Trong cây cảnh (hay bonsai) có rất nhiều thế cũng như phong cách.

Dưới đây là những thế cây cơ bản:

Thế tam đa

Phong cách nghiêng Thân cây ở vị thế nghiêng với chóp cây hướng về góc 45 độ so với phần gốc cây. Sự phát triển ở trên không và các rễ trên bề mặt theo đường thẳng của thân cây; tuy nhiên, cành thứ nhất mọc ở hướng đối nghịch nhằm làm cho cây trông cân xứng, cành cây Thế tam đa còn gọi tam tài, tam này, này ở vị trí một phần ba của đường đi giáo hay là thiên, địa, nhân nữa. thế này là lên cây, là nhân tố quyết định quan trọng cây cổ thụ, gốc thân to, nhưng chỉ uốn có ba nhằm đạt sự hài hòa trong phong cách này. tán tròn chung quanh thân cây, tàn thứ nhất là một mâm tròn, hớt tỉa lúp búp, nhưng nhỏ Thế trực liên chi hơn, mỏng hơn. Tàn thứ ba là tàn ngọn, cách xa hơn tàn thứ hai xũng hớt tỉa tròn nhưng nhưng nhỏ hơn hai tàn trứơc. Tàn ngọn này cũng tỉa lúp búp chứ không vươn cao, nên xem cây kiểng này có dáng lùn mập, nhưng vì là cây cổ thụ nên cũng rất cân đối, rất đẹp. thế tam đa tuợng trưng cho Thế trực liên chi cũng là cây có ba ông Phước, Lộc,Thọ; ba tàn đều tròn đều dáng trực, thẳng đứng, biến ra từ thế trực đẹp, tượng trưng cho sự vĩnh cửu, sung túc, quân tử, nhưng liên chi là nhiều cành nhánh hạnh phúc, giàu sang và sống lâu, theo tích quấn quýt lấy nhau, ôm sát thân cây, mới ba ông Phước, Lộc, Thọ cũng rất hay. xòe ra ngoài làm tàn theo kiểu tứ diện, sum suê đầy đủ, mặt nào cũng đẹp, cân đối hài Thế trực quân tử hòa, thành hình chóp dưới to trên nhỏ, không khuyết chỗ nào rất đẹp, biểu hiện người phong lưu, ấm no sung mãn, vui tươi hạnh phúc. Thế trung bình ngay Thế trực quân tử mà ông cha chúng ta rất ưa thích, vì các cụ đều là những bậc nho sĩ, tôn trọng lễ nghi, tính tình ngay thẳng thanh cao, người quân tử tánh như thủy, nhu nhi bất nhược, biết xử thế ở đời. Cây trực quân tử là dáng cây có theá trực Thế trung bình là thế phổ biến , thẳng đứng, phong cách đĩnh đạc, cành kiểng xưa còn để lại rất nhiều . trung bình là nhánh ngay thẳng, gọn gàng, đường nét dứt cây độc thụ , thân thẳng đứng có bộ rễ xòe khoát, bất khuất. Phân chi theo lối chiết chi ra, nổi lên trên mặt chậu, mặt đất, gốc to lồi hay tứ diện, đủ bốn mặt tả hữu, trước sau, 1

tàn nhánh đầy đủ, cân đối, biểu hiện cho người có kỷ cương.

lõm, nếu được hình thú thì càng tốt, thân xù xì phân cành nhánh theo lối chiết chi hay tư diện.Nhánh thứ nhất bẻ về bên dương nếu gốc cây có dáng hơi ngả về bên phải. Đoạn Thế trực quân tử liên chi thứ hai phải uốn trở về bên âm, đoạn thứ ba phải uốn trở lại về bên dương để quy căn, nhánh thứ ba cũng phải bẻ trở về bên dương , đến đoạn thứ tư thì nên uốn đứng thẳng đảm bảo ngay gốc, để cây không đổ ngã. thế kiểng này chỉ uốn hơi nghiêng lại một chút, đến tàn thứ năm là ngọn phải uốn hồi đầu. Thế trực quân tử liên chi: thế này thế trung bình ngay là cây kiểng dễ uốn sửa, cũng giống như hai thế trên nhưng lại có hai chỉ cần phân tàn nhánh cho hài hòa cân đối ba cây tử ở quanh thân cây mẹ. thường là là đẹp, cũng biểu tượng về đạo đức, ngay loại cây mai chiếu thủy, mặc dù thân trực thẳng thật thà. nhưng tàn nhánh cũng ôm lấy mấy cây con ở bên dưới .Cây tử lại sống độc lập, cây nào Thế ngũ phúc cũng có đủ tàn nhánh như một cây riêng biệt, sống không nhờ cây mẹ, ên xen như là một quần thụ nhỏ, rất đẹp, tượng trưng cho tình yêu thương người, nhất là trẻ thơ, lúc nào cũng vui tươi. Thế trung bình cong Thế tam đa và thế ngũ phúc đi đôi với nhau, hai thế này đều là cây trực thọ, cây ngũ phúc năm từng, có thể uốn như cây tam đa rồi nuôi thêm hai tàn nữa y như vậy là đạt. Nhưng cũng có thể đối thành 5 tầng theo lối chiết chi tứ diện cũng được. Những tàn đều phải uốn tỉa ngang bằng lúp búp chớ không được vươn lên cao. Thế ngũ phúc to cao đẹp hơn thế Phước, Lộc, Thọ, ý muốn chúc tụng cao hơn nữa là Phước, Lộc, Thọ, An, Khang, nghĩa là có phúc, tốt lành may mắn, có lộc giàu có nhiều ruộng đất, có thọ là sống lâu trăm tuổi, An là sống yên ổn không bị xáo trộn, có khang là vui vẻ, chết êm ải thoải mái. Đúng là câu chúc tụng đầy đủ đẹp đẽ nhất.

Là thế có thân uốn cong cong như long thân. nếu bộ rễ chân nôm hay hình thú thì tuyệt đẹp, thân ngay đoạn thứ nhất đã cong về một bên rồi, tàn thứ nhất phải ngả về hướng thân cây, nhưng đoạn thứ hai phải uốn cong trở lại quy căn ngay, đến đoạn thứ ba sửa thành cây trực, giữ thế trung bình. Các chi nhánh đều uốn tứ diện, so le, dưới to trên nhỏ, nhưng ngọn phải uốn hồi đầu trung như đuôi cá. Cây thế trung bình cong, uốn được hai cây giống nhau, thì hợp với cây trung bình ngay làm thành bộ kiểng tam Thế vũ trụ tài ba cây rất đẹp, tương trưng cho thiên, địa nhân. Thế nhất trụ kình thiên

2

Thế này ít có người uốn sửa vì thiếu nhã nhặm, khiêm tốn, chọc trời khuấy nước, kiên cường, bất khuất. Thế này phải là cây cổ thụ trực thọ, gốc to lớn, rễ vừng chắc, thân gồ ghề, không có nhánh, chỉ có một tàn ngọn duy nhất bao gồm bốn năm nhánh xoè ra, vươn lên để chống đỡ, tàn ngọn này phải cắt tỉa bằng phẳng hoặc lúp búp chớ không so le, biểu tượng cho người anh hùng không phục tùng ai hết.

