sÏ bÞ che lÊp. * Alignment (chØnh s¾p theo lÒ), gåm cã:Left, Right, Center vµ Justified (chØnh theo lÒ tr¸i, ph¶i, gi÷a vµ ®Òu theo hai lÒ tr¸i, ph¶i cña ®o¹n).

Trung tám KTTH-HN HÆÅÏNG HOAÏ   Giaïo trçnh nghãö tin hoüc phäø

Window/Orphan Control: ®iÒu khiÓn sù qua trang cña nh÷ng ®o¹n bÞ ph©n c¸ch khi ë cuèi trang. Keep Lines Together: gi÷ c¸c dßng l¹i víi nhau nÕu bÞ qua trang. Keep with Next: gi÷ ®o¹n v¨n nµy víi ®o¹n v¨n kÕ tiÕp lu«n lu«n trªn cïng mét trang. Page Break Before: tù ®éng chÌn mét ng¾t trang phÝa tríc ®o¹n. Chøc n¨ng nµy lµm cho ®o¹n lu«n lu«n b¾t ®Çu ë mét trang míi. 4. §Þnh d¹ng Tab Tab lµ mét thuéc tÝnh cña ®o¹n, nghÜa lµ cã thÓ ®îc ghi l¹i bëi kiÓu (Style). §Æt tab lµ t¹o ra métinh5 t¹i mét vÞ trÝ x¸c ®Þnh theo ph¬ng ngang khi ta dïng phÝm TAB ®Ó chÌn ký tù tab. Kho¶ng c¸ch mÆc ®Þnh gi÷a c¸c ký tù tab lµ 0,5inch = 1,27cm vµ tÝnh tõ lÒ tr¸i cña trang (kh«ng ph¶i lµ lÒ tr¸i cña ®o¹n). Khi ®Æt tab, ta nh×n thÊy nh÷ng dÊu hiÖu ®Æc biÖt trªn thanh thíc ngang. Menu sö dông: [FORMAT]\Tabs
Goõ trò soá ñieåm döøng taïi muïc Tab Stop position * Choïn kieåu canh Tab taïi muïc Alignment

* Choïn kieåu ñöôøng Tab taïi muïc Leader * Choïn Set ñeå thieát laäp

Giaïo viãn: Voî Tráön Nhán

mail: vtnhan_vn@yahoo.com

Trang

30

Trung tám KTTH-HN HÆÅÏNG HOAÏ    Giaïo trçnh nghãö tin hoüc phäø

thäng

Tab Stop Position (nhËp vÞ trÝ ®Æt tab) Default Tab Stops (gi¸ trÞ mÆc ®Þnh cña tab, th«ng thêng ta kh«ng söa ®æi gi¸ trÞ nµy Alignment (kiÓu tab), cã 5 lo¹i: . Left (tab tr¸i): c¸c ký tù ®i sau ký tù tab sÏ ®îc chØnh tr¸i t¹i vÞ trÝ ®Æt tab. . Right (tab ph¶i): c¸c ký tù ®i sau ký tù tab sÏ ®îc chØnh ph¶i t¹i vÞ trÝ ®Æt tab . Center (tab gi÷a): chØnh text tõ gi÷a cña vÞ trÝ tab . Decimal (tab sè): dïng ®Ó chØnh c¸c con sè theo phÇn nguyªn vµ phÇn thËp ph©n . Bar (tab thanh): t¹o ra mét thanh ®øng t¹i vÞ trÝ tab. Leader (ký tù lÊp ®Çy kho¶ng trèng do tab t¹o ra) . 1. none : dïng kho¶ng tr¾ng ®Ó lÊp ®Çy . 2. .... : dïng c¸c dÊu .... ®Ó lÊp ®Çy . 3. ....... : c¸c dÊu chÊm liÒn nÐt . 4. : ®êng g¹ch liÒn ®Ó lÊp ®Çy. §Ó ®Æt tab, sau khi nhËp vÞ trÝ vµo « [Tab Stop Position], ta chän [Set]; ®Ó xãa, ta chän [Clear]; ®Ó xãa toµn bé tab trong mét ®o¹n, ta chän [Clear All]; kÕt thóc ta chän [OK]; ®Ó hñy bá, ta chän [Cancel]. §Ó nhanh chãng ®Æt vÞ trÝ tab, ta cã thÓ dïng mouse click vµo biÓu tîng tab. Hanging * tr¸i gi÷a ph¶i sè * Mét sè øng dông cña viÖc ®Æt tab: T¹o tiªu ®Ò c«ng v¨n (dïng 2 tab gi÷a) T¹o c¸c d¹ng b¶ng biÓu ®¬n gi¶n, vÝ dô: STT Hä vµ tªn Ngµy sinh L¬ng 1 NguyÔn V¨n A 12/05/1972 2.385.000 2 Lª ThÞ B 23/11/1971 4.590.000 T¹o c¸c mÉu (form) ®Ó ®iÒn th«ng tin: sö dông leader ®Ó t¹o c¸c dÊu chÊm tù ®éng. VÝ dô:
Hä tªn:...................................................................................................... Ngµy sinh: ............................................................................................... Quª qu¸n: ................................................................................................

ph¶i

ChØnh c¸c côm ch÷ trªn mét dßng b»ng nhiÒu vÞ trÝ, vÝ dô:  ⊥  Tiªu ®Ò chØnh tr¸iTiªu ®Ò chØnh gi÷a Tiªu

®Ò

chØnh

5. T¹o bullet vµ ®¸nh sè tù ®éng Menu: [FORMAT]Bullets and Numbering Trong Word cã hai ph¬ng ph¸p lµm næi bËt c¸c ®o¹n, ®ã lµ t¹o dÊu hiÖu ®Æc biÖt (bullet) vµ ®¸nh sè c¸c ®o¹n (numbering). Trong c¸c hép tho¹i, ta cã thÓ chän ®Ó thay ®æi kiÓu bullet, c¸ch ®¸nh sè... Th«ng thêng c¸c ®o¹n v¨n ®· ®îc nhËp xong, sau ®ã míi chän chóng vµ tiÕn hµnh t¹o d¹ng.

Giaïo viãn: Voî Tráön Nhán

mail: vtnhan_vn@yahoo.com

Trang

31

Trung tám KTTH-HN HÆÅÏNG HOAÏ    Giaïo trçnh nghãö tin hoüc phäø

thäng

6. T¹o khung viÒn vµ t« nÒn cho ®o¹n a. Môc ®Ých: Lµm næi râ mét khèi v¨n b¶n, thêng ¸p dông trong c¸c tiªu ®Ò ch¬ng, bµi... VÝ dô: TI£U §Ò Cã KHUNG Vµ T¤ BãNG Menu sö dông: [Format]\Borders and Shading... xuÊt hiÖn hép héi tho¹i.

Chän trang: + Borders ®Ó lµm viÒn cho ®o¹n v¨n b¶n. + Page Border ®Ó lµm viÒn cho trang v¨n b¶n. + Shading ®Ó t« nÒn cho ®o¹n v¨n b¶n ®îc chän. 7. T¹o d¹ng cét (column) choïn ñoaïn vaên baûn caàn ñònh daïng coät baùo. Sau ñoù thöïc hieän moät trong hai caùch sau Caùch 1: Baám chuoät vaøo bieåu töôïng sau ñoù choïn soá coät caàn ñònh daïng

Caùch 2: vaøo Menu Format choïn Columns.. Taïi muïc Number of Columns ta ñöa vaøo soá coät caàn ñònh daïng sau ñoù baám OK

Giaïo viãn: Voî Tráön Nhán

mail: vtnhan_vn@yahoo.com

Trang

32

thäng Nếu muốn giữa các cột có phân cách nhau bởi một đường kẻ ta chọn Line between 1. Ñinh daïng kyù töï ñaàu Choïn kyù töï caàn ñònh daïng vaøo menu Format chon Drop Cap ..Taïi muïc Position choïn kieåu trình baøy, choïn kieâu chöõ taïi muïc Font . Muoán trình baøy kyù töï ñoù coù bao nhieâu doøng ta choïn soá doøng trong muïc Lines to drop cuoái cuøng choïn OK * Chuù yù: Neáu laø vaên baûn daïng coät baùo thì caàn trình baøy coät baùo tröôùc sau ñoù ñònh daïng kyù töï ñaàu.

Trung tám KTTH-HN HÆÅÏNG HOAÏ   Giaïo trçnh nghãö tin hoüc phäø

8. Sö dông kiÓu (Style) n©ng cao chÊt lîng v¨n b¶n KiÓu (Style) lµ mét trong nh÷ng chøc n¨ng m¹nh cña Word. Môc ®Ých lµ mäi thuéc tÝnh cña ®o¹n (paragraph) sÏ ®îc lu gi÷ l¹i díi mét tªn ®Ó cã thÓ dïng l¹i cho mét ®o¹n kh¸c. §iÒu nµy lµm t¨ng tÝnh thèng nhÊt cña v¨n b¶n, ®ång thêi gióp viÖc t¹o d¹ng trë nªn ®¬n gi¶n vµ nhanh chãng. §èi víi v¨n b¶n b×nh thêng sÏ cã kiÓu lµ Normal. §©y lµ mét trong nh÷ng kiÓu “tù sinh” cña Word. Nã mang nh÷ng thuéc tÝnh chung nhÊt cña mét v¨n b¶n. Ngoµi ra cßn cã nh÷ng kiÓu “tù sinh” kh¸c, nh: Heading 1, Heading 2, Heading 3... lµ nh÷ng kiÓu thêng ®îc g¸n cho c¸c ®o¹n mang tÝnh ®Çu ®Ò hoÆc c¸c môc; Header, Footer dïng cho c¸c dßng tiªu ®Ò ®Çu vµ ch©n trang; Default paragraph font dïng ®Ó tr¶ l¹i thuéc tÝnh font gèc cña mét ®o¹n nÕu cã thay ®æi... a. Thªm mét kiÓu ViÖc bæ sung mét kiÓu vµo v¨n b¶n thêng lµ dÔ thùc hiÖn. Môc ®Ých nh»m lu gi÷ thuéc tÝnh cña mét ®o¹n v¨n ®· ®îc t¹o d¹ng phøc t¹p vµ dïng l¹i cho c¸c ®o¹n v¨n kh¸c trong trêng hîp cÇn thiÕt. * C¸ch thùc hiÖn: Chän mét ®o¹n v¨n ®· ®îc t¹o d¹ng theo ý muèn. Click mouse vµo hép tªn kiÓu (ë gãc tr¸i cña thanh Format), xãa tªn kiÓu ®ang cã ë ®ã vµ thay b»ng mét tªn míi, nhÊn Enter ®Ó x¸c nhËn. b. ¸p dông kiÓu míi cho mét ®o¹n: Sau khi ®· t¹o ®îc kiÓu (hoÆc sö dông mét kiÓu ®· cã tríc ®ã), ta cã thÓ ¸p dông kiÓu nµy cho mét ®o¹n v¨n kh¸c nh sau: Chän ®o¹n v¨n muèn thay kiÓu, click vµo dÊu [] cña hép tªn kiÓu vµ chän trong danh s¸ch tªn cña kiÓu mong muèn.

Giaïo viãn: Voî Tráön Nhán

mail: vtnhan_vn@yahoo.com

Trang

33

Trung tám KTTH-HN HÆÅÏNG HOAÏ   Giaïo trçnh nghãö tin hoüc phäø

thäng

BµI 4: CHÌN TH£M PHÇN Tö VµO V¡N B¶N
Ngoµi viÖc nhËp trùc tiÕp tõ bµn phÝm, Word cßn cung cÊp cho ngêi sö dông nhiÒu c¸ch thøc ®Ó bæ sung thªm c¸c phÇn tö kh¸c vµo v¨n b¶n, thêng ®îc sö dông tõ menu Insert. 1. ChÌn c¸c ng¾t Ngoµi dÊu Enter ®Ó t¹o ng¾t ®o¹n (dÊu kÕt thóc ®o¹n), trong Word cßn cã c¸c lo¹i ng¾t sau: Ng¾t dßng nhng kh«ng ng¾t ®o¹n (Shift-Enter); Ng¾t trang (Enter); Ng¾t qua cét (Ctrl-Shift-Enter) vµ mét sè kh¸c ®îc sö dông tõ menu [Insert]Break: Trong ®ã cã 4 tïy chän vÒ ng¾t ph©n vïng (Section breaks), gåm: ng¾t qua trang kÕ tiÕp, ng¾t kh«ng qua trang, ng¾t qua trang ch½n vµ qua trang lÎ. 2. ChÌn chó thÝch Chó thÝch cho mét ®o¹n v¨n cã thÓ ®îc chÌn mét c¸ch tù ®éng nhê chøc n¨ng nµy. Cã mét sè tïy chän vÒ vÞ trÝ ®Æt chó thÝch: ngay díi ®¸y trang hay n»m cuèi v¨n b¶n. Menu: [Insert]Footnote:

Sau ®ã ta sÏ nhËp ®o¹n v¨n lµm chó thÝch ë cuèi trang. 3. ChÌn thªm v¨n b¶n tõ mét file kh¸c Menu [Insert]File. Chøc n¨ng nµy cho phÐp ta nèi 2 hay nhiÒu file l¹i thµnh mét file. §Çu tiªn, x¸c ®Þnh file cÇn chÌn, sau ®ã thùc hiÖn lÖnh nµy vµ trong hép chÌn file ta chØ ra vÞ trÝ vµ tªn file sÏ chÌn. Trong hép ®èi tho¹i, ta cã mét sè tïy chän, nh cho phÐp söa sè møc sÏ tham gia trong môc lôc, tªn c¸c kiÓu sÏ dïng lµm møc, cã ®¸nh sè trang tù ®éng bªn ph¶i cña c¸c dßng trong môc lôc hay kh«ng. 5. ChÌn ®èi tîng vÏ Word cung cÊp mét thanh c«ng cô chuyªn cho viÖc vÏ h×nh, gäi lµ thanh Drawing. Tïy theo version mµ thanh vÏ cã nhiÒu ®iÓm c¶i tiÕn. Nhng nguyªn t¾c chung lµ ta chän mét c«ng cô vÏ thÝch hîp, con trá sÏ cã d¹ng dÊu céng, dïng kü thuËt drag hoÆc click-click ®Ó vÏ. Sau ®ã sÏ t¹o d¹ng ®èi tîng ®· vÏ. a. C¸c c«ng cô vÏ s¬ cÊp Giaïo viãn: Voî Tráön Nhán
mail: vtnhan_vn@yahoo.com

Trang

34

thäng Bao gåm: vÏ ®êng th¼ng (Line), ®êng th¼ng cã mòi tªn (Arrow), h×nh ch÷ nhËt (Rectangle), h×nh elip (Oval), ®êng gÊp khóc (Free form), ®êng cong (Curve)... §Æc ®iÓm chung cña c¸c ®èi tîng vÏ lµ chóng n»m ë mét bÒ mÆt kh¸c víi bÒ mÆt v¨n b¶n, do ®ã chóng cã 2 kh¨ n¨ng: n»m tríc lµm che khuÊt v¨n b¶n (Bring in Front of Text), hoÆc n»m sau vµ bÞ v¨n b¶n che khuÊt (Send Behind Text). Gi÷a c¸c ®èi tîng vÏ còng cã vÞ trÝ t¬ng ®èi cña chóng, ta cã thÓ ®iÒu chØnh ®Ó mét ®èi tîng nµy n»m tríc hay sau mét ®èi tîng kh¸c. Ngoµi ra cã thÓ chän hai hay nhiÒu (dïng shift-click ®Ó chän) ®èi tîng vµ nhãm (Group) chóng l¹i víi nhau. b. ChÌn hép chøa v¨n b¶n (Text Box) Text Box lµ mét lo¹i ®èi tîng vÏ ®Æc biÖt v× chóng cã kh¶ n¨ng chøa v¨n b¶n bªn trong. §iÒu nµy më ra kh¶ n¨ng cho phÐp ngêi sö dông ®a v¨n b¶n ®Õn nh÷ng vÞ trÝ mµ b×nh thêng kh«ng thÓ ®a ®Õn ®îc. Bªn trong Textbox cã thÓ chøa v¨n b¶n, tranh ¶nh... §Ó chÌn Textbox, ta chän biÓu tîng tõ thanh Drawing, hoÆc thùc hiÖn lÖnh tõ menu [Insert]Textbox. Khi ®ã, mouse sÏ cã h×nh dÊu céng (+), ta x¸c ®Þnh ®iÓm vÏ vµ dïng Drag ®Ó vÏ mét khung ch÷ nhËt x¸c ®Þnh ®êng viÒn cña Textbox. Bªn trong nã, ta cã thÓ nhËp v¨n b¶n tïy ý hoÆc chÌn tranh ¶nh... Do kh«ng cã kh¶ n¨ng tù ®éng thay ®æi kÝch thíc, nªn ta ph¶i tù ®iÒu chØnh kÝch thíc cña Textbox sao cho cã thÓ chøa ®îc toµn bé néi dung bªn trong nã. Trong trêng hîp chØ chøa tranh ¶nh, th× Textbox sÏ tù ®éng ®iÒu chØnh võa khÝt tranh. *C¸c tÝnh chÊt chÝnh cña Text Box bao gåm: Cã kh¶ n¨ng chøa v¨n b¶n Cã thÓ di chuyÓn ®Õn mét vÞ trÝ bÊt kú cña tê giÊy (paper) Th«ng thêng thuéc mét bÒ mÆt kh¸c víi v¨n b¶n, do ®ã cã kh¶ n¨ng ®a ra tríc hoÆc sau v¨n b¶n. KÝch thíc kh«ng tù ®éng thay ®æi, do ®ã ph¶i tù ®iÒu chØnh ®Ó chøa ®ñ néi dung bªn trong nã. T¹o d¹ng Text Box: Chän Text Box, dïng menu [Format]Text Box hoÆc nhÊn Dclick sÏ xuÊt hiÖn hép tho¹i cho phÐp ®iÒu chØnh c¸c thuéc tÝnh cña Text Box (xem phÇn t¹o d¹ng c¸c ®èi tîng vÏ) c. T¸c ®éng lªn ®èi tîng vÏ Sau khi vÏ xong mét ®èi tîng, ta cã thÓ t¸c ®éng chóng b»ng c¸c thao t¸c sau: - C¸c phÐp quay hoÆc lÊy ®èi xøng (Rotate or Flip) Chän ®èi tîng vÏ vµ chän mét phÐp t¸c ®éng thÝch hîp. Cã c¸c kiÓu quay  Thay ®æi mµu s¾c, nÐt vÏ Dïng menu [Format]Drawing Object hoÆc nhÊn D-click lªn ®èi tîng ®Ó thay ®æi c¸c yÕu tè cña ®èi tîng.

Trung tám KTTH-HN HÆÅÏNG HOAÏ   Giaïo trçnh nghãö tin hoüc phäø

Giaïo viãn: Voî Tráön Nhán

mail: vtnhan_vn@yahoo.com

Trang

35

Trung tám KTTH-HN HÆÅÏNG HOAÏ   Giaïo trçnh nghãö tin hoüc phäø

thäng

Tïy thuéc ®èi tîng vÏ mµ hép ®èi tho¹i cã thay ®æi. Nãi chung, ta cã thÓ thùc hiÖn c¸c phÐp t¹o d¹ng sau: Thay ®æi mµu t« (Fill), mµu vµ nÐt vÏ (Line) §èi víi c¸c ®êng th¼ng, cong... cã thÓ t¹o d¹ng mòi tªn (Arrow) ë ®Çu vµ cuèi mçi ®êng Cho phÐp ®Æt kÝch thíc (Size) còng nh vÞ trÝ (Position) chÝnh x¸c cña ®èi tîng vÏ theo c¸c mèc (paragraph, column, page...) Riªng ®èi víi Word-97 cßn cho phÐp t¹o sù x« d¹t v¨n b¶n (Wrapping) sang c¸c phÝa. Thay ®æi vÞ trÝ so víi v¨n b¶n: §a ra phÝa tríc v¨n b¶n (Bring in Front of Text) Gëi ra phÝa sau v¨n b¶n (Send Behind Text)

Giaïo viãn: Voî Tráön Nhán

mail: vtnhan_vn@yahoo.com

Trang

36

Trung tám KTTH-HN HÆÅÏNG HOAÏ   Giaïo trçnh nghãö tin hoüc phäø

thäng

II. CHÌN Vµ SöA CH÷A TRANH (PICTURE)
Th«ng thêng, sau khi cµi ®Æt bé Office, chóng ta sÏ cã mét th viÖn c¸c tranh d¹ng Windows Meta File (WMF) chøa trong ®êng dÉn: \MSOFFICE\CLIPART. C¸c tranh d¹ng nµy ®îc Word hiÓu vµ cã kh¶ n¨ng söa ch÷a nã. Menu sö dông: [INSERT]Picture(chän Clip Art hoÆc From File) NÕu chän Clip Art sÏ lµm xuÊt hiÖn hép héi tho¹i. NhÊn chuét tr¸i vµo bøc tranh thÝch hîp vµ chän Insert, ®Ó trë vÒ v¨n b¶n chän Close.

III. CHÌN CH÷ NGHÖ THUËT Trong Word cã thÓ xoay v¨n b¶n hoÆc t¹o ra c¸c ch÷ nghÖ thuËt, ®iÒu nµy ®îc thùc hiÖn th«ng qua viÖc gäi øng dông Microsoft WordArt tõ menu [Insert]\Picture\WordArt. C¸c bíc tiÕn hµnh: 1. §Æt con trá text t¹i vÞ trÝ sÏ chÌn ch÷ nghÖ thuËt 2. Gäi menu [Insert]\Picture\WordArt. Trong hép [Enter Your Text Here] ta nhËp v¨n b¶n sÏ t¹o d¹ng.

Giaïo viãn: Voî Tráön Nhán

mail: vtnhan_vn@yahoo.com

Trang

37

Trung tám KTTH-HN HÆÅÏNG HOAÏ   Giaïo trçnh nghãö tin hoüc phäø

thäng

IV. CHÌN §èI T¦îNG VµO TEXT BOX. §«i khi thay cho viÖc chÌn ®èi tîng trùc tiÕp vµo v¨n b¶n, ta cÇn ph¶i chÌn chóng vµo mét Text Box (hép v¨n b¶n) ®Ó cã thÓ di chuyÓn chóng mét c¸ch tïy ý ®Õn vÞ trÝ mong muèn. ChÌn tranh vµo Text Box: VÏ mét Text Box b»ng c¸ch chän c«ng cô ë thanh Drawing NÕu trong Text Box cÇn nhËp thªm v¨n b¶n, th× ta nªn nhËp tríc khi chÌn (th«ng thêng nªn chØnh gi÷a ®Ó t¹o sù c©n ®èi) ChÌn tranh hoÆc ch÷ nghÖ thuËt vµo Text Box T¹o d¹ng Text Box ®Ó xãa mµu t« hoÆc t¾t ®êng viÒn xung quanh: [Format]\Text Box Di chuyÓn Text Box ®Õn vÞ trÝ thÝch hîp.

