Trong cây cảnh (hay bonsai) có rất nhiều thế cũng như phong cách.

Dưới đây là những thế cây cơ bản:

Thế tam đa

Phong cách nghiêng Thân cây ở vị thế nghiêng với chóp cây hướng về góc 45 độ so với phần gốc cây. Sự phát triển ở trên không và các rễ trên bề mặt theo đường thẳng của thân cây; tuy nhiên, cành thứ nhất mọc ở hướng đối nghịch nhằm làm cho cây trông cân xứng, cành cây Thế tam đa còn gọi tam tài, tam này, này ở vị trí một phần ba của đường đi giáo hay là thiên, địa, nhân nữa. thế này là lên cây, là nhân tố quyết định quan trọng cây cổ thụ, gốc thân to, nhưng chỉ uốn có ba nhằm đạt sự hài hòa trong phong cách này. tán tròn chung quanh thân cây, tàn thứ nhất là một mâm tròn, hớt tỉa lúp búp, nhưng nhỏ Thế trực liên chi hơn, mỏng hơn. Tàn thứ ba là tàn ngọn, cách xa hơn tàn thứ hai xũng hớt tỉa tròn nhưng nhưng nhỏ hơn hai tàn trứơc. Tàn ngọn này cũng tỉa lúp búp chứ không vươn cao, nên xem cây kiểng này có dáng lùn mập, nhưng vì là cây cổ thụ nên cũng rất cân đối, rất đẹp. thế tam đa tuợng trưng cho Thế trực liên chi cũng là cây có ba ông Phước, Lộc,Thọ; ba tàn đều tròn đều dáng trực, thẳng đứng, biến ra từ thế trực đẹp, tượng trưng cho sự vĩnh cửu, sung túc, quân tử, nhưng liên chi là nhiều cành nhánh hạnh phúc, giàu sang và sống lâu, theo tích quấn quýt lấy nhau, ôm sát thân cây, mới ba ông Phước, Lộc, Thọ cũng rất hay. xòe ra ngoài làm tàn theo kiểu tứ diện, sum suê đầy đủ, mặt nào cũng đẹp, cân đối hài Thế trực quân tử hòa, thành hình chóp dưới to trên nhỏ, không khuyết chỗ nào rất đẹp, biểu hiện người phong lưu, ấm no sung mãn, vui tươi hạnh phúc. Thế trung bình ngay Thế trực quân tử mà ông cha chúng ta rất ưa thích, vì các cụ đều là những bậc nho sĩ, tôn trọng lễ nghi, tính tình ngay thẳng thanh cao, người quân tử tánh như thủy, nhu nhi bất nhược, biết xử thế ở đời. Cây trực quân tử là dáng cây có theá trực Thế trung bình là thế phổ biến , thẳng đứng, phong cách đĩnh đạc, cành kiểng xưa còn để lại rất nhiều . trung bình là nhánh ngay thẳng, gọn gàng, đường nét dứt cây độc thụ , thân thẳng đứng có bộ rễ xòe khoát, bất khuất. Phân chi theo lối chiết chi ra, nổi lên trên mặt chậu, mặt đất, gốc to lồi hay tứ diện, đủ bốn mặt tả hữu, trước sau, 1

tàn nhánh đầy đủ, cân đối, biểu hiện cho người có kỷ cương.

lõm, nếu được hình thú thì càng tốt, thân xù xì phân cành nhánh theo lối chiết chi hay tư diện.Nhánh thứ nhất bẻ về bên dương nếu gốc cây có dáng hơi ngả về bên phải. Đoạn Thế trực quân tử liên chi thứ hai phải uốn trở về bên âm, đoạn thứ ba phải uốn trở lại về bên dương để quy căn, nhánh thứ ba cũng phải bẻ trở về bên dương , đến đoạn thứ tư thì nên uốn đứng thẳng đảm bảo ngay gốc, để cây không đổ ngã. thế kiểng này chỉ uốn hơi nghiêng lại một chút, đến tàn thứ năm là ngọn phải uốn hồi đầu. Thế trực quân tử liên chi: thế này thế trung bình ngay là cây kiểng dễ uốn sửa, cũng giống như hai thế trên nhưng lại có hai chỉ cần phân tàn nhánh cho hài hòa cân đối ba cây tử ở quanh thân cây mẹ. thường là là đẹp, cũng biểu tượng về đạo đức, ngay loại cây mai chiếu thủy, mặc dù thân trực thẳng thật thà. nhưng tàn nhánh cũng ôm lấy mấy cây con ở bên dưới .Cây tử lại sống độc lập, cây nào Thế ngũ phúc cũng có đủ tàn nhánh như một cây riêng biệt, sống không nhờ cây mẹ, ên xen như là một quần thụ nhỏ, rất đẹp, tượng trưng cho tình yêu thương người, nhất là trẻ thơ, lúc nào cũng vui tươi. Thế trung bình cong Thế tam đa và thế ngũ phúc đi đôi với nhau, hai thế này đều là cây trực thọ, cây ngũ phúc năm từng, có thể uốn như cây tam đa rồi nuôi thêm hai tàn nữa y như vậy là đạt. Nhưng cũng có thể đối thành 5 tầng theo lối chiết chi tứ diện cũng được. Những tàn đều phải uốn tỉa ngang bằng lúp búp chớ không được vươn lên cao. Thế ngũ phúc to cao đẹp hơn thế Phước, Lộc, Thọ, ý muốn chúc tụng cao hơn nữa là Phước, Lộc, Thọ, An, Khang, nghĩa là có phúc, tốt lành may mắn, có lộc giàu có nhiều ruộng đất, có thọ là sống lâu trăm tuổi, An là sống yên ổn không bị xáo trộn, có khang là vui vẻ, chết êm ải thoải mái. Đúng là câu chúc tụng đầy đủ đẹp đẽ nhất.

Là thế có thân uốn cong cong như long thân. nếu bộ rễ chân nôm hay hình thú thì tuyệt đẹp, thân ngay đoạn thứ nhất đã cong về một bên rồi, tàn thứ nhất phải ngả về hướng thân cây, nhưng đoạn thứ hai phải uốn cong trở lại quy căn ngay, đến đoạn thứ ba sửa thành cây trực, giữ thế trung bình. Các chi nhánh đều uốn tứ diện, so le, dưới to trên nhỏ, nhưng ngọn phải uốn hồi đầu trung như đuôi cá. Cây thế trung bình cong, uốn được hai cây giống nhau, thì hợp với cây trung bình ngay làm thành bộ kiểng tam Thế vũ trụ tài ba cây rất đẹp, tương trưng cho thiên, địa nhân. Thế nhất trụ kình thiên

2

Thế này ít có người uốn sửa vì thiếu nhã nhặm, khiêm tốn, chọc trời khuấy nước, kiên cường, bất khuất. Thế này phải là cây cổ thụ trực thọ, gốc to lớn, rễ vừng chắc, thân gồ ghề, không có nhánh, chỉ có một tàn ngọn duy nhất bao gồm bốn năm nhánh xoè ra, vươn lên để chống đỡ, tàn ngọn này phải cắt tỉa bằng phẳng hoặc lúp búp chớ không so le, biểu tượng cho người anh hùng không phục tùng ai hết.

Thế vũ trụ trước tiên phải là cây cổ thụ, gốc rễ lồi lõm, xoè ra bốn phía, thân to xù xì, đứng thẳng, phân cành nhánh theo lối chiết chi tứ diện, có thể có từ ba đến năm tàn to, uốn hình quạt, nằm ngang, dưới to, trên nhỏ, tỉa lúp búp, ngọn uốn hồi đầu thượng, gần như hình nón chớ không vươn lên cao, Thế này phải uốn đúng luật âm dương, cành tả, hữu, tiền, hậu đầy đủ, sum suê đầy đặn, tượng trưng cho cả không gian và cả thời gian và cả thời gian vĩnh cửu.