Thế vũ trụ trước tiên phải là cây cổ thụ, gốc rễ lồi lõm, xoè ra bốn phía, thân to xù xì, đứng thẳng, phân cành nhánh theo lối chiết chi tứ diện, có thể có từ ba đến năm tàn to, uốn hình quạt, nằm ngang, dưới to, trên nhỏ, tỉa lúp búp, ngọn uốn hồi đầu thượng, gần như hình nón chớ không vươn lên cao, Thế này phải uốn đúng luật âm dương, cành tả, hữu, tiền, hậu đầy đủ, sum suê đầy đặn, tượng trưng cho cả không gian và cả thời gian và cả thời gian vĩnh cửu.

Trong cây cảnh (hay bonsai) có rất nhiều thế cũng như phong cách. Dưới đây là những thế cây cơ bản:

Thế thất hiền

Thế tùng thập

Đây là thế của các cụ ngày xưa dùng làm mẫu để uốn những cây trực thọ, vì Thất hiền chiết chi là thế cao lớn cây tùng có dáng thân đứng thẳng, tàn nhiều tàn một ngọn cộng chung là bảy tầng. nhánh phân chi nhị diện nằm ngang hai bên, Bộ rễ sửa chân nôm, thân có thế trực, nhưng với khỏang cách đều đặn, dưới to trên nhỏ uốn bẻ qua bẻ lại theo tả hữu theo chi âm rất đẹp. Cây tùng phải là cây cổ thụ, già nua, dương thì hay hơn, nghĩa là đọan thân thứ rũ tàn nhánh xuống, nhưng vẫn còn giữ nhất cong qua bên phải – cùng với nhánh được chữ thập tự nhiên mới thật là đẹp, chớ thứ nhất - Đọan thứ 2 trả về bên trái: cứ không phải uốn ngang tràn cứng ngắc như luôn phiên tới từng thứ sáu, đọan ngọn đứng người đứng giăng tay giữa trời thì không thẳng và uốn theo kiểu hồi đầu trung, các còn phải cây kiểng nữa. Tướng Tùng thập tàn đều uốn hồng tâm hay tròn lúp búp, dưới tượng trưng cho người thanh niên khỏe to trên nhỏ, nhánh thứ nhất gọi là phủ địa sà mạnh, gan dạ bất khuất, nên phải uốn cho xuống mặt đất, nhánh thứ hai là triều nhiên dứt khóat, biểu hiện cho tính thẳn thắn như uốn hơi vươn lên một chút, đối xứng với người quân tử. Ông cha ta ngày xưa uốn cây 3

cành nào thấp quá thì uốn vươn trở lên cho cân đối. như chữ dương là trung bình đứng giữa là cây dẫn đàn. đầy đủ tàn nhánh phải luôn luôn uốn tỉa. như phe phẩy với gió. dài không ngắn. như kiết tường dùng để chúc mừng. may mắn. Thế xuy phong hay xiêu để khi ngắm nhìn thưởng thức. nên phải uốn sủa không thể cho vươn lên cao quá. đều phải uốn nghiêng cỡ 30 – 40 thanh thóat. theo câu (Cực dương biến âm. xiêu là chữ nôm. cây bách để nói lên ngọn nhánh quang hợp cũng tự vươn lên. xuy là chữ hán. vỏ cây xoáy theo hình xoắn ốc từ gốc lên nhưng phải uốn trở xuống không để không đến chót cây. Thuật thể vươn lên quá cao. cây xuy phong phải uốn cho đủ cặp để xếp với cây trung bình thành bộ ba cây. hơn vươn mẫu cây thuộc phong cách này mà trong đó lên để hứng mưa rơi hứng xương tuyết. Cây nho có 3 tầng nằm ngang.nhánh phủ địa. nhưng phải vươn ra cho giữ thăng bằng chống lại sức gió. cũng phải có cây tùng. để cầu được nhiều điều Thế phượng vũ tốt lành. Thế xuy phong để tạo dáng cây hài hòa. Nhánh thứ tư là nghinh phong cong Phong cách xoáy vặn qua quẹo lại. hễ cành vươn lên cao thì uốn trở xuống. uốn hồi đầu trung. vừa ý thỏa lòng. chữ trái là cây dương (Nam tả hữu nữ). đầu cành xoay theo chiều gió như kiểu sơn thủy Thiên nhiên đã ban cho ta rất ít ỏi về các rất đẹp. không thừng. Cây Cũng như cây tùng thập thế bên phải là cây âm. Thế nay tuy rất đơn giản nhưng rất khó uốn. nhưng cành phải uốn về phía gốc để khỏi đổ ngã. tàn Thế chữ vương chữ tường nhánh có thể uốn chiết chi hay tứ diện. cả ba từng đôi. nhưng do ảnh hưởng của nắng. Cho nên còn gọi thế nghinh phong. phải uốn được ba tàn văn. 4 . có phước… Thế này có ba từng nằm ngang và có hai ngọn nhỏ. cực âm biến dương) làm sao cho dáng cây kiểng không khuyết chỗ nào. rễ lồi lên hình thú hay thân nôm. uốn nằm ngang. thành ra sáu tàn. nhánh thứ 3 là chiếu thủy soi tùng làm mẫu cho những cây kiểng có lá nước phải uốn nằm ngang hơi hạ xuống để kim khác. sự vững chãi lậu bền. Cây thế thất hiền tượng trưng cho lòng phong cũng là một. cũng bốn tàn một ngọn. thân uốn cong như long thân và quy căn hồi đầu. Và trong một giàn kiểng ít ra nhìn nước. Uốn đúng thế rất đẹp. dưới to trên nhỏ. ba tàn võ. Phải là cây cổ thụ. gốc không màn tới thế sự. vô tư. kết hợp với các nhánh trưuớc nối liền với ngọn. nhưng còn đọc là tường có nghĩa là thế chủ động của bộ kiểng. chẳng hạn như cây lựu. Nhánh thứ 6 là nhánh ngữ này chỉ về cây có thân xoắn lại như cây trung bình. Nhánh thứ 5 là quán vũ. điềm tốt lành. uống rượu ngâm thơ độ do bị gió xô đẩy. may mắn. cân đối. đối xứng với cây bên vương tường uốn theo hình chữ vương. đứng con dê. Cây vương tùng nếu là cây cổ thụ thì quí giá vô cùng. giăng ngang. để lộ phần gỗ bên dưới.