Giaïo viãn: Voî Tráön Nhán

mail: vtnhan_vn@yahoo.com

Trang

38

Trung tám KTTH-HN HÆÅÏNG HOAÏ   Giaïo trçnh nghãö tin hoüc phäø

thäng

BµI 6: Sö DôNG B¶NG BIÓU TRONG WORD
I. Kh¸i niÖm B¶ng (table) lµ mét tËp hîp c¸c « (cell) ®îc tæ chøc thµnh hµng (row) vµ cét (column). Trong c¸c « cã thÓ chøa v¨n b¶n vµ ®å häa. Sö dông b¶ng nh»m môc ®Ých tæ chøc c¸c d÷ liÖu theo d¹ng c¸c cét kÒ nhau, hoÆc t¹o c¸c biÓu mÉu... Ta cã thÓ t¹o mét b¶ng míi, sau ®ã nhËp d÷ liÖu vµo c¸c «, hoÆc chuyÓn c¸c ®o¹n v¨n ®· cã thµnh d¹ng b¶ng biÓu. Sau khi t¹o b¶ng, cã thÓ söa ®æi nã b»ng nhiÒu c¸ch: chÌn thªm, xãa ®i c¸c dßng, cét; ®iÒu chØnh ®é réng cét; s¾p xÕp v¨n b¶n vµ t¹o c¸c ®êng viÒn hoÆc bãng nÒn trong c¸c «. Ngoµi ra cã thÓ tÝnh to¸n trªn c¸c «; t¹o biÓu ®å, ®å thÞ tõ b¶ng... II. C¸c lÖnh trªn menu Table ChÌn b¶ng Insert Table/Draw Table ChÌn « (hoÆc hµng, cét) Insert Cells (row, column) Xãa « (hoÆc hµng, cét) Delete Cells (row, column) Trén c¸c « thµnh mét « Merger Cells Ph©n chia « thµnh nhiÒu « Split Cells Chän hµng, cét Select Rows, Columns Chän b¶ng Select Table §Æt chiÒu cao, ®é réng « Cell Height and Width ChuyÓn thµnh v¨n b¶n (vµ ngîc l¹i) Convert Text to Table S¾p xÕp d÷ liÖu trong b¶ng Sort ChÌn c«ng thøc tÝnh to¸n trong «Formula Ph©n tÝch b¶ng thµnh 2 b¶ng Split Table BËt/t¾t c¸c ®êng líi trong b¶ng Hide Gridlines III. T¹o b¶ng míi Cã 2 c¸ch t¹o b¶ng míi: T¹o b¶ng tù do([Table]\Draw Table) hoÆc t¹o b¶ng theo sè dßng, sè cét ®Þnh s¼n([Table]\Insert Table). a) T¹o b¶ng tù do: Sau khi chän [Table]\Draw Table con trá chuét xuÊt hiÖn h×nh d¹ng cña c©y viÕt, ta cã thÓ Drag chuét tr¸i ®Ó t¹o b¶ng. b) T¹o b¶ng theo sè dßng, cét ®Þnh s¼n. 1. X¸c ®Þnh vÞ trÝ cÇn t¹o b¶ng 2. Chän tõ menu: [Table]\Insert Table... Sè cét Sè hµng §é réng cét

NhËp sè cét, sè hµng muèn t¹o vµ chän [OK] Giaïo viãn: Voî Tráön Nhán
mail: vtnhan_vn@yahoo.com

Trang

39

thäng Lu ý: Nõu muèn sö dông c¸c mÉu b¶ng cã s¼n trong Word, bÊm nót AutoFormat ®Ó chän mÉu b¶ng thÝch hîp. IV. C¸c thao t¸c trªn b¶ng biÓu 1. Di chuyÓn bªn trong b¶ng Click mouse vµo « muèn chuyÓn ®Õn; hoÆc nhÊn c¸c phÝm sau: §Õn « kÕ tiÕp TAB §Õn « tríc SHIFT+TAB §Õn « ®Çu tiªn trong hµng ALT+HOME §Õn « cuèi trong hµng ALT+END §Õn « ®Çu tiªn cña cét ALT+PAGE UP §Õn « cuèi cña cét ALT+PAGE DOWN Lu ý: - NÕu cã v¨n b¶n trong « th× nhÊn Tab hoÆc Shift-Tab sÏ chän v¨n b¶n. NÕu ë « cuèi cïng cña b¶ng mµ nhÊn Tab sÏ chÌn thªm mét dßng míi. Cã thÓ dïng c¸c phÝm mòi tªn ®Ó di chuyÓn. 2. Chän c¸c phÇn tö cña b¶ng («, hµng, cét) Khi con trá v¨n b¶n ®øng ë trong b¶ng th×: «, hµng vµ cét cã chøa nã sÏ ®îc chän. Cã thÓ chän b»ng c¸ch sö dông lÖnh Select ë menu [Table]. §Ó chän «: ®a mouse sang tr¸i cña « (mouse cã d¹ng mòi tªn híng vÒ bªn ph¶i) vµ click §Ó chän hµng: ®a mouse sang tr¸i cña hµng (mouse cã d¹ng mòi tªn híng vÒ bªn ph¶i) vµ click §Ó chän cét: ®a mouse lªn ®Ønh cña cét (mouse cã d¹ng mòi tªn híng xuèng) vµ click (hoÆc nhÊn Alt-click trong cét muèn chän) §Ó chän nhiÒu Thay cho click b»ng drag (kÐo lª mouse) ta sÏ chän ®îc nhiÒu h¬n 1 «, hµng, cét. §Ó chän toµn bé b¶ng: NhÊn Alt+Double-click 3. ChÌn (Insert) hoÆc xãa (Delete) c¸c phÇn tö cña b¶ng C¸c phÇn tö cña b¶ng (gåm «, hµng, cét) cã thÓ ®îc thªm vµo hoÆc xãa ®i nh»m ®iÒu chØnh b¶ng theo yªu cÇu. §Ó chÌn thªm, ®Çu tiªn ta x¸c ®Þnh vÞ trÝ cÇn chÌn vµ chän lÖnh thÝch hîp tõ menu [Table]; hoÆc R_click lµm xuÊt hiÖn menu popup vµ chän lÖnh. §Ó xãa, tiÕn hµnh t¬ng tù. 4. §iÒu chØnh b¶ng 1. Chän toµn bé b¶ng (Alt + Doub-click) 2. Chän chøc n¨ng Cell Height and Width Cã 2 cét: Row vµ Column. Chän Row ®Ó ®Æt c¸c tham sè vÒ hµng. Bao gåm: + Height of Row(s) (ChiÒu cao cña hµng): gåm cã: Auto (tù ®éng); At least (tèi thiÓu lµ); Exactly (®Æt chÝnh x¸c) + Indent from Left (kho¶ng c¸ch so víi lÒ tr¸i) + Alignment (chØnh s¾p) theo: Left (tr¸i); Center (gi÷a); Right (ph¶i) Giaïo viãn: Voî Tráön Nhán
mail: vtnhan_vn@yahoo.com

Trung tám KTTH-HN HÆÅÏNG HOAÏ   Giaïo trçnh nghãö tin hoüc phäø

Trang

40

Trung tám KTTH-HN HÆÅÏNG HOAÏ   Giaïo trçnh nghãö tin hoüc phäø

thäng

LÇn lît ®Æt chiÒu cao cho tõng hµng theo ý muèn, chän Previous (tríc); Next (kÕ tiÕp) ë b¶ng cét (Column), ta ®Æt: + Width of Column: ®é réng cña cét sè + Space Between Column: kho¶ng c¸ch gi÷a hai cét trong b¶ng LÇn lît ®Æt ®é réng cho tõng cét theo ý muèn, chän Previous (tríc); Next (kÕ tiÕp) 5. KÕt hîp hoÆc ph©n chia c¸c «: LÖnh ë menu Table: + Merger Cells: trén c¸c « ®· chän thµnh 1 «. + Split Cell: ph©n chia « ®ang chän thµnh nhiÒu «. 6. §Æt ®êng viÒn hoÆc t¹o bãng nÒn c¸c « a. Mục đích: làm nổi rỏ một khối văn bản, thường áp dụng trong các tiêu đề chương, bài…

b. Các bước tiến hành 1. Nhập và chọn đoạn văn muốn tạo khung viền 2. Vào menu Fomat chọn Borders and Shading
Box Shadow

Style

3. Chọn Box hoặc Shadow ở mục Setting sau đó chọn kiểu đường viền thích hợp ở mục Style • để tăng khoảng cách giữa viền và văn bản thay đổi giá trị ở hộp opition • để tô bóng hộp chọn bảng Shading, thay đổi các giá trị về màu sắc, màu tô 4. Chọn OK để hoàn tất công việc 7. S¾p (Sort) thø tù trong b¶ng Ta cã thÓ s¾p xÕp c¸c hµng trong b¶ng theo thø tù cña mét cét nµo ®ã (vÝ dô s¾p thø tù theo cét møc l¬ng) b»ng c¸ch: tríc tiªn chän cét sÏ s¾p, gäi menu [TABLE]\Sort... Giaïo viãn: Voî Tráön Nhán
mail: vtnhan_vn@yahoo.com

Trang

41

Trung tám KTTH-HN HÆÅÏNG HOAÏ     Giaïo trçnh nghãö tin hoüc phäø

thäng

§Ó s¾p theo chiÒu t¨ng dÇn tõ AZ, ta chän [Ascending]; gi¶m dÇn chän[Descending]. Lu ý: NÕu trong b¶ng cã dßng ®Çu tiªn lµ tiªu ®Ò cña b¶ng th× ph¶i chän [Header Row], ngîc l¹i, chän [No Header Row]. 8. TÝnh to¸n trong b¶ng biÓu C¸c « trong mét b¶ng ®îc x¸c ®Þnh bëi giao cña cét vµ dßng cña nã trong b¶ng, vµ ®îc tÝnh theo quy t¾c: cét tõ tr¸i sang ph¶i ®îc ®¸nh thø tù lµ A, B, C, D, E, F....; dßng tõ trªn xuèng ®îc ®¸nh sè lµ 1, 2, 3... VÝ dô « A4 ë vÞ trÝ cét 1 vµ dßng 4. A1 B C D E A2 50 A3 30 { = C3+D2 } A4 Ta cã thÓ tÝnh to¸n trong c¸c « bëi lÖnh [TABLE]\Formula... ë « [Formula], ta nhËp tªn hµm cÇn tÝnh to¸n. Mét sè tõ ®îc quy íc tríc: LEFT, RIGHT, ABOVE, BELOW dïng ®Ó tÝnh vÒ bªn tr¸i, ph¶i, phÝa trªn, phÝa díi cña « sÏ chÌn c«ng thøc). VÝ dô: = SUM(LEFT) lµ tÝnh tæng c¸c « bªn tr¸i « hiÖn thêi. Tham chiÕu ®Õn mét « cã d¹ng ColumnRow (Sè_hiÖu_cét_Sè_hiÖu_dßng), vÝ dô: B5, F20... dïng dÊu phÈy ®Ó ph©n c¸ch c¸c « rêi r¹c, dÊu hai chÊm (:) ®Ó tham chiÕu mét kho¶ng c¸c «. VÝ dô: tham chiÕu C3,D5:F6,H1 cã chøa c¸c «: C3, D5, E5, F5, D6, E6, F6 vµ H1. Mét sè hµm thêng ®îc dïng lµ: SUM (tÝnh tæng); MAX (lÊy gi¸ trÞ lín nhÊt); MIN lÊy gi¸ trÞ nhá nhÊt; AVERAGE (lÊy trung b×nh c¸c «) Ngoµi ra, ta cã thÓ tÝnh to¸n trùc tiÕp b»ng c¸ch chÌn m· trêng vµ tù nhËp c«ng thøc tÝnh. C¸c phÝm sÏ sö dông lµ: Ctrl-F9: sÏ chÌn vµo vÞ trÝ hiÖn thêi mét m· trêng (lµ mét cÆp { } ®îc t« x¸m) Shift-F9: bËt/t¾t hiÓn thÞ m· trêng/kÕt qu¶ F9: cËp nhËp viÖc tÝnh to¸n, nÕu cã thay ®æi sè liÖu sau khi ®· tÝnh. VÝ dô: ë « C3 cã gi¸ trÞ 30; « D2 lµ 50. T¹i « E3, ta nhËp Ctrl-F9 ®Ó chÌn m· trêng. Bªn trong m· trêng, ta nhËp { = C3 + D2 }, nhÊn F9 ®Ó cËp nhËt sè liÖu, vµ ShiftGiaïo viãn: Voî Tráön Nhán
mail: vtnhan_vn@yahoo.com

Trang

42

thäng F9 sÏ lµm hiÓn thÞ kÕt qu¶ t¹i « E3 lµ 80. C¸c phÐp tÝnh th«ng thêng cã ký hiÖu lµ + (céng); - (trõ), * (nh©n), / (chia) vµ % (lÊy phÇn tr¨m).

Trung tám KTTH-HN HÆÅÏNG HOAÏ   Giaïo trçnh nghãö tin hoüc phäø

Giaïo viãn: Voî Tráön Nhán

mail: vtnhan_vn@yahoo.com

Trang

43

Trung tám KTTH-HN HÆÅÏNG HOAÏ   Giaïo trçnh nghãö tin hoüc phäø

thäng

BµI 7: IN TRéN V¡N B¶N
I. KH¸I NIÖM LÖnh trén v¨n b¶n (menu [Tool]\Mail Merges thùc hiÖn viÖc trén mét v¨n b¶n chÝnh (chøa v¨n b¶n vµ ®å häa kh«ng thay ®æi) víi nguån d÷ liÖu (chøa th«ng tin biÕn ®æi tõ v¨n b¶n nµy ®Õn v¨n b¶n kh¸c) nh»m t¹o ra mét v¨n b¶n kÕt qu¶ cã chøa th«ng tin tõ file v¨n b¶n vµ file d÷ diÖu. VÝ dô: V¨n b¶n THU.DOC lµ mét bøc th sÏ gëi ®i cho nhiÒu ngêi kh¸c nhau nhng cã néi dung chÝnh gièng nhau, chØ kh¸c ë th«ng tin vÒ ngêi nhËn (Hä tªn, ®Þa chØ...). Khi ®ã, ta sÏ tiÕn hµnh viÖc trén v¨n b¶n. II. C¸C Y£U Tè CÇN §Ó TRéN V¡N B¶N a. V¨n b¶n chÝnh (chøa v¨n b¶n kh«ng thay ®æi) b. Nguån d÷ liÖu (chøa th«ng tin biÕn ®æi) cÇn trén vµo v¨n b¶n chÝnh. III. C¸C B¦íC TIÕN HµNH Bíc 1: T¹o nguån d÷ liÖu C¸ch tiÕn hµnh: §Çu tiªn më mét v¨n b¶n míi, ngay sau ®ã t¹o mét b¶ng chøa c¸c d÷ liÖu sÏ trén. Lu ý: kh«ng ®îc cã c¸c dßng trèng ®Çu b¶ng biÓu - nghÜa lµ, trong file nguån d÷ liÖu chØ thuÇn tuý chøa b¶ng biÓu cã c¸c sè liÖu sÏ chÌn vµo v¨n b¶n chÝnh. Hµng ®Çu tiªn cña b¶ng sÏ chøa tªn trêng (field) ë c¸c cét. Sau khi t¹o b¶ng d÷ liÖu xong, ghi file lªn ®Üa víi tªn vµ vÞ trÝ x¸c ®Þnh. Bíc 2: T¹o v¨n b¶n chÝnh Bíc 3: Khai b¸o d¹ng trén vµ viÖc sö dông v¨n b¶n chÝnh trong cöa sæ ®ang ho¹t ®éng Sau khi t¹o v¨n b¶n chÝnh, ta gäi menu [Tools]\Mail Merge... ( XuÊt hiÖn hép ®èi tho¹i trén th tÝn:

Giaïo viãn: Voî Tráön Nhán

mail: vtnhan_vn@yahoo.com

Trang

44

thäng ë môc 1: Main Document (v¨n b¶n chÝnh), chän Create, gåm c¸c môc: Letters... (d¹ng th tÝn) - Mailing Labels... (nh·n th) - Envelopes... (b× th) - Catalog... (danh môc) - Restore to Normal Word Document (kh«i phôc vÒ v¨n b¶n th«ng thêng) ë ®©y, ta chän Form Letters. XuÊt hiÖn hép:

Trung tám KTTH-HN HÆÅÏNG HOAÏ   Giaïo trçnh nghãö tin hoüc phäø

Form

d¹ng

Ta chän Active Window (cöa sæ ®ang ho¹t ®éng) v× ta ®· so¹n s½n v¨n b¶n chÝnh. Trong trêng hîp cha t¹o v¨n b¶n chÝnh, ta sÏ chän New Main Document (T¹o míi v¨n b¶n chÝnh) vµ tiÕn hµnh so¹n th¶o, sau khi so¹n xong, ta sÏ tiÕn hµnh l¹i tõ bíc 3. ( Bíc 4: LÊy nguån d÷ liÖu ®· t¹o tríc ®ã. Tõ môc 2: Data source, chän Get Data, gåm c¸c môc: Create Data Source... Open Data Source... Ta chän Open Data Source ®Ó chØ ra nguån d÷ liÖu ®· ghi ë bíc 1. SÏ xuÊt hiÖn hép chän file, ta duyÖt c©y th môc vµ chØ ra tªn file ®· ghi tríc ®ã. Sau khi chän ®îc file d÷ liÖu, Word sÏ th«ng b¸o:

Ta chän [Edit Main Document] ®Ó quay vÒ v¨n b¶n chÝnh. Lóc nµy, trong v¨n b¶n chÝnh sÏ xuÊt hiÖn thanh c«ng cô Mail Merge víi button Insert Merge Field (chÌn trêng ®Ó trén d÷ liÖu vµo v¨n b¶n chÝnh). T¹i c¸c vÞ trÝ x¸c ®Þnh ë v¨n b¶n chÝnh ta chän button nµy vµ chän tªn trêng theo yªu cÇu. §Ó xem kÕt qu¶ cña viÖc trén, ta chän button vµ chän c¸c nót Next record , Previous record ( ®Ó xem tõng record mét. §Ó in ra m¸y in, ta chän button Merge to Printer . Trong hép ®èi tho¹i in, ta cã thÓ chän sè record sÏ ®îc in ra, hoÆc in toµn bé d÷ liÖu ®· trén, hoÆc chØ in mét record x¸c ®Þnh nµo ®ã. HoÆc tõ hép trén, ta chän chøc n¨ng thø 3: [Merge] sÏ xuÊt hiÖn:

Giaïo viãn: Voî Tráön Nhán

mail: vtnhan_vn@yahoo.com

Trang

45

Trung tám KTTH-HN HÆÅÏNG HOAÏ   Giaïo trçnh nghãö tin hoüc phäø

thäng

Trong hép [Merge to] ta chän: New Document ®Ó lu kÕt qu¶ trén ra file míi hoÆc chän Printer ®Ó ®a ra m¸y in. * Trong trêng hîp muèn hñy sù liªn kÕt gi÷a v¨n b¶n chÝnh víi nguån d÷ liÖu, ta chän l¹i lÖnh [TOOLS]\Mail Merge... Sau ®ã chän môc 1 [Create] vµ chän [Restore to Normal Word Document] ®Ó kh«i phôc v¨n b¶n vÒ d¹ng b×nh thêng nh tríc khi ph¸t lÖnh trén. * NÕu ta cha cã nguån d÷ liÖu, th× ë bíc më nguån d÷ liÖu, ta cã thÓ chän môc [Create Data Source] vµ Word sÏ cung cÊp c¸ch thøc t¹o file chøa d÷ liÖu.

Giaïo viãn: Voî Tráön Nhán

mail: vtnhan_vn@yahoo.com

Trang

46

Trung tám KTTH-HN HÆÅÏNG HOAÏ   Giaïo trçnh nghãö tin hoüc phäø

thäng

BµI 8: C¸C CHøC N¡NG Bæ SUNG
I. Tù ®éng söa lçi (AutoCorrect)

§©y lµ mét c«ng cô m¹nh cña Word, nã cho phÐp tù ®éng thay thÕ mét nhãm v¨n b¶n bÞ lçi bëi mét nhãm v¨n b¶n dïng ®Ó söa lçi. Bao gåm nhiÒu tÝnh n¨ng: ( Correct TWo INit CApitals: Tù ®éng söa lçi do cã hai ký tù hoa ë ®Çu mét tõ, vÝ dô: NHanh sÏ ®îc söa thµnh Nhanh. ( Capitalize first letter of sentences: ChuyÓn ký tù ®Çu tiªn cña c©u thµnh ch÷ hoa. ( Replace text as you type: Thay thÕ text ngay khi b¹n gâ. * Do ®Æc ®iÓm cña mét sè font tiÕng ViÖt nªn hai chøc n¨ng ®Çu thêng kh«ng dïng ®îc. §Ó kh¾c phôc mét sè lçi do tiÕng ViÖt g©y ra, ta thêng t¾t hai chøc n¨ng nµy. * §èi víi tÝnh n¨ng tù ®éng thay thÕ, thêng ®îc tËn dông ®Ó t¹o ra c¸c bé ký tù gâ t¾t. VÝ dô: nhËp tõ cgh ë hép [Replace] vµ ë hép [With] ta nhËp céng hßa, sau dã chän nót lÖnh [Add] vµ [Close]. Sau nµy trong v¨n b¶n ta chØ cÇn nhËp cgh vµ nhÊn c¸c dÊu hiÖu ph©n c¸ch tõ (nh Space, c¸c dÊu chÊm c©u...) th× Word sÏ tù ®éng thay thµnh céng hßa. NÕu muèn t¾t chøc n¨ng nµy th× xãa dÊu kiÓm tra ë ®Çu hép.

Giaïo viãn: Voî Tráön Nhán

mail: vtnhan_vn@yahoo.com

Trang

47

thäng Ngoµi ra, ë Word97 mét sè tÝnh n¨ng vÒ tù ®éng t¹o d¹ng tríc ®©y ®Ó ë [Tools]Options nay ®îc chuyÓn vµo chung víi hép AutoCorrect, nh: AutoFormat. Trong ®ã bao gåm c¸c tÝnh n¨ng tù ®éng t¹o bullet, tù ®éng ®¸nh sè, thay c¸c dÊu nh¸y d¹ng th¼ng thµnh c¸c dÊu nh¸y d¹ng cong “ ”... II. KiÓm tra lçi chÝnh t¶ vµ v¨n ph¹m (tiÕng Anh) Menu: [Tools]Spelling and Grammar III. Tæ chøc menu vµ c¸c thanh c«ng cô Menu: [Tools]Customize. Chøc n¨ng nµy cho phÐp: bËt/t¾t c¸c thanh c«ng cô, thªm/xãa c¸c biÓu tîng trong c¸c thanh; t¹o thªm thanh c«ng cô chøa c¸c biÓu tîng lÖnh thêng xuyªn sö dông; ®iÒu chØnh (thªm/bít) lÖnh trong c¸c menu; g¸n phÝm t¾t (shortcut) cho c¸c lÖnh... IV. T¹o v¨n b¶n tù ®éng (AutoText) Trong Word-6 vµ Word-95 chøc n¨ng nµy ®Æt ë menu [Edit]AutoText nhng trong Word-97 ®îc tæ chøc trong [Tools]AutoCorrect\AutoText. Chøc n¨ng nµy cho phÐp g¸n mét nhãm ®èi tîng tïy ý, bao gåm c¶ non-text (tranh ¶nh, ©m thanh, video...) vµ text ®· t¹o d¹ng, bëi mét nhãm ký tù. Sau nµy chØ viÖc nhËp nhãm ký tù ®¹i diÖn vµ nhÊn F3 th× v¨n b¶n tù ®éng sÏ xuÊt hiÖn thay thÕ nhãm ký tù ®¹i diÖn. * C¸ch tiÕn hµnh: §Çu tiªn nhËp vµ t¹o d¹ng c¸c ®èi tîng mong muèn, tiÕp theo chän nhãm c¸c ®èi tîng nµy (lu ý nªn chän c¶ dÊu kÕt thóc ®o¹n) vµ thùc hiÖn lÖnh AutoText. Trong hép tho¹i, ta g¸n mét tªn lµm ®¹i diÖn, chän [Add] vµ [OK]. Trong v¨n b¶n, t¹i mét vÞ trÝ x¸c ®Þnh, nhËp l¹i tªn ®¹i diÖn vµ thö nhÊn F3 ®Ó kiÓm tra kÕt qu¶. V. ThiÕt lËp c¸c tïy chän (Options) Menu [Tools]Options

Trung tám KTTH-HN HÆÅÏNG HOAÏ   Giaïo trçnh nghãö tin hoüc phäø

M«i trêng lµm viÖc cña Word ®îc ®iÒu chØnh bëi rÊt nhiÒu tïy chän. ë ®©y giíi thiÖu mét sè tÝnh n¨ng phæ biÕn: Giaïo viãn: Voî Tráön Nhán
mail: vtnhan_vn@yahoo.com

Trang

48

thäng a. Nh÷ng thiÕt lËp trong môc VIEW ( Drawing: cho phÐp hiÓn thÞ/kh«ng hiÓn thÞ c¸c ®èi tîng vÏ nh»m t¨ng tèc ®é nhËp v¨n b¶n. ( Text boundaries: bËt/t¾t khung viÒn cña v¨n b¶n ( Status bar, Vertical ruler ... : HiÖn/kh«ng hiÖn c¸c thµnh phÇn trªn mµn h×nh lµm viÖc, bao gåm dßng tr¹ng th¸i, thanh thíc ®øng, c¸c thanh cuèn. b. Nh÷ng thiÕt lËp trong môc GENERAL ( Navigation keys for WordPerfect users: §iÒu khiÓn phÝm theo kiÓu WordPerfect. VÝ dô, khi xãa mét ®èi tîng sÏ xuÊt hiÖn c©u hái “Delete Block* No (Yes)” ë dßng tr¹ng th¸i vµ ngêi sö dông ph¶i chän N hoÆc Y ®Ó x¸c nhËn hµnh ®éng. ( Measurement units: ThiÕt lËp ®¬n vÞ ®o, chän mét trong c¸c gi¸ trÞ nh Centimeter hay Inches... c. Nh÷ng thiÕt lËp trong môc EDIT ( Typing replaces selection: §iÒu khiÓn viÖc xãa ®èi tîng ®ang chän vµ thay b»ng ký tù võa gâ. ( Drag-and-drop text editing: Cho phÐp dïng mouse ®Ó kÐo vµ th¶ text trong khi so¹n th¶o. ( Tabs and backspace set left indent: Dïng phÝm Tab vµ Backspace ®Ó thay ®æi lÒ tr¸i cña ®o¹n. d. Nh÷ng thiÕt lËp trong môc SAVE ( Always create backup copy: T¹o b¶n sao tríc khi ghi, nh»m b¶o vÖ v¨n b¶n khi cã nh÷ng thay ®æi ngoµi ý muèn. ( Allow fast saves: Cho phÐp ghi nhanh, thêng dïng khi ®ang trong giai ®o¹n hoµn chØnh v¨n b¶n, nhng khi ®· hoµn tÊt cÇn xãa môc nµy vµ tiÕn hµnh ghi ®Ó Word tù dän dÑp r¸c trong file. ( Embed TrueType fonts: Nhóng font (TrueType) cã sö dông vµo v¨n b¶n tríc khi ghi nh»m môc ®Ých cã thÓ ®äc l¹i ®îc v¨n b¶n khi ®a ®Õn c¸c m¸y kh«ng cã font ®ang dïng. Sö dông khi cÇn di chuyÓn file. ( Save AutoRecover info every xx minutes: ®Æt thêi gian ®Ó Word tù ®éng ghi th«ng tin cã kh¶ n¨ng håi phôc khi gÆp sù cè (vÝ dô: treo m¸y, mÊt ®iÖn...) ( Password to open/modify: ThiÕt lËp mËt khÈu khi më/khi söa, nh»m b¶o vÖ v¨n b¶n. e. Nh÷ng thiÕt lËp trong môc SPELLING & GRAMMAR ( Check Spelling as you type: KiÓm so¸t lçi chÝnh t¶ mét c¸ch tù ®éng ngay khi v¨n b¶n ®îc nhËp. ( Check Grammar as you type: KiÓm so¸t lçi v¨n ph¹m mét c¸ch tù ®éng ngay khi v¨n b¶n ®îc nhËp. * Khi sö dông tiÕng ViÖt, hai chøc n¨ng nµy kh«ng ho¹t ®éng ®óng, do ®ã cÇn t¾t ®i tríc khi nhËp v¨n b¶n. * Ngoµi c¸c môc trªn, Word cßn cung cÊp nhiÒu thiÕt lËp rÊt h÷u Ých, nh: trong môc File Locations cho phÐp khai b¸o vÞ trÝ sÏ lu v¨n b¶n, vÞ trÝ cã chøa tranh ®Ó Giaïo viãn: Voî Tráön Nhán
mail: vtnhan_vn@yahoo.com