Trong cây cảnh (hay bonsai) có rất nhiều thế cũng như phong cách. Dưới đây là những thế cây cơ bản:

Thế thất hiền

Thế tùng thập

Đây là thế của các cụ ngày xưa dùng làm mẫu để uốn những cây trực thọ, vì Thất hiền chiết chi là thế cao lớn cây tùng có dáng thân đứng thẳng, tàn nhiều tàn một ngọn cộng chung là bảy tầng. nhánh phân chi nhị diện nằm ngang hai bên, Bộ rễ sửa chân nôm, thân có thế trực, nhưng với khỏang cách đều đặn, dưới to trên nhỏ uốn bẻ qua bẻ lại theo tả hữu theo chi âm rất đẹp. Cây tùng phải là cây cổ thụ, già nua, dương thì hay hơn, nghĩa là đọan thân thứ rũ tàn nhánh xuống, nhưng vẫn còn giữ nhất cong qua bên phải – cùng với nhánh được chữ thập tự nhiên mới thật là đẹp, chớ thứ nhất - Đọan thứ 2 trả về bên trái: cứ không phải uốn ngang tràn cứng ngắc như luôn phiên tới từng thứ sáu, đọan ngọn đứng người đứng giăng tay giữa trời thì không thẳng và uốn theo kiểu hồi đầu trung, các còn phải cây kiểng nữa. Tướng Tùng thập tàn đều uốn hồng tâm hay tròn lúp búp, dưới tượng trưng cho người thanh niên khỏe to trên nhỏ, nhánh thứ nhất gọi là phủ địa sà mạnh, gan dạ bất khuất, nên phải uốn cho xuống mặt đất, nhánh thứ hai là triều nhiên dứt khóat, biểu hiện cho tính thẳn thắn như uốn hơi vươn lên một chút, đối xứng với người quân tử. Ông cha ta ngày xưa uốn cây 3

uốn nằm ngang. Và trong một giàn kiểng ít ra nhìn nước. có phước… Thế này có ba từng nằm ngang và có hai ngọn nhỏ. Cây Cũng như cây tùng thập thế bên phải là cây âm. Cho nên còn gọi thế nghinh phong. cây bách để nói lên ngọn nhánh quang hợp cũng tự vươn lên. rễ lồi lên hình thú hay thân nôm. thành ra sáu tàn. Uốn đúng thế rất đẹp. uốn hồi đầu trung. gốc không màn tới thế sự. may mắn. như chữ dương là trung bình đứng giữa là cây dẫn đàn. để lộ phần gỗ bên dưới. hơn vươn mẫu cây thuộc phong cách này mà trong đó lên để hứng mưa rơi hứng xương tuyết. 4 . dưới to trên nhỏ. xiêu là chữ nôm. cân đối. đứng con dê. Cây vương tùng nếu là cây cổ thụ thì quí giá vô cùng. để cầu được nhiều điều Thế phượng vũ tốt lành. như phe phẩy với gió. đầu cành xoay theo chiều gió như kiểu sơn thủy Thiên nhiên đã ban cho ta rất ít ỏi về các rất đẹp. cả ba từng đôi. Thế xuy phong để tạo dáng cây hài hòa. sự vững chãi lậu bền. xuy là chữ hán. cực âm biến dương) làm sao cho dáng cây kiểng không khuyết chỗ nào. Thế nay tuy rất đơn giản nhưng rất khó uốn. nên phải uốn sủa không thể cho vươn lên cao quá. điềm tốt lành. phải uốn được ba tàn văn. Phải là cây cổ thụ. nhưng cành phải uốn về phía gốc để khỏi đổ ngã. đều phải uốn nghiêng cỡ 30 – 40 thanh thóat. cũng phải có cây tùng. Thuật thể vươn lên quá cao. theo câu (Cực dương biến âm. cũng bốn tàn một ngọn.nhánh phủ địa. Nhánh thứ 6 là nhánh ngữ này chỉ về cây có thân xoắn lại như cây trung bình. Thế xuy phong hay xiêu để khi ngắm nhìn thưởng thức. chẳng hạn như cây lựu. nhánh thứ 3 là chiếu thủy soi tùng làm mẫu cho những cây kiểng có lá nước phải uốn nằm ngang hơi hạ xuống để kim khác. dài không ngắn. may mắn. đầy đủ tàn nhánh phải luôn luôn uốn tỉa. vô tư. vỏ cây xoáy theo hình xoắn ốc từ gốc lên nhưng phải uốn trở xuống không để không đến chót cây. kết hợp với các nhánh trưuớc nối liền với ngọn. hễ cành vươn lên cao thì uốn trở xuống. chữ trái là cây dương (Nam tả hữu nữ). Cây thế thất hiền tượng trưng cho lòng phong cũng là một. Nhánh thứ tư là nghinh phong cong Phong cách xoáy vặn qua quẹo lại. vừa ý thỏa lòng. nhưng còn đọc là tường có nghĩa là thế chủ động của bộ kiểng. thân uốn cong như long thân và quy căn hồi đầu. tàn Thế chữ vương chữ tường nhánh có thể uốn chiết chi hay tứ diện. như kiết tường dùng để chúc mừng. giăng ngang. cành nào thấp quá thì uốn vươn trở lên cho cân đối. đối xứng với cây bên vương tường uốn theo hình chữ vương. không thừng. cây xuy phong phải uốn cho đủ cặp để xếp với cây trung bình thành bộ ba cây. uống rượu ngâm thơ độ do bị gió xô đẩy. nhưng do ảnh hưởng của nắng. nhưng phải vươn ra cho giữ thăng bằng chống lại sức gió. ba tàn võ. Nhánh thứ 5 là quán vũ. Cây nho có 3 tầng nằm ngang.

buộc phải quy căn và hồi đầu mới đứng biều hiện cho sức sống làm cho người xem vững được.tượng trưng thiên mệnh ý chí tối cao vô thượng của các bậc vua chúa. vô thập bất thành tùng) sau làm đuôi chim. khó là cây mai nữ phải uốn làm sao cho Thế thác đổ mềm dẻo. thòng mạnh nên thân cây nghiêng ngã nhiều hơn. đây là mẫu sửa kiểng cổ. yểu điệu. ức ngắn bẻ cúp rồi đứng thẳng lên. cành nhánh đều ngã về mại uốn cong hợp lý theo luật hồi đầu tự một bên theo sức của gió. là thế huyền độc thụ thân nằm bò qua miệng chậu. Thế hạc lập 5 . nhưng dũng cảm chống chọi với sức gió quay cuồng. các tàn là biết chim phượng bay múa. hai cành tả hữu uốn xèo mà ông cha chúng ta thường dùng để làm ra thành hình cánh chim đang múa. Cành phụ che thân làm hầu. Thế này phải có nét mỹ thuật. như người con gái. Mặc dầu các cành hầu sơ vơ. đủ để uốn nhánh gọn. dịu dàng. thân ngắn vặt làm mình ngọn hồi đầu Thế mai nữ nằm trong câu thiệu (Vô làm đầu chim. vươn lên lúp búp có từng bậc rất đẹp. nên ngọn cây bẻ cong. là cây cổ thụ có đọan thân múa. Thế mai nữ Thế này sửa theo dáng hình chim phượng đang múa. Là cây độc phụ chân phương có hai rễ nổi cao lên thành 2 chân. Thế bạt phong hồi đầu Thế này kiểng cổ ít có thấy. khi nhìn cong qua thành hình chữ nữ là đạt. chỉ có cho tính yêu đời vui tươi. Dáng thật mềm có khi đến 60-70 độ. nhưng ngọn bắt nhiên. như bị trận cuồng phong xô Thế này bị gió xô đẩy ngã xuống ao. Cây mai nữ có thể là cây phân hay giở của nghệ nhân. xiêu vẹo. xuống thấp hơn đáy chậu. hai nhánh trên dù có chênh vênh cũng vẫn giữ được thăng bằng không ngã. giữ trọng tâm ở trong lòng chậu. Thế này biểu hiện lòng bền chí hiên ngang không khuất phục. có cảm giác dễ chịu. Hai nhánh dưới đòi hỏi phải vương tiền phóng hậu. tượng trưng nhánh các đều uốn theo lối chiết chi.Cành thứ nhất uốn xèo ra phía nữ bất thành mai. phải uốn sao trực thọ hay là cây suy phong cây trung bình cho uyển chuyển mềm mại như cánh chim mai nữ rất rễ uốn.