các tàn là biết chim phượng bay múa. Cây mai nữ có thể là cây phân hay giở của nghệ nhân. dịu dàng. là cây cổ thụ có đọan thân múa. tượng trưng nhánh các đều uốn theo lối chiết chi. Thế này biểu hiện lòng bền chí hiên ngang không khuất phục. cành nhánh đều ngã về mại uốn cong hợp lý theo luật hồi đầu tự một bên theo sức của gió.Cành thứ nhất uốn xèo ra phía nữ bất thành mai.tượng trưng thiên mệnh ý chí tối cao vô thượng của các bậc vua chúa. phải uốn sao trực thọ hay là cây suy phong cây trung bình cho uyển chuyển mềm mại như cánh chim mai nữ rất rễ uốn. xuống thấp hơn đáy chậu. đủ để uốn nhánh gọn. buộc phải quy căn và hồi đầu mới đứng biều hiện cho sức sống làm cho người xem vững được. xiêu vẹo. yểu điệu. vươn lên lúp búp có từng bậc rất đẹp. Thế này phải có nét mỹ thuật. Thế hạc lập 5 . Cành phụ che thân làm hầu. vô thập bất thành tùng) sau làm đuôi chim. Dáng thật mềm có khi đến 60-70 độ. hai nhánh trên dù có chênh vênh cũng vẫn giữ được thăng bằng không ngã. nhưng ngọn bắt nhiên. thân ngắn vặt làm mình ngọn hồi đầu Thế mai nữ nằm trong câu thiệu (Vô làm đầu chim. thòng mạnh nên thân cây nghiêng ngã nhiều hơn. chỉ có cho tính yêu đời vui tươi. Hai nhánh dưới đòi hỏi phải vương tiền phóng hậu. giữ trọng tâm ở trong lòng chậu. nhưng dũng cảm chống chọi với sức gió quay cuồng. khi nhìn cong qua thành hình chữ nữ là đạt. như người con gái. khó là cây mai nữ phải uốn làm sao cho Thế thác đổ mềm dẻo. có cảm giác dễ chịu. hai cành tả hữu uốn xèo mà ông cha chúng ta thường dùng để làm ra thành hình cánh chim đang múa. Là cây độc phụ chân phương có hai rễ nổi cao lên thành 2 chân. Mặc dầu các cành hầu sơ vơ. Thế mai nữ Thế này sửa theo dáng hình chim phượng đang múa. ức ngắn bẻ cúp rồi đứng thẳng lên. đây là mẫu sửa kiểng cổ. là thế huyền độc thụ thân nằm bò qua miệng chậu. nên ngọn cây bẻ cong. như bị trận cuồng phong xô Thế này bị gió xô đẩy ngã xuống ao. Thế bạt phong hồi đầu Thế này kiểng cổ ít có thấy.

mỗi cây có một dáng riêng biệt có thể đứng hết. ngọn có thể vươn lên xòe ra làm đuôi hoặc hồi đầu vừa cân đối. đầu ngẩng lên cao hơn nữa. nhưng nhất định sẽ thành công. các cành thân tứ diện làm chân và mây. làm sao có tính cách giao chi. cây nằm. trong nhỏ ngòai to. thế nàu thường uốn với cây mai chiếu thủy. Biểu hiện lòng tự tin. hoặc cây đứng cây xiêu. Gốc to. uốn cong lại làm đầu cúi xuống lấy nước. thêm mắt. không xòe ra dài lắm. ngọn vươn cao và hồi đầu hạ để làm mỏ hạc. cành hầu làm mây che lấy thân. tính khiêm tốn. mũi miệng. nhưng vươn móng bám vào mây lấy thế mạnh để hút nước. đuôi cũng không xòe ra. nếu thiếu một cây thì thấy không đẹp. dáng đẹp. nhưng oai vệ rất đẹp. cây kim quýt. Thân uốn cong như rồng uốn khúc. Cũng có thể xếp hình chữ ngũ. Thế ngũ nhạc cũng uốn bằng năm cây 6 . Thế ngũ nhạc Thế này trồng bằng năm cây kiểng trong một cái chậu hay cái khay to làm cảnh núi rừng. nhưng hai cánh không xòe ra. hỗ tương với nhau. Thế này gọn gàng. nhưng phải có lớn có nhỏ như sơn thủy mới đẹp. Thế long cuốn thủy Thế này dựa vào hình ảnh của rồng hút nước. cành hầu cũng ôm lấy thân cây làm cho mình chim hạc hơi dài ra. Xếp “ngũ lão giản đình” năm ông già đàm đạo phải xếp vòng tròn nhưng xếp thể rừng là đẹp nhất. Thân cành nhánh phải hài hòa.Thế này biến đổi từ thế phượng vũ. đứng vững vàng.

làm bánh lái điều khiển êm ái nhẹ nhàng một cách tự nhiên. duyên dáng hơn được gọi là tỷ muộn. coi như anh em được gọi là huynh đệ.v. đều có dáng tương tự như cây mẫu tử. Tuy nhiên không kém phần oai phong lẫm liệt. cành nhánh xếp gọn lại để tạo dáng hạ xuống là đẹp. và cách uốn mo tả tính tình quan hệ với nhau mà thôi. Những cây này đều rất dễ uốn tùy theo dáng mà đặt tên. đều đẹp. nhưng phần nhánh cuả hai cha con có thêm phần quấn quýt. Đầu chúi xuống. nhưng chỉ khác nhau về kích thước. nhưng yêu thương trìu mến y như tình yêu thương dịu dàng cuả mẹ con.. ôm lấy nhau. tùng. cần thăng. còn hai cây có dáng mềm dịu. Thế long giáng Thế này dễ uốn hơn thế long thăng. phụ tử tương thân. chị em. Thế phụ tử giao chi Thế này y như thế phụ tử. nhưng hai cây gần bằng nhau. tượng trưng cho tính ôn hoà mềm mỏng nhưng không kém phần oai phong quyền lực. cành nhánh làm mây bao lấy chân uốn khúc trong tư thế đáp xuống. nếu cây cao cây thấp chút đỉnh. Thế này bắt buộc phải đầu to đuôi nhỏ. T hế long mã hồi đầu 7 . rất dũng mãnh. to nhỏ. kin quýt.cùng một loại như mai chiếu thủy. mẫu tử tương thân v. coi như bạn bè. mẫu tầm tử.Các thế khác như huynh đệ. tỷ muội. hình dáng điệu bộ ngược lại với thế long thăng là được. Thế này câu tử có thể to cao hơn và có một nhánh quyện lấy cây phụ nên gọi phụ tử giao chi. mặc dù cha con. gọi là đồng khoa. nhu phụ tử tương tùy. ngực nằm trên mặt chậu. đồng khoa. vì rồng là con vật trong bộ tứ linh. đuôi mềm dẻo.