Trung tám KTTH-HN HÆÅÏNG HOAÏ   Giaïo trçnh nghãö tin hoüc phäø

Trang

49

thäng Word tù ®éng t×m...; trong môc Print cho phÐp thiÕt lËp mét sè chøc n¨ng ®iÒu khiÓn viÖc in, nh: cho phÐp kÌm theo v¨n b¶n nh÷ng th«ng tin chung (Include with document) hay kh«ng (bao gåm: thuéc tÝnh v¨n b¶n, c¸c m· trêng, c¸c chó thÝch vµ c¸c v¨n b¶n ®· bÞ che dÊu...) 4. T¹o môc lôc Chøc n¨ng nµy cho phÐp t¹o ra môc lôc dùa trªn viÖc sö dông kiÓu thèng nhÊt trong v¨n b¶n. VÝ dô nÕu v¨n b¶n ®îc tæ chøc mét c¸ch cã cÊu tróc, c¸c tiªu ®Ò ch¬ng, môc lín, môc nhá... ®Òu ®îc g¸n kiÓu thÝch hîp (thêng sö dông c¸c kiÓu Heading 1, 2...) th× viÖc dïng chøc n¨ng nµy sÏ rÊt thuËn tiÖn. Menu [Insert]Index and Tables. XuÊt hiÖn hép héi tho¹i (trang sau) vµ chän môc Table of Contents

Trung tám KTTH-HN HÆÅÏNG HOAÏ   Giaïo trçnh nghãö tin hoüc phäø

CHÆÅNG I

TÄØNG QUAN VÃÖ EXCEL CAÏC THAO TAÏC CÅ BAÍN TRÃN BAÍNG TÊNH
1.1. Më ®Çu: Microsoft Excel lµ lµ phÇn mÒm xö lý b¶ng tÝnh ch¹y trªn hÖ ®iÒu hµnh Windows. Excel chuyªn dïng cho c«ng t¸c kÕ to¸n, v¨n phßng víi viÖc thiÕt kÕ c¸c b¶ng tÝnh nh b¶ng l¬ng, b¶ng thèng kª, b¶ng dù to¸n,...HiÖn nay phiªn b¶n Excel ®ang sö dông réng r·i lµ Excel 2000 vµ Excel 2003. Mçi khi b¹n sö dông lÖnh File/New lµ më mét tËp b¶ng tÝnh (Workbook), viÕt t¾t lµ Book. Mçi Workbook cã 255 b¶ng tÝnh (Worksheet), mÆc ®Þnh lµ 16 WorkSheet, hiÓn thÞ trªn Sheet Tabs, ®¸nh sè tõ Sheet1, ®Õn sheet16. Mçi b¶ng tÝnh b¹n cã thÓ ®Æt tªn riªng cho nã (dµi tèi ®a 31 ký tù). Mét b¶ng tÝnh lµ tËp hîp c¸c «, mçi « lµ mét h×nh ch÷ nhËt ®îc giíi h¹n bëi c¸c ®êng kÎ líi (Gridline) ngang vµ däc. ChiÒu réng mÆc ®Þnh cña mçi « lµ 9 ký tù, tèi ®a lµ 254 ký tù. Thao t¸c trªn b¶ng tÝnh cã thÓ t¹o ra c¸c b¸o c¸o tæng hîp hoÆc ph©n tÝch kÌm theo c¸c biÓu ®å, h×nh vÏ minh ho¹,... Giaïo viãn: Voî Tráön Nhán
mail: vtnhan_vn@yahoo.com

Trang

50

Trung tám KTTH-HN HÆÅÏNG HOAÏ   Giaïo trçnh nghãö tin hoüc phäø

thäng

1.2. Khëi ®éng excel  C¸ch 1: Dïng Shortcut Menu cña Microsoft Office - NhÊn chuét t¹i biÓu tîng cña Excel ë gãc ph¶i phÝa trªn mµn h×nh hoÆc trªn thanh Task bar (nÕu cã).  C¸ch 2: Thùc hiÖn tõ menu Run - NhÊn chuét t¹i nót Start, chän môc Run - Mµn h×nh hiÓn thÞ:

- NhÊn chuét t¹i môc Browse, t×m tªn file lµ Excel trong th môc Office - Chän Open  Caùch 3: vaøo Start chon Run vaø goû vaøo ñöôøng daãn cuûa chöông trình, thoâng thöôøng ñöôøng daãn laø: C:\program files \Microsoft Office\Excel Sau khi khëi ®éng Excel, mµn h×nh hiÓn thÞ hép héi tho¹i:

Täa ®é « hiÖn t¹i

Thanh c«ng thøc C¸c b¶ng tÝnh mail: vtnhan_vn@yahoo.com

Giaïo viãn: Voî Tráön Nhán

Trang

51

Trung tám KTTH-HN HÆÅÏNG HOAÏ   Giaïo trçnh nghãö tin hoüc phäø

thäng

Khi mµn h×nh Excel ®îc më ra, b¹n thÊy ngoµi nh÷ng thµnh phÇn gièng nh mét cöa sæ bÊt kú cña Windows lµ thanh tiªu ®Ò, c¸c nót ®iÒu chØnh kÝch thíc,... b¹n cßn thÊy cöa sæ Excel cã c¸c thµnh phÇn nh sau: Thanh thùc ®¬n: Thanh thùc ®¬n chøa toµn bé c¸c lÖnh cña Excel, B¹n cã thÓ t×m thÊy lÖnh cÇn thiÕt theo tõng nhãm lÖnh. §Ó më mét menu, b¹n cã thÓ bÊm chuét vµo tªn cña menu trªn thanh c«ng cô hoÆc bÊm ®ång thêi phÝm Alt + ch÷ c¸i cã g¹ch ch©n cña tªn menu. Trong menu võa më ra, muèn chän mét thao t¸c, còng bÊm chuét t¹i tªn lÖnh trong danh s¸ch hoÆc bÊm phÝm ch÷ c¸i cã g¹ch ch©n cña tªn lÖnh cÇn chän. VÝ dô: Muèn më menu File bÊm ®ång thêi ALT + F. Khi menu më ra, gi¶ sö b¹n muèn chän lÖnh Open..., b¹n chØ cÇn gâ ch÷ O. Thanh c«ng cô (Toolbars): Mçi nót trªn thanh c«ng cô lµ mét biÓu tîng t¬ng øng víi mét thao t¸c. Thanh c«ng thøc (Formula bar): Lµ n¬i hiÖn ®Þa chØ vµ d÷ liÖu cña mét « trªn b¶ng tÝnh. Vïng lµm viÖc (Work Space): §ã lµ vïng b¶ng tÝnh gåm 256 cét, ®Æt tªn lµ A,B,C,...AA, BB,...IV, lÇn lît tõ tr¸i qua ph¶i vµ 16.384 dßng ®Æt tªn lµ 1,2,3,... tõ trªn xuèng díi. Trong ®ã kh«ng kÓ dßng tªn cét ë trªn cïng vµ cét tªn dßng ë tr¸i cïng. Gi÷a c¸c dßng cã c¸c ®êng líi ngang lµm ranh giíi. Gi÷a c¸c cét cã c¸c ®êng líi däc lµm ranh giíi. C¸c dßng vµ cét giao nhau t¹o thµnh c¸c « (cell). Mét « ®îc x¸c ®Þnh b»ng ®Þa chØ gåm tªn cét vµ tªn dßng t¹o ra nã. VÝ dô: ¤ cã ®Þa chØ C6 tøc lµ « giao cña cét C vµ dßng 6. BËt /t¾t thanh c¸c c«ng cô: Muèn bËt /t¾t, thªm/bít c¸c thanh c«ng cô b¹n chän menu View/Toolbar. Muèn hiÓn thÞ thanh c«ng cô nµo b¹n chØ viÖc bÊm trá chuét vµo « vu«ng bªn tr¸i tªn thanh, nã sÏ ®îc ®¸nh dÊu (), ngîc l¹i b¹n bá dÊu () lµ t¾t tÝnh n¨ng cña thanh ®ã. §Ó kÕt thóc b¹n ®ãng hép tho¹i b»ng nót OK. Cã thÓ bËt /t¾t, thªm/bít c¸c thanh c«ng cô b»ng c¸ch ®a con trá chuét ®Õn vïng c¸c thanh c«ng cô råi kÝch ph¶i chuét, lóc nµy sÏ hiÖn lªn mét menu gåm tªn cña c¸c thanh c«ng cô nh h×nh bªn, thanh c«ng cô nµo ®ang ®îc bËt th× ë phÝa ®Çu tªn thanh c«ng cô ®ã sÏ cã dÊu () Giaïo viãn: Voî Tráön Nhán
mail: vtnhan_vn@yahoo.com

Trang

52

Trung tám KTTH-HN HÆÅÏNG HOAÏ    Giaïo trçnh nghãö tin hoüc phäø

thäng

1.3. mét sè kh¸i niÖm 1.3.1. WorkBook: Mét File d÷ liÖu do Excel t¹o ra t¬ng øng víi mét WorkBook. Mét WorkBook gåm tõ 1 ®Õn 255 WorkSheet (B¶ng tÝnh). Trªn thanh danh s¸ch b¶ng tÝnh cña WorkBook b¹n cã thÓ nh×n thÊy tªn 16 Sheet, (tõ Sheet1 ®Õn Sheet16). Excel kh«ng giíi h¹n sè lîng WorkBook ®îc më (Phô thuéc vµo bé nhí cña m¸y tÝnh). Tªn WorkBook ®îc ®Æt theo quy íc ®Æt tªn cña HÖ ®iÒu hµnh víi phÇn më réng ®Þnh s½n lµ .XLS; Tªn mÆc nhiªn lµ Book# (# lµ sè t¬ng øng víi nh÷ng lÇn më tÖp). NÕu xem WorkBook lµ quyÓn s¸ch th× mçi WorkSheet lµ mét trang s¸ch. 1.3.2. §Þa chØ « Excel lÊy « ®Ó lµm ®¬n vÞ thao t¸c, viÖc nhËp d÷ liÖu vµo « ®îc tiÕn hµnh ®éc lËp cho tõng «, khi Ên phÝm mòi tªn trªn bµn phÝm b¹n thÊy mét h×nh ch÷ nhËt bao quanh « di chuyÓn theo. ¤ cã h×nh ch÷ nhËt bao quanh gäi lµ « lµm viÖc hiÖn thêi hay « hiÖn thêi. 1.3.3. §Þa chØ t¬ng ®èi Lµ ®Þa chØ « ®îc viÕt b×nh thêng d¹ng cét, dßng. VÝ dô: C10 lµ ®Þa chØ « cét C dßng 10. Víi c¸ch viÕt nµy ®Þa chØ « cã thÓ thay ®æi víi mét sè thao t¸c sao chÐp hoÆc tÝnh to¸n. 1.3.4. §Þa chØ tuyÖt ®èi Lµ ®Þa chØ « ®îc viÕt kÌm theo ký hiÖu $ víi nghi· cè ®Þnh ®Þa chØ kh«ng thay ®æi trong c¸c phÐp tÝnh. Cã thÓ viÕt ®Þa chØ « tuyÖt ®èi theo c¸c kiÓu sau: VÝ dô: $B5: ®Þa chØ cét B cè ®Þnh, dßng cã thÓ thay ®æi. B$5: ®Þa chØ dßng cè ®Þnh, cét cã thÓ thay ®æi $D$5: ®Þa chØ cè ®Þnh c¶ dßng vµ cét. 1.3.5. KiÓu d÷ liÖu trong Excel: Excel ph©n biÖt hai lo¹i d÷ liÖu c¬ b¶n: H»ng (Constant value) vµ C«ng thøc (Formula value): ♦ H»ng bao gåm ch÷ hoÆc sè. Giaïo viãn: Voî Tráön Nhán
mail: vtnhan_vn@yahoo.com

Trang

53

thäng NÕu lµ ch÷ ®Çu tiªn trªn dßng nhËp d÷ liÖu th× Excel hiÓu ®ã lµ kiÓu kÝ tù.

Trung tám KTTH-HN HÆÅÏNG HOAÏ   Giaïo trçnh nghãö tin hoüc phäø

NÕu trªn dßng nhËp d÷ liÖu toµn lµ sè th× Excel hiÓu lµ kiÓu sè. ♦ KiÓu c«ng thøc bao gåm biÓu thøc trong ®ã chøa ®Þa chØ hoÆc tªn cña mét sè « hoÆc vïng kh¸c cña b¶ng tÝnh. §Ó gâ c«ng thøc ph¶i b¾t ®Çu b»ng dÊu "=" hoÆc dÊu "+". ♦ Ngoµi hai kiÓu d÷ liÖu c¬ b¶n trªn, cßn cã kiÓu Logic bao gåm c¸c gi¸ trÞ TRUE vµ FALSE hoÆc c¸c hµm sè mang gi¸ trÞ logic. Chó ý: Riªng ®èi víi kiÓu sè Ngµy th¸ng vµ giê: ♦ KiÓu ngµy th¸ng (Date): Excel lu tr÷ sè ngµy th¸ng theo c¸c sè nguyªn tõ 0 ®Õn 65380 tÝnh tõ ngµy 1/1/1900 ®Õn 31/12/2078. ♦ KiÓu Thêi gian (Time): Excel lu tr÷ thêi gian theo c¸c sè thËp ph©n tõ 0.0 ®Õn 0.999 b¾t ®Çu tõ 00:00:00 giê ®Õn 24:00:00 giê hµng ngµy. 1.4. C¸c thao t¸c vµo ra WorkBook 1.4.1. Më file míi: ♦ B¹n t¹o mét Workbook míi b»ng menu File/New hoÆc bÊm Ctrl-N 1.4.2. Më file ®· cã: ♦ Thùc hiÖn lÖnh File/Open hoÆc bÊm Ctrl-O ®Ó më mét Workbook cã s½n trªn ®Üa:

♦ Chän tªn Workbook cÇn më ♦ NhÊn Open hoÆc Enter ®Ó kÕt thóc 1.4.3. Lu file: ♦ Thùc hiÖn lÖnh File/Save hoÆc hoÆc bÊm Ctrl-S ®Ó ghi c¸c thay ®æi cña d÷ liÖu trong file b¹n ®ang lµm vµo ®Üa. LÖnh nµy rÊt h÷u hiÖu phßng khi mÊt ®iÖn, hay treo m¸y th× d÷ liÖu b¹n thay ®æi vÉn ®îc ghi l¹i ®Çy ®ñ. Giaïo viãn: Voî Tráön Nhán
mail: vtnhan_vn@yahoo.com

Trang

54

thäng ♦ LÖnh File/Save as cho phÐp b¹n ghi Workbook b¹n ®ang lµm viÖc vµo ®Üa b»ng tªn míi. Khi lÖnh ®îc thùc hiÖn, Excel hiÖn hép tho¹i ®Ó b¹n gâ tªn míi vµo phÇn File Name:

Trung tám KTTH-HN HÆÅÏNG HOAÏ   Giaïo trçnh nghãö tin hoüc phäø

♦ Chän th môc cÊt WorkBook ®ã trong phÇn Save in. ♦ KÕt thóc c«ng viÖc b»ng nót OK. 1.4.4. §ãng file: §Ó ®ãng Workbook ®ang ®îc më, thùc hiÖn lÖnh File/Close. Chó ý: NÕu b¶ng tÝnh cha lu vµo ®Üa th× mµn h×nh xuÊt hiÖn th«ng b¸o nh¾c nhë: B¹n chän Yes ®Ó lu file, chän No nÕu kh«ng muèn lu file, chän Cancel ®Ó quay trë vÒ b¶ng tÝnh hiÖn t¹i.

1.4.5. Më CSDL tõ c¸c hÖ kh¸c Microsoft Excel hç trî rÊt nhiÒu d¹ng d÷ liÖu cña c¸c phÇn mÒm qu¶n trÞ c¬ së d÷ liÖu (CSDL) th«ng dông. B¹n cã thÓ dïng Excel ®Ó ®äc vµ thao t¸c c¸c file d÷ liÖu ®îc t¹o ra bëi c¸c phÇn mÒm kh¸c nh Lotus-123, FoxPro, Dbase... HiÖn nay, FoxPro lµ hÖ qu¶n trÞ CSDL kh¸ th«ng dông. Sau ®©y lµ ph¬ng ph¸p më file CSDL cña FoxPro (*.DBF) tõ trong Excel: ♦ T¬ng tù nh më mét WorkBook, b¹n chän menu File/Open. ♦ Trong hép File of type, b¹n chän kiÓu file muèn më lµ dBase files, v× c¸c file cña hÖ nµy t¬ng thÝch víi khu«n d¹ng víi c¸c file cña FoxPro, sau ®ã chØ ra æ ®Üa, th môc, tªn file DBF cÇn më. Chó ý: NÕu b¹n tiÕn hµnh bÊt cø thay ®æi nµo lªn file CSDL, nh thªm c¸c c«ng thøc, tr×nh bµy l¹i b¶ng biÓu..., b¹n nªn ghi l¹i file CSDL víi khu«n d¹ng cña Excel. NÕu b¹n ghi l¹i víi khu«n d¹ng gèc cña FoxPro, file sÏ mÊt hÕt c¸c thay ®æi do b¹n tiÕn hµnh Giaïo viãn: Voî Tráön Nhán
mail: vtnhan_vn@yahoo.com

Trang

55

thäng thªm vµo. §Ó thùc hiÖn ®iÒu ®ã, khi ghi file, h·y chän menu File/Save As. Trong hép Save as type , h·y chän khu«n d¹ng cÇn ghi lµ Microsoft Excel Workbook. 1.5. C¸c thao t¸c c¬ b¶n víi mét b¶ng tÝnh. Khi b¹n thùc hiÖn më mét WorkBook, Excel sÏ hiÖn trªn mµn h×nh cho b¹n b¶ng tÝnh ®Çu tiªn cña Workbook ®ã (Book1) cã tªn Sheet1 ®Ó b¹n lµ viÖc. Sau ®©y lµ mét sè c¸c thao t¸c c¬ b¶n víi mét WorkSheet: 1.5.1. NhËp d÷ liÖu vµo b¶ng tÝnh. §Ó nhËp d÷ liÖu vµo b¶ng tÝnh b¹n cã nhiÒu c¸ch:  Gâ c¸c gi¸ trÞ nhËp tõ bµn phÝm vµo c¸c « nh so¹n th¶o th«ng thêng.  B¹n nªn sö dông c¸ch nµy khi cÇn nhËp c¸c gi¸ trÞ d÷ liÖu lµ c«ng thøc tÝnh to¸n hoÆc d÷ liÖu cßn cÇn xem xÐt chØnh söa. B¹n ®a hép ®iÒu khiÓn tíi « cÇn nhËp d÷ liÖu, råi ®a con trá lªn thanh c«ng thøc, gâ d÷ liÖu b×nh thêng tõ bµn phÝm. 1.5.2. Söa gi¸ trÞ trong «. Excel cho phÐp b¹n söa d÷ liÖu trong tõng « còng b»ng 2 c¸ch. NÕu b¹n dïng chuét th× b¹n ph¶i kÝch ®óp chuét vµo « chøa gi¸ trÞ cÇn söa råi míi tiÕn hµnh söa. C¸ch thø hai lµ b¹n ®a hép ®iÒu khiÓn ®Õn « cÇn söa gi¸ trÞ råi bÊm phÝm F2. Lóc nµy con trá biÕn thµnh ( )n»m trong dßng d÷ liÖu, b¹n dïng phÝm mòi tªn di chuyÓn con trá ®Ó söa gi¸ trÞ. KÕt thóc söa bÊm phÝm Enter. 1.5.3. Chän khèi « d÷ liÖu Excel kh«ng chØ cho phÐp b¹n chØnh söa trong tõng « riªng biÖt, mµ b¹n cã thÓ thao t¸c víi mét khèi « nµo ®ã. ViÖc chän mét khèi « ®Ó sau ®ã lµm bÊt cø viÖc g× gäi lµ ®¸nh dÊu khèi « (hoÆc ®¸nh dÊu khèi). §Ó tiÕn hµnh ®¸nh dÊu mét khèi « b¹n cã c¸c c¸ch sau:  NÕu b¹n sö dông bµn phÝm, b¹n h·y ®a hép ®iÒu khiÓn tíi « lµ gãc cña khèi. B¹n gi÷ vµ nhÊn phÝm Shift ®ång thêi sö dông c¸c phÝm mòi tªn ←,↑, →, ↓ ®Ó di chuyÓn tíi gãc cuèi khèi cÇn ®¸nh dÊu.  NÕu b¹n sö dông chuét, b¹n h·y bÊm vµ gi÷ nót tr¸i chuét ®ång thêi rª chuét tíi vÞ trÝ gãc ®èi diÖn cña khèi.  C¸c ph¬ng ph¸p ®Æc biÖt ®Ó ®¸nh dÊu khèi «. ♦ §¸nh dÊu c¶ mét hµng, b¹n kÝch tr¸i chuét t¹i tªn cña hµng ®ã. ♦ §¸nh dÊu c¶ mét cét, b¹n kÝch chuét t¹i tªn cña cét ®ã. ♦ B¹n muèn ®¸nh dÊu mét vïng liªn tôc, b¹n ®a thanh trá tíi gãc tr¸i trªn cña khèi. Gi÷ phÝm Shift ®ång thêi kÝch chuét t¹i « ®èi diÖn cña khèi. ♦ Cã nhiÒu trêng hîp b¹n cÇn ®¸nh dÊu nh÷ng khèi « kh«ng liªn tôc. Lóc ®ã, b¹n ®¸nh dÊu khèi ®Çu tiªn, Ên vµ gi÷ phÝm Ctrl, ®ång thêi kÝch vµ rª chuét ë c¸c khèi kh¸c. ♦ B¹n cÇn ®¸nh dÊu toµn bé b¶ng tÝnh, b¹n Ên ®ång thêi ba phÝm sau CtrlShift-Spacebar hoÆc kÝch chuét t¹i gãc tr¸i trªn b¶ng tÝnh (lµ giao ®iÓm cña tªn hµng vµ tªn cét). Giaïo viãn: Voî Tráön Nhán
mail: vtnhan_vn@yahoo.com

Trung tám KTTH-HN HÆÅÏNG HOAÏ   Giaïo trçnh nghãö tin hoüc phäø

Trang

56

thäng Chó ý: NÕu b¹n muèn chän font ch÷ tiÕng ViÖt cho Workbook th× h·y thùc hiÖn nh sau: - §¸nh dÊu toµn bé b¶ng tÝnh (hoÆc Workbook) - Chän font ch÷ tiÕnh ViÖt tõ nót Font trªn thanh c«ng cô hä¨c thùc hiÖn lÖnh Format/Cell, sau ®ã chän tab Font. 1.5.4. Xo¸ d÷ liÖu §Ó xãa d÷ liÖu b¹n thùc hiÖn: - §¸nh dÊu vïng cÇn xo¸ b»ng c¸ch ®¸nh dÊu khèi « - Thùc hiÖn lÖnh Edit/Clear, Excel sÏ cho b¹n chän tiÕp mét trong c¸c th«ng sè sau: All: B¹n chän lÖnh nµy nÕu muèn xo¸ c¶ d÷ liÖu vµ kiÓu tr×nh bµy d÷ liÖu. Format: LÖnh nµy cho phÐp b¹n chØ xo¸ kiÓu tr×nh bµy d÷ liÖu mµ kh«ng xo¸ gi¸ trÞ d÷ liÖu. Content: Ngîc l¹i víi lÖnh trªn, lÖnh nµy chØ xo¸ d÷ liÖu cßn gi÷ l¹i kiÓu tr×nh bµy cho d÷ liÖu b¹n nhËp vµo sau ®ã. Chó ý: PhÝm Delete t¬ng øng víi lÖnh chØ xo¸ d÷ liÖu. 1.5.5. Sao chÐp vµ di chuyÓn d÷ liÖu §©y lµ mét chøc n¨ng cña Excel gióp b¹n sao chÐp vµ di chuyÓn d÷ liÖu trªn b¶ng tÝnh. ViÖc thùc hiÖn c¸c thao t¸c sao chÐp, c¾t d¸n d÷ liÖu lµ hoµn toµn t¬ng tù nh trong Word. Kh¸i niÖm bé ®Öm (Clipboard): Bé ®Öm lµ vïng bé nhí dïng ®Ó lu tr÷ t¹m thêi d÷ liÖu. B¹n cã thÓ hiÓu ®©y chÝnh lµ n¬i Excel dïng ®Ó chøa d÷ liÖu mçi khi b¹n thùc hiÖn lÖnh copy, hay cut d÷ liÖu, ®Ó råi b¹n l¹i lÊy d÷ liÖu ë ®©y ra ®Ó d¸n vµo chç cÇn thiÕt. T¹i mét thêi ®iÓm chØ cã mét lo¹i d÷ liÖu ®îc lu tr÷ trong bé ®Öm. 1.5.5.1. Sao chÐp d÷ liÖu. C¸ch 1: - §¸nh dÊu khèi « b¹n muèn sao chÐp råi Ên ®ång thêi phÝm Ctrl+C. - Di chuyÓn thanh trá ®Õn « cÇn sao chÐp tíi, Ên ®ång thêi Ctrl+V. C¸ch 2: - §¸nh dÊu khèi « cÇn thiÕt, råi thùc hiÖn lÖnh Edit / Copy. - Di chuyÓn con trá ®Õn « muèn sao chÐp tíi thùc hiÖn lÖnh Edit/Paste. C¸ch 3: - B¹n ®¸nh dÊu khèi «, råi ®a con trá chuét ®Õn biªn cña khèi « ®· ®îc ®¸nh dÊu. Gi÷ phÝm Ctrl ®ång thêi bÊm gi÷ tr¸i chuét vµ rª tíi vÞ trÝ « cÇn ®îc sao chÐp tíi vµ th¶ tay. 1.5.5.2. Di chuyÓn d÷ liÖu C¸ch 1: - §¸nh dÊu khèi «, råi Ên ®ång thêi Ctrl+X. - Di chuyÓn con trá tíi « lµ vÞ trÝ ®Õn, Ên ®ång thêi Ctrl+V. C¸ch 2: Giaïo viãn: Voî Tráön Nhán
mail: vtnhan_vn@yahoo.com

Trung tám KTTH-HN HÆÅÏNG HOAÏ   Giaïo trçnh nghãö tin hoüc phäø

Trang

57

Trung tám KTTH-HN HÆÅÏNG HOAÏ   Giaïo trçnh nghãö tin hoüc phäø

thäng - §¸nh dÊu khèi «, thùc hiÖn lÖnh Edit / Cut.. - Di chuyÓn con trá tíi vÞ trÝ ®Ých, thùc hiÖn lÖnh Edit / Paste.