ngọn có thể vươn lên xòe ra làm đuôi hoặc hồi đầu vừa cân đối. nhưng oai vệ rất đẹp. tính khiêm tốn. nếu thiếu một cây thì thấy không đẹp. Thế ngũ nhạc Thế này trồng bằng năm cây kiểng trong một cái chậu hay cái khay to làm cảnh núi rừng. hoặc cây đứng cây xiêu. cành hầu cũng ôm lấy thân cây làm cho mình chim hạc hơi dài ra. dáng đẹp. ngọn vươn cao và hồi đầu hạ để làm mỏ hạc. cây nằm. mỗi cây có một dáng riêng biệt có thể đứng hết. đứng vững vàng. các cành thân tứ diện làm chân và mây. Thế ngũ nhạc cũng uốn bằng năm cây 6 . Thân cành nhánh phải hài hòa. nhưng hai cánh không xòe ra. Thế này gọn gàng.Thế này biến đổi từ thế phượng vũ. nhưng nhất định sẽ thành công. thêm mắt. mũi miệng. đầu ngẩng lên cao hơn nữa. Xếp “ngũ lão giản đình” năm ông già đàm đạo phải xếp vòng tròn nhưng xếp thể rừng là đẹp nhất. trong nhỏ ngòai to. làm sao có tính cách giao chi. thế nàu thường uốn với cây mai chiếu thủy. uốn cong lại làm đầu cúi xuống lấy nước. Thân uốn cong như rồng uốn khúc. Thế long cuốn thủy Thế này dựa vào hình ảnh của rồng hút nước. Gốc to. cành hầu làm mây che lấy thân. cây kim quýt. Cũng có thể xếp hình chữ ngũ. nhưng vươn móng bám vào mây lấy thế mạnh để hút nước. không xòe ra dài lắm. hỗ tương với nhau. nhưng phải có lớn có nhỏ như sơn thủy mới đẹp. đuôi cũng không xòe ra. Biểu hiện lòng tự tin.

hình dáng điệu bộ ngược lại với thế long thăng là được. tùng. nhưng chỉ khác nhau về kích thước.cùng một loại như mai chiếu thủy. ngực nằm trên mặt chậu. nhưng yêu thương trìu mến y như tình yêu thương dịu dàng cuả mẹ con. coi như anh em được gọi là huynh đệ. đều có dáng tương tự như cây mẫu tử. nhu phụ tử tương tùy. gọi là đồng khoa. Thế này bắt buộc phải đầu to đuôi nhỏ. đồng khoa. chị em. Thế phụ tử giao chi Thế này y như thế phụ tử. nhưng phần nhánh cuả hai cha con có thêm phần quấn quýt. làm bánh lái điều khiển êm ái nhẹ nhàng một cách tự nhiên. tỷ muội. kin quýt. mẫu tử tương thân v. Những cây này đều rất dễ uốn tùy theo dáng mà đặt tên. rất dũng mãnh. duyên dáng hơn được gọi là tỷ muộn. Đầu chúi xuống.v. T hế long mã hồi đầu 7 . to nhỏ. cành nhánh xếp gọn lại để tạo dáng hạ xuống là đẹp. Thế này câu tử có thể to cao hơn và có một nhánh quyện lấy cây phụ nên gọi phụ tử giao chi. đều đẹp. Thế long giáng Thế này dễ uốn hơn thế long thăng. cần thăng. ôm lấy nhau. coi như bạn bè. còn hai cây có dáng mềm dịu. mặc dù cha con. tượng trưng cho tính ôn hoà mềm mỏng nhưng không kém phần oai phong quyền lực. cành nhánh làm mây bao lấy chân uốn khúc trong tư thế đáp xuống. đuôi mềm dẻo. phụ tử tương thân. vì rồng là con vật trong bộ tứ linh. và cách uốn mo tả tính tình quan hệ với nhau mà thôi..Các thế khác như huynh đệ. mẫu tầm tử. nếu cây cao cây thấp chút đỉnh. nhưng hai cây gần bằng nhau. Tuy nhiên không kém phần oai phong lẫm liệt.

Thế long thăng Thế này có hai cách uốn. nhưng lại là bức tranh tuyệt tác đối với nghệ nhân. phải tạo dáng làm sao khi nhìn là thấy rồng cất đầu bay lên mới tài. có một sức sống vươn lên mãnh liệt. trái ngược lại với cây kiểng lúc nào cũng có tàn lá xanh tươi. cho hài hòa mới đẹp Thế huyền chi lạc địa Thế này càng ít thấy. gốc hình thú nằm. cong cong văn vẹo. cành nhánh ngổn ngang. Nghệ thuật trong thăng là 8 . lại thêm mũi miệng nữa thật là khó tạo dáng cho đẹp. các nhánh làm chân làm mây ôm lấy thân cây không mấy khó.+ Cách thứ hai: Thăng lên nhưng đầu năm dưới gốc cây. cho nên phải tìm cách cưa cắt cách nào để cho đầu rồng to. uốn làm sao cho khỏi phải giải thích người khác xem mà biết mới hay. mũi. ngọn uốn tàn to như bông sen rồi bẻ cúp xuống làm đầu rồng quay trở lại. Cách này hợp lý vì rồng bay lên thì đầu phải ở trên. ngắn nằm ngang.Thế này gồm hai cây to riêng biệt hay cùng gốc. mới đầu phải lựa những cây mềm dẻo như mai. Cây cao uốn thân long. nhiều người vẫn uốn được. mắt. vươn cao khỏe mạnh. rễ xòe ra theo chân thú. ngọn làm đầu ngẩng lên. hai chân sau hạ thấp đuôi vẫy đập để cất cánh bay bổng lên. xòe ra bốn phía làm chân và mây. nhưng một cây cao một cây thấp. chỉ cần uốn cong cong. Thân rồng thì dễ. đuôi nhỏ. là cây kiểng trên núi non bị bão táp. tàn nhánh gãy cúp theo ngũ chi hiệp nhất. miệng xừng lên. Rồng lúc nào cũng đầu to. không tàn nhánh.Thế này rất khó uốn. nhưng rất khó uốn. hai chân trước làm hai chân vươn móng chòm lên. Thế huyền chi lạc địa nếu phân tích kỹ sẽ tìm ra được rễ lồi ngoằn ngòeo. làm sao ngọn cây nhỏ hơn gốc cây mà uốn đầu nằm trên ngọn cho đạt. ngọn chiều thiên vươn lên để nhận ánh sáng thật là xinh đẹp lạ lùng. trong cái hỗn độn vô trật tự. có nhiều rễ để uốn chân thú nằm xòe ra như chân ngựa. hình dung một khung cảnh điêu tàn. thân long uốn khúc cong queo. phân chi theo lối tứ diện. tạo dáng con ngựa nằm quay đầu trở lên. Phải tạo dáng cho rồng vươn lên. đổ ngã cong queo qua cơn thiên tai. tùy theo ý cuả nghệ nhân. cây thấp thân to. tàn lá liệt địa rơi rụng. tùy theo đánh cây+ Cách thứ nhất: Uốn đầu rồng ở trên ngọn cây.