+ Cách thứ hai: Thăng lên nhưng đầu năm dưới gốc cây. tàn lá liệt địa rơi rụng. mũi. đuôi nhỏ. ngọn làm đầu ngẩng lên. Thế long thăng Thế này có hai cách uốn. trái ngược lại với cây kiểng lúc nào cũng có tàn lá xanh tươi. Thân rồng thì dễ. nhưng lại là bức tranh tuyệt tác đối với nghệ nhân. ngắn nằm ngang. hai chân trước làm hai chân vươn móng chòm lên. đổ ngã cong queo qua cơn thiên tai. Nghệ thuật trong thăng là 8 . uốn làm sao cho khỏi phải giải thích người khác xem mà biết mới hay. mắt. vươn cao khỏe mạnh. lại thêm mũi miệng nữa thật là khó tạo dáng cho đẹp. có nhiều rễ để uốn chân thú nằm xòe ra như chân ngựa. nhiều người vẫn uốn được. cây thấp thân to. cong cong văn vẹo. phải tạo dáng làm sao khi nhìn là thấy rồng cất đầu bay lên mới tài. Phải tạo dáng cho rồng vươn lên. tùy theo ý cuả nghệ nhân. thân long uốn khúc cong queo. cho nên phải tìm cách cưa cắt cách nào để cho đầu rồng to. phân chi theo lối tứ diện. các nhánh làm chân làm mây ôm lấy thân cây không mấy khó. tạo dáng con ngựa nằm quay đầu trở lên. là cây kiểng trên núi non bị bão táp. có một sức sống vươn lên mãnh liệt. không tàn nhánh. Thế huyền chi lạc địa nếu phân tích kỹ sẽ tìm ra được rễ lồi ngoằn ngòeo. nhưng rất khó uốn. làm sao ngọn cây nhỏ hơn gốc cây mà uốn đầu nằm trên ngọn cho đạt. hai chân sau hạ thấp đuôi vẫy đập để cất cánh bay bổng lên. chỉ cần uốn cong cong. ngọn uốn tàn to như bông sen rồi bẻ cúp xuống làm đầu rồng quay trở lại. miệng xừng lên. ngọn chiều thiên vươn lên để nhận ánh sáng thật là xinh đẹp lạ lùng.Thế này gồm hai cây to riêng biệt hay cùng gốc. nhưng một cây cao một cây thấp. gốc hình thú nằm. Rồng lúc nào cũng đầu to. Cách này hợp lý vì rồng bay lên thì đầu phải ở trên. tùy theo đánh cây+ Cách thứ nhất: Uốn đầu rồng ở trên ngọn cây. hình dung một khung cảnh điêu tàn. mới đầu phải lựa những cây mềm dẻo như mai.Thế này rất khó uốn. trong cái hỗn độn vô trật tự. xòe ra bốn phía làm chân và mây. Cây cao uốn thân long. cho hài hòa mới đẹp Thế huyền chi lạc địa Thế này càng ít thấy. cành nhánh ngổn ngang. rễ xòe ra theo chân thú. tàn nhánh gãy cúp theo ngũ chi hiệp nhất.

thể hiện đúng tình cảm cha con. hai cây to cao như huynh đệ. tạo vóc dáng cuả người cha. cứng rắn hơn. nhưng cây cha phải to cao và đứng thẳng hơn cây mẫu.thân mình phải quật khởi mới mới đúng điệu. hoặc một cây ngã bên này. nhưng không phải là không che chở cho con. Thế phụ tử Thế này cũng y như thế mẫu tử. Cây phụ tử có htể mập mạp to hơn cây mẫu tử. Thế này tượng trưng cho lòng cương quyết. một vòi có hai hoa xòe ra hai bên. Thế long bàn hổ phục Thế này cũng có thể uốn với một cây kiểng to có hai thân hoặc với hai cây trồng chung một chậu. cành nhánh đều phân theo lối chi tiết. xung khắc với nhau như cây hoa huệ đỏ.Thế long bàn hổ phục có nghiã là rồng nằm uốn khúc và hổ cũng nằm sát đất chịu khuất phục để chầu chủ nhân. tượng trưng sự đoàn kết hỗ trợ lẫn nhau. quấn quýt lấy cây phụ.Thế này rất khó uốn. ngọn vươn thẳng lên và hồi đầu. quấn quýt lấy nhau xem rất đẹp. Cón nếu hai cây cùng ngã về một phía thì phải uốn các cành và ngọn vươn dài ra làm đối trọng và quy căn hồi đầu mới giữ vững được không đổ ngã. thường uốn thế tam cang ngũ thường. lúc nào cũng nhờ sự bao bọc cuả người cha. Thế này có vẻ đối ngịch với nhau. biểu hiện tính trung hiếu xử lý ở đời cuả người quân tử. một cây ngã về bên kia. nhưng đều bị gió xô đổ ngã về một bên. ít dịu dàng hơn. các nhánh có thể giao chi. Cây phụ cũng 5 tàn quy căn hồi đầu như cây mẫu. theo chiều đối nghịch nhau để giữ thăng bằng. cũng ba tàn. tàn nhánh cân đối. đấu lưng lại với nhau vậy. nhưng cây phụ. Thế song thụ còn có thể song xiêu. Thế song thụ Bây giờ đến thế có hai cây trồng chung trong một chậu.cây tử nhỏ hơn cây phụ nhiều. lúc nào cũng vươn lên tiến bộ. Thế này đẹp hơn vì đầu to đuôi nhỏ. phải có bộ rễ thành 9 .

các chi tỉa nhỏ ôm lấy thân để trang trí. nếu thiếu một cây thì thấy không đẹp. nhưng vươn móng bám vào mây lấy thế mạnh để hút nước. nhưng phải có lớn có nhỏ như sơn thủy mới đẹp. thế nàu thường uốn với cây mai chiếu thủy. Thế long cuốn thủy Thế này dựa vào hình ảnh của rồng hút nước. gốc nằm trên mặt chậu. cây nằm. Thế long giáng Thế này dễ uốn hơn thế long thăng. ngọn vươn lên làm đuôi. Xếp “ngũ lão giản đình” năm ông già đàm đạo phải xếp vòng tròn nhưng xếp thể rừng là đẹp nhất. hoặc cây đứng cây xiêu. uốn dáng mềm dẻo. trong nhỏ ngòai to. mũi miệng. uốn cong lại làm đầu cúi xuống lấy nước. không xòe ra dài lắm. đầu ngẩng lên . tùng. Thân cành nhánh phải hài hòa. đều đẹp. mỗi cây có một dáng riêng biệt có thể đứng hết. ngọn có thể vươn lên xòe ra làm đuôi hoặc hồi đầu vừa cân đối. uỷên chuyển.hình chân thú nằm xòe ra phía trước. Thân uốn cong như rồng uốn khúc. biểu tượng cho quyền lực. Thế ngũ nhạc cũng uốn bằng năm cây cùng một loại như mai chiếu thủy. hai chân rồng ngấu xuống: cây thanh long. hai cành trước sau làm chân xòe móng ra. rất hay rất đẹp. đứng vững vàng. ngọn hồi đầu làm đuôi. Cũng có thể xếp hình chữ ngũ. dáng đẹp. thân uốn cong làm mình rồng. Thế long bàn hổ phục có hình dáng nằm chầu khuất phục hiền hòa. hai chân hổ chồm ra. hình dáng điệu bộ ngược lại với thế long 10 . cành hầu làm mây che lấy thân. gốc thân bò trường lên chậu. kin quýt. cây kim quýt. tỉa theo tàn chổi nhỏ. cần thăng. tả thanh long. các cành thân tứ diện làm chân và mây.Cây bên phải. nhưng khong kém phần uy nghi. làm sao có tính cách giao chi. Thế ngũ nhạc Thế này trồng bằng năm cây kiểng trong một cái chậu hay cái khay to làm cảnh núi rừng. đầu cúi mọp xuống. hửu bách hổ. hỗ tương với nhau. thêm mắt. Gốc to. cành tả hữu uốn theo lối chiết chi làm mây.