C¸ch 3: §¸nh dÊu khèi. §a con trá tíi biªn cña khèi. BÊm gi÷ nót tr¸i chuét vµ rª tíi vÞ trÝ ®Ých råi th¶ tay. 1.5.5.3. D¸n ®Æc biÖt Ngoµi c¸c c¸ch d¸n d÷ liÖu nh ë trªn, Excel cßn cung cÊp mét c«ng cô ®¾c lùc n÷a cho phÐp b¹n d¸n d÷ liÖu mét c¸ch hiÖu qu¶. §ã lµ lÖnh d¸n ®Æc biÖt. B¹n vµo menu Edit/Paste Special, Excel sÏ hiÓn thÞ hép tho¹i ®Ó b¹n chän lÖnh thùc thi. - §¸nh dÊu khèi « trªn b¶ng tÝnh - Thùc hiÖn lÖnh: Edit/Paste Special, mµn h×nh hiÓn thÞ hép héi tho¹i : Mét sè tïy chän cÇn thiÕt: • All LÖnh nµy b¹n dïng khi muèn d¸n toµn bé c¶ gi¸ trÞ vµ kiÓu tr×nh bµy. • Formulas- NÕu b¹n chän lÖnh nµy, Excel chØ d¸n c«ng thøc tÝnh to¸n. • Values- LÖnh nµy cho phÐp b¹n d¸n gi¸ trÞ d÷ liÖu, cßn kh«ng d¸n kiÓu tr×nh bµy. • Formats- LÖnh nµy b¹n dïng khi b¹n chØ muèn d¸n kiÓu tr×nh bµy d÷ liÖu. • NhÊn chuét vµo nót OK ®Ó kÕt thóc. 1.5.6. Di chuyÓn trong b¶ng tÝnh ♦ §Ó di chuyÓn trong b¶ng tÝnh b¹n Ên c¸c phÝm mòi tªn ®Ó di chuyÓn thanh trá ®Õn « cÇn lµm viÖc. ♦ Sö dông chuét ®Ó di chuyÓn b¹n cÇn ®Æt con trá chuét vµo « cÇn chuyÓn vµ Ên nót tr¸i. ♦ B¹n cÇn di chuyÓn tíi mét « bÊt kú, b¹n chØ viÖc bÊm phÝm F5, Excel hiÖn hép tho¹i ®Ó b¹n gâ vµo ®Þa chØ « cÇn chuyÓn tíi vµ Ên Enter. ♦ B¹n sö dông c¸c phÝm PgUp, PgDn ®Ó di chuyÓn lªn, xuèng mét trang mµn h×nh. 1.5.7. §æi tªn b¶ng tÝnh: Thùc hiÖn lÖnh Format/Sheet, chän tiÕp lÖnh Rename, Excel hiÖn hép tho¹i cho b¹n gâ tªn míi vµo. (Chó ý b¹n cã thÓ gâ tiÕng ViÖt trong phÇn ®Æt tªn nµy). KÕt thóc b¹n nhÊn phÝm OK. 1.5.8. Më thªm b¶ng tÝnh míi: B¹n muèn cã thªm mét b¶ng tÝnh míi ngoµi 3 b¶ng tÝnh cã s½n, b¹n chØ cÇn thùc hiÖn lÖnh Insert/WorkSheet , Excel sÏ chÌn thªm mét Sheet4 ngay c¹ch Sheet b¹n ®ang më. B¹n cã thÓ më tèi ®a 255 b¶ng tÝnh nh vËy. 1.5.9. Xãa mét b¶ng tÝnh: Thùc hiÖn lÖnh Edit / Delete Sheet, nÕu b¹n ch¾c ch¾n muèn xo¸, b¹n kÝch vµo nót OK.

Giaïo viãn: Voî Tráön Nhán

mail: vtnhan_vn@yahoo.com

Trang

58

thäng Chó ý: B¹n cã thÓ kÝch chuét ph¶i t¹i tªn cña b¶ng tÝnh (Sheet1, Sheet2,...) t¹i dßng gÇn cuèi mµn h×nh, mµn h×nh hiÓn thÞ mét danh s¸ch c¸c lÖnh t¬ng tù víi c¸c chøc n¨ng ®· nªu ë trªn. Insert: ChÌn mét b¶ng tÝnh míi. Delete: Xo¸ b¶ng tÝnh hiÖn thêi. Rename: §Æt l¹i tªn cho b¶ng tÝnh. Move or copy: Di chuyÓn hoÆc sao chÐp. Select all sheets: Chän tÊt c¶ b¶ng tÝnh trong Workbook. 1.5.10. C¸c thao t¸c víi hµng vµ cét trong b¶ng tÝnh. 1.5.10.1 .ChÌn hµng, cét. LÖnh chÌn ®îc thùc hiÖn tõ thùc ®¬n Insert / Cell, lóc nµy Excel hiÖn hép héi tho¹i ®Ó b¹n chän lùa.

Trung tám KTTH-HN HÆÅÏNG HOAÏ   Giaïo trçnh nghãö tin hoüc phäø

Shift Cells Right: LÖnh nµy chÌn c¸c « trèng vµo c¸c « ®îc ®¸nh dÊu vµ dÞch chuyÓn d÷ liÖu sang ph¶i. Shift Cells Down - ChÌn c¸c « trèng vµo c¸c « ®îc ®¸nh dÊu vµ dÞch chuyÓn d÷ liÖu xuèng díi. Entire Row - ChÌn c¸c dßng tr¾ng vµo c¸c « ®îc ®¸nh dÊu vµ dÞch chuyÓn c¸c dßng xuèng díi. Entire Column - ChÌn c¸c cét tr¾ng vµo c¸c « ®îc ®¸nh dÊu vµ dÞch chuyÓn c¸c cét sang bªn ph¶i. KÕt thóc, b¹n kÝch chuét vµo nót OK. KÕt qu¶ sÏ hiÖn ngay ra mµn h×nh. 1.5.10.2. Xo¸ hµng, cét LÖnh xo¸ cét hay hµng ®îc thùc hiÖn tõ lÖnh Edit/Delete, Excel hiÖn hép héi tho¹i gåm c¸c lÖnh ®Ó b¹n chän lùa t¬ng tù hép tho¹i chÌn hµng cét.

Shift Cells Left - LÖnh nµy xo¸ c¸c « ®îc ®¸nh dÊu vµ dÞch chuyÓn vµo ®ã d÷ liÖu tõ c¸c « bªn ph¶i. Shift Cells Up - Cho phÐp b¹n xo¸ c¸c « ®îc ®¸nh dÊu vµ dÞch chuyÓn vµo ®ã d÷ liÖu tõ c¸c « bªn díi. Giaïo viãn: Voî Tráön Nhán
mail: vtnhan_vn@yahoo.com

Trang

59

thäng Entire Row - LÖnh nµy xo¸ c¸c dßng chøa c¸c « ®îc ®¸nh dÊu vµ dÞch chuyÓn c¸c dßng bªn díi lªn Entire Column - Xo¸ c¸c cét « ®îc ®¸nh dÊu vµ dÞch chuyÓn c¸c cét bªn ph¶i sang. KÕt thóc b¹n bÊm vµo nót OK. KÕt qu¶ khèi «, dßng, cét ®· ®¸nh dÊu bÞ xo¸ h¼n khái b¶ng tÝnh. 1.5.10.3. §iÒu chØnh ®é réng cét Cã hai c¸ch ®Ó b¹n ®iÒu chØnh ®é réng cét, ®ã lµ: ♦ NÕu b¹n dïng chuét b¹n kÝch vµ rª chuét t¹i c¸c ®êng ng¨n t¬ng øng trªn cét tiªu ®Ò cña b¶ng tÝnh. ♦ Sö dông menu lÖnh, b¹n thùc hiÖn lÖnh Format/Column, b¹n chän tiÕp mét trong c¸c lÖnh sau: Width: B¹n gâ chÝnh x¸c ®é réng cét mµ b¹n muèn vµo n¬i con trá nhÊp nh¸y. Auto Fit Selection: LÖnh nµy Excel tù ®éng ®iÒu chØnh võa khÝt néi dung trong cét. Standard Width: LÖnh nµy cho phÐp b¹n chän ®é réng ngÇm ®Þnh. 1.5.10.4. §iÒu chØnh ®é cao hµng. ♦ NÕu b¹n sö dông chuét, t¬ng tù nh cét, b¹n kÝch vµ rª chuét t¹i c¸c ®êng ng¨n c¸ch t¬ng øng trªn hµng tiªu ®Ò cña b¶ng tÝnh. ♦ NÕu b¹n sö dông menu, h·y thùc hiÖn lÖnh Format/Row, råi b¹n chän tiÕp c¸c lÖnh sau ®©y: Height: NÕu b¹n chän lÖnh nµy, Excel hiÖn cho b¹n hép tho¹i ®Ó b¹n gâ vµo gi¸ trÞ chÝnh x¸c cña ®é cao hµng mµ b¹n muèn. AutoFit: NÕu b¹n chän lÖnh nµy, Excel tù ®éng ®iÒu chØnh ®é cao hµng võa khÝt néi dung d÷ liÖu. 1.5.11. Huû bá thao t¸c võa tiÕn hµnh. Thùc hiÖn lÖnh Edit/Undo hoÆc Ên nót trªn thanh Toolbar

Trung tám KTTH-HN HÆÅÏNG HOAÏ   Giaïo trçnh nghãö tin hoüc phäø

1.6. Tho¸t khái excel - Thùc hiÖn lÖnh Fle/Exit hoÆc chän Close trong File menu hoÆc bÊm Alt-F4. - NÕu b¶ng tÝnh cha lu vµo ®Üa th× mµn h×nh hiÓn thÞ th«ng b¸o:

- Chän Yes hoÆc bÊm Enter ®Ó lu tr÷ nh÷ng thay ®æi trong file b¶ng tÝnh. - Chän No nÕu kh«ng muèn lu b¶ng tÝnh, tho¸t khái Excel. - Chän Cancel ®Ó hñy bá lÖnh, trë l¹i cöa sæ b¶ng tÝnh ®Ó tiÕp tôc lµm viÖc. Giaïo viãn: Voî Tráön Nhán
mail: vtnhan_vn@yahoo.com

Trang

60

Trung tám KTTH-HN HÆÅÏNG HOAÏ   Giaïo trçnh nghãö tin hoüc phäø

thäng

CHÆÅNG 2

TÊNH TOAÏN TRONG BAÍNG TÊNH
2.1. Sö dông c¸c c«ng thøc Dùa trªn nh÷ng gi¸ trÞ d÷ liÖu nhËp vµo cho b¶ng tÝnh, b¹n cã thÓ ban hµnh c¸c c«ng thøc tÝnh to¸n. C«ng thøc trong Excel cã thÓ t¹o b»ng 2 c¸ch: C¸ch 1: Gâ trùc tiÕp c«ng thøc vµo « hoÆc chØ râ « mµ b¹n muèn m¸y tÝnh ®a c«ng thøc vµo. §Ó t¹o mét c«ng thøc b»ng c¸ch gâ trùc tiÕp, b¹n lµm nh sau: - Di chuyÓn thanh trá vÒ « mµ b¹n muèn nhËp c«ng thøc. - Gâ vµo « ®ã dÊu = ®Ó b¾t ®Çu c«ng thøc. - TiÕp theo gâ ®Þa chØ nh÷ng « liªn quan chøa gi¸ trÞ cÇn ®îc tÝnh to¸n cïng c¸c phÐp tÝnh: + (céng), - (trõ), * (nh©n), / (chia), ^ (luü thõa). VÝ dô: =(C16*2+D16+E16)/4. - KÕt thóc viÖc t¹o c«ng thøc, phÝm Enter. Trªn mµn h×nh b¹n thÊy ngay kÕt qu¶. C¸ch 2: T¹o c«ng thøc b»ng c¸ch dïng chuét hoÆc c¸c phÝm mòi tªn ®Ó chØ ®Þnh «, c¸ch nµy tr¸nh cho b¹n nh÷ng sai sãt khi gâ ®Þa chØ c¸c « liªn quan cña c«ng thøc, thùc hiÖn nh sau: - Di chuyÓn hép ®iÒu khiÓn vÒ « mµ b¹n sÏ ®Ó c«ng thøc.. - Gâ dÊu = ®Ó b¾t ®Çu c«ng thøc. - Thay v× viÖc b¹n ph¶i gâ ®Þa chØ c¸c «, b¹n chØ cÇn dïng chuét hoÆc c¸c phÝm mòi tªn ®Ó di chuyÓn ®Õn c¸c « chøa d÷ liÖu mµ b¹n muèn dïng, kÕt hîp víi c¸c phÐp to¸n ®Ó t¹o thµnh c«ng thøc. - Ên phÝm Enter ®Ó kÕt thóc. 2.2 C¸c lo¹i to¸n tö C¸c to¸n tö cña Excel cho phÐp b¹n thùc hiÖn c¸c phÐp tÝnh to¸n sè häc trong c¸c c«ng thøc, v¨n b¶n ®¸nh b»ng tay, thùc hiÖn so s¸nh vµ tham chiÕu ®Õn c¸c vïng kh¸c cña b¶ng tÝnh. 2.2.1. C¸c to¸n tö ®èi víi d÷ liÖu d¹ng sè: 2.2.1.1. C¸c to¸n tö sè häc Sau ®©y lµ c¸c to¸n tö sè häc ®îc dïng trong c¸c tÝnh to¸n c¬ b¶n. To¸n tö + * Môc ®Ých Céng Trõ Nh©n To¸n tö / % ^ Môc ®Ých Chia PhÇn tr¨m Luü thõa

Giaïo viãn: Voî Tráön Nhán

mail: vtnhan_vn@yahoo.com

Trang

61

Trung tám KTTH-HN HÆÅÏNG HOAÏ   Giaïo trçnh nghãö tin hoüc phäø

thäng

Chó ý: §é u tiªn cña c¸c to¸n tö  B¹n chó ý khi t¹o c¸c c«ng thøc ph¶i tu©n thñ ®óng thø tù u tiªn mµ Excel sÏ thùc hiÖn. Møc ®é u tiªn nh sau tõ trªn xuèng díi: To¸n tö ^ *, / +, Môc ®Ých Luü thõa Nh©n, chia Céng, trõ

VÝ dô: B¹n t¹o c«ng thøc =4+10*2 th× Excel thùc hiÖn lÇn lît nh sau: - §Çu tiªn tÝnh: 10*2 = 20. - Sau ®ã: 20+4 = 24. ë ®©y 24 lµ kÕt qu¶ cuèi cïng.  C¸c to¸n tö trong mét biÓu thøc cã cïng ®é u tiªn th× thø tù thùc hiÖn lµ tõ tr¸i sang ph¶i.  Cã thÓ thay ®æi thø tù u tiªn b»ng c¸ch thªm dÊu ngoÆc trong c¸c thµnh phÇn t¹o nªn c«ng thøc. VÝ dô: Víi c«ng thøc =(4+10)*3 Excel sÏ thùc hiÖn c«ng thøc ®ã nh sau: - §Çu tiªn tÝnh: 4+10 = 14. - Sau ®ã: 14*3 = 42, 42 lµ kÕt qu¶ cuèi cïng. 2.2.1.2. C¸c to¸n tö luËn lý (logic) NOT : To¸n tö phñ ®Þnh AND : To¸n tö vµ OR : To¸n tö hoÆc To¸n tö luËn lý chØ cã hai gi¸ trÞ True (®óng) vµ False (sai) 2.2.1.3. C¸c to¸n tö quan hÖ §Ó so s¸nh c¸c kÕt qu¶ b¹n cã thÓ lËp c¸c c«ng thøc víi c¸c to¸n tö so s¸nh. Chóng sÏ cho gi¸ trÞ §óng hoÆc Sai tuú thuéc vµo c¸ch xem xÐt c¸c ®iÒu kiÖn. To¸n tö = < > <= >= <> Môc ®Ých B»ng nhau Nhá h¬n Lín h¬n Nhá h¬n hoÆc b»ng Lín h¬n hoÆc b»ng Kh«ng b»ng nhau

VÝ dô, c«ng thøc =B4>10 sÏ cho trÞ True (§óng) nÕu gÝa trÞ trong « B4 lín h¬n 10, cßn kh«ng sÏ cho trÞ False (Sai). 2.2.2. C¸c to¸n tö ®èi víi d÷ liÖu d¹ng chuçi:

Giaïo viãn: Voî Tráön Nhán

mail: vtnhan_vn@yahoo.com

Trang

62

thäng C¸c to¸n tö quan hÖ: = , <, >, =, <> C¸c to¸n tö nèi chuçi: & VÝ dô: ="Trung t©m" & "Tin häc" & ‘’Híng Ho¸’’cho kÕt qu¶ "Trung t©m Tin häc Híng Ho¸" Chó ý: Chuçi ®îc rµo b»ng hai dÊu nh¸y kÐp. 2.2.3. C¸c to¸n tö ®èi víi d÷ liÖu ngµy th¸ng: B¹n cã thÓ sö dông c¸c phÐp to¸n sè häc: céng vµ trõ vµ c¸c phÐp to¸n quan hÖ khi sö dông d÷ liÖu kiÓu ngµy th¸ng. 2.3. BiÕn ®æi c«ng thøc thµnh gi¸ trÞ Trong nhiÒu trêng hîp sau khi b¹n t¹o c«ng thøc b¹n chØ cÇn kÕt qu¶ cña nã h¬n lµ c«ng thøc vµ thùc sù kh«ng muèn thay ®æi gi¸ trÞ ®ã n÷a. Trong trêng hîp nh thÕ b¹n cã thÓ biÕn ®æi c«ng thøc ra gi¸ trÞ thùc cña nã. B¹n lµm nh sau: - Chän « chøa c«ng thøc b¹n muèn biÕn ®æi. - B¹n Ên phÝm F2 hoÆc kÝch ®óp chuét. - Ên phÝm F9, Excel sÏ thay c«ng thøc b»ng gi¸ trÞ cña nã. 2.4. §iÒu chØnh c¸c lçi cña c«ng thøc Khi b¹n t¹o c¸c c«ng thøc trong Excel, mét sè sai sãt cã thÓ x¶y ra. Chóng t«i liÖt kª mét sè lçi thêng gÆp mµ Excel th«ng b¸o cho b¹n biÕt nh sau: Lçi # DIV/O #N/A # NAME? # NUM! #VALUE ý nghÜa C«ng thøc gÆp trêng hîp chia cho sè kh«ng X·y ra khi gi¸ trÞ kh«ng dïng ®îc C«ng thøc cã dïng tªn mµ Excel kh«ng nhËn ra ®îc. C«ng thøc dïng mét sè kh«ng ®óng. C«ng thøc dïng mét ®èi sè hoÆc to¸n tö sai kiÓu

Trung tám KTTH-HN HÆÅÏNG HOAÏ   Giaïo trçnh nghãö tin hoüc phäø

2.5. Sö dông c¸c hµm trong Excel C¸c hµm sè cña Excel lµ nh÷ng c«ng cô tÝnh to¸n ®îc lËp s½n ®Ó thùc hiÖn c¸c tÝnh to¸n phøc t¹p thay c¸ch viÕt c«ng thøc cho c¸c «. B¹n cã thÓ tù gâ vµo c¸c hµm hoÆc sö dông chøc n¨ng Function Wizard híng dÉn b¹n tõng bíc mét. 2.5.1. NhËp c¸c hµm sè a) D¹ng hµm: Có ph¸p chung cña hµm nh sau: = <tªn hµm> ( <c¸c ®èi sè> ). C¸c ®èi sè c¸ch nhau dÊu "," thêng lµ c¸c h»ng sè, ®Þa chØ khèi, tªn khèi hoÆc mét hµm kh¸c,... VÝ dô: B¹n gâ hµm tÝnh tæng nh sau: =Sum(A4..A8). Lóc ®ã Excel sÏ tÝnh cho b¹n tæng gi¸ trÞ c¸c « tõ « A4 ®Õn « A8. Giaïo viãn: Voî Tráön Nhán
mail: vtnhan_vn@yahoo.com

Trang

63

thäng b) Sö dông Function Wizard Excel cung cÊp cho b¹n mét c¸ch sö dông hµm thËt tiÖn lîi, ®ã lµ b¹n cã thÓ chän ra mét hµm trong danh s¸ch vµ ®a vµo « hiÖn thêi. B¹n thùc hiÖn c¸c bíc sau: - Di chuyÓn thanh trá tíi « b¹n muèn t¹o hµm. - Thùc hiÖn lÖnh Insert/Function, Excel hiÖn hép héi tho¹i bíc 1 ®Ó b¹n lùa chän.

Trung tám KTTH-HN HÆÅÏNG HOAÏ   Giaïo trçnh nghãö tin hoüc phäø

B¹n chän ra tªn nhãm hµm trong danh s¸ch Function Category, råi chän tªn hµm trong danh s¸ch hiÖn ra bªn c¹nh Function Name. VÝ dô chän hµm Sum. - B¹n Ên vµo nót OK, Excel hiÖn hép tho¹i bíc 2.