Thế này đẹp hơn vì đầu to đuôi nhỏ. Cây phụ cũng 5 tàn quy căn hồi đầu như cây mẫu. biểu hiện tính trung hiếu xử lý ở đời cuả người quân tử. lúc nào cũng nhờ sự bao bọc cuả người cha. Thế song thụ Bây giờ đến thế có hai cây trồng chung trong một chậu. nhưng cây cha phải to cao và đứng thẳng hơn cây mẫu.Thế này rất khó uốn. ít dịu dàng hơn. nhưng không phải là không che chở cho con. Thế long bàn hổ phục Thế này cũng có thể uốn với một cây kiểng to có hai thân hoặc với hai cây trồng chung một chậu. thường uốn thế tam cang ngũ thường. một cây ngã về bên kia. hai cây to cao như huynh đệ. theo chiều đối nghịch nhau để giữ thăng bằng. các nhánh có thể giao chi. đấu lưng lại với nhau vậy. Thế này tượng trưng cho lòng cương quyết. tượng trưng sự đoàn kết hỗ trợ lẫn nhau. cứng rắn hơn. Thế này có vẻ đối ngịch với nhau. Thế phụ tử Thế này cũng y như thế mẫu tử. Thế song thụ còn có thể song xiêu. cũng ba tàn. tàn nhánh cân đối. lúc nào cũng vươn lên tiến bộ. tạo vóc dáng cuả người cha.cây tử nhỏ hơn cây phụ nhiều. Cón nếu hai cây cùng ngã về một phía thì phải uốn các cành và ngọn vươn dài ra làm đối trọng và quy căn hồi đầu mới giữ vững được không đổ ngã. ngọn vươn thẳng lên và hồi đầu. xung khắc với nhau như cây hoa huệ đỏ. một vòi có hai hoa xòe ra hai bên. nhưng cây phụ. phải có bộ rễ thành 9 . nhưng đều bị gió xô đổ ngã về một bên.Thế long bàn hổ phục có nghiã là rồng nằm uốn khúc và hổ cũng nằm sát đất chịu khuất phục để chầu chủ nhân.thân mình phải quật khởi mới mới đúng điệu. Cây phụ tử có htể mập mạp to hơn cây mẫu tử. hoặc một cây ngã bên này. thể hiện đúng tình cảm cha con. quấn quýt lấy cây phụ. quấn quýt lấy nhau xem rất đẹp. cành nhánh đều phân theo lối chi tiết.

trong nhỏ ngòai to. kin quýt. đầu ngẩng lên . nhưng phải có lớn có nhỏ như sơn thủy mới đẹp. Gốc to. đều đẹp. hỗ tương với nhau. đứng vững vàng. ngọn có thể vươn lên xòe ra làm đuôi hoặc hồi đầu vừa cân đối. Xếp “ngũ lão giản đình” năm ông già đàm đạo phải xếp vòng tròn nhưng xếp thể rừng là đẹp nhất.hình chân thú nằm xòe ra phía trước. làm sao có tính cách giao chi. cành tả hữu uốn theo lối chiết chi làm mây. đầu cúi mọp xuống. thêm mắt. Cũng có thể xếp hình chữ ngũ. Thân cành nhánh phải hài hòa. Thế long bàn hổ phục có hình dáng nằm chầu khuất phục hiền hòa. cây kim quýt. hình dáng điệu bộ ngược lại với thế long 10 . mũi miệng. cây nằm. gốc thân bò trường lên chậu. ngọn hồi đầu làm đuôi. uốn cong lại làm đầu cúi xuống lấy nước. tỉa theo tàn chổi nhỏ. biểu tượng cho quyền lực. nhưng vươn móng bám vào mây lấy thế mạnh để hút nước. Thế ngũ nhạc cũng uốn bằng năm cây cùng một loại như mai chiếu thủy. nếu thiếu một cây thì thấy không đẹp. dáng đẹp. cành hầu làm mây che lấy thân. Thân uốn cong như rồng uốn khúc. nhưng khong kém phần uy nghi. hai chân hổ chồm ra. các cành thân tứ diện làm chân và mây. các chi tỉa nhỏ ôm lấy thân để trang trí. hửu bách hổ. Thế ngũ nhạc Thế này trồng bằng năm cây kiểng trong một cái chậu hay cái khay to làm cảnh núi rừng. Thế long giáng Thế này dễ uốn hơn thế long thăng. hai chân rồng ngấu xuống: cây thanh long. rất hay rất đẹp. thế nàu thường uốn với cây mai chiếu thủy. hoặc cây đứng cây xiêu. uỷên chuyển.Cây bên phải. mỗi cây có một dáng riêng biệt có thể đứng hết. cần thăng. ngọn vươn lên làm đuôi. gốc nằm trên mặt chậu. tả thanh long. thân uốn cong làm mình rồng. Thế long cuốn thủy Thế này dựa vào hình ảnh của rồng hút nước. hai cành trước sau làm chân xòe móng ra. tùng. uốn dáng mềm dẻo. không xòe ra dài lắm.

nhưng phần nhánh cuả hai cha con có thêm phần quấn quýt. còn hai cây có dáng mềm dịu.Thế này rất khó uốn. coi như bạn bè. to nhỏ. cho hài hòa mới đẹp Thế huyền chi lạc địa 11 . làm bánh lái điều khiển êm ái nhẹ nhàng một cách tự nhiên. đuôi mềm dẻo. nhưng yêu thương trìu mến y như tình yêu thương dịu dàng cuả mẹ con. mặc dù cha con. chị em. rễ xòe ra theo chân thú. cành nhánh xếp gọn lại để tạo dáng hạ xuống là đẹp. mẫu tử tương thân v. phân chi theo lối tứ diện. tỷ muội. Thế này bắt buộc phải đầu to đuôi nhỏ. không tàn nhánh. Thế phụ tử giao chi Thế này y như thế phụ tử.v. phụ tử tương thân. Những cây này đều rất dễ uốn tùy theo dáng mà đặt tên. đều có dáng tương tự như cây mẫu tử. xòe ra bốn phía làm chân và mây. nhưng một cây cao một cây thấp. tượng trưng cho tính ôn hoà mềm mỏng nhưng không kém phần oai phong quyền lực. ngọn uốn tàn to như bông sen rồi bẻ cúp xuống làm đầu rồng quay trở lại. đồng khoa. nhu phụ tử tương tùy. Thế này câu tử có thể to cao hơn và có một nhánh quyện lấy cây phụ nên gọi phụ tử giao chi. rất dũng mãnh. và cách uốn mo tả tính tình quan hệ với nhau mà thôi. duyên dáng hơn được gọi là tỷ muộn. ôm lấy nhau. uốn làm sao cho khỏi phải giải thích người khác xem mà biết mới hay. cong cong văn vẹo. ngọn làm đầu ngẩng lên.thăng là được. cây thấp thân to. nhưng hai cây gần bằng nhau. ngực nằm trên mặt chậu. cành nhánh làm mây bao lấy chân uốn khúc trong tư thế đáp xuống. coi như anh em được gọi là huynh đệ.. nếu cây cao cây thấp chút đỉnh. vì rồng là con vật trong bộ tứ linh. tạo dáng con ngựa nằm quay đầu trở lên. Thế long mã hồi đầu Thế này gồm hai cây to riêng biệt hay cùng gốc. mẫu tầm tử. Tuy nhiên không kém phần oai phong lẫm liệt. có nhiều rễ để uốn chân thú nằm xòe ra như chân ngựa. mới đầu phải lựa những cây mềm dẻo như mai. gọi là đồng khoa. ngắn nằm ngang. nhưng chỉ khác nhau về kích thước. Cây cao uốn thân long.Các thế khác như huynh đệ. Đầu chúi xuống.