ngọn uốn tàn to như bông sen rồi bẻ cúp xuống làm đầu rồng quay trở lại. cong cong văn vẹo. gọi là đồng khoa. mặc dù cha con. Thế long mã hồi đầu Thế này gồm hai cây to riêng biệt hay cùng gốc.thăng là được. uốn làm sao cho khỏi phải giải thích người khác xem mà biết mới hay. Đầu chúi xuống. xòe ra bốn phía làm chân và mây.Các thế khác như huynh đệ. nhu phụ tử tương tùy. Cây cao uốn thân long. mẫu tầm tử. và cách uốn mo tả tính tình quan hệ với nhau mà thôi. mẫu tử tương thân v. tạo dáng con ngựa nằm quay đầu trở lên. rất dũng mãnh. đuôi mềm dẻo. ngực nằm trên mặt chậu. tượng trưng cho tính ôn hoà mềm mỏng nhưng không kém phần oai phong quyền lực. nhưng hai cây gần bằng nhau. nếu cây cao cây thấp chút đỉnh. coi như bạn bè. duyên dáng hơn được gọi là tỷ muộn. Thế này bắt buộc phải đầu to đuôi nhỏ. cây thấp thân to. ngắn nằm ngang. nhưng chỉ khác nhau về kích thước. Những cây này đều rất dễ uốn tùy theo dáng mà đặt tên. ngọn làm đầu ngẩng lên. Tuy nhiên không kém phần oai phong lẫm liệt. cành nhánh làm mây bao lấy chân uốn khúc trong tư thế đáp xuống. mới đầu phải lựa những cây mềm dẻo như mai.Thế này rất khó uốn. Thế này câu tử có thể to cao hơn và có một nhánh quyện lấy cây phụ nên gọi phụ tử giao chi. vì rồng là con vật trong bộ tứ linh. nhưng yêu thương trìu mến y như tình yêu thương dịu dàng cuả mẹ con. phụ tử tương thân. không tàn nhánh. cành nhánh xếp gọn lại để tạo dáng hạ xuống là đẹp. nhưng một cây cao một cây thấp.v. cho hài hòa mới đẹp Thế huyền chi lạc địa 11 . có nhiều rễ để uốn chân thú nằm xòe ra như chân ngựa. Thế phụ tử giao chi Thế này y như thế phụ tử. đồng khoa. rễ xòe ra theo chân thú. đều có dáng tương tự như cây mẫu tử. nhưng phần nhánh cuả hai cha con có thêm phần quấn quýt. chị em.. phân chi theo lối tứ diện. làm bánh lái điều khiển êm ái nhẹ nhàng một cách tự nhiên. tỷ muội. coi như anh em được gọi là huynh đệ. ôm lấy nhau. to nhỏ. còn hai cây có dáng mềm dịu.

ít dịu dàng hơn. Phải tạo dáng cho rồng vươn lên. thể hiện đúng tình cảm cha con. mắt. nhưng cây phụ. cứng rắn hơn. tàn nhánh gãy cúp theo ngũ chi hiệp nhất. Cách này hợp lý vì rồng bay lên thì đầu phải ở trên. nhưng lại là bức tranh tuyệt tác đối với nghệ nhân. Thế phụ tử Thế này cũng y như thế mẫu tử. trái ngược lại với cây kiểng lúc nào cũng có tàn lá xanh tươi.+ Cách thứ hai: Thăng lên nhưng đầu năm dưới gốc cây. tùy theo ý cuả nghệ nhân. Thân rồng thì dễ. hai chân trước làm hai chân vươn móng chòm lên. cũng ba tàn. nhưng rất khó uốn. biểu hiện tính trung hiếu xử lý ở 12 . làm sao ngọn cây nhỏ hơn gốc cây mà uốn đầu nằm trên ngọn cho đạt. Nghệ thuật trong thăng là thân mình phải quật khởi mới mới đúng điệu. mũi. các nhánh làm chân làm mây ôm lấy thân cây không mấy khó. có một sức sống vươn lên mãnh liệt. vươn cao khỏe mạnh. trong cái hỗn độn vô trật tự.cây tử nhỏ hơn cây phụ nhiều. Thế này đẹp hơn vì đầu to đuôi nhỏ. phải tạo dáng làm sao khi nhìn là thấy rồng cất đầu bay lên mới tài. hai chân sau hạ thấp đuôi vẫy đập để cất cánh bay bổng lên. đuôi nhỏ. nhiều người vẫn uốn được. là cây kiểng trên núi non bị bão táp. thường uốn thế tam cang ngũ thường. ngọn chiều thiên vươn lên để nhận ánh sáng thật là xinh đẹp lạ lùng. tạo vóc dáng cuả người cha. nhưng cây cha phải to cao và đứng thẳng hơn cây mẫu. lúc nào cũng vươn lên tiến bộ. lại thêm mũi miệng nữa thật là khó tạo dáng cho đẹp. miệng xừng lên. Thế này tượng trưng cho lòng cương quyết. Thế long thăng Thế này có hai cách uốn. gốc hình thú nằm. tàn lá liệt địa rơi rụng. nhưng không phải là không che chở cho con. cho nên phải tìm cách cưa cắt cách nào để cho đầu rồng to. lúc nào cũng nhờ sự bao bọc cuả người cha. cành nhánh ngổn ngang.Thế này càng ít thấy. đổ ngã cong queo qua cơn thiên tai. Thế huyền chi lạc địa nếu phân tích kỹ sẽ tìm ra được rễ lồi ngoằn ngòeo. tùy theo đánh cây+ Cách thứ nhất: Uốn đầu rồng ở trên ngọn cây. quấn quýt lấy cây phụ. Cây phụ tử có htể mập mạp to hơn cây mẫu tử. hình dung một khung cảnh điêu tàn. Rồng lúc nào cũng đầu to. chỉ cần uốn cong cong. tàn nhánh cân đối. Cây phụ cũng 5 tàn quy căn hồi đầu như cây mẫu. thân long uốn khúc cong queo.

Thế song thụ còn có thể song xiêu. Thế song thụ Bây giờ đến thế có hai cây trồng chung trong một chậu. gốc nằm trên mặt chậu. đầu cúi mọp xuống. phải có bộ rễ thành hình chân thú nằm xòe ra phía trước. tả thanh long. Thế long bàn hổ phục có hình dáng nằm chầu khuất phục hiền hòa. hai chân rồng ngấu xuống: cây thanh long. đầu ngẩng lên .Cây bên phải. cành nhánh đều phân theo lối chi tiết. xung khắc với nhau như cây hoa huệ đỏ. thân uốn cong làm mình rồng. Cón nếu hai cây cùng ngã về một phía thì phải uốn các cành và ngọn vươn dài ra làm đối trọng và quy căn hồi đầu mới giữ vững được không đổ ngã. Thế long bàn hổ phục Thế này cũng có thể uốn với một cây kiểng to có hai thân hoặc với hai cây trồng chung một chậu.Thế này rất khó uốn. ngọn vươn lên làm đuôi. cành tả hữu uốn theo lối chiết chi làm mây. tượng trưng sự đoàn kết hỗ trợ lẫn nhau. các chi tỉa nhỏ ôm lấy thân để trang trí. ngọn vươn thẳng lên và hồi đầu. đấu lưng lại với nhau vậy. theo chiều đối nghịch nhau để giữ thăng bằng. hai cành trước sau làm chân xòe móng ra. tỉa theo tàn chổi nhỏ. hửu bách hổ. uỷên chuyển. hai cây to cao như huynh đệ. uốn dáng mềm dẻo. một vòi có hai hoa xòe ra hai bên. quấn quýt lấy nhau xem rất đẹp. hai chân hổ chồm ra. nhưng đều bị gió xô đổ ngã về một bên. một cây ngã về bên kia. nhưng khong kém phần uy nghi. biểu tượng cho quyền lực. ngọn hồi đầu làm đuôi. rất hay rất đẹp.Thế long bàn hổ phục có nghiã là rồng nằm uốn khúc và hổ cũng nằm sát đất chịu khuất phục để chầu chủ nhân. các nhánh có thể giao chi. hoặc một cây ngã bên này. Lịch sử Penjing trung Quốc Viết bởi/Nguồn: Resourse 13 .đời cuả người quân tử. Thế này có vẻ đối ngịch với nhau. gốc thân bò trường lên chậu.