B¹n gâ c¸c gi¸ trÞ cña ®èi sè ®îc yªu cÇu cho hµm sè vµo Number1, Number2,... - Ên vµo nót OK ®Ó kÕt thóc. 2.5.2. Mét sè hµm thêng dïng 1. Hµm ngµy th¸ng

Giaïo viãn: Voî Tráön Nhán

mail: vtnhan_vn@yahoo.com

Trang

64

Trung tám KTTH-HN HÆÅÏNG HOAÏ    Giaïo trçnh nghãö tin hoüc phäø

thäng

Tªn hµm Date(year, month, day) Day(date) Month(dat e) Year(date)

ý nghÜa Cho gi¸ trÞ lµ mét d·y sè cña ngµy th¸ng cô thÓ. Sè ngµy trong th¸ng cña biÕn ngµy th¸ng date, Sè th¸ng trong n¨m cña biÕn ngµy th¸ng date Sè n¨m cña biÕn ngµy th¸ng date

VÝ dô C«ng thøc Gi¸ trÞ tr¶ vÒ Date(90,10,6 10/6/90 ) Day(10/30/19 96) Day(10/30/19 96) Day(10/30/19 99) 30 10 1999

2. Hµm ký tù Tªn hµm ý nghÜa Char(number) ChØ ra ký tù t¬ng øng víi m· sè number. Exact(text1,text2 NhËn gi¸ trÞ TRUE hay FALSE phô thuéc ) vµo hai chuçi Text1 vµ Text2 cã gièng nhau hay kh«ng. Find(Find_text,te VÞ trÝ cña Find_text trong text b¾t ®Çu xt,atnum) tÝnh tõ vÞ trÝ thø atnum. Left(text,number LÊy number ký tù bªn tr¸i cña Text. ) Right(text,numbe LÊy number ký tù bªn ph¶i cña Text. r) Len(text) §é dµi cña chuçi ký tù Text Lower(text) ChuyÓn text thµnh ch÷ in thêng Upper(text) ChuyÓn text thµnh ch÷ in hoa Proper(text) ChuyÓn c¸c ch÷ c¸i ®Çu tõ cña text thµnh ch÷ hoa Repl(text,number LÆp l¹i text liªn tiÕp number lÇn. ) Mid(text,startnum, Cho kÕt qu¶ lµ chuçi con trÝch ra tõ chuçi numchar) text tõ vÞ trÝ startnum vµ gåm Num char ký tù. Trim(text) C¾t bá c¸c ký tù trèng hai phÝa cña text. 3. Hµm to¸n häc Tªn hµm ABS(x) EXP(x) SQRT(x) ý nghÜa Gi¸ trÞ tuyÖt ®èi cña ®èi sè x Hµm sè mò ex Hµm c¨n bËc 2 cña x
mail: vtnhan_vn@yahoo.com

Giaïo viãn: Voî Tráön Nhán

Trang

65

Trung tám KTTH-HN HÆÅÏNG HOAÏ   Giaïo trçnh nghãö tin hoüc phäø

Sum(n1,n2,...) Mod(n,t) Int(number) Round(x,n)

thäng Tæng cña c¸c sè n1,n2,.. Sè d cña phÐp chia nguyªn n/t Cho kÕt qu¶ lµ phÇn nguyªn cña number Lµm trßn sè x víi ®é chÝnh x¸c ®Õn n sè thËp ph©n

4. Hµm thèng kª Tªn hµm Average(number1,nu mber2,...) Count(value1 value2,...) Max(number1, number2,...) Min(number1, number2,...) 4. Hµm logic Tªn hµm AND(logical1, logical2...)

ý nghÜa Trung b×nh céng cña number1, number2,... Tæng sè c¸c « cã kiÓu sè trong c¸c ®èi sè Sè lín nhÊt trong c¸c ®èi sè Sè nhá nhÊt trong c¸c ®èi sè

ý nghÜa Cho gi¸ trÞ ®óng khi tÊt c¶ c¸c ®èi sè ®óng IF(biÓu thøc Cho gi¸ trÞ lµ value1 nÕu biÓu thøc logic,value1,value2) logic lµ ®óng, ngîc l¹i cho gi¸ trÞ lµ value 2. OR(logical1, logical2...) Cho mét gi¸ trÞ ®óng nÕu mét hoÆc nhiÒu ®èi sè ®óng, cho gi¸ trÞ sai nÕu tÊt c¶ ®Òu sai. 4. Hµm t×m kiÕm a. HµmVLOOKUP(X,B¶ng,Cét tham chiÕu,C¸ch dß) Hµm Vlookup thùc hiÖn viÖc t×m kiÕm trÞ X trªn cét ®Çu tiªn cña b¶ng, khi t×m thÊy th× lÖch qua bªn ph¶i ®Õn cét tham chiÕu ®Ó lÊy trÞ trong « ë ®ã t¬ng øng víi vÞ trÝ cña X. B¶ng: Gåm mét khèi c¸c «, thêng gåm nhiÒu hµng vµ nhiÒu cét. Cét ®Çu tiªn lu«n lu«n chøa c¸c trÞ ®Ó dß t×m, c¸c cét kh¸c chøa c¸c trÞ t¬ng øng ®Ó tham chiÕu. Cét tham chiÕu: Thø tù cña cét tÝnh tõ tr¸i qua ph¶i, cét ®Çu tiªn lµ cét 1. C¸ch dß: cã hai gi¸ trÞ: - NÕu lµ sè 0 (hoÆc FALSE): Danh s¸ch c¸c trÞ cña cét 1 kh«ng cÇn s¾p theo thø tù t¨ng. MÆc ®Þnh lµ sè 0. - NÕu lµ sè 1 (hoÆc TRUE): Danh s¸ch c¸c trÞ cña cét 1 ph¶i ®îc s¾p theo thø tù t¨ng. VÝ dô: Giaïo viãn: Voî Tráön Nhán
mail: vtnhan_vn@yahoo.com

Trang

66

Trung tám KTTH-HN HÆÅÏNG HOAÏ   Giaïo trçnh nghãö tin hoüc phäø

thäng

VLOOKUP(1,A4:C12,1,TRUE) cho kÕt qu¶ 0.946 VLOOKUP(1, A4:C12,2) cho kÕt qu¶ 2.17 VLOOKUP(1, A4:C12,3,TRUE) cho kÕt qu¶ 100 VLOOKUP(.746, A4:C12,3,FALSE) cho kÕt qu¶ 200 b. Hµm HLOOKUP(X,B¶ng,Hµng tham chiÕu,C¸ch dß) Ho¹t ®éng cña hµm Hlookup t¬ng tù nh hµm Vlookup, chØ kh¸c lµ hµm Vlookup dß t×m ë cét bªn tr¸i, tham chiÕu sè liÖu ë c¸c cét bªn ph¶i, cßn hµm Hlookup dß t×m ë hµng trªn cïng (hµng 1), tham chiÕu sè liÖu ë c¸c hµng phÝa díi. Chó ý: - NÕu d÷ liÖu b¹n nhËp vµo « lµ mét d·y ký tù cã ®é dµi kh«ng qu¸ 256 ký tù, Excel tù ®éng dån s¸t bªn tr¸i trong «. NÕu ®é dµi d·y ký tù vît qu¸ kÝch thíc « nã sÏ t¹m thêi trµn sang c¸c « bªn ph¶i nÕu c¸c « ®ã cßn rçng. - NÕu b¹n gâ vµo d÷ liÖu sè mµ muèn Excel hiÓu lµ ký tù th× tríc khi gâ b¹n thªm dÊu nh¸y (' ). - D÷ liÖu b¹n gâ vµo lµ kiÓu sè th× Excel tù ®éng dån s¸t bªn ph¶i trong «. NÕu sè ch÷ sè vît qu¸ kÝch thíc « th× gi¸ trÞ cña sè t¹m thêi ®îc biÓu diÔn díi d¹ng khoa häc. - D÷ liÖu d¹ng ngµy th¸ng gåm c¸c ch÷ sè chØ th¸ng/ngµy/n¨m. - Mét b¶ng tÝnh cã viÕt c«ng thøc th× khi thay ®æi gi¸ trÞ c¸c « tham chiÕu kÕt qu¶ c¸c c«ng thøc sÏ ®îc tù ®éng tÝnh l¹i.

Giaïo viãn: Voî Tráön Nhán

mail: vtnhan_vn@yahoo.com

Trang

67

Trung tám KTTH-HN HÆÅÏNG HOAÏ   Giaïo trçnh nghãö tin hoüc phäø

thäng

CHÆÅNG 3

ÂËNH DAÛNG BAÍNG TÊNH
3.1. Më ®Çu §Þnh d¹ng b¶ng tÝnh hay cßn gäi lµ tr×nh bµy b¶ng tÝnh lµ mét c«ng viÖc rÊt cÇn thiÕt trong qu¸ tr×nh lµm viÖc víi Excel. Excel lu tr÷ c¸c sè liÖu trong c¸c « cña b¶ng tÝnh ®ång thêi víi c¸c th«ng sè tr×nh bµy cña « ®ã. Nh vËy c¸c th«ng tin ®Þnh d¹ng cña « lµ nh÷ng th«ng tin quan träng vµ ®îc lu tr÷ cïng víi gi¸ trÞ mçi « cña b¶ng tÝnh. ViÖc ®Þnh d¹ng cho b¶ng tÝnh cã thÓ tiÕn hµnh b»ng c¸c lÖnh ®Þnh d¹ng trùc tiÕp hoÆc th«ng qua c¸c kiÓu (Styles) ®Þnh d¹ng hoÆc ®Þnh d¹ng tù ®éng. 3.2. §Þnh d¹ng b¶ng tÝnh 3.2.1. §Þnh d¹ng cho vïng b¶ng tÝnh Sau khi ®¸nh dÊu khèi « b¶ng tÝnh, b¹n thùc hiÖn lÖnh Format/Cell ®Ó t¹o ®Þnh d¹ng tæng thÓ cho khèi « ®· ®îc ®¸nh dÊu. Excel xuÊt hiÖn hép héi tho¹i t¬ng øng víi c¸c lÖnh ®Þnh d¹ng riªng biÖt

§Þnh d¹ng cho sè (Number) chän phÇn Number. Trong phÇn Categories, b¹n chän c¸c nhãm d¹ng sè gåm: All: Chän tÊt c¶ c¸c d¹ng. Number: Chän c¸c d¹ng sè b×nh thêng. Currency: Chän c¸ch hiÖn ký hiÖu tiÒn tÖ. Date: Chän c¸ch hiÖn gi¸ trÞ ngµy th¸ng. Percentage: Chän c¸ch hiÖn ký hiÖu phÇn tr¨m. Fraction: Chän c¸ch hiÖn gi¸ trÞ ph©n sè. Scientific: Chän c¸ch hiÖn sè díi d¹ng khoa häc. Text: Sè ®îc xem nh ký tù Sau mçi lÇn chän kiÓu sè nµo Excel sÏ hiÖn cho b¹n mét vÝ dô ë Sample. Chän OK ®Ó kÕt thóc.

Giaïo viãn: Voî Tráön Nhán

mail: vtnhan_vn@yahoo.com

Trang

68

thäng Dãng hµng d÷ liÖu (Aglignment) Trong hép héi tho¹i Format/Cell, b¹n chän phÇn Alignment, b¹n sÏ thÊy xuÊt hiÖn:

Trung tám KTTH-HN HÆÅÏNG HOAÏ   Giaïo trçnh nghãö tin hoüc phäø

Hép Horizontal: Dïng ®Ó c¨n chØnh theo chiÒu ngang c¸c « gåm: General: Trë vÒ c¸ch s¾p xÕp ngÇm ®Þnh(ch÷ ®îc dãng hµng tr¸i, sè dãng hµng ph¶i, c¸c gi¸ trÞ logic vµ lçi ®îc dãng hµng gi÷a). Left: Dãng th¼ng mÐp tr¸i c¸c « Center: Dãng th¼ng gi÷a c¸c « Right: Dãng th¼ng mÐp ph¶i c¸c « Fill: Lµm ®Çy gi¸ trÞ c¸c vïng « kiÓu sè Justify: Dãng th¼ng hai mÐp c¸c « kiÓu nh·n. Center across selection: Dãng th¼ng gi÷a kh«ng ph¶i cña mçi « mµ cña c¶ khèi « vµ d÷ liÖu ph¶i thuéc « tr¸i cïng cña khèi ®· chän. Hép Vertical: ChØnh theo chiÒu däc c¸c « gåm: Top: Ký tù hiÖn s¸t ®Ønh « Center: Ký tù hiÖn gi÷a «. Bottom: Ký tù hiÖn ë ®¸y «. Hép Orientation: ChØnh híng xuÊt hiÖn c¸c ký tù trong « gåm c¸c lùa chän theo c¸ch s¾p xÕp cña tõ Text. Lùa chän Wrap text (cuèn ch÷): XÕp gän nh·n qu¸ dµi vµo « thµnh nhiÒu dßng, kh«ng cho trµn sang « bªn ph¶i. KÕt thóc b¹n Ên nót OK. Chó ý: B¹n cã thÓ sö dông c¸c nót c«ng cô ®Ó tr×nh bµy khèi « Nót Nót Nót Dãng th¼ng mÐp tr¸i c¸c cét trong khèi Dãng th¼ng gi÷a c¸c « trong khèi : Dãng th¼ng mÐp ph¶i c¸c « trong khèi
mail: vtnhan_vn@yahoo.com

Giaïo viãn: Voî Tráön Nhán

Trang

69

Trung tám KTTH-HN HÆÅÏNG HOAÏ   Giaïo trçnh nghãö tin hoüc phäø

thäng Thay ®æi font ch÷ (font) Trong hép héi tho¹i Format/Cell, chän Font:

Hép Font: §Ó b¹n chän d¹ng ch÷ . Hép Font Style: Chän kiÓu ch÷ cho khèi «. Hép Size: Chän kÝch cì ch÷ nh thÕ nµo (tõ 4 ®Õn 127). Hép Effects: Chän thªm ®êng g¹ch trang trÝ. Hép Color: Chän mÇu ch÷ trong khèi. Hép Underline: Chän kiÓu g¹ch ch©n. Hép Color: Chän mµu cho kÝ tù. KÕt thóc b¹n Ên vµo nót OK. T¹o khung viÒn cho c¸c « Trong hép héi tho¹i Format/cells, b¹n chän phÇn Border, hiÖn ra nh sau:

Giaïo viãn: Voî Tráön Nhán

mail: vtnhan_vn@yahoo.com

Trang

70

Trung tám KTTH-HN HÆÅÏNG HOAÏ   Giaïo trçnh nghãö tin hoüc phäø

thäng

Hép Border: Chän c¸c ®êng trang trÝ gåm c¹nh bªn tr¸i, bªn ph¶i, ®Ønh, ®¸y (Left, right, top, bottom) cña mçi «. Chän Ouline ®Ó viÒn quanh khèi «, Inline ®Ó kÎ c¸c ®êng trong khèi «. Hép Style: Chän c¸c kiÓu ®êng, mÇu ®êng sÏ trang trÝ gåm ®êng ®¬n, kÐp, nh¹t, ®Ëm,... KÕt thóc b¹n bÊm nót OK. Chó ý: Cã thÓ t¹o khung viÒn b»ng c¸ch Ên vµo mòi tªn trªn nót c«ng cô nh sau: sÏ xuÊt hiÖn b¶ng sau:

Sö dông b¶ng mµu vµ c¸c mÉu t« Trong hép héi tho¹i Format/cells, b¹n chän phÇn Pattern:

Giaïo viãn: Voî Tráön Nhán

mail: vtnhan_vn@yahoo.com

Trang

71

Trung tám KTTH-HN HÆÅÏNG HOAÏ   Giaïo trçnh nghãö tin hoüc phäø

thäng

B¹n sö dông hép Pattern ®Ó chän mÉu nÒn. Hép Color ®Ó chän mµu. Khi chän b¹n cã thÓ xem kÕt qu¶ ë hép Sample. KÕt thóc chän bÊm OK. 3.2.2. §Þnh d¹ng b»ng kiÓu (style) KiÓu ®Þnh d¹ng (style) lµ mét tËp hîp c¸c th«ng sè (font ký tù, chØnh vÞ trÝ, ®êng viÒn, mÇu nÒn, d¹ng sè,...) ®îc lu tr÷ thµnh ®¬n vÞ riªng biÖt. B¹n sö dông nh÷ng ®¬n vÞ nµy ®Ó g¸n cho mét vïng b¶ng tÝnh mµ kh«ng ph¶i thao t¸c rêi r¹c tõng lÖnh mét. C«ng viÖc chÝnh khi tiÕn hµnh ®Þnh d¹ng b»ng style bao gåm: §Þnh nghÜa kiÓu. B¹n thùc hiÖn lÖnh Format/Style, hép héi tho¹i sau hiÖn ra:

Trong hép Style Name b¹n gâ tªn kiÓu ®Þnh d¹ng míi. Sau ®ã b¹n thùc hiÖn c¸c thao t¸c cµi ®Æt c¸c th«ng sè cña kiÓu b»ng c¸ch ®Æt c¸c lùa chän t¹i cöa sæ Style Includes NhÊn chuét vµo nót Add ®Ó x¸c nhËp nh÷ng lùa chän b¹n ®· tiÕn hµnh. Sau khi ®· lùa chän ®Çy ®ñ b¹n bÊm nót Close ®Ó kÕt thóc. §iÒu chØnh c¸c th«ng sè cña kiÓu. NÕu b¹n muèn söa mét kiÓu ®· ®îc t¹o th× h·y thùc hiÖn nh sau: - Thùc hiÖn Format /Style. Chän kiÓu trong danh s¸ch Style Name. Giaïo viãn: Voî Tráön Nhán
mail: vtnhan_vn@yahoo.com

Trang

72

thäng - §Æt c¸c lùa chän cña kiÓu t¹i Style Includes. - Chän Modify, tiÕn hµnh thªm, bít, thay ®æi, råi bÊm Add vµ Close. NÕu b¹n muèn xo¸ mét kiÓu, chän kiÓu ®ã trong danh s¸ch Style Name, råi dïng nót Delete ®Ó xo¸. G¸n kiÓu cho mét « hoÆc khèi «. - B¹n chän khèi « cÇn g¸n kiÓu. - Më kiÓu muèn chän b»ng lÖnh Format/Style. Trong hép héi tho¹i më ra b¹n chän tªn kiÓu g¸n. - BÊm nót OK ®Ó g¸n kiÓu ®ã cho vïng « ®· chän.. 3.2.3. §Þnh d¹ng tù ®éng Excel cã s½n mét sè khu«n mÉu b¶ng biÓu ®Ó ¸p dông vµo thùc tÕ. B¹n h·y sö dông chóng cho b¶ng tÝnh cña m×nh b»ng c¸ch: - §¸nh dÊu khèi « cÇn ®Þnh d¹ng thµnh b¶ng biÓu. - Chän thùc ®¬n Format /Autoformat. Trong hép h«i tho¹i hiÖn ra:

Trung tám KTTH-HN HÆÅÏNG HOAÏ   Giaïo trçnh nghãö tin hoüc phäø

- B¹n chän mét tªn mÉu ®Þnh d¹ng trong danh s¸ch Table Format. - Nót Option cho phÐp thùc hiÖn söa ®æi tù ®éng. MÉu chän ®îc hiÖn ra trong vïng Sample. NÕu ®ång ý b¹n bÊm nót OK ®Ó ¸p dông.

Giaïo viãn: Voî Tráön Nhán

mail: vtnhan_vn@yahoo.com

Trang

73

Trung tám KTTH-HN HÆÅÏNG HOAÏ   Giaïo trçnh nghãö tin hoüc phäø

thäng

CHÆÅNG 4

HOAÌN CHÈNH BAÍNG TÊNH VAÌ IN ÁÚN
4.1. Xem b¶ng tÝnh tríc khi in - Thùc hiÖn lÖnh File/Print Preview hoÆc nhÊn chuét vµo nót thanh c«ng cô Standard, mµn h×nh hiÓn thÞ hép héi tho¹i: Preview trªn

- Muèn phãng to mét phÇn cña trang in ®Ó xem cho râ, di chuyÓn con chuét (h×nh kÝnh lóp) ®Õn phÇn cÇn xem vµ bÊm chuét. NÕu th«i xem bÊm con trá chuét (h×nh mòi tªn) t¹i vÞ trÝ bÊt kú trªn b¶ng tÝnh. - NhÊn nót Previous ®Ó hiÖn trang tríc, nót Next ®Ó hiÖn trang sau. - NhÊn nót Margin ®Ó thay ®æi lÒ hoÆc ®é réng cét. §Æt con trá chuét (cã h×nh dÊu céng) vµo ®êng líi cÇn dÞch chuyÓn råi rª chuét ®Ó kÐo ®êng líi vµo hoÆc ra lµm thay ®æi ®é réng cét cña b¶ng tÝnh hoÆc lÒ cña trang. - NhÊn nót Print ®Ó in. - NhÊn Close ®Ó ®ãng cña sæ Print Previewvµ trë vÒ cöa sæ b¶ng tÝnh. - NhÊn nót Setup ®Ó më hép tho¹i Page Setup nÕu cÇn thay ®æi cµi ®Æt trang in. 4.2. Thay ®æi th«ng sè trang in. §Ó thay ®æi nh÷ng th«ng sè cho trang b¶ng tÝnh in ra, b¹n thùc hiÖn nh sau: - Thùc hiÖn lÖnh File/Page Setup hoÆc nÕu ®ang ë chÕ ®é Preview th× bÊm vµo nót Setup. Hép héi tho¹i Page Setup hiÖn ra, b¹n chän tab Page: Giaïo viãn: Voî Tráön Nhán
mail: vtnhan_vn@yahoo.com

Trang

74

Trung tám KTTH-HN HÆÅÏNG HOAÏ   Giaïo trçnh nghãö tin hoüc phäø

thäng

Trong hép Orientation: Chän (•) Portrait nÕu muèn trang in ra theo híng in ®øng, Chän (•) Landscape nÕu muèn trang in theo híng ngang. Hép Scaling: Tû lÖ in, cã hai lùa chän: Adjust to: Tû lÖ in so víi d¹ng chuÈn. Fit to: D·n/NÐn vïng in trong sè trang ®îc chØ ra bëi c¸c th«ng sè vÒ chiÒu réng (wide) vµ chiÒu dµi (tall). Môc nµy thêng chän khi b¶ng tÝnh cña b¹n cã vµi hµng hay mét cét vît qu¸ trang in, b¹n ph¶i c¨n chØnh ®Ó võa vÆn trang in ra. Paper size: ®Ó chän khæ giÊy in. Dßng First Page Number: §Ó gâ vµo sè trang b¾t ®Çu cÇn ®¸nh sè. B¹n Ên OK ®Ó hoµn thµnh viÖc thay ®æi Thay ®æi lÒ trang b¶ng tÝnh C¸c lÒ ®îc ®Þnh nghÜa lµ kho¶ng c¸ch gi÷a trang in vµ mÐp c¹nh trang giÊy. B¹n cã thÓ thay ®æi lÒ tr¸i, ph¶i, trªn, díi cña trang giÊy. C¸c bíc thay ®æi lÒ trang nh sau: - Trong hép tho¹i Page Setup, b¹n chän phÇn Margins.