là cây kiểng trên núi non bị bão táp. nhưng cây cha phải to cao và đứng thẳng hơn cây mẫu. Thế huyền chi lạc địa nếu phân tích kỹ sẽ tìm ra được rễ lồi ngoằn ngòeo. cũng ba tàn. tạo vóc dáng cuả người cha. thường uốn thế tam cang ngũ thường. đuôi nhỏ.+ Cách thứ hai: Thăng lên nhưng đầu năm dưới gốc cây. tàn nhánh gãy cúp theo ngũ chi hiệp nhất. đổ ngã cong queo qua cơn thiên tai.cây tử nhỏ hơn cây phụ nhiều. nhưng cây phụ. Cách này hợp lý vì rồng bay lên thì đầu phải ở trên. cành nhánh ngổn ngang. Rồng lúc nào cũng đầu to. nhưng lại là bức tranh tuyệt tác đối với nghệ nhân. thể hiện đúng tình cảm cha con. Thế này tượng trưng cho lòng cương quyết. nhưng không phải là không che chở cho con. nhiều người vẫn uốn được. nhưng rất khó uốn. tàn nhánh cân đối. chỉ cần uốn cong cong. tàn lá liệt địa rơi rụng. Nghệ thuật trong thăng là thân mình phải quật khởi mới mới đúng điệu. hình dung một khung cảnh điêu tàn. lúc nào cũng vươn lên tiến bộ. thân long uốn khúc cong queo. phải tạo dáng làm sao khi nhìn là thấy rồng cất đầu bay lên mới tài.Thế này càng ít thấy. ít dịu dàng hơn. gốc hình thú nằm. trong cái hỗn độn vô trật tự. vươn cao khỏe mạnh. hai chân sau hạ thấp đuôi vẫy đập để cất cánh bay bổng lên. các nhánh làm chân làm mây ôm lấy thân cây không mấy khó. biểu hiện tính trung hiếu xử lý ở 12 . Cây phụ tử có htể mập mạp to hơn cây mẫu tử. Thân rồng thì dễ. cho nên phải tìm cách cưa cắt cách nào để cho đầu rồng to. quấn quýt lấy cây phụ. mắt. lúc nào cũng nhờ sự bao bọc cuả người cha. ngọn chiều thiên vươn lên để nhận ánh sáng thật là xinh đẹp lạ lùng. trái ngược lại với cây kiểng lúc nào cũng có tàn lá xanh tươi. Thế long thăng Thế này có hai cách uốn. hai chân trước làm hai chân vươn móng chòm lên. Phải tạo dáng cho rồng vươn lên. Thế này đẹp hơn vì đầu to đuôi nhỏ. Thế phụ tử Thế này cũng y như thế mẫu tử. miệng xừng lên. tùy theo đánh cây+ Cách thứ nhất: Uốn đầu rồng ở trên ngọn cây. lại thêm mũi miệng nữa thật là khó tạo dáng cho đẹp. cứng rắn hơn. mũi. có một sức sống vươn lên mãnh liệt. tùy theo ý cuả nghệ nhân. Cây phụ cũng 5 tàn quy căn hồi đầu như cây mẫu. làm sao ngọn cây nhỏ hơn gốc cây mà uốn đầu nằm trên ngọn cho đạt.

uốn dáng mềm dẻo. hai chân hổ chồm ra. ngọn vươn lên làm đuôi. Thế song thụ Bây giờ đến thế có hai cây trồng chung trong một chậu. thân uốn cong làm mình rồng.Thế long bàn hổ phục có nghiã là rồng nằm uốn khúc và hổ cũng nằm sát đất chịu khuất phục để chầu chủ nhân. cành nhánh đều phân theo lối chi tiết. tượng trưng sự đoàn kết hỗ trợ lẫn nhau. hai cây to cao như huynh đệ. đầu cúi mọp xuống. nhưng đều bị gió xô đổ ngã về một bên. quấn quýt lấy nhau xem rất đẹp. hai cành trước sau làm chân xòe móng ra. theo chiều đối nghịch nhau để giữ thăng bằng. gốc thân bò trường lên chậu.Cây bên phải. một cây ngã về bên kia. đấu lưng lại với nhau vậy. ngọn vươn thẳng lên và hồi đầu.đời cuả người quân tử. cành tả hữu uốn theo lối chiết chi làm mây. ngọn hồi đầu làm đuôi. hửu bách hổ. rất hay rất đẹp. Thế long bàn hổ phục có hình dáng nằm chầu khuất phục hiền hòa. hai chân rồng ngấu xuống: cây thanh long. Thế song thụ còn có thể song xiêu. Thế long bàn hổ phục Thế này cũng có thể uốn với một cây kiểng to có hai thân hoặc với hai cây trồng chung một chậu. tỉa theo tàn chổi nhỏ.Thế này rất khó uốn. biểu tượng cho quyền lực. gốc nằm trên mặt chậu. Lịch sử Penjing trung Quốc Viết bởi/Nguồn: Resourse 13 . một vòi có hai hoa xòe ra hai bên. các chi tỉa nhỏ ôm lấy thân để trang trí. hoặc một cây ngã bên này. tả thanh long. xung khắc với nhau như cây hoa huệ đỏ. uỷên chuyển. phải có bộ rễ thành hình chân thú nằm xòe ra phía trước. đầu ngẩng lên . Thế này có vẻ đối ngịch với nhau. nhưng khong kém phần uy nghi. Cón nếu hai cây cùng ngã về một phía thì phải uốn các cành và ngọn vươn dài ra làm đối trọng và quy căn hồi đầu mới giữ vững được không đổ ngã. các nhánh có thể giao chi.

Loại cây này cũng dùng làm bon sai rất phổ biến ở các nơi xuất xứ của chúng. Nó có sức phát triển mạnh với lá dai cứng.Nhật Bản. cây bóng mát. Qua bài viết này của một tác giả nước ngoài.com] 14 . sự khác nhau và những đặc điểm giống nhau giữa chúng. Bornéo và Malaysia. Đọc tiếp Cách chuyển vị trí cây trồng lâu năm Viết bởi/Nguồn: Sưu tầm Khi trồng cây cảnh. Đọc tiếp Cây sanh Viết bởi/Nguồn: [yeucaycanh. có kích thước lớn sẽ được cây nhanh thu hoạch hoặc tạo thế cây lâu năm trong nghề trồng cây cảnh. Xin mách cách chuyển vị trí các loại cây có tỷ lệ sống cao. đánh để chuyển vị trí các loại cây nhiều năm tuổi.com] Có tên khoa học: Ficus RetusaCây này có xuất xứ ở vùng trải dài từ miền Nam Trung Quốc đến Philippines. cây lâm nghiệp. Cây đa Viết bởi/Nguồn: [yeucaycanh. tính triết lý uyên thâm của nghệ thuật Penjing và Bonsai. chúng ta sẽ thấy được bề dày lịch sử.Dưới đây là bài viết nói về lich sử của Penjing trung Quốc được coi là bắt nguồn của nghệ thuật Bonsai . bóng nhẵn có hình noãn hẹp ở đuôi lá dài đến 10cm. cây ăn quả nhiều khi cần đào.