Dưới đây là bài viết nói về lich sử của Penjing trung Quốc được coi là bắt nguồn của nghệ thuật Bonsai .Nhật Bản. cây bóng mát. bóng nhẵn có hình noãn hẹp ở đuôi lá dài đến 10cm. Đọc tiếp Cây sanh Viết bởi/Nguồn: [yeucaycanh. Bornéo và Malaysia. Xin mách cách chuyển vị trí các loại cây có tỷ lệ sống cao. chúng ta sẽ thấy được bề dày lịch sử.com] Có tên khoa học: Ficus RetusaCây này có xuất xứ ở vùng trải dài từ miền Nam Trung Quốc đến Philippines. đánh để chuyển vị trí các loại cây nhiều năm tuổi. cây ăn quả nhiều khi cần đào. Cây đa Viết bởi/Nguồn: [yeucaycanh. cây lâm nghiệp. sự khác nhau và những đặc điểm giống nhau giữa chúng. Qua bài viết này của một tác giả nước ngoài.com] 14 . có kích thước lớn sẽ được cây nhanh thu hoạch hoặc tạo thế cây lâu năm trong nghề trồng cây cảnh. Đọc tiếp Cách chuyển vị trí cây trồng lâu năm Viết bởi/Nguồn: Sưu tầm Khi trồng cây cảnh. Loại cây này cũng dùng làm bon sai rất phổ biến ở các nơi xuất xứ của chúng. tính triết lý uyên thâm của nghệ thuật Penjing và Bonsai. Nó có sức phát triển mạnh với lá dai cứng.

Đọc tiếp Trồng và chăm sóc cây me 15 .. và cả trông cây cảnh. Đọc tiếp Kỹ thuật giâm cành cây thân gỗ Viết bởi/Nguồn: Khoa học và đời sống Giâm cành là một trong những phương pháp nhân giống vô tính. Tứ Quý và Tam Đa.com] Bonsai là một nghệ thuật lạ lung từ đó người ta có thể sáng tạo ra một tình cảm về thực tại của thiên nhiên bằng sự vận dụng bằng tay qua một thời gian dài về cây cảnh đá tảng khay và chậu.. nhất là trong sản xuất cây ăn quả. cây công nghiệp.Sanh có tên khoa học là Ficus indica L. và mỗi cây Bonsai là một. Đó là: Tứ Linh. Đọc tiếp Kỹ thuật bonsai là sự sáng tạo Viết bởi/Nguồn: [yeucaycanh. thuộc họ Morace Đặc điểm hình thái cấu tạo: Đọc tiếp Dáng thế thập toàn cây cảnh cổ Viết bởi/Nguồn: Sưu tầm 10 loại cây hoa cảnh dạng thế (thập toàn) tạo thành 3 bộ chính làm cốt lõi cho nghệ thuật bonsai. được sử dụng khá rộng rãi tỏng nghề trồng trọt.. không cây nào giống cây nào.

com] Đây là loài cây châu Á không rõ nơi xuất xứ. Lá mọc xen kẽ dai cứng với những lá con nhỏ giống hình lông chim. Hà Nội 16 . Trong vô số các huyền thoại được kể thì đáng lưu ý là lời giải thích nguồn gốc của Bonsai chính là thảo mọc được trồng trong chậu cho các mục đích trị liệu. Đọc tiếp Cây cảnh Nam Định Tổng hợp cây cảnh trong Tổng hợp cây cảnh Nước ngoài triễn lãm Việt Nam và Quốc Tế Cây cảnh Kimura Festival sinh vật cảnh tỉnh Hải Dương lần thứ nhất Cây cảnh Đông Anh. Đọc tiếp Lịch sử cây Bonsai Viết bởi/Nguồn: [yeucaycanh.com] Cây kiểng Bonsai được phát sinh ở phương Đông. Cây me là dạng thường xanh với vỏ mỏng thô ráp và hơi đen. có thể khẳng định là ở Trung Quốc.Viết bởi/Nguồn: [yeucaycanh.

1/2006. tại Bỉ Xem tất cả..Hoa Đỗ quyên Cây cảnh Trung Quốc Triển lãm Bonsai Quốc gia PBSI lần thứ 5. Philippines Triển lãm Noelanders Trophy lần thứ 7.. Cây cảnh Trung Quốc Tổng hợp cây cảnh trong triễn lãm Việt Nam và Quốc Tế 17 . 5/2008.

Hà Nội Bộ sưu tập > cảnh Kimura Cây Cây cảnh Hoàng Gia Nam Định 18 . 1/2006. tại Bỉ Cây cảnh Đông Anh.Triển lãm Noelanders Trophy lần thứ 7.

anh cũng là người đầu tiên áp dụng kỹ thuật chẻ rễ để tạo một cây mới. Có thể tiến hành chẻ rễ 2-3 lần cho một cây để tạo nhiều rễ. huyện Giồng Trôm (Bến Tre). phương pháp cũng đơn giản dễ làm.Kỹ thuật chẻ tạo cây cảnh có bộ rễ đều Viết bởi/Nguồn: caycanhvietnam.vn | Số truy cập: 3104 Anh Võ Văn Kiệt ở ấp 8 xã Sơn Phú. sau đó xếp lại rễ theo ý muốn rồi trồng lại vào chậu. cào sạch chất trồng và tiến hành chẻ.Chiết và nuôi cây: Lột một đoạn vỏ quanh nơi định chiết rồi dùng chất trồng bó lại đợi đến khi phần được chiết ra rễ đều thì cắt trồng vào chậu.một người có kinh nghiệm lâu năm trong nghề làm cây. bó bầu trồng vào chậu và khi rễ đã khỏe khoắn thì tiến hành chẻ. Quy trình này bắt đầu từ khi cây được chiết mọc rễ xung quanh vết cắt. Trồng vào chậu: 19 . Kỹ thuật này có ưu điểm là tiết kiệm được phôi cây. độ dài của vết chẻ thường từ 5-10 cm tùy thuộc vào độ lớn của thân cây. Bước 2 . thay thế được những phần gốc không ưng ý đồng thời tạo được những bộ rễ đồng đều ưa nhìn. chăm sóc kỹ cho cây phát triển tốt. Việc chẻ rễ có thể tiến hành nhiều lần tùy theo nhu cầu của người chơi.Chẻ rễ: Khi cây phát triển và bộ rễ tương đối khỏe thì lấy cây ra khỏi chậu. cơ bản chia làm 2 bước: Bước 1. Chẻ rễ.

sau một thời gian rễ đã mọc tương đối đều: 20 .Chăm sóc tốt.

và bộ rễ đã cơ bản hòan thiện: 21 .