Giaïo viãn: Voî Tráön Nhán

mail: vtnhan_vn@yahoo.com

Trang

75

Trung tám KTTH-HN HÆÅÏNG HOAÏ   Giaïo trçnh nghãö tin hoüc phäø

thäng

- B¹n sö dông chuét kÝch vµo c¸c mòi tªn chØ lªn hay chØ xuèng bªn ph¶i mçi hép chän ®Ó ®Ó t¨ng hay gi¶m kÝch thíc cho lÒ Top (trªn), Bottom (díi), Left (tr¸i), Right (ph¶i). - X¸c ®Þnh lÒ cña chó thÝch ®Çu trang vµ cuèi trang ë môc Header vµ Footer. - §Ó c¨n chØnh vïng d÷ liÖu b¹n ®· ®¸nh dÊu ë gi÷a lÒ tr¸i, hay gi÷a lÒ ph¶i, b¹n chän Horizontaly. - §Ó c¨n chØnh vïng d÷liÖu vµo gi÷a lÒ trªn vµ lÒ díi b¹n chän (x) vµo môc Vertically. NÕu b¹n chän c¶ hai môc trªn th× Excel sÏ c¨n d÷ liÖu vµo gi÷a trang giÊy. - Chän OK ®Ó hoµn thµnh viÖc c¨n lÒ. T¹o tiªu ®Ò ®Çu trang vµ cuèi trang Tiªu ®Ò ®Çu trang hay cuèi trang cho phÐp b¹n thªm vµo v¨n b¶n nh÷ng ngµy thùc hµnh, sè trang, tªn file ë ®Çu trang hay cuèi trang in. Th«ng thêng Excel ®Ó tiªu ®Ò ®Çu trang trªn WorkSheet lµ Sheet# vµ tiªu ®Ò cuèi trang lµ Page#. B¹n còng cã thÓ thay ®æi l¹i b»ng c¸ch: - Thùc hiÖn lÖnh File/Page Setup. - Chän Header/Footer ®Ó më hép héi tho¹i:

Giaïo viãn: Voî Tráön Nhán

mail: vtnhan_vn@yahoo.com

Trang

76

Trung tám KTTH-HN HÆÅÏNG HOAÏ   Giaïo trçnh nghãö tin hoüc phäø

thäng

§Ó t¹o tiªu ®Ò ®Çu trang b¹n chän nót Customize Header hoÆc nót Customize Footer ®Ó t¹o tiªu ®Ò cuèi trang. B¹n còng cã thÓ chän tiªu ®Ò tõ hép danh s¸ch Header vµ Footer ThiÕt lËp c¸c th«ng sè kh¸c khi in - Chän tab Sheet trong hép tho¹i Page Setup:

- Gâ ®Þa chØ vïng d÷ liÖu cÇn in vµo môc Print area hoÆc b¹n ®Ó con trá t¹i ®ã råi dïng chuét chän vïng cÇn in ngoµi b¶ng tÝnh, lóc ®ã tù Excel nhËp ®Þa chØ vïng in vµo khung tr¾ng Print area. - Trong hép Print title: cho phÐp b¹n lÆp l¹i tiªu ®Ò b¶ng tÝnh ë c¸c trang in. - Trong hép Print, nÕu b¹n chän: Giaïo viãn: Voî Tráön Nhán
mail: vtnhan_vn@yahoo.com

Trang

77

thäng Gridlines: In c¶ c¸c dßng kÎ hµng cét. Notes: Chän nÕu b¹n muèn in c¶ chó thÝch. Row and Column Headings nÕu b¹n muèn in c¶ dßng tªn cét, vµ cét tªn hµng. - Trong trêng hîp b¶ng tÝnh cña b¹n chøa nhiÒu vïng d÷ liÖu ®éc lËp, b¹n muèn in theo thø tù nµo ®ã, b¹n h·y chän trong hép Page Order, b¹n h·y quan s¸t mòi tªn mµu xanh bªn c¹nh ®Ó lùa chän theo ý m×nh. - KÕt thóc bÊm vµo nót OK. 4.3. Ng¾t trang vµ huû bá ng¾t trang Khi b¹n x¸c ®Þnh vïng in, Excel tù ®éng ng¾t trang b»ng ®êng g¹ch nèi b¹n nh×n thÊy trong b¶ng tÝnh ®Ó kiÓm so¸t d÷ liÖu hiÓn thÞ trong mçi trang in. Excel lu«n tù ®éng ng¾t trang khi vïng in kh«ng võa víi khæ giÊy in ra, cho nªn nhiÒu khi b¹n ph¶i tù ng¾t trang theo ý m×nh. Cã hai kiÓu ng¾t trang:  Ng¾t trang ®øng, nghÜa lµ ng¾t vïng t¹i cét hiÖn thêi. §Ó ng¾t trang ®øng, b¹n chän « ®Çu cét ë bªn ph¶i cña cét muèn ng¾t trang, Thùc hiÖn lÖnh Insert/Page Break, lóc ®ã ®êng g¹ch nèi xuÊt hiÖn trong b¶ng tÝnh chØ vÞ trÝ ng¾t trang.  Ng¾t trang n»m ngang nghÜa lµ ng¾t trang t¹i hµng hiÖn thêi. §Ó ng¾t trang ngang, chän « ®Çu hµng ë phÝa díi hµng muèn ng¾t trang, thùc hiÖn lÖnh Insert/Page Break Chó ý: Huû bá ng¾t trang b¹n ®a thanh trá ngay phÝa díi hay bªn ph¶i cña ®iÓm ng¾t trang giao nhau, sau ®ã thùc hiÖn lÖnh Insert/Remove Page Break. 4.4. in b¶ng tÝnh 4.4.1. In mét vïng trªn b¶ng tÝnh B¹n cã thÓ in toµn bé b¶ng tÝnh hay d÷ liÖu ®îc chän hoÆc in mét vïng nµo ®ã trong b¶ng tÝnh lín b¹n thùc hiÖn nh sau: - Chän vïng d÷ liÖu b¹n cÇn in b»ng c¸ch ®¸nh dÊu vïng ®ã. (NÕu vïng d÷ liÖu cña b¹n lµ mét vïng liªn tôc, kh«ng cã dßng, hay cét nµo trèng th× b¹n chØ cÇn di chuyÓn thanh trá tíi bÊt kú « nµo trong vïng ®ã). - Thùc hiÖn lÖnh File/Print hoÆc Ên ®ång thêi Ctrl+P, hép tho¹i Print hiÖn ra:

Trung tám KTTH-HN HÆÅÏNG HOAÏ   Giaïo trçnh nghãö tin hoüc phäø

Giaïo viãn: Voî Tráön Nhán

mail: vtnhan_vn@yahoo.com

Trang

78

Trung tám KTTH-HN HÆÅÏNG HOAÏ   Giaïo trçnh nghãö tin hoüc phäø

thäng

- Trong hép Print What b¹n chän Selection. - Sau ®ã kÝch vµo nót OK, Excel sÏ in vïng b¹n ®· chän. 4.4.2. In b¶ng tÝnh Sau khi b¹n ®· kiÓm tra l¹i tÊt c¶ b¶ng tÝnh b»ng c¸ch xem dµn trang, xem tæng thÓ d÷ liÖu, b¹n cã thÓ in b¶ng tÝnh dÔ dµng nhê thùc hiÖn lÖnh File/Print hoÆc b¹n bÊm Ctrl-P hép tho¹i Print xuÊt hiÖn nh trªn: - B¹n chän môc "Selection" ®Ó in vïng c¸c « ®· chän. - B¹n chän môc "Active Sheet(s)" ®Ó in b¶ng tÝnh ®· chän trong WorkBook ®ang më. - B¹n chän môc "Entire Workbook" ®Ó in tÊt c¶ c¸c b¶ng tÝnh cã trong WorkBook ®ang më. - §Ó x¸c ®Þnh sè lîng b¶n cÇn in, b¹n gâ vµo hép Copies. - §Ó x¸c ®Þnh sè trang ®Þnh in, b¹n chän All nÕu muèn in tÊt c¶ c¸c trang, cßn chØ muèn in trang nµo th× gâ vµo Page Range cña hép tho¹i. - NhÊn nót OK ®Ó in.

Giaïo viãn: Voî Tráön Nhán

mail: vtnhan_vn@yahoo.com

Trang

79

Trung tám KTTH-HN HÆÅÏNG HOAÏ   Giaïo trçnh nghãö tin hoüc phäø

thäng

CHÆÅNG 5

QUAÍN LYÏ DÆÎ LIÃÛU TRONG EXCEL
5.1. c¸c Kh¸i niÖm c¬ b¶n 5.1.1. C¬ së d÷ liÖu (DataBase) D÷ liÖu, (hay c¬ së d÷ liÖu- CSDL) lµ tËp hîp c¸c d÷ liÖu trong mét khèi trªn b¶ng tÝnh mµ trong khèi ®ã kh«ng chøa c¸c dßng hoÆc cét trèng vµ dßng ®Çu tiªn chØ gåm c¸c tiªu ®Ò. C¸c tiªu ®Ò nµy gäi lµ c¸c trêng (field) cña d÷ liÖu. Tõ dßng thø 2 trë ®i lµ sè liÖu cña c¬ së d÷ liÖu hiÖn thêi. Mçi dßng gäi lµ mét b¶n ghi. Nh vËy mçi b¶n ghi lµ tËp hîp d÷ liÖu ®¹i diÖn cho tÊt c¶ c¸c trêng cña CSDL. Nh vËy, qu¶n lý d÷ liÖu trong Excel bao gåm c¸c c«ng viÖc S¾p xÕp, T×m kiÕm, KÕt xuÊt vµ c¸c thao t¸c trùc tiÕp víi b¶n ghi vµ trêng cña CSDL. 5.1.2. Danh s¸ch d÷ liÖu (DataList) Data List lµ kh¸i niÖm d÷ liÖu tæng qu¸t. Trong phiªn b¶n Excel 5.0, Excel 97 th× CSDL hay d÷ liÖu chØ lµ mét vïng d÷ liÖu bÊt kú. Trong ®ã dßng ®Çu tiªn cã thÓ lµ dßng tiªu ®Ò (Header Row) hoÆc cã thÓ chøa chÝnh d÷ liÖu. VÒ b¶n chÊt d÷ liÖu kh«ng thay ®æi nhng c¸ch ®Æt vÊn ®Ò kh¸c ®i vµ Excel cã kh¶ n¨ng nhËn biÕt ®îc b¶n th©n d÷ liÖu vµ dßng tiªu ®Ò cña nã. VÝ dô: B¹n nhËp vµo mét danh s¸ch d÷ liÖu nh sau:

5.2. Thao t¸c víi CSDL 5.2.1. Sö dông mÉu d÷ liÖu (Data/Form) §Ó tiÖn cho viÖc nhËp vµ ®iÒu chØnh c¸c b¶n ghi trong mét danh s¸ch, Excel cung cÊp cho b¹n mét mÉu d÷ liÖu (Data Form) giíi thiÖu c¸ch tæ chøc d÷ liÖu vµ t¹o nhËp d÷ liÖu dÔ dµng h¬n vµ chÝnh x¸c h¬n. B¹n cã thÓ sö dông mÉu ®Ó thao t¸c trùc tiÕp víi CSDL nh thªm b¶n ghi, xo¸ b¶n ghi vµ t×m kiÕm b¶n ghi. Muèn vËy b¹n thùc hiÖn nh sau: - §Ó con trá vµo vïng danh s¸ch - Thùc hiÖn lÖnh Data/Form, Excel hiÖn hép tho¹i nh sau: Giaïo viãn: Voî Tráön Nhán
mail: vtnhan_vn@yahoo.com

Trang

80

Trung tám KTTH-HN HÆÅÏNG HOAÏ   Giaïo trçnh nghãö tin hoüc phäø

thäng

-B¹n Ên vµo nót chøc n¨ng New lóc ®ã hép New Record xuÊt hiÖn cho b¹n bæ sung b¶n ghi. B¹n Ên phÝm Enter khi d÷ liÖu thÝch hîp trong mçi hép gâ mÉu. Ên phÝm Tab ®Ó di chyÓn ®Õn c¸c hép ch÷ liÒn nhau, Ên phÝm Shift -Tab ®Ó di chuyÓn vÒ hép ch÷ tríc. - Khi b¹n nhËp xong d÷ liÖu cho b¶n ghi, Ên phÝm Enter ®Ó nhËp b¶n ghi ®ã vµo danh s¸ch. Lóc ®ã hép mÉu rçng kh¸c xuÊt hiÖn tuú b¹n nhËp tiÕp hay kh«ng. - NhÊn nót Close ®Ó trë vÒ b¶ng tÝnh. Chó ý: B¹n cã thÓ sö dông c¸c nót kh¸c trong hép tho¹i nh sau: Delete: Xo¸ b¶n ghi. Restore: Phôc håi b¶n ghi ®· trãt võa xo¸. Find Prev: ChuyÓn tíi b¶n ghi tríc. Find Next: ChuyÓn tíi b¶n ghi sau. Chó ý: NÕu b¹n thÊy Excel th«ng b¸o " Cannot Extend list or Database" khi b¹n muèn thªm mét b¶n ghi míi, cã nghÜa lµ vïng d÷ liÖu cña b¹n kh«ng cã nh÷ng hµng trèng phÝa díi danh s¸ch hiÖn hµnh. Lóc ®ã b¹n sö dông Edit/Cut hoÆc Edit/Paste ®Ó di chuyÓn d÷ liÖu ®ã ®Õn vÞ trÝ míi, råi míi tiÕn hµnh thªm b¶n ghi. 5.2.2. NhËp d÷ liÖu tù ®éng vµo khèi «. NÕu d÷ liÖu trong mét cét hoÆc dßng ®îc nhËp theo mét quy luËt nµo ®ã, Excel cung cÊp cho b¹n chÕ ®é nhËp tù ®éng. VÝ dô b¹n cÇn ®iÒn sè thø tù trong trêng STT, nh vÝ dô tríc ch¼ng h¹n. C¸ch 1: Dïng chuét: - NhËp gi¸ trÞ vµo hai « ®Çu tiªn, gi¸ trÞ cña « sau trõ gi¸ trÞ cña « tríc sÏ lµ trÞ gia t¨ng (gäi lµ bíc nh¶y). - §¸nh dÊu hai « ®· nhËp gi¸ trÞ - §a chuét vÒ hép vu«ng nhá ë gãc ph¶i cña « ®· ®¸nh dÊu, con trá chuét chuyÓn thµnh h×nh dÊu céng (+) - BÊm vµ kÐo rª chuét ®Õn « cuèi (theo cét hoÆc dßng) råi th¶ nót chuét. C¸ch 2: Dïng menu lÖnh - NhËp gi¸ trÞ vµo « ®Çu tiªn cña khèi. - Thùc hiÖn lÖnh Edit/Fill/Series, hép héi tho¹i xuÊt hiÖn:

Giaïo viãn: Voî Tráön Nhán

mail: vtnhan_vn@yahoo.com

Trang

81

Trung tám KTTH-HN HÆÅÏNG HOAÏ   Giaïo trçnh nghãö tin hoüc phäø

thäng

- X¸c ®Þnh d÷ liÖu vµo sÏ ®iÒn theo dßng (Rows) hay cét (Columns) trong hép Series In. (ë vÝ dô trªn b¹n chän Columns.) - Sö dông hép Type ®Ó ®Þnh d¹ng gi¸ trÞ nhËp: Linear: TuyÕn tÝnh. (ë vÝ dô trªn b¹n chän nót nµy.) Growth: Béi sè. Date: KiÓu ngµy th¸ng, ®¬n vÞ ®îc tÝnh trong b¶ng Date Unit. Autofill: M¸y tù ®éng tÝnh to¸n vµ ®iÒn d÷ liÖu. - C¸c gi¸ trÞ trong hép Date Unit: Day: §iÒn d÷ liÖu ngµy. Weekday: §iÒn d÷ liÖu ngµy trong tuÇn. Month: §iÒn d÷ liÖu th¸ng trong n¨m. Year: §iÒn d÷ liÖu n¨m cña thÕ kû.) - Bíc tiÕp theo b¹n gâ vµo hép Step value (gi¸ trÞ nh¶y theo tõng bíc) ®©y chÝnh lµ quy luËt cña d÷ liÖu b¹n muèn ®iÒn vµo. (ë vÝ dô trªn b¹n gâ vµo quy luËt t¨ng lªn 1 cho mçi « sau). - Cuèi cïng b¹n gâ vµo hép Stop value gi¸ trÞ kÕt thóc cña d÷ liÖu. (ë vÝ dô trªn lµ 7) Chó ý: NÕu lùa chän Trend ®îc kÝch ho¹t th× Excel sÏ tù ®éng tÝnh to¸n c¸c gi¸ trÞ sÏ g¸n sao cho thÝch hîp nhÊt víi c¸c gi¸ trÞ ®· cã trong vïng hiÖn t¹i . - NhÊn nót OK ®Ó kÕt thóc 5.2.3. S¾p xÕp d÷ liÖu B¹n cã thÓ s¾p xÕp d÷ liÖu trong b¶ng tÝnh theo thø t¨ng hoÆc gi¶m dÇn dùa trªn trêng khãa nµo ®ã. Sau ®©y lµ c¸c bíc ®Ó s¾p xÕp: - §a con trá chuét vµo danh s¸ch mµ b¹n cÇn s¾p xÕp, hoÆc chän c¸c b¶n ghi ®Ó s¾p xÕp. - Thùc hiÖn lÖnh Data/Sort. Hép héi tho¹i xuÊt hiÖn:

Giaïo viãn: Voî Tráön Nhán

mail: vtnhan_vn@yahoo.com

Trang

82

Trung tám KTTH-HN HÆÅÏNG HOAÏ   Giaïo trçnh nghãö tin hoüc phäø

thäng

- §Ó tr¸nh viÖc s¾p xÕp lu«n c¶ tiªu ®Ò b¹n h·y kÝch chän vµo No Header Row. - Trong hép ch÷ Sort by, b¹n kÝch chän tªn trêng cÇn s¾p xÕp. Chän chiÒu s¾p xÕp lµ: Ascending: t¨ng dÇn. Descending: gi¶m dÇn. - TiÕp tôc chän trêng cÇn s¾p xÕp tiÕp theo trong hép Then by (kho¸ thø 2, 3) vµ thø tù s¾p xÕp t¬ng øng theo mçi kho¸ ®ã. - NhÊn OK ®Ó b¾t ®Çu s¾p xÕp. Khi ®ã tÊt c¶ c¸c b¶n ghi ®· chän sÏ ®îc s¾p xÕp theo thø tù u tiªn. 5.2.4. T×m kiÕm d÷ liÖu Excel cung cÊp chøc n¨ng t×m vµ thay thÕ c¸c d÷ liÖu ®îc x¸c ®Þnh trong b¶ng tÝnh cña b¹n. VÝ dô b¹n cã thÓ t×m tÊt c¶ c¸c gi¸ trÞ d÷ liÖu x¶y ra trong ngµy... B¹n cã thÓ t×m toµn bé b¶ng tÝnh hoÆc t×m mét vïng b¶ng tÝnh. - B¹n thùc hiÖn lÖnh Edit/Find... ®Ó hiÖn ra hép héi tho¹i Find:

- Trong hép ch÷ Find what, gâ vµo néi dung cÇn t×m. - NhÊn chuét t¹i hép danh s¸ch Search ®Ó t×m ngang qua c¸c hµng hay t×m xuèng c¸c cét: By Rows: T×m theo dßng. By Columns: T×m theo cét. - B¹n chän vÞ trÝ d÷ liÖu cÇn t×m trong hép th¶ Look in: Formulas: ChØ ®Þnh viÖc t×m trªn thanh c«ng thøc. Values: ChØ ®Þnh viÖc t×m c¸c gi¸ trÞ. Note: ChØ ®Þnh viÖc t×m c¸c ghi chó trong «. C¸c chøc n¨ng kh¸c b¹n sö dông nh sau: Match case: NÕu chän sÏ ph©n biÖt gi÷a ch÷ in thêng vµ ch÷ hoa. Find enntire cells only: NÕu chän sÏ chØ t×m ®óng mét tõ. Nót Find Next: B¾t ®Çu t×m kiÕm tõ « hiÖn hµnh vÒ cuèi b¶ng tÝnh.

Giaïo viãn: Voî Tráön Nhán

mail: vtnhan_vn@yahoo.com

Trang

83

thäng Nót Replace: NÕu chän sÏ chuyÓn sang chÕ ®é thay thÕ d÷ liÖu cò ®· t×m thÊy b»ng d÷ liÖu míi. - NhÊn nót Close ®Ó kÕt thóc viÖc t×m.

Trung tám KTTH-HN HÆÅÏNG HOAÏ   Giaïo trçnh nghãö tin hoüc phäø

5.2.5 Thay thÕ d÷ liÖu trong b¶ng tÝnh LÖnh Edit/Replace t¬ng ®¬ng lÖnh Find nhng cã thÓ cho b¹n c¸c ®Þnh vÞ chuçi ký tù trong b¶ng tÝnh. LÖnh Replace cã thÓ thay thÕ c¸c chuçi ký tù b»ng d÷ liÖu míi. §Ó Thay thÕ d÷ liÖu, b¹n lµm nh sau: - Thùc hiÖn lÖnh Edit/Replace..., hép héi tho¹i xuÊt hiÖn:

- Trong hép Find What b¹n gâ néi dung d÷ liÖu cÇn t×m. Trong hép Replace With b¹n gâ néi dung d÷ liÖu thay thÕ. Sau ®ã x¸c ®Þnh th«ng sè thay thÕ nh: Search: (Match case, Find entire cells only): T¬ng tù nh phÇn Find Find Next: T×m tiÕp. Replace: Thay thÕ d÷ liÖu cò b»ng d÷ liÖu míi ë vÞ trÝ t×m thÊy. Replace All: Tù ®éng thay thÕ trong tÊt c¶ c¸c « cã d÷ liÖu cÇn thay. Sau khi thay thÕ, Excel sÏ th«ng b¸o cho b¹n bao nhiªu d÷ liÖu ®îc thay. - Chän nót Close ®Ó kÕt thóc. 5.2.6. Di chuyÓn vµ sao chÐp WorkSheet Trong trêng hîp b¹n cÇn chuyÓn hoÆc sao chÐp c¸c B¶ng tÝnh hiÖn thêi sang mét WorkBook míi hoÆc mét vÞ trÝ kh¸c cña cïng Workbook. Excel cung cÊp cho b¹n lÖnh Edit/Move and copy Sheet... C¸c chøc n¨ng vµ lùa chän trong hép héi tho¹i Move hoÆc Copy cã ý nghÜa sau:

To Book: Tªn Workbook cÇn sao chÐp hoÆc di chuyÓn ®Õn. Giaïo viãn: Voî Tráön Nhán
mail: vtnhan_vn@yahoo.com

Trang

84

Trung tám KTTH-HN HÆÅÏNG HOAÏ   Giaïo trçnh nghãö tin hoüc phäø

thäng

Before Sheet: Trong danh s¸ch, b¹n h·y chän tªn b¶ng tÝnh sÏ ®îc sao chÐp hoÆc di chuyÓn tíi (th«ng thêng danh s¸ch sÏ hiÖn ®Çy ®ñ khi b¹n thùc hiÖn sao chÐp hoÆc di chuyÓn trong cïng mét WorkBoook). Create a Copy: B¹n lùa chän nót nµy khi muèn sao chÐp c¸c b¶ng tÝnh. MÆc nhiªn lµ di chuyÓn. Cuèi cïng b¹n nhÊn nót OK ®Ó Excel thùc hiÖn. 5.3. Läc vµ kÕt xuÊt d÷ liÖu. Läc lµ mét kh¸i niÖm cho phÐp t×m kiÕm, ®a ra th«ng tin theo c¸c ®iÒu kiÖn cho tríc cña d÷ liÖu. 5.3.1. C¸c yÕu tè c¬ b¶n ®Ó läc d÷ liÖu trªn b¶ng tÝnh: §Ó thùc hiÖn läc d÷ liÖu ph¶i x¸c ®Þnh c¸c yÕu tè c¬ b¶n trªn b¶ng tÝnh: 1. Vïng d÷ liÖu: Chøa toµn bé d÷ liÖu cÇn xö lý c¶ dßng tiªu ®Ò. 2. Vïng tiªu chuÈn: Chøa c¸c tiªu chuÈn (lµ c¸c ®iÒu kiÖn mµ c¸c b¶n ghi ph¶i tho¶ m·n). Vïng tiªu chuÈn gåm tèi thiÓu 2 hµng. Hµng ®Çu chøa tiªu ®Ò cña vïng tiªu chuÈn. C¸c tiªu ®Ò cña tiªu chuÈn hoÆc lµ tªn trêng hoÆc lµ tªn bÊt kú phô thuéc vµo ph¬ng ph¸p thiÕt lËp tiªu chuÈn lµ gi¸n tiÕp hay trùc tiÕp. C¸c hµng thø 2 trë ®i lµ tiªu chuÈn cña c¬ së d÷ liÖu. 3. Vïng tiªu chuÈn so s¸nh trùc tiÕp: Cho phÐp ®a vµo c¸c tiªu chuÈn ®Ó so s¸nh sè liÖu trong mét trêng cña CSDL víi mét d÷ liÖu nµo ®ã. §îc t¹o theo nguyªn t¾c nh sau: Ph¶i cã Ýt nhÊt 2 hµng, hµng ®Çu ®Ó ghi tiªu ®Ò cho c¸c tiªu chuÈn, tiªu chuÈn cho trêng sè liÖu nµo ghi ngay trªn cét sè liÖu cña trêng ®ã vµ lÊy tªn trêng lµm tiªu ®Ò cho tiªu chuÈn. Hµng thø hai trë ®i ®Ó ghi c¸c tiªu chuÈn so s¸nh. C¸ch gâ tiªu chuÈn lµ gâ gi¸ trÞ cÇn so s¸nh, tríc c¸c gi¸ trÞ ®ã cã thÓ thªm c¸c to¸n tö so s¸nh nh >, >=, <, <= ®Ó quy ®Þnh c¸c b¶n ghi cÇn t×m cã gi¸ trÞ trong trêng cÇn so s¸nh lín h¬n hoÆc nhá h¬n gi¸ trÞ ®a ra. C¸c tiªu chuÈn trªn cïng hµng ®îc thùc hiÖn ®ång thêi. C¸c tiªu chuÈn trªn c¸c hµng kh¸c nhau ®îc thùc hiÖn kh«ng ®ång thêi. VÝ dô: C¸ch viÕt tiªu chuÈn so s¸nh trùc tiÕp: Yªu cÇu: T×m nh÷ng ngêi cã hä tªn lµ "NguyÔn V¨n A" Yªu cÇu: Läc nh÷ng ngêi cã l¬ng luong 500000 300000 Hoten NguyÔn V¨n A luong >300000 namsinh <1970

>300000 vµ cã n¨m sinh <1970

Yªu cÇu: Läc nh÷ng ngêi cã l¬ng = 500000 hoÆc l¬ng = 300000.