. thuộc họ Morace Đặc điểm hình thái cấu tạo: Đọc tiếp Dáng thế thập toàn cây cảnh cổ Viết bởi/Nguồn: Sưu tầm 10 loại cây hoa cảnh dạng thế (thập toàn) tạo thành 3 bộ chính làm cốt lõi cho nghệ thuật bonsai... cây công nghiệp. Đọc tiếp Kỹ thuật giâm cành cây thân gỗ Viết bởi/Nguồn: Khoa học và đời sống Giâm cành là một trong những phương pháp nhân giống vô tính. được sử dụng khá rộng rãi tỏng nghề trồng trọt. và cả trông cây cảnh.com] Bonsai là một nghệ thuật lạ lung từ đó người ta có thể sáng tạo ra một tình cảm về thực tại của thiên nhiên bằng sự vận dụng bằng tay qua một thời gian dài về cây cảnh đá tảng khay và chậu. không cây nào giống cây nào. và mỗi cây Bonsai là một. Tứ Quý và Tam Đa. Đó là: Tứ Linh. nhất là trong sản xuất cây ăn quả. Đọc tiếp Trồng và chăm sóc cây me 15 . Đọc tiếp Kỹ thuật bonsai là sự sáng tạo Viết bởi/Nguồn: [yeucaycanh.Sanh có tên khoa học là Ficus indica L.

Đọc tiếp Cây cảnh Nam Định Tổng hợp cây cảnh trong Tổng hợp cây cảnh Nước ngoài triễn lãm Việt Nam và Quốc Tế Cây cảnh Kimura Festival sinh vật cảnh tỉnh Hải Dương lần thứ nhất Cây cảnh Đông Anh. có thể khẳng định là ở Trung Quốc. Hà Nội 16 . Lá mọc xen kẽ dai cứng với những lá con nhỏ giống hình lông chim.com] Cây kiểng Bonsai được phát sinh ở phương Đông.com] Đây là loài cây châu Á không rõ nơi xuất xứ.Viết bởi/Nguồn: [yeucaycanh. Cây me là dạng thường xanh với vỏ mỏng thô ráp và hơi đen. Đọc tiếp Lịch sử cây Bonsai Viết bởi/Nguồn: [yeucaycanh. Trong vô số các huyền thoại được kể thì đáng lưu ý là lời giải thích nguồn gốc của Bonsai chính là thảo mọc được trồng trong chậu cho các mục đích trị liệu.

. tại Bỉ Xem tất cả. 5/2008. 1/2006. Cây cảnh Trung Quốc Tổng hợp cây cảnh trong triễn lãm Việt Nam và Quốc Tế 17 .Hoa Đỗ quyên Cây cảnh Trung Quốc Triển lãm Bonsai Quốc gia PBSI lần thứ 5. Philippines Triển lãm Noelanders Trophy lần thứ 7..

Triển lãm Noelanders Trophy lần thứ 7. Hà Nội Bộ sưu tập > cảnh Kimura Cây Cây cảnh Hoàng Gia Nam Định 18 . tại Bỉ Cây cảnh Đông Anh. 1/2006.

phương pháp cũng đơn giản dễ làm.Chẻ rễ: Khi cây phát triển và bộ rễ tương đối khỏe thì lấy cây ra khỏi chậu. Quy trình này bắt đầu từ khi cây được chiết mọc rễ xung quanh vết cắt. bó bầu trồng vào chậu và khi rễ đã khỏe khoắn thì tiến hành chẻ. độ dài của vết chẻ thường từ 5-10 cm tùy thuộc vào độ lớn của thân cây. cào sạch chất trồng và tiến hành chẻ.vn | Số truy cập: 3104 Anh Võ Văn Kiệt ở ấp 8 xã Sơn Phú. chăm sóc kỹ cho cây phát triển tốt. thay thế được những phần gốc không ưng ý đồng thời tạo được những bộ rễ đồng đều ưa nhìn. Kỹ thuật này có ưu điểm là tiết kiệm được phôi cây. Có thể tiến hành chẻ rễ 2-3 lần cho một cây để tạo nhiều rễ. Trồng vào chậu: 19 . Chẻ rễ. huyện Giồng Trôm (Bến Tre). Bước 2 . sau đó xếp lại rễ theo ý muốn rồi trồng lại vào chậu.Kỹ thuật chẻ tạo cây cảnh có bộ rễ đều Viết bởi/Nguồn: caycanhvietnam.một người có kinh nghiệm lâu năm trong nghề làm cây. anh cũng là người đầu tiên áp dụng kỹ thuật chẻ rễ để tạo một cây mới.Chiết và nuôi cây: Lột một đoạn vỏ quanh nơi định chiết rồi dùng chất trồng bó lại đợi đến khi phần được chiết ra rễ đều thì cắt trồng vào chậu. cơ bản chia làm 2 bước: Bước 1. Việc chẻ rễ có thể tiến hành nhiều lần tùy theo nhu cầu của người chơi.

sau một thời gian rễ đã mọc tương đối đều: 20 .Chăm sóc tốt.

và bộ rễ đã cơ bản hòan thiện: 21 .

22 .

com] | Số truy cập: 5013 23 .Lưu ý: chỉ áp dụng cho cây có nhiều nhựa. Cắt tỉa cây cảnh Viết bởi/Nguồn: [yeucaycanh. si. dễ tính.. sức sống mạnh như sanh.. đa. gừa .

Đối với cây kiểng Bonsai thì cắt tỉa là một công việc thật quan trọng. nghĩa là một dáng cây đã được hóa cách. ghép v. Tuy nhiên các biện pháp này cũng có hiệu quả làm giảm sự tăng trưởng của các phần trên mặt đất (khí sinh). Trong một kỹ thuật trồng cây. làng lá) phải phù hợp với dáng dấp của cây trong thiên nhiên. nhánh. uốn nắn. hay trồng từ hột. ..Khi các nhánh đang tang trưởng bi cát tỉa đi thì sự phát triển của rễ cũng giảm bớt. Tinh thần của Bonsai là chỉ giữ lại những gì cốt yếu mà thôi. Dù là cây thu hái lừ thiên nhiên. nhâm duy trì sự cân bằng với sự tăng trưởng của rễ.. lá (và đôi khi quả nữa). tất cả đề phải cần cắt tỉa.v. .Ở dáng nguyên liệu mỗi cây đều có một dáng dấp cơ bản của một kiểu Bonsai nào đó. đâu có áp dụng việc cát tỉa để khống chế sư tăng trưởng của cây và kiểm soát sự phát triển của nhánh. .. . Ngược lại cắt tỉa bớt rễ thì cũng hạn chế được phần nào sự phát triển của các phần khí sinh. uốn nắn. Một số phương pháp chiết và ghép cành Khi tạo bonsai bằng phương pháp này đòi hỏi bạn phải lựa chọn những cành không bị sâu 24 .Tỷ lệ các phần của cây Bonsai (thân. Chúng ta phân biệt có hai giai đoạn cắt tỉa + Cát tỉa đuợc tạo dáng (hay là đưa vào một thế kiểng Bonsai) + Cắt tỉa để tu bổ duy trì dáng (thế)kiểng đã chọn Hai giai đoạn này cần những dụng cụ rất chuyên biệt phù hợp với các thao tác chính xác. nhưng chưa được rõ nét.Mục đích chính của việc cát tỉa là tạo hình dáng cho cây Bonsai theo ý ta định. sửa chữa để đưa vào một thế kiểng mỹ thuật nào đó. cần phải duy trì suối đời sống của cây. Kết quả này chỉ đạt được sau nhiễu lần cắt tỉa. từ cành giâm hay cành chiết.