22 .

Lưu ý: chỉ áp dụng cho cây có nhiều nhựa. gừa ..com] | Số truy cập: 5013 23 .. đa. Cắt tỉa cây cảnh Viết bởi/Nguồn: [yeucaycanh. si. dễ tính. sức sống mạnh như sanh.

Tỷ lệ các phần của cây Bonsai (thân. Kết quả này chỉ đạt được sau nhiễu lần cắt tỉa. uốn nắn. . uốn nắn.. đâu có áp dụng việc cát tỉa để khống chế sư tăng trưởng của cây và kiểm soát sự phát triển của nhánh. Một số phương pháp chiết và ghép cành Khi tạo bonsai bằng phương pháp này đòi hỏi bạn phải lựa chọn những cành không bị sâu 24 . .. Dù là cây thu hái lừ thiên nhiên. Trong một kỹ thuật trồng cây.Đối với cây kiểng Bonsai thì cắt tỉa là một công việc thật quan trọng. Tinh thần của Bonsai là chỉ giữ lại những gì cốt yếu mà thôi. Chúng ta phân biệt có hai giai đoạn cắt tỉa + Cát tỉa đuợc tạo dáng (hay là đưa vào một thế kiểng Bonsai) + Cắt tỉa để tu bổ duy trì dáng (thế)kiểng đã chọn Hai giai đoạn này cần những dụng cụ rất chuyên biệt phù hợp với các thao tác chính xác. lá (và đôi khi quả nữa).Khi các nhánh đang tang trưởng bi cát tỉa đi thì sự phát triển của rễ cũng giảm bớt.Mục đích chính của việc cát tỉa là tạo hình dáng cho cây Bonsai theo ý ta định. Tuy nhiên các biện pháp này cũng có hiệu quả làm giảm sự tăng trưởng của các phần trên mặt đất (khí sinh).v. . sửa chữa để đưa vào một thế kiểng mỹ thuật nào đó. cần phải duy trì suối đời sống của cây. nhánh. nghĩa là một dáng cây đã được hóa cách.. nhâm duy trì sự cân bằng với sự tăng trưởng của rễ. hay trồng từ hột. tất cả đề phải cần cắt tỉa.Ở dáng nguyên liệu mỗi cây đều có một dáng dấp cơ bản của một kiểu Bonsai nào đó. . nhưng chưa được rõ nét. từ cành giâm hay cành chiết. ghép v. làng lá) phải phù hợp với dáng dấp của cây trong thiên nhiên. Ngược lại cắt tỉa bớt rễ thì cũng hạn chế được phần nào sự phát triển của các phần khí sinh.

.lúc nào cũng có thể mua bán cây cảnh non bộ. một thân cây đã uốn sẵn. đá. nhưng chúng ta cắt dài hơn từ 7-10cm và cắt ở mắc cây. cho chất tạo rễ vào và bó lại.. mang một ý nghĩa tượng trưng nào đó mà người sành điệu có thể cảm nhận thì vấn đề không đơn giản. hài hoà. cắt một đoạn vào cành cây để làm gián đoạn việc cung cấp nhựa cho cành và kích thích phần bị vùi dưới đất ra rễ. Một cách khác nữa là chiết cành trên cây. Tạo hình trong chậu Để tạo một chậu cảnh mang tính cách thiên nhiên thu nhỏ gồm có cây. Cách thứ hai là chiết từ một cành có nhiều chồi. Cách chiết cành hiệu quả nhất là lột một đoạn cành và vùi chúng xuống đất. huyền ảo. Loại bỏ các lá ở phần gốc. bón phân khi cây đã phát triển. nước..Tất nhiên nếu chúng ta đơn thuấn muốn có ngay một bốn cảnh thì rất dễ dàng. Chúng ta lột vỏ một đoạn cây vừa ý. Cũng dùng chất tạo rễ và tưới nước. nếu thời tiết thuận lợi thì cây sẻ đâm nhiều. cắt lấy chiều dài khoảng từ 15-25cm. * Ghép (chiết)gốc: Dùng gốc cây làm cây được chiết. có bộ gốc như ý. Một chậu cạn. cành triết phía trên. 25 .Chỉ có như thế bạn mới có thể tiến hành được việc tạo hình dáng cho cây. các nghệ nhân phải nắm chắc nghệ thuật tạo hình. Tất nhiên bạn phải bắt đầu bằng việc quan sát thật tỉ mỉ các loại dáng thật đặc trưng cúa các loại cây ngoài thiên nhiên . Cách này khi thành công sẽ tạo được mảng cây có nhiều gốc cao thấp khác nhau.hoặc cằn cỗi và một số dụng cụ cần thiết để tiến hành Chiết cành Cách làm cũng giống như giâm từ cây non. nhúng vào hocmon tạo rễ và chuyển đến các chậu khi cây đã có lá non và rễ. Khi cành đâm rễ chúng ta có thể cắt để trồng vào chậu. Nếu biết kết hợp hài hoà chúng ta sẽ được một cây dáng tuyệt đẹp. kĩ thuật về tạo hình.. Chúng ta có thể chiết trên phấn gốc. * Giâm từ cành cây lớn: Trong tháng 11 chúng ta chọn những cành đâm chồi tốt và có thể trồng được bằng cành. Nhưng muốn đạt được một bồn cảnh có hồn. Thời gian khoảng chừng một tháng trở nên. tiả cành cho cây và nghệ thuật phối cảnh. cầu. Nếu cành cây cao hơn mặt đất thì có thể dùng một cái chậu. các vật liệu. Cái tinh tuý của nghệ thuật bonsai là ở chỗ có thể dùng những kĩ thuật đặc sắc để tạo ra một cây cảnh mang dấp cổ thụ cả trăm năm cho nên ngoài vấn đề am hiểu sâu sắc về nghệ thuật tạo hình cho cây mà nghệ nhân cũng phải là những nghệ sĩ biết cách thổi hồn vào cây sao cho người thưởng ngoạn cảm thấy trong chốc lát khi ngắm nhìn bỗng quên đi đây là một cây cảnh mà chỉ thấy hiện lên một thiên nhiên kỳ vĩ. hoặc xem phần dưới cành có dáng đẹp chiết trên gốc và trồng sâu trong đất. như vậy ta sẽ có một bonsai có gốc như đã chọn từ trước với bộ rễ khác. dùng rêu ẩm bó xung quanh.