Giaïo viãn: Voî Tráön Nhán

mail: vtnhan_vn@yahoo.com

Trang

85

thäng Vïng tiªu chuÈn so s¸nh gi¸n tiÕp: Cho phÐp ®a vµo c¸c tiªu chuÈn ®Ó so s¸nh sè liÖu hoÆc mét phÇn sè liÖu trong mét trêng cña CSDL víi mét gi¸ trÞ cô thÓ. §îc t¹o theo nguyªn t¾c nh sau: Vïng tiªu chuÈn so s¸nh gi¸n tiÕp cã thÓ lµ mét vïng bÊt kú trªn b¶ng tÝnh ngoµi vïng CSDL. Vïng nµy ph¶i cã Ýt nhÊt 2 hµng, trong ®ã hµng ®Çu ®Ó ghi tiªu ®Ò cña c¸c tiªu chuÈn. Tiªu ®Ò nµy cã thÓ ®Æt tªn bÊt kú nhng kh«ng ®îc trïng víi tªn trêng. C¸c tiªu chuÈn t×m kiÕm ®îc ghi vµo hµng thø 2 trë ®i, mçi tiªu chuÈn ph¶i lµ mét c«ng thøc. Nguyªn t¾c c¬ b¶n ®a mét c«ng thøc vµo vïng tiªu chuÈn so s¸nh gi¸n tiÕp lµ: NÕu ®a sè liÖu cña c¸c trêng cÇn so s¸nh vµo c«ng thøc th× nã ph¶i cho kÕt qu¶ lµ mét gi¸ trÞ logic tøc lµ mét trong 2 kÕt qu¶ TRUE hoÆc FALSE. VÝ dô: C¸ch viÕt c¸c tiªu chuÈn so s¸nh gi¸n tiÕp. =LEFT(hoten,6)="NguyÔn" Dïng ®Ó t×m nh÷ng ngêi hä lµ NguyÔn =RIGHT(TRIM(hoten),5)="B Dïng ®Ó t×m nh÷ng ngêi tªn ×nh" B×nh =FIND("TK111",No)>0 T×m tÊt c¶ b¶n ghi cã gi¸ trÞ trong trêng No lµ "TK111" =Sè tiÒn>500000 T×m tÊt c¶ c¸c b¶n ghi cã gi¸ trÞ trong trêng Sè tiÒn l¬n h¬n 500000. =FIND("mogas 92", T×m mÆt hµng x¨ng mogas Hµng,1)>0 92 =AND(MONTH(Ngµy)=10,YEA T×m tÊt c¶ c¸c b¶n ghi trong R(Ngµy)=1999) th¸ng 10 n¨m 1999 5.3.2. Läc tù ®éng (Auto Filter) - §¸nh dÇu vïng d÷ liÖu ®Þnh läc. - Thùc hiÖn lÖnh Data/Filter/Auto Filter, EXCEL sÏ tù ®éng chÌn nh÷ng mòi tªn th¶ xuèng ( ) vµo bªn ph¶i cña c¸c tªn trêng trong CSDL.

Trung tám KTTH-HN HÆÅÏNG HOAÏ   Giaïo trçnh nghãö tin hoüc phäø

- NhÊn chuét vµo mòi tªn t¹i cét chøa d÷ liÖu dïng lµm tiªu chuÈn ®Ó läc. - Chän mét trong c¸c lùa chän t¹i hép mòi tªn th¶: All: HiÖn toµn bé c¸c b¶n ghi. Blanks: ChØ hiÖn nh÷ng b¶n ghi tr¾ng. Giaïo viãn: Voî Tráön Nhán
mail: vtnhan_vn@yahoo.com

Trang

86

thäng Nonblanks: ChØ hiÖn nh÷ng b¶n gi kh«ng trèng. Custom: Lùa chän víi nh÷ng to¸n tö so s¸nh. - PhÇn cßn l¹i lµ danh s¸ch gi¸ trÞ cña c¸c b¶n ghi trong CSDL t¹i cét ®ã. Khi cÇn chän hiÓn thÞ c¸c b¶n ghi theo mét gi¸ trÞ cô thÓ nµo ®ã ta chØ viÖc kÝch vµo gi¸ trÞ ®ã trong danh s¸ch cña hép mòi tªn th¶. Chó ý: T¹o Custom Auto Filter - LÆp l¹i 4 bíc trªn. - KÝch vµo Custom trong hép mòi tªn th¶. XuÊt hiÖn hép héi tho¹i:

Trung tám KTTH-HN HÆÅÏNG HOAÏ   Giaïo trçnh nghãö tin hoüc phäø

Trong ®ã cã 2 hép nhá dïng ®Ó ghi c¸c tiªu chuÈn so s¸nh. • Chän 1 tiªu chuÈn: KÝch vµo mòi tªn cña hép ®Çu tiªn ®Ó chän c¸c to¸n tö so s¸nh (=, >, >=, <, <=, <>). Gâ hoÆc chän gi¸ trÞ so s¸nh ë hép bªn ph¶i. • Chän 2 tiªu chuÈn: - §Æt tiªu chuÈn thø nhÊt: Chän c¸c to¸n tö so s¸nh trong phÇn bªn tr¸i vµ chän gi¸ trÞ ®Þnh so s¸nh ë phÇn bªn ph¶i cña hép trªn. - Chän nót Add hoÆc or. - §Æt tiªu chuÈn thø hai: Chän to¸n tö so s¸nh ë phÇn bªn tr¸i vµ chän gi¸ trÞ ®Þnh so s¸nh ë phÇn bªn ph¶i cña hép díi. - NhÊn OK ®Ó Excel thùc hiÖn. 5.3.3. Läc cao cÊp (Advanced Filter) Advanced Filter dïng ®Ó läc c¸c b¶n ghi víi c¸c ®iÒu kiÖn phøc t¹p h¬n. §©y lµ chøc n¨ng n©ng cao t¬ng øng víi c¸c tiªu chuÈn so s¸nh gi¸n tiÕp. §Ó sö dông Advanced Filter b¾t buéc ph¶i dïng vïng tiªu chuÈn ®Ó läc d÷ liÖu. C¸c bíc tiÕn hµnh: T¹o vïng tiªu chuÈn. §¸nh dÊu vïng CSDL (Chän khèi « chøa CSDL) Thùc hiÖn lÖnh Data/filter/Advanced Filter. XuÊt hiÖn hép héi tho¹i:

Giaïo viãn: Voî Tráön Nhán

mail: vtnhan_vn@yahoo.com

Trang

87

Trung tám KTTH-HN HÆÅÏNG HOAÏ   Giaïo trçnh nghãö tin hoüc phäø

thäng

Môc Action bao gåm: Finter the list, in place: Läc danh s¸ch t¹i chÝnh vÞ trÝ cña CSDL Copy to Another Locate: Läc vµ ®a kÕt qu¶ ®Õn vïng kh¸c cña b¶ng tÝnh, ®Þa chØ ®îc x¸c ®Þnh bëi dßng Copy to List Range: §Þa chØ vïng chøa d÷ liÖu Criteria Range: §Þa chØ vïng tiªu chuÈn Copy to: §Þa chØ vïng chøa b¶ng d÷ liÖu sau khi läc Unique Records Only: ChØ hiÖn mét b¶n ghi trong sè c¸c b¶n ghi trïng nhau. - NhÊn chuét vµo nót OK, Excel thùc hiÖn läc vµ hiÖn kÕt qu¶ t¹i vïng chøa b¶ng d÷ liÖu sau khi läc mµ b¹n ®· chØ ra. VÝ dô: C¸ch sö dông vïng läc. Vïng CSDL

Vïng §iÒu Vïng DL ®· läc

Chó ý: 1. Lµm viÖc víi vïng tiªu chuÈn Ngoµi chøc n¨ng sö dông víi vïng danh s¸ch d÷ liÖu, Excel cßn sö dông Data/Form trong vïng tiªu chuÈn so s¸nh. B¹n sö dông hép tho¹i Data/Form cho vïng tiªu chuÈn t¬ng tù nh vïng c¬ së d÷ liÖu Criteria/Form: ChuyÓn chÕ ®é Tiªu chuÈn/D÷ liÖu. 2. Lµm viÖc víi vïng d÷ liÖu ®· läc (Filtered List) Sau khi läc d÷ liÖu c¸c lÖnh sau ®©y b¹n cã thÓ ®îc sö dông ®Ó lµm viÖc: Giaïo viãn: Voî Tráön Nhán
mail: vtnhan_vn@yahoo.com

Trang

88

thäng  Vµo d÷ liÖu: ChØ cã thÓ vµo d÷ liÖu trùc tiÕp cho c¸c « ®ang hiÖn ®îc chän. ë chÕ ®é nµy kh«ng thÓ dïng Auto Fill.  Auto Sum: ChØ tÝnh tæng cña nh÷ng « ®ang hiÖn ®îc chän.  Format/Cell: ChØ Format c¸c « ®ang ®îc chän.  ChartWizard: ChØ t¹o ®å thÞ cho c¸c « ®ang hiÖn ®îc chän.  Edit/Clear: ChØ xo¸ c¸c « ®ang hiÖn dîc chän.  Edit/Delete: Trë thµnh lÖnh Delete Rows. ChØ cã thÓ xo¸ ®îc toµn bé hµng chøa « ®îc chän trong vïng b¶ng tÝnh ®· ®îc läc.  File/Print: ChØ in nh÷ng « ®ang hiÖn.  Data/Sort: ChØ s¾p xÕp c¸c « ®ang hiÖn trong danh s¸ch.  Data/Subtotals: ChØ tÝnh tæng con cho c¸c « ®ang hiÖn.  LÖnh Insert trong menu lÖnh ng¾n (SortCut) trë thµnh lÖnh Insert Rows.  LÖnh Inssert Copied Cell trong menu lÖnh ng¾n trë thµnh Insert Paste Rows. 3. Huû läc d÷ liÖu: Dïng mét trong c¸c c¸ch sau ®©y:  Huû läc: KÝch vµo mòi tªn bªn ph¶i cét nµo ®ã vµ chän lÖnh All.  Huû läc b»ng Auto Filter: Thùc hiÖn lÖnh Data/Filter, kÝch AutoFilter ®Ó xo¸ dÊu √.  HiÖn l¹i tÊt c¶ c¸c hµng trong danh s¸ch ®îc läc: Thùc hiÖn Data/Filter, chän ShowAll.

Trung tám KTTH-HN HÆÅÏNG HOAÏ   Giaïo trçnh nghãö tin hoüc phäø

Giaïo viãn: Voî Tráön Nhán

mail: vtnhan_vn@yahoo.com

Trang

89

Trung tám KTTH-HN HÆÅÏNG HOAÏ   Giaïo trçnh nghãö tin hoüc phäø

thäng

CHÆÅNG 6

ÂÄÖ THË
Giaïo viãn: Voî Tráön Nhán
mail: vtnhan_vn@yahoo.com

Trang

90

thäng 6.1. ®¹i c¬ng vÒ ®å thÞ §å thÞ lµ h×nh vÏ biÓu diÔn gi¸ trÞ trong mét hoÆc nhiÒu d·y sè ®Ó trùc quan so s¸nh c¸c gi¸ trÞ trong mét d·y hoÆc sù biÕn thiªn cña c¸c d·y mµ b¹n hay sö dông trong b¸o c¸o, trong c¸c b¶n thuyÕt minh.... Excel cung cÊp cho b¹n c«ng cô ®Ó t¹o 14 kiÓu ®å thÞ kh¸c nhau, trong mçi kiÓu l¹i cã tõ 2 ®Õn 7 d¹ng ®å thÞ, ®¸p øng ®Çy ®ñ nh÷ng yªu cÇu cña b¹n muèn thÓ hiÖn nh÷ng tÝnh n¨ng kh¸c nhau. VÝ dô: Chän ®å thÞ ®êng (Line): ®Ó nãi lªn møc ®é, tèc ®é, kh¶ n¨ng ho¹t ®éng, chän ph¬ng ¸n ®Çu t, gi¶i thÝch kh¶ n¨ng ph¸t triÓn... Chän biÓu ®å khèi (Bar): ®Ó so s¸nh tû lÖ, h¬n kÐm,... gi÷a c¸c chØ sè. Chän biÓu ®å h×nh ®Üa (Pie): ®Ó so s¸nh theo tû lÖ phÇn tr¨m gi÷a c¸c chØ sè, ®èi tîng. Lo¹i ®å thÞ nµy chØ ¸p dông cho mét d·y sè. B¹n cã thÓ chÌn ®å thÞ vµo mét vÞ trÝ nµo ®ã trªn b¶ng tÝnh hiÖn hµnh hoÆc t¹o ®å thÞ t¸ch biÖt víi b¶ng tÝnh trong workbook. Th«ng thêng mét ®å thÞ bao gåm c¸c thµnh phÇn sau: 1. C¸c lo¹i ®å thÞ minh häa d÷ liÖu cña ®èi tîng nµo ®ã: 2. Tiªu ®Ò cña ®å thÞ (Title) 3. C¸c trôc (Axis): X trôc hoµnh Y trôc tung V trôc xiªn (®å thÞ 3 chiÒu) 4. Tiªu ®Ò c¸c trôc (Axis Lables): ChØ dÉn néi dung cña c¸c trôc. 5. Chó thÝch (Legend): Chó thÝch cho c¸c ®êng biÓu diÔn ®å thÞ 6. C¸c ®êng kÎ líi (Gridlines) ngang, däc ®Ó dÔ dµng x¸c ®Þnh vÞ trÝ trªn c¸c trôc. 7. Ngoµi ra b¹n cã thÓ chÌn thªm h×nh ¶nh, c¸c ®êng mòi tªn,... vµo ®å thÞ. 6.2. T¹o ®å thÞ Khi b¹n ®· cã vïng d÷ liÖu hoµn chØnh, ®Ó t¹o ®å thÞ, b¹n tu©n theo 4 bíc thùc hiÖn sau ®©y: Bíc 1: - Më Workbook chøa b¶ng tÝnh cÇn t¹o ®å thÞ. - §¸nh dÊu ph¹m vi b¶ng tÝnh cÇn t¹o ®å thÞ, bao gåm c¸c tiªu ®Ò dßng, cét vµ d÷ liÖu cÇn minh häa. - Thùc hiÖn lÖnh Insert/Chart hoÆc bÊm vµo biÓu tîng t¹o lËp biÓu ®å trªn thanh c«ng cô: Chart, lóc nµy con trá biÕn thµnh dÊu (+). - Dïng chuét ®Ó vÏ khung cña biÓu ®å trªn b¶ng tÝnh b»ng c¸ch Giaïo viãn: Voî Tráön Nhán
mail: vtnhan_vn@yahoo.com

Trung tám KTTH-HN HÆÅÏNG HOAÏ   Giaïo trçnh nghãö tin hoüc phäø

Trang

91

thäng bÊm vµ rª chuét tõ ®iÓm chän lµ ®Ønh trªn tr¸i ®Õn ®iÓm chän lµ ®Ønh díi ph¶i. - Khi th¶ chuét, hép tho¹i "Step 1 of 4" hiÖn ra: - Chän kiÓu ®å thÞ tõ môc Chart type, sau ®ã chän lo¹i ®å thÞ trong hép Chart sub-type. - BÊm nót Next ®Ó chuyÓn sang bíc 2. Bíc 2: Hép tho¹i "Step 2 of 4" xuÊt hiÖn: - B¹n cÇn ®a vµo ®Þa chØ c¸c d·y sè b»ng c¸ch ®¸nh trùc tiÕp vµo hép Data Range hoÆc rª chuét ®Ó chän c¸c khèi trªn b¶ng tÝnh. - C¸c tuú chän cña môc chän Series In cho phÐp b¹n chän híng cña biÓu ®å, vÏ theo dßng hay theo cét, b¹n h·y chän:  Rows: NÕu b¹n muèn mçi dßng lµ mét chuçi d÷ liÖu ®Ó t¹o ®å thÞ. Gi¸ trÞ ë tõng cét cña mçi dßng sÏ t¬ng øng víi mçi cét cña nhãm (nÕu lµ biÓu ®å cét), vµ øng víi mçi ®iÓm (nÕu lµ biÓu ®å ®êng) v.v....VÝ dô h×nh trªn.  Columns: NÕu muèn mçi cét lµ mét chuçi d÷ liÖu ®Ó t¹o ®å thÞ. - Chän nót Next ®Ó ®i tiÕp bíc 3 Bíc 3: Hép tho¹i "Step 3 of 4" xuÊt hiÖn:

Trung tám KTTH-HN HÆÅÏNG HOAÏ   Giaïo trçnh nghãö tin hoüc phäø

Giaïo viãn: Voî Tráön Nhán

mail: vtnhan_vn@yahoo.com

Trang

92

Trung tám KTTH-HN HÆÅÏNG HOAÏ   Giaïo trçnh nghãö tin hoüc phäø

thäng

- Khai b¸o tiªu ®Ò ®å thÞ, c¸c trôc, c¸c ®êng líi, chó thÝch,... Bíc 4: Hép tho¹i "Step 4 of 4" xuÊt hiÖn:

C¸c tïy chän: As new sheets: Chän ®å thÞ ë b¶ng tÝnh kh¸c As object in: §å thÞ xuÊt hiÖn ngay trong b¶ng tÝnh hiÖn hµnh. - BÊm nót Finish ®Ó kÕt thóc viÖc t¹o ®å thÞ.

Giaïo viãn: Voî Tráön Nhán

mail: vtnhan_vn@yahoo.com

Trang

93

Trung tám KTTH-HN HÆÅÏNG HOAÏ   Giaïo trçnh nghãö tin hoüc phäø

thäng

6.3. ChØnh söa ®å thÞ 1. Chän biÓu ®å cÇn söa B¹n h·y kÝch ®óp phÝm chuét trong khung biÓu ®å, mµn h×nh chuyÓn sang chÕ ®é chØnh söa.  Trªn thanh menu cã thªm menu Chart vµ trong mét sè menu cã nh÷ng lÖnh thay ®æi cho phÐp thao t¸c víi biÓu ®å.  Dßng díi mµn h×nh xuÊt hiÖn thªm hép c«ng cô, cã thÓ bÊm nót chuét t¹i c¸c c«ng cô nµy ®Ó söa ch÷a biÓu ®å. 2. Thay ®æi kÝch thíc hoÆc vÞ trÝ cña biÓu ®å. - Chän biÓu ®å cÇn söa. - §Ó thay ®æi kÝch thíc cña biÓu ®å b¹n h·y ®Æt chuét vµo mét trong c¸c h×nh vu«ng ®en, Ên gi÷ vµ rª chuét ®Ó dÞch chuyÓn c¸c c¹nh cña khung vµ lµm cho kÝch thíc cña biÓu ®å thay ®æi. -Thay ®æi vÞ trÝ cña biÓu ®å, b¹n ®Æt chuét vµo trong biÓu ®å vµ rª chuét ®Ó dÞch chuyÓn khung biÓu ®å trªn b¶ng tÝnh. 3. Thay ®æi kiÓu biÓu ®å - B¹n h·y chän biÓu ®å cÇn thay ®æi. - B¹n thùc hiÖn lÖnh Format/Chart Type, më hép héi tho¹i. - Sau ®ã b¹n chän kiÓu biÓu ®å theo mÉu. - Khi ®· võa ý b¹n kÝch nót <OK> ®Ó Excel thùc hiÖn.

Giaïo viãn: Voî Tráön Nhán

mail: vtnhan_vn@yahoo.com

Trang

94

Trung tám KTTH-HN HÆÅÏNG HOAÏ   Giaïo trçnh nghãö tin hoüc phäø

BAÌI THÆÛC HAÌNH
BAÌI SÄÚ 1 1. Khåíi âäüng Excel. 2. Taûi ä B1 nháûp vaìo säú 120 Taûi ä D3 nháûp vaìo chuäùi “ Viãût nam “ Taûi ä C2 nháûp vaìo ngaìy: 24/12/99 Taûi ä B2 nháûp vaìo cäng thæïc: =(B1+10) * 5 vaì quan saït doìng nháûp åí ä B2. 3. Âaïnh dáúu khäúi A1:D3 Xoïa khäúi âaïnh dáúu. 4. Taûo baíng tênh sau: CÄNG TY ABC Cæía haìng säú 49 BAÍNG BAÏN HAÌNG
STT NGAÌY BAÏN TÃN HAÌNG SÄÚ LÆÅÜNG ÂÅN GIAÏ THAÌNH TIÃÖN

thäng

1 2 3 4 5 6

29/01/99 16/06/99 16/06/99 18/06/99 11/07/99 11/07/99

Xi màng Theïp Caït Gaûch Âaï Sàõt

30 1000 8 50000 20 4000

40000 3000 50000 40000 2000 4300

? ? ? ? ? ?

Læu yï: Cäüt NGAÌY BAÏN phaíi nháûp âuïng ÂÅN VË kiãøu ngaìy Bao a. Tênh THAÌNH TIÃÖN = SÄÚ LÆÅÜNG Kg * ÂÅN GIAÏ Khäúi b. Cheìn thãm mäüt cäüt träúng træåïc Viãn cäüt SÄÚ LÆÅÜNG vaì nháûp näüi dung Khäúi vaìo nhæ sau: Kg c. Âiãöu chènh cäüt THAÌNH TIÃÖN cho âuïng. d. Cheìn thãm mäüt haìng träúng sau haìng coï giaï trë åí cäüt STT laì 5, nháûp vaìo näüi dung tuìy choün. e. Cheìn thãm cäüÜt TÃN HAÌNG ra sau cäüt THAÌNH TIÃÖN. f. Xoïa haìng coï giaï trë åí cäüt STT laì 4. Giaïo viãn: Voî Tráön Nhán
mail: vtnhan_vn@yahoo.com

Trang

95

Trung tám KTTH-HN HÆÅÏNG HOAÏ    Giaïo trçnh nghãö tin hoüc phäø

thäng g. Xoïa cäüt TÃN HAÌNG . h. Læu baíng tênh våïi tãn BTSO1. i. Âoïng baíng tênh BTSO1. j. Måí laûi baíng tênh BTSO1.

BAÌI SÄÚ 2
Taûo baíng tênh sau: BAÍNG LÆÅNG NHÁN VIÃN
STT HOÜ VAÌ TÃN CV LCB NC LÆÅN G TAÛM ÆÏNG COÌN LAÛI

1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15

Linh Kha

160 0 Diãùm NV 120 Nhung 0 Diãùm PP 140 Läüc 0 Lan Mai NV 120 0 Haíi KT 150 Âæåìng 0 Daû Vuî BV 100 0 Chæång PP 140 Âaìi 0 Tä Lan NV 120 0 Lan Âaìi NV 120 0 Ngoüc BV 100 Thuïy 0 HoaìngAnh KT 150 0 Læu TP 160 Phæång 0 Nháût An NV 120 0 Minh Duy TP 160 0 Thanh PP 140 Kiãn 0 TÄØNG CÄÜNG

TP

25 24 23 29 23 25 26 27 28 22 21 26 28 30 24

? ? ? ? ? ? ? ? ? ? ? ? ? ? ? ?

? ? ? ? ? ? ? ? ? ? ? ? ? ? ? ?

? ? ? ? ? ? ? ? ? ? ? ? ? ? ? ?

Yãu cáöu: Giaïo viãn: Voî Tráön Nhán
mail: vtnhan_vn@yahoo.com

Trang

96

thäng - Taûo vaì trang trê baíng tênh. - Læång thaïng = Læång càn baín * Ngaìy cäng. - Taûm æïng = hai pháöìn ba Læång thaïng, tênh troìn âãún ngaìn âäöng. - Coìn laûi = Læång thaïng - Taûm æïng. - Tênh täøíng caïc cäüt Læång, Taûm æïng, Coìn laûi. - Læu baíng tênh vaì âàût tãn BTSO2.XLS

Trung tám KTTH-HN HÆÅÏNG HOAÏ   Giaïo trçnh nghãö tin hoüc phäø

Giaïo viãn: Voî Tráön Nhán

mail: vtnhan_vn@yahoo.com

Trang

97

thäng BAÌI SÄÚ 3 Taûo baíng tênh sau: Trung tám tin hoüc ÂHKH Huãú

Trung tám KTTH-HN HÆÅÏNG HOAÏ   Giaïo trçnh nghãö tin hoüc phäø

KÃÚT QUAÍ THI CHÆÏNG CHÈ A
STT HOÜ VAÌ TÃN DOS WIND WOR EXC OWS D EL ÂTB KÃÚT XÃÚP QUAÍ LOAÛI

Lã Xuán An Tráön Tán Bi 3 Lã Vàn Toaìn 4 Voî Thãú Myî 5 Lã Minh Tám 6 Vuî Thaïi Liãm 7 Nguyãùn Thë My 8 Tráön Vàn Läüc 9 Lã Thë Thuíy 10 Lã Thë Yãún Säú hoüc viãn dæû thi Âiãøm cao nháút: Âiãøm tháúp nháút: Âiãøm trung bçnh:

1 2

5 7 9 5 7 V 9 6 7 8 ? ? ? ?

7 8 9 6 9 7 V 6 5 8 ? ? ? ?

8 6 6 9 5 7 8 2 8 9 ? ? ? ?

7 6 9 6 8 V V 5 8 9 ? ? ? ?

? ? ? ? ? ? ? ? ? ?

? ? ? ? ? ? ? ? ? ?