Một chậu cạn. Nếu cành cây cao hơn mặt đất thì có thể dùng một cái chậu. Cách chiết cành hiệu quả nhất là lột một đoạn cành và vùi chúng xuống đất. mang một ý nghĩa tượng trưng nào đó mà người sành điệu có thể cảm nhận thì vấn đề không đơn giản. dùng rêu ẩm bó xung quanh. Một cách khác nữa là chiết cành trên cây. Nếu biết kết hợp hài hoà chúng ta sẽ được một cây dáng tuyệt đẹp. như vậy ta sẽ có một bonsai có gốc như đã chọn từ trước với bộ rễ khác. Thời gian khoảng chừng một tháng trở nên. có bộ gốc như ý. Cách thứ hai là chiết từ một cành có nhiều chồi. đá. nhưng chúng ta cắt dài hơn từ 7-10cm và cắt ở mắc cây. Nhưng muốn đạt được một bồn cảnh có hồn. * Ghép (chiết)gốc: Dùng gốc cây làm cây được chiết. tiả cành cho cây và nghệ thuật phối cảnh. các nghệ nhân phải nắm chắc nghệ thuật tạo hình. Chúng ta lột vỏ một đoạn cây vừa ý. một thân cây đã uốn sẵn. Tạo hình trong chậu Để tạo một chậu cảnh mang tính cách thiên nhiên thu nhỏ gồm có cây. hoặc xem phần dưới cành có dáng đẹp chiết trên gốc và trồng sâu trong đất. bón phân khi cây đã phát triển. nếu thời tiết thuận lợi thì cây sẻ đâm nhiều. * Giâm từ cành cây lớn: Trong tháng 11 chúng ta chọn những cành đâm chồi tốt và có thể trồng được bằng cành. Tất nhiên bạn phải bắt đầu bằng việc quan sát thật tỉ mỉ các loại dáng thật đặc trưng cúa các loại cây ngoài thiên nhiên . Loại bỏ các lá ở phần gốc. nhúng vào hocmon tạo rễ và chuyển đến các chậu khi cây đã có lá non và rễ.. Chúng ta có thể chiết trên phấn gốc..Tất nhiên nếu chúng ta đơn thuấn muốn có ngay một bốn cảnh thì rất dễ dàng. 25 .lúc nào cũng có thể mua bán cây cảnh non bộ. hài hoà. các vật liệu.. kĩ thuật về tạo hình. Cái tinh tuý của nghệ thuật bonsai là ở chỗ có thể dùng những kĩ thuật đặc sắc để tạo ra một cây cảnh mang dấp cổ thụ cả trăm năm cho nên ngoài vấn đề am hiểu sâu sắc về nghệ thuật tạo hình cho cây mà nghệ nhân cũng phải là những nghệ sĩ biết cách thổi hồn vào cây sao cho người thưởng ngoạn cảm thấy trong chốc lát khi ngắm nhìn bỗng quên đi đây là một cây cảnh mà chỉ thấy hiện lên một thiên nhiên kỳ vĩ. cắt lấy chiều dài khoảng từ 15-25cm. cắt một đoạn vào cành cây để làm gián đoạn việc cung cấp nhựa cho cành và kích thích phần bị vùi dưới đất ra rễ. Khi cành đâm rễ chúng ta có thể cắt để trồng vào chậu. huyền ảo. nước. cầu.. Cũng dùng chất tạo rễ và tưới nước. cành triết phía trên. cho chất tạo rễ vào và bó lại.hoặc cằn cỗi và một số dụng cụ cần thiết để tiến hành Chiết cành Cách làm cũng giống như giâm từ cây non.Chỉ có như thế bạn mới có thể tiến hành được việc tạo hình dáng cho cây. Cách này khi thành công sẽ tạo được mảng cây có nhiều gốc cao thấp khác nhau.

Sự phân chia tế bào chỉ xảy ra trong các mô phân sinh còn sự giãn của tế bào là sự tăng kích thước của tế bào và quyết địng đến sự lớn lên của thân cây. Trong đó. Sử dụng biện pháp cắt tỉa cành. Có thể nhân giống tùng La hán bằng 3 cách: Gieo hạt. đá.. xanh tốt quanh năm nên được nhiều người chơi cây cảnh ưa chuộng. chiết cành và giâm cành. *Kỹ thuật hạn chế sinh trưởng: Trong nghệ thuật chơi bonsai thì kĩ thậut hạn chế sinh trưởng để biến một cây ngoài thiên nhiên có thế cao từ 15-20m thành vái ba cm là rất quan trong. tạo ra cây rất nhỏ so với kích thước bình thường. dao chiết cành. lá và rễ để điều chỉnh sự sinh trưởng *Sử dụng hạn chế sự sinh trưởng bằng cách hạn chế sự chiếu sáng của mặt trời Cách nhân giống tùng La hán Viết bởi/Nguồn: Nguyễn Văn Lẽ | Số truy cập: 1020 Tùng La hán có bộ rễ nhỏ. Ngoài ra còn phải có các bình tưới. Hạn chế sự sinh trưởng của cây. chính là sử dung các biện pháp nhằm điều khiến quá trình sinh trưởng của tế bào mà hiện nay các nghệ nhân thường dùng là: *Sử dụng các chất ức chế thực vật *Sử dung kĩ thuật bón phân và tưới nước để hạn chế sự sinh trưởng: Phân bón và nước là yếu tố quan trong ảnh hưởng đến tốc độ sinh trưởng của cây. Do sự sinh trưởng của cây chíng là sự sinh trưởngcủa tế bào cây nên nắm được điều này chúng ta sẽ thành công trong việc tạo ra một cây " tí hon" trong chậu cảnh. Kĩ thuật bón thêm vôi (Ca) và ít nước tưới sẽ tạo ra tình trạng khô hạn làm cây sinh trưởng chậm mau già. vật liệu thì cần đất sạch. bình xịt nước. các loại dây thép để uốn cành.Công cụ: gồm có cưa tay kéo tỉa cành. lá vẫn xanh. Cách làm như sau: 26 . kìm. Ngoài ra phải bón phân lân một cách hợp lí để cành cây vẫn khoẻ.. giâm cành là dễ làm và đơn giản nhất. nhiệt độ. Hai giai đoạn đặc trưng của sự sinh trưởng tế bào là sự phân chia tế bào của giai đoạn giãn của tế bào. Yếu tố ảnh hưởng đến đến việc giãn tế bào là những điều kiện ngoại cảnh như nước.và sự kích thích của chất sinh trưởng có trong thực vật. búa và cả khoan điện.kéo tỉa lá. ánh sáng. chất dinh dưỡng.

. tránh gió lùa và sương muối. rễ thừa. ngoài mục đích trên. Dùng thuốc kích thích ra rễ pha với nước theo tỷ lệ ghi trên bao bì.Thay đổi chậu. sau đó đổ cát vào san phẳng. Lâu không sang chậu. Chọn cây tùng phát triển khỏe mạnh. cho một đầu cành (đầu gần thân cây) vào ngâm khoảng 5-10 phút. bể khác cho phù hợp với cây. Vì vậy việc giới thiệu kỹ thuật sang chậu là rất cần thiết. Sau 2-3 tháng.Thay đổi dáng thế cây cho ngoạn mục hơn dáng thế cũ. Chờ khi lá búp thành lá bánh tẻ thì đem trồng ra đất và chăm bón bình thường. lá xanh. cắt đoạn gần thân dài 10-15cm.com : Kỹ thuật sang chậu Viết bởi/Nguồn: KHPT | Số truy cập: 892 Sang chậu là một công việc bắt buộc đối với người làm và chơi cây cảnh. ta đặt chậu xuống nền đất mềm. bể đang trồng sang một chậu. Sang chậu sai kỹ thuật cây ốm và bỏ cành hoặc chết. nếu không có khay thì dùng gạch xếp trên mặt đất. rễ cây ăn ra bám vào một lớp dầy xung quanh thành chậu. làm tăng giá trị nghệ thuật của cây. Dùng cát cho vào khay. mỗi cành cách nhau nhau 10cm.Xử lý thoát nước ở những chậu bị tắc nước. . Sau đó giâm cành tùng đã qua xử lý thuốc. . dày độ 10cm. đất cứng. thấy cành ra lá búp nghĩa là cành đã có rễ. Khi giâm xong cần tưới đều để giữ ẩm. Nếu đất trong chậu xốp.Đầu mùa thu (khoảng tháng 7 âm lịch) là thời điểm thích hợp nhất để tiến hành giâm cành.Để cây ra khỏi chậu: Tránh đào bới và tuyệt đối không được tóm gốc nhổ lên. muốn cây có 2 . còn mục đích là để nhân giống (phân lan).Với địa lan. không sâu bệnh.Cây cảnh trồng trong chậu lâu năm. Tỷ lệ sống của cây có thể đạt 80-90%. cây hỏng. để cây nơi râm mát. nâng bộ rễ nổi lên. Cũng có thể dùng túi nylon đựng cát có đường kính khoảng 5-7cm. Đa phần nhà nào cũng ít nhiều có cây cảnh trang trí ngoại thất hay nội thất. Làm như vậy cây bị đứt hết rễ và chết. hết màu. Sang chậu nhằm 6 mục đích khác nhau: .3 thân thì cắt cành có 2-3 nhánh. Buộc phải sang chậu để thay đất cho cây. cây lại hết đết nên lụi tàn rồi chết dần.Sửa bộ rễ. Mùa hè nắng chiếu vào thành chậu đốt nóng rễ phía trong. Lưu ý. cắt thủng đáy túi để thoát nước. xếp thành hàng. . hai 27 . sau đó lấy cành bánh tẻ. . cắt bỏ rễ thối. uốn nắn cho bộ rễ đẹp. Qua hình ảnh của Đỗ văn Lô (dovanlo) diễn đàn caycanhvietnam. .

Sau đó thao tác như trên. Nếu cây to. đẩy đi giật lại nhanh nhiều lần. bầu cây còn nguyên vẹn.tay cầm chặt miệng chậu nâng nghiêng chậu về phía trước. 28 . một người bê chậu đổ. ta lấy một que sắt đầu đánh dẹt chọc xung quanh thành chậu xuống tận đáy. ta chỉ việc đổ cây ra. một người đỡ cây. Cứ thế xoay các phía chậu mà lay. Toàn bộ vùng đất sẽ tách rời khỏi thành chậu. Nếu đất đã chặt.

cây trồng lại để lâu năm không thay chậu. với những cây rễ sống thì dùng dao xắn một rạch thẳng xuống tận đáy chậu và vòng theo miệng chậu rồi đổ ra. đọng nước đôi chút không chết thì chỉ cần đặt một mảnh sành chờm rộng lên lỗ là được. sử thì phải kê cao mảnh sành lên một chút. bầu càng to. bể có màu sắc.Thông thường các cây khác không cần cầu kỳ quá như vậy. Xung quanh thành chậu cũng xếp đất cục to rồi nhỏ dần. Nếu chậu có nhiều lô thoát nước càng tốt. Gặp chậu phình hông. bầu thật thông thoáng như lan. Nếu vẫn chưa được. xén vầng rễ mà chỉ được tưới đẫm nước cho rễ bong khỏi chậu rồi nhẹ nhàng lắc chậu đổ lan ra. với cây quý hoặc cây rất khó tính mà chậu không đáng giá thì nên đập chậu lấy cây. miệng chậu nhỏ hơn dưới. sẽ thay giúp cho khi đặt cây vào chậu đúng vời dáng thế cần sửa. Những cây yêu cầu phải thoát nước nhanh.Trồng lại cây vào chậu: Chọn chậu. Ta dùng cưa sắc nhẹ nhàng cắt bỏ đi. Riêng địa lan không cho phép xọc. Nếu đất đã được phơi nỏ lại để nơi bán âm bán dương (lán. phải làm thật cẩn thận kẻo bị gãy. trà. ta đưa chậu cây ra. . để ráo nước rồi lay như đã nói ở trên. Nếu dưới đáy gốc cây có phần gỗ thừa dài quá. Xung quanh bầu rễ phải cho toàn đất mầu. đỗ quyên. đào bới. Việc trồng cây vào chậu rất cần có kiến thức. ta tưới nước cho ngấm thật đậm toàn bộ bầu cây hoặc dùng biện pháp cuối cùng là ngâm chìm chậu vào nước đợi cho nước ngấm đủ nhũn hết đất trong chậu. tiếp theo xếp lớp đất cục. hiên) hàng năm rồi càng tốt. . áp dụng các biện pháp trên không thể được. bể. Chuẩn bị sẵn sàng đất đúng chủng loại. Tại các đầu dễ bị cắt tức sẽ phun ra nhiều chùm rễ mới lại được ăn đất mới nên cây phát triển mạnh. đấy là dấu tích của đầu đoạn cành khi giâm sâu hơn lúc cắt cành chiết bao giờ cũng phải cắt dưới bầu chiết. đoạn gỗ thừa càng dài. hình thể kích cỡ phù hợp với cây và 10 thoát nước Ở đáy chậu phải to. cây không thể trồng được vào khay. Sau đó đặt một lớp dưới đáy chậu toàn những cục xỉ than rắn chắc. Cây trên mặt đất bao giờ cũng phản ánh đúng tình trạng bộ rễ chìm dưới đất. Các bầu rễ được cắt rất gọn không dập nát rễ mới tái sinh nhanh. rồi đến phủ lớp đất tơi mời đặt cây vào. Đất dùng để sang chậu nhất thiết phải khô hoàn toàn. Nên chọn mảnh sành khi úp vào lỗ có độ kênh. khuôn khổ bầu rễ sau khi xén thích hợp với chậu. Hạn chế việc dùng que nhọn hoặc cào để xả bới đất vì như vậy rễ có thể bị dập nát nhiều nên bị thối và cây có thể chết.Ngoài ra có thể dùng que dẹp đầu đẩy toàn bộ vầng rễ qua lỗ thoát nước ở đáy chậu. Đầu tiên là xử lý lỗ thoát nước. nhất định sẽ đổ được cây ra dễ dàng. Cắt xén bầu rễ phải đồng thời thực hiện 3 mục đích khác nữa là đảm bảo sang chậu sẽ có ít nhất 1/2 là đất mới. Những cây dễ tính. Rễ lan to nhưng rất giòn. Trên mặt chậu cũng xếp một lớp đất cục to để chống nước xối lên rẽ đất và gây đóng váng mặt chậu. chỉ cần lưu ý là xung quanh bầu rễ bao giờ cũng phải cho đất màu. 29 .Xử lý bầu rễ dùng dao bài sắc cắt xén xung quanh và dưới đáy bầu rễ.

tiếp theo là tưới nước kiểu mưa rào cho đất len vào mọi ngóc ngách của rễ. bao giờ cây ở đúng vị trí đẹp nhất mới lấp đất. Nếu trời nắng cần che hoặc để cây chỗ râm mát khoảng mươi ngày. địa lan thoải mái xếp những cục đất to cao trên mặt chậu. chèn tạm đất rồi ngắm 4 mặt. ta đặt cây.Quan trọng là vị trí của gốc cây trong chậu. độ cao thấp của gốc đúng tấm. dùng que đầu tù xọc. Các cây khác không được vào đất đầy khít miệng chậu. độ nghiêng đúng dáng thế. ngắm gần và ngắm từ xa để điều chỉnh. vì như vậy khi tưới nước sẽ chảy tuột đi hết ngay. không còn một lỗ hổng nào mới được. rồi lắc chậu. cần chính giữa hay lệch về bên nào. đỗ quyên. Nhũng cây như trà. 30 . ít nhất phải để rãnh chạy vòng theo miệng chậu để giữ được nước tưới. Tra đất vào xung quanh bầu từ từ từng lớp. Muốn vậy.

Sign up to vote on this title
UsefulNot useful