? ? ? ? ? ? ? ? ? ?

a. Tênh TBÇNH = (DOS + WINDOWS + WORD + EXCEL) / 4. b. Tênh KÃÚT QUAÍ: Nãúu TBÇNH > = 5 thç KÃÚTQUAÍ laì “ Âáûu “. Ngæåüc laûi thç KÃÚTQUAÍ laì “ Råït “. c. Tênh XÃÚP LOAÛI: Nãúu TBÇNH < 5 thç XÃÚP LOAÛI laì “Keïm “. - Nãúu 5< = TBÇNH < 7 thç XÃÚP LOAÛI laì “ Tbçnh “ - Nãúu 7 < = TBÇNH < 8 thç XÃÚP LOAÛI laì “ Khaï “ - Træåìng håüp coìn laûi thç XÃÚP LOAÛI laì “ Gioíi “. d. Tênh ÂIÃØM CAO NHÁÚT, ÂIÃØM THÁÚP NHÁÚT, ÂIÃØM TRUNG BÇNH. e. Keí khung f. Læu baíng tênh våïi tãn laì BTSO3. Giaïo viãn: Voî Tráön Nhán
mail: vtnhan_vn@yahoo.com

Trang

98

Trung tám KTTH-HN HÆÅÏNG HOAÏ   Giaïo trçnh nghãö tin hoüc phäø

thäng

BAÌI SÄÚ 4
Taûo baíng tênh sau: Cäng ty ABC BAÍNG LÆÅNG THAÏNG: 1 /2000 TÄØNG QUYÎ LÆÅNG: 15.000.000
ST T HOÜ VAÌ TÃN CVUÛ LCB NLV LÆÅN PCC THÆÅ CÄÜ THUÃ G V ÍNG NG Ú

1 Taû Vàn Án 2 Voî Thë Bêch 3 Lã Minh Tám 4 Vuî Thë Lan 5 Lã Thë Ninh 6 Lã Vàn Minh 7 Âäù Thanh Tuìng 8 Tráön Thë Yãún

GÂ PG Â TP NV NV NV NV NV

450 400 359 333 310 290 272 256

2 7 2 2 2 4 2 5 2 6 2 8 2 2 2 9

? ? ? ? ? ? ? ?

? ? ? ? ? ? ? ?

? ? ? ? ? ? ? ?

? ? ? ? ? ? ? ?

? ? ? ? ? ? ? ?

1. Tênh Læång = LCB * NLV * 120 Chuï yï: Nãúu ngaìy laìm viãûc > 25 thç ngaìy dæ âæåüc tênh gáúp hai. 2. Tênh PCCV = Nãúu CVUÛ laì “ GÂ “ thç PCCV = 500.000 Nãúu CVUÛ laì “ PGÂ “ thç PCCV = 400.000 Nãúu CVUÛ laì “ TP “ thç PCCV = 300.000 Coìn laûi thç PCCV = 100.000 3.Tênh täøng cuía cäüt LÆÅNG, PCCV. 4. TÄØNG QUYÎ LÆÅNG - (TÄØNG LÆÅNG + TÄØNG PCCV) coìn laûi seî thæåíng , tiãön thæåíng seî chia âãöu cho mäùi ngæåìi trong cäng ty. 5. CÄÜNG = LÆÅNG + PCCV + THÆÅÍNG . 6. Tênh thuãú theo tyí lãû % cuía læång vaì âæåüc tênh theo baíng sau:
LÆÅNG THUÃÚ

< 700.000 700.000 1000.000

0% 10%

Giaïo viãn: Voî Tráön Nhán

mail: vtnhan_vn@yahoo.com

Trang

99

Trung tám KTTH-HN HÆÅÏNG HOAÏ   Giaïo trçnh nghãö tin hoüc phäø

thäng > 1000.000 15% 7. Keí khung. 8. Læu baíng tênh våïi tãn BTSO4.

BAÌI SÄÚ 5
Taûo baíng tênh sau: KHAÏCH SAÛN HÆÅNG GIANG BAÍNG DOANH THU PHOÌNG
STT LHP NÂEÏN NÂI TIÃÖ SÄÚ SÄÚ TIÃÖN TTIÃ N TUÁÖ N.LE NGAÌ ÖN TUÁ N Í Y ÖN

1 2 3 4 5 6 7 8 9 10

A C C B B C A A C B

12/06/ 99 12/06/ 99 12/06/ 99 12/06/ 99 15/06/ 99 17/06/ 99 01/07/ 99 02/07/ 99 25/07/ 99 26/07/ 99

15/06/ 99 15/06/ 99 21/06/ 99 25/06/ 99 28/06/ 99 29/06/ 99 03/07/ 99 09/07/ 99 10/08/ 99 12/08/ 99

? ? ? ? ? ? ? ? ? ?

? ? ? ? ? ? ? ? ? ?

? ? ? ? ? ? ? ? ? ?

? ? ? ? ? ? ? ? ? ?

? ? ? ? ? ? ? ? ? ?

1. Tênh säú tuáön. 2. Säú ngaìy leí. 3. Tênh tiãön tuáön, tiãön ngaìy dæûa vaìo loaûi phoìng (LHP) vaì tênh theo baíng sau: LHP Tiãön tuáön Tiãön ngaìy A 700.00 0 110.00 0 B 600.00 0 90.000 C 500.00 0 75.000

Giaïo viãn: Voî Tráön Nhán

mail: vtnhan_vn@yahoo.com

Trang

100

Trung tám KTTH-HN HÆÅÏNG HOAÏ   Giaïo trçnh nghãö tin hoüc phäø

thäng

4. TTIÃÖN = TIÃÖN NGAÌY + TIÃÖN TUÁÖN. 5. TÄØNG CÄÜNG = TÄØNG CUÍA TÄØNG TIÃÖÌN 6. Âënh daûng laûi NÂÃÚN, NÂI theo kiãøu MM/DD/YY. 7 Keí khung.

Giaïo viãn: Voî Tráön Nhán

mail: vtnhan_vn@yahoo.com

Trang

101

Trung tám KTTH-HN HÆÅÏNG HOAÏ   Giaïo trçnh nghãö tin hoüc phäø

thäng

BAÌI SÄÚ 6 Taûo baíng tênh sau: CÄNG TY XÀNG DÁÖU ABC

BAÏO CAÏO DOANH THU
ST T MAÎ HAÌN G SÄÚ LÆÅÜN G THAÌNH TIÃÖN CHUYÃN CHÅÍ TÄØNG

1 XL0 30 2 DS1 1000 3 NS3 100 4 DL0 30 5 XS2 2000 6 XS1 1000 7 DL2 60 8 DS3 1000 9 XS0 2000 10 XS0 2100 TÄØNG CÄÜNG

? ? ? ? ? ? ? ? ? ? ?

? ? ? ? ? ? ? ? ? ? ?

? ? ? ? ? ? ? ? ? ? ?

1. Tênh THAÌNH TIÃÖN: Kyï tæû âáöu tiãn cuía MAÎ HAÌNG âaûi diãûn cho mäüt màût haìng. Mäüt màût haìng seî âæåüc baïn theo giaï sè hoàûc leí. Kyï tæû thæï hai cuía MAÎ HAÌNG seîî cho biãút màût haìng âoï baïn theo giaï sè(S) hoàûc leí(L). Tênh THAÌNH TIÃÖN =SÄÚ LÆÅÜNG*ÂÅN GIAÏ, vaì âån giaï caïc màût haìng âæåüc tênh theo baíng sau ST T 1 2 3 MÀÛT HAÌNG X D N TÃN HAÌN G Xàng Dáöu Nhåït GIAÏ SÈ 3000 2000 10.00 0 GIAÏ LEÍ 330 0 220 0 110 00 KVÆ KVÆ KVÆ ÛC1 ÛC2 ÛC3 0,5 % 0,6 % 0,3 % 1,0 % 1,1 % 0,5 % 1,5 % 1,6 % 0,7 %

2. Tênh CHUYÃN CHÅÍ: Kyï tæû bãn phaíi cuía MAÎ HAÌNG âaûi diãûn cho mäüt khu væûc. Nãúu kyï tæû bãn phaíi maì laì “ 0 “ thç CHUYÃN CHÅÍ = 0, ngæåüc laûi CHUYÃN CHÅÍ âæåüc tênh theo baíng trãn. 3. Tênh TÄØNG = THAÌNH TIÃÖN + CHUYÃN CHÅÍ. 4. Tênh TÄØNG CÄÜNG cuía THAÌNH TIÃÖN, CHUYÃN CHÅÍ, TÄØNG. 5. Veî khung. Giaïo viãn: Voî Tráön Nhán
mail: vtnhan_vn@yahoo.com

Trang

102

Trung tám KTTH-HN HÆÅÏNG HOAÏ   Giaïo trçnh nghãö tin hoüc phäø

thäng

6. Læu baíng tênh våïi tãn BTSO6.

BAÌI SÄÚ 7
Taûo baíng tênh sau:

BAÍNG TÊNH TIÃÖN THUÃ KHAÏCH SAÛN
STT HOÜ TÃN LOAÛI NGAÌY NGAÌY NGA TIÃÖN TIÃÖ TÄØ ÂAÎ COÌ PHOÌ ÂÃÚN ÂI ÌY PHOÌ N NG TRAÍ N NG NG ÀN CÄÜ LAÛI NG

1

Âäù Than h 2 Lã Haì 3 Phaûm Vàn 4 Nguyãù

A0 1 C0 2 B0 1 D0 5

14/0 4/99 24/0 4/99 10/0 5/99 12/0 4/99

08/0 5/99 13/0 5/99 15/0 5/99 20/0 4/99

5 0 0 3 0 0 4 0 0 1 2 3

n N g o ü c

5 Âäù Liãn 6 Häöng Phuïc 7 Vàn Oanh 8 Täú Uyãn 9 Tráön Dæång

A0 7 B0 4 A0 3 D0 1 C0 2

01/0 5/99 08/0 5/99 18/0 4/99 21/0 4/99 22/0 3/99

15/0 5/99 12/0 5/99 05/0 5/99 04/0 5/99 15/0 4/99

1 0 0 5 0 4 0 0 2 5 6 1 8 0
mail: vtnhan_vn@yahoo.com

Giaïo viãn: Voî Tráön Nhán

Trang

103

Trung tám KTTH-HN HÆÅÏNG HOAÏ   Giaïo trçnh nghãö tin hoüc phäø

thäng

1 Huy 0 Huìng

B0 3

12/0 4/99

14/0 5/99

3 0 0

CÄÜT LOAÛI: Kyï tæû âáöu laì loaûi phoìng Kyï tæû cuäúi laì kháøu pháön àn / 1 ngaìy. YÃU CÁÖU: Nháûp dæî liãûu vaì tênh caïc cäüt sau: a. NGAÌY = NGAÌY ÂI - NGAÌY ÂÃÚN. b. TIÃÖN PHOÌNG = NGAÌY * giaï tæìng loaûi phoìng A = 60, B = 50, C = 45, D = 40. c. TIÃÖN ÀN = NGAÌY * kháøu pháöìn àn * 20 d. TÄØNG CÄÜNG = TIÃÖN PHOÌNG + TIÃÖN ÀN e. COÌN LAÛI = TÄØNG CÄÜÜNG - ÂAÎ TRAÍ f. Trang trê baíng tênh g. Veî âäö thë minh hoüa doanh thu cuía khaïch saûn dæûa trãn 3 cäüt TÄØNGCÄÜNG, ÂAÎTRAÍ, COÌNLAÛI. h. Læu baíng tênh våïi tãn laì BTSO7. BAÌI SÄÚ 8 Taûo baíng tênh sau:

PHIÃÚU THEO DOÎI GÅÍI TIÃÚT KIÃÛM
Hoü vaì tãn ngæåìi gåíi: Ngaìy sinh: Laîi suáút tiãön gåíi mäùi thaïng:
THAÏN G SÄÚ TIÃÖN (Âäöng) ÂÁÖU THAÏNG LAÎI CUÄÚI THAÏNG THÃM / BÅÏT CUÄÚI THAÏNG

2,1%
CÄÜNG TIÃÖN CUÄÚI THAÏNG

1 2 3 4 5 6 7 8 9 10

10.000. 000 ? ? ? ? ? ? ? ? ?

? ? ? ? ? ? ? ? ? ?

? ? ? ? ? ? ? ? ? ? 500.000 100.000 300.000 600.000

? ? ? ? ? ? ? ? ? ?
mail: vtnhan_vn@yahoo.com

Giaïo viãn: Voî Tráön Nhán

Trang

104

thäng 11 ? ? ? ? 12 ? ? ? ? Täøng säú ? tiãön laîi: Trong âoï: Säú tiãön laîi = Säú tiãön âáöu thaïng * Laîi suáút. Säú tiãön cuäúi thaïng = Säú tiãön âáöu thaïng + Säú tiãön laîi. Cäüng tiãön cuäúi thaïng = Säú tiãön cuäúi thaïng + Thãm / Båït cuäúi thaïng. Säú tiãön âáöu thaïng sau = Cäüng tiãön cuäúi thaïng træåïc. Læu baíng tênh våïi tãn laì BTSO8. BAÌI SÄÚ 9: Taûo baíng tênh sau: Nhaì maïy næåïc HUÃÚ

Trung tám KTTH-HN HÆÅÏNG HOAÏ   Giaïo trçnh nghãö tin hoüc phäø

BAÍNG TÊNH TIÃÖN
STT TÃN KHAÏCH KHU MEÏT THAÌNH VÆÛ KHÄÚI TIÃÖN C PHUÛ THU TÄØNG

Lã Vàn An Voî Vàn Bçnh 3 Nguyãùn Chê Cäng 4 Tráön Vàn Dæång 5 Lã Minh Sån 6 Taû Thanh Tám 7 Lã Thë Yãún 8 Taû Thanh Tán 9 Voî Vàn Bi 10 Lã Thë Y

1 2

A C B A C B A B C A

30 10 7 6 3 8 4 3 8 4

? ? ? ? ? ? ? ? ? ? ?

? ? ? ? ? ? ? ? ? ? ?

? ? ? ? ? ? ? ? ? ? ?

TÄØNG CÄÜNG

1.Tênh THAÌNH TIÃÖN = MEÏT KHÄÚI * 2500.
KHU VÆÛC PHUÛ THU (meït khäúi)

A B C

Baíng 2 2. Tênh PHUÛ THU theo tæìng khu væûc, vaì âæåüc tênh theo baíng 1 Giaïo viãn: Voî Tráön Nhán
mail: vtnhan_vn@yahoo.com

0 100 150 Baíng 1

KHU VÆÛC TÄØNG MEÏT KHÄÚI SÆÍ DUÛNG TIÃU THUÛ LÅÏN NHÁÚT TIÃU THUÛ NHOÍ NHÁÚT TBÇNH MÄÜT HÄÜ

A ? ? ? ?

B ? ? ? ?

C ? ? ? ?

Trang

105

thäng 3. Tênh täøng meït khäúi sæí duûng theo tæìng khu væûc, kãút quaí læu vaìo baíng 2 (trãn baíng tênh): 4. Dæûa vaìo baíng 2, veî âäö thë theo doîi säú meït khäúi sæí duûng cuía tæìng khu væûc. 5. Xãúp thæï tæû tênh theo KHU VÆÛC. 6. Tçm khaïch haìng coï MEÏT KHÄÚI tiãu thuû > = 25. 7. Tçm nhæîng khaïch haìng åí KHU VÆÛC A hoàûc B coï säú meït khäúi tiãu thuû låïn nháút, nhoí nháút. 8. Xoïa khaïch haìng coï tãn “ Lã Minh Sån “. 9. Tçm säú MEÏT KHÄÚI tiãu thuû låïn nháút, nhoí nháút, kãút quaí læu trong baíng 2. 10. Tênh trung bçnh mäüt häü (TB MÄÜT HÄÜ) trong tæìng khu væûc tiãu thuû säú meït khäúi næåïc, kãút quaí âæåüc læu vaìo baíng 2. 11. Trêch nhæîng khaïch haìng cuìng khu væûc ra mäüt vuìng riãng trãn baíng tênh. 12. Læu baíng tênh våïi tãn laì BTSO9.

Trung tám KTTH-HN HÆÅÏNG HOAÏ   Giaïo trçnh nghãö tin hoüc phäø

BAÌI SÄÚ 10
Taûo baíng tênh sau: BAÍNG ÂAÏNH GIAÏ KÃÚT QUAÍ HOÜC KYÌ I
ST T HOÜ VAÌ TÃN PHAÏ I ÂIÃØ M LT ÂIÃ ØM TH ÂIÃØ M TB XÃÚ P LOA ÛI KÃÚT QUAÍ

1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14

Minh Duy Thanh Kiãn Nháût An Læu Phæång Hoaìng Anh Vàn Thuáûn Vàn Låüi Vàn Chiãún Lan Nga Lan Âaìi Vàn Huy Täú Nga Hoaìng Viãût Hoaìng

næî nam næî næî næî nam nam nam næî næî næî næî nam nam

8 7 7 8 9 4 6 7 8 9 5 8 8 9

9 8 5 7 8 5 3 7 7 8 4 6 8 8
mail: vtnhan_vn@yahoo.com

Giaïo viãn: Voî Tráön Nhán

Trang

106

thäng Táún 15 Minh Tán nam 10 9 1. ÂIÃØM TB = (ÂIÃØM LT + ÂIÃØM TH * 2) / 3. 2. Xãúp loaûi: ÂIÃØM TB < 5 XÃÚP LOAÛI “ yãúu “. 5 < = ÂIÃØM TB < 7 XÃÚP LOAÛI “ trung bçnh “. 7 < = ÂIÃØM TB < 8 XÃÚP LOAÛI “ khaï “. 8 < = ÂIÃØM TB < = 9 XÃÚP LOAÛI “ gioíi “. ÂIÃØM TB = 10 XÃÚP LOAI “ xuáút sàõc “. 3. Kãút quaí: ÂIÃØM TB < 5 thç KÃÚT QUAÍ laì “ råït “ , ngæåüc laûi thç KÃÚT QUAÍ laì “âáûu“. 4. Láûp baíng baïo caïo chè gäöìm nhæîng ngæåìi coï KÃÚT QUAÍ laì “ âáûu “. 5. Láûp baíng baïo caïo chè gäöìm nam vaì coï KÃÚT QUAÍ laì “ âáûu “. 6. Láûp baíng baïo caïo chií gäöm næî vaì coï KÃÚT QUAÍ laì “ âáûu “. 7. Láûp baíng chè gäöm nhæîng ngæåìi coï KÃÚT QUAÍ laì “âáûu“ vaì XÃÚP LOAÛI “gioíi“. 8. Láûp baíng chè gäöm næî vaì XÃÚP LOAÛI laì “ gioíi “ hoàûc “ khaï “. 9. Læu baíng tênh våïi tãn BTSO10. BAÌI SÄÚ 11 Cáu 1: Nháûp näüi dung sau vaìo Sheet1: KÃÚT QUAÍ THI TUYÃØN SINH

Trung tám KTTH-HN HÆÅÏNG HOAÏ   Giaïo trçnh nghãö tin hoüc phäø

STT HOÜ VAÌ TÃN

1 2 3 4 5 6

Tän Quang Huy Phaûm Xuán Thiãn Tráön Vàn Thu Phaûm Ngoüc Khuyãún Nguyãùn Âæïc Tám Nguyãùn Tiãún

KH ÂÄÚI ÆU ÂIÃØM ÄÚ I TÆÅÜ TIÃN MÄN MÄN MÄN NG 1 2 3 A 9 10, 5,5 8,0 0 A B A A B 8 5 3 10 4 6,0 6,5 5,0 7,0 5,5 3,5 7,0 3,0 5,0 4,0 2,0 5,5 4,5 4,0 2,0

TÄØKÃÚ NG T ÂIÃ QUA ØM Í

Giaïo viãn: Voî Tráön Nhán

mail: vtnhan_vn@yahoo.com

Trang

107

Trung tám KTTH-HN HÆÅÏNG HOAÏ   Giaïo trçnh nghãö tin hoüc phäø

thäng

7 8 9 1 0

Nam Nguyãùn Hoaìng Chi Âàûng Vàn Quäúc Phan Vàn Quang Nguyãùn Ngoüc Tuáún

A B B B

8 9 6 10

4,0 2,0 9,0 5,0

8,0 6,0 9,0 7,0

2,5 6,0 4,0 6,0

Cáu 2: Nháûp cäüt ÆU TIÃN, biãút ràòng: Τ ÆU TIÃN = 1 nãúu thê sinh thuäüc âäúïi tæåüng tæì 1 âãún 5. Τ ÆU TIÃN = 2 nãúu thê sinh thuäüc âäúi tæåüng tæì 6 âãún 8. Τ Træåìng håüp coìn laûi thç ÆU TIÃN = 3. Cáu 3: Nháûp cäüt TÄØNG ÂIÃØM, læu yï ràòng âäúi våïi thê sinh khäúi B thç âiãøm MÄN 3 âàûc biãût âæåüc tênh hãû säú 2. Cáu 4: Nháûp baíng sau vaìo dæåïi danh saïch trãn (âiãøm chuáøn cho caïc khäúi theo tæìng loaûi æu tiãn): Tæì thäng tin coï trong KHÄÚ UT1 UT2 UT3 baíng naìy haîy thäng baïo I kãút quaí “Âáûu “ hay “ A 11.5 13. 14. Råït “ cho caïc thê sinh. 5 5 B 15.0 18. 21. Cáu 5: Dæûa vaìo thäng tin coï 0 0 trong Sheet1 haîy in danh saïch caïc thê sinh khäúi A thi âáûu vaìo Sheet2, vaì caïc thê sinh khäúi B thi âáûu vaìo sheet3.

BAÌI SÄÚ 12
Cáu 1: Nháûp näüüi dung sau âáy vaìo trang tênh: BAÍNG LÆÅNG CÄNG NHÁN - THAÏNG 1 / 2000 Læång nháût:
ST T HOÜ VAÌ TÃN

cäng
SÄÚ NGAÌY CÄNG

25.00 0
LÆÅNG NHÁÛN THÆ ÅÍNG CÄÜN G LÆÅN G VË THÆÏ LÆÅN G

1 2

A B

24 26
mail: vtnhan_vn@yahoo.com

Giaïo viãn: Voî Tráön Nhán

Trang

108

Trung tám KTTH-HN HÆÅÏNG HOAÏ   Giaïo trçnh nghãö tin hoüc phäø

thäng

3 C 4 D 5 E 6 F 7 G 8 H 9 I 10 J TÄØNG CÄÜNG

15 28 22 27 28 18 21 25

Cáu 2: Tênh cäüt Læång nháûn = Säú ngaìy cäng * Læång cäng nháût. Læu yï cäng thæïc cáön âaím baío sao cho khi thay âäøi giaï trë trong ä Læång cäng nháût thç giaï trë trong cäüt Læång nháûn seî tæû âäüng thay âäøi theo . Cáu 3: Tênh cäüt Thæåíng, biãút ràòng: + Thæåíng = 0 nãúu Säú ngaìy cäng < 20. + Thæåíng = 200.000 nãúu Säú ngaìy cäng laì tæì 20 âãún 25. + Træåìng håüp coìn laûi thç Thæåíng = 300.000. Cáu 4: Tênh cäüt Cäüng læång = Læång nháûn + Thæåíng. Tæì âoï tênh Täøng cäüng cuía caïc cäüt: Säú ngaìy cäng, Læång nháûn, Thæåíng, Cäüng læång. Cáu 5: Xãúp Vë thæï læång caïc cäng nhán trong cäüt cuäúi cuìng. Læu yï ngæåìi coï Cäüng læång cao nháút seî coï Vë thæï læång laì 1.

BAÌI SÄÚ 13
Cáu 1: Nháûp näüi dung sau vaìo trang tênh: BAÍNG TÊNH TIÃÖN THUÃ KHAÏCH SAÛN ST T TÃN PH OÌN G A1 C2 B1 D5 A4 NGAÌY ÂÃÚN NGAÌ Y ÂI SÄ Ú NG AÌY TIÃ ÖN PHO ÌNG TIÃ ÖN GIA ÍM C OÌ N LA ÛI

1 2 3 4 5

TOM JOHN ANNA PEPS I COKE

1/1/99 1/1/99 1/1/99 1/1/99 1/1/99

9/1/9 9 6/1/9 9 3/1/9 9 7/1/9 9 11/1/ 99
mail: vtnhan_vn@yahoo.com

Giaïo viãn: Voî Tráön Nhán

Trang

109

Trung tám KTTH-HN HÆÅÏNG HOAÏ    Giaïo trçnh nghãö tin hoüc phäø

thäng

6 7 8 9

JAME LAN LONG NAM

B2 C3 C1 A3 D2

1/1/99 1/1/99 1/1/99 1/1/99 1/1/99

10 BINH

10/1/ 99 9/1/9 9 5/1/9 9 6/1/9 9 5/1/9 9

Cáu 2: Tênh cäüt Säú ngaìy khaïch åí. Cáu 3: Nháûp baíng sau vaìo dæåïi danh saïch trãn: Baíng giaï phoìng (tênh bàòng USD)
LOAÛI PHOÌNG GIAÏ PHOÌNG (USD) A B C D

100

80

65

50

Tæì baíng naìy haîy tênh cäüt Tiãön phoìng. Biãút ràòng cäüt Phoìng coï hai kyï tæû, trong âoï kyï tæû âáöu chè loaûi phoìng khaïch åí. Cáu 4: Tênh cäüt Tiãön giaím, biãút ràòng nãúu khaïch åí tæì 7 ngaìy tråí lã thç: Tiãön giaím = 10 % tiãön phoìng maì khaïch phaíi traí, ngæåüc laûi th khäng. Cáu 5: Tênh cäüt Coìn laûi = Tiãön phoìng - Tiãön giaím. Tæì âoï tênh Täøn cäüt Coìn laûi.

Giaïo viãn: Voî Tráön Nhán

mail: vtnhan_vn@yahoo.com

Trang

110

You're Reading a Free Preview

Tải về
scribd
/*********** DO NOT ALTER ANYTHING BELOW THIS LINE ! ************/ var s_code=s.t();if(s_code)document.write(s_code)//-->