Hai giai đoạn đặc trưng của sự sinh trưởng tế bào là sự phân chia tế bào của giai đoạn giãn của tế bào. chính là sử dung các biện pháp nhằm điều khiến quá trình sinh trưởng của tế bào mà hiện nay các nghệ nhân thường dùng là: *Sử dụng các chất ức chế thực vật *Sử dung kĩ thuật bón phân và tưới nước để hạn chế sự sinh trưởng: Phân bón và nước là yếu tố quan trong ảnh hưởng đến tốc độ sinh trưởng của cây. Trong đó. Yếu tố ảnh hưởng đến đến việc giãn tế bào là những điều kiện ngoại cảnh như nước. Ngoài ra còn phải có các bình tưới. Hạn chế sự sinh trưởng của cây. ánh sáng. các loại dây thép để uốn cành. nhiệt độ. Ngoài ra phải bón phân lân một cách hợp lí để cành cây vẫn khoẻ. Do sự sinh trưởng của cây chíng là sự sinh trưởngcủa tế bào cây nên nắm được điều này chúng ta sẽ thành công trong việc tạo ra một cây " tí hon" trong chậu cảnh. chất dinh dưỡng. bình xịt nước.Công cụ: gồm có cưa tay kéo tỉa cành. búa và cả khoan điện. vật liệu thì cần đất sạch. Cách làm như sau: 26 . Sự phân chia tế bào chỉ xảy ra trong các mô phân sinh còn sự giãn của tế bào là sự tăng kích thước của tế bào và quyết địng đến sự lớn lên của thân cây. lá và rễ để điều chỉnh sự sinh trưởng *Sử dụng hạn chế sự sinh trưởng bằng cách hạn chế sự chiếu sáng của mặt trời Cách nhân giống tùng La hán Viết bởi/Nguồn: Nguyễn Văn Lẽ | Số truy cập: 1020 Tùng La hán có bộ rễ nhỏ.. giâm cành là dễ làm và đơn giản nhất. dao chiết cành. chiết cành và giâm cành.. kìm. tạo ra cây rất nhỏ so với kích thước bình thường. lá vẫn xanh. Có thể nhân giống tùng La hán bằng 3 cách: Gieo hạt. xanh tốt quanh năm nên được nhiều người chơi cây cảnh ưa chuộng.và sự kích thích của chất sinh trưởng có trong thực vật. đá. Sử dụng biện pháp cắt tỉa cành. Kĩ thuật bón thêm vôi (Ca) và ít nước tưới sẽ tạo ra tình trạng khô hạn làm cây sinh trưởng chậm mau già.kéo tỉa lá. *Kỹ thuật hạn chế sinh trưởng: Trong nghệ thuật chơi bonsai thì kĩ thậut hạn chế sinh trưởng để biến một cây ngoài thiên nhiên có thế cao từ 15-20m thành vái ba cm là rất quan trong.

Đầu mùa thu (khoảng tháng 7 âm lịch) là thời điểm thích hợp nhất để tiến hành giâm cành. Khi giâm xong cần tưới đều để giữ ẩm. xếp thành hàng. sau đó lấy cành bánh tẻ. Sang chậu sai kỹ thuật cây ốm và bỏ cành hoặc chết. bể đang trồng sang một chậu.Cây cảnh trồng trong chậu lâu năm. cho một đầu cành (đầu gần thân cây) vào ngâm khoảng 5-10 phút. rễ cây ăn ra bám vào một lớp dầy xung quanh thành chậu. đất cứng.3 thân thì cắt cành có 2-3 nhánh. cắt bỏ rễ thối. cắt đoạn gần thân dài 10-15cm. mỗi cành cách nhau nhau 10cm. cắt thủng đáy túi để thoát nước. còn mục đích là để nhân giống (phân lan). không sâu bệnh. . . uốn nắn cho bộ rễ đẹp. Vì vậy việc giới thiệu kỹ thuật sang chậu là rất cần thiết. Đa phần nhà nào cũng ít nhiều có cây cảnh trang trí ngoại thất hay nội thất. Tỷ lệ sống của cây có thể đạt 80-90%. . Dùng cát cho vào khay. nâng bộ rễ nổi lên. sau đó đổ cát vào san phẳng. ngoài mục đích trên. làm tăng giá trị nghệ thuật của cây. Sau đó giâm cành tùng đã qua xử lý thuốc. cây lại hết đết nên lụi tàn rồi chết dần. Buộc phải sang chậu để thay đất cho cây. cây hỏng. hai 27 . Qua hình ảnh của Đỗ văn Lô (dovanlo) diễn đàn caycanhvietnam. dày độ 10cm. hết màu. Nếu đất trong chậu xốp.Thay đổi dáng thế cây cho ngoạn mục hơn dáng thế cũ. Lưu ý. Sau 2-3 tháng.Với địa lan.Để cây ra khỏi chậu: Tránh đào bới và tuyệt đối không được tóm gốc nhổ lên. Sang chậu nhằm 6 mục đích khác nhau: . rễ thừa. . Mùa hè nắng chiếu vào thành chậu đốt nóng rễ phía trong.Sửa bộ rễ. thấy cành ra lá búp nghĩa là cành đã có rễ. để cây nơi râm mát. muốn cây có 2 . Lâu không sang chậu. ta đặt chậu xuống nền đất mềm.com : Kỹ thuật sang chậu Viết bởi/Nguồn: KHPT | Số truy cập: 892 Sang chậu là một công việc bắt buộc đối với người làm và chơi cây cảnh. Dùng thuốc kích thích ra rễ pha với nước theo tỷ lệ ghi trên bao bì.Thay đổi chậu. Chờ khi lá búp thành lá bánh tẻ thì đem trồng ra đất và chăm bón bình thường. Làm như vậy cây bị đứt hết rễ và chết. tránh gió lùa và sương muối. Cũng có thể dùng túi nylon đựng cát có đường kính khoảng 5-7cm. bể khác cho phù hợp với cây. nếu không có khay thì dùng gạch xếp trên mặt đất. lá xanh. .Xử lý thoát nước ở những chậu bị tắc nước. Chọn cây tùng phát triển khỏe mạnh. .

Cứ thế xoay các phía chậu mà lay. bầu cây còn nguyên vẹn. Nếu cây to.tay cầm chặt miệng chậu nâng nghiêng chậu về phía trước. một người đỡ cây. 28 . Nếu đất đã chặt. ta chỉ việc đổ cây ra. Sau đó thao tác như trên. đẩy đi giật lại nhanh nhiều lần. ta lấy một que sắt đầu đánh dẹt chọc xung quanh thành chậu xuống tận đáy. một người bê chậu đổ. Toàn bộ vùng đất sẽ tách rời khỏi thành chậu.

Các bầu rễ được cắt rất gọn không dập nát rễ mới tái sinh nhanh. phải làm thật cẩn thận kẻo bị gãy. xén vầng rễ mà chỉ được tưới đẫm nước cho rễ bong khỏi chậu rồi nhẹ nhàng lắc chậu đổ lan ra. với cây quý hoặc cây rất khó tính mà chậu không đáng giá thì nên đập chậu lấy cây. Đất dùng để sang chậu nhất thiết phải khô hoàn toàn. Việc trồng cây vào chậu rất cần có kiến thức. với những cây rễ sống thì dùng dao xắn một rạch thẳng xuống tận đáy chậu và vòng theo miệng chậu rồi đổ ra. Sau đó đặt một lớp dưới đáy chậu toàn những cục xỉ than rắn chắc. cây trồng lại để lâu năm không thay chậu. đoạn gỗ thừa càng dài. ta đưa chậu cây ra. hiên) hàng năm rồi càng tốt. bể. đấy là dấu tích của đầu đoạn cành khi giâm sâu hơn lúc cắt cành chiết bao giờ cũng phải cắt dưới bầu chiết. Nếu vẫn chưa được. . Nếu đất đã được phơi nỏ lại để nơi bán âm bán dương (lán. sử thì phải kê cao mảnh sành lên một chút. 29 . hình thể kích cỡ phù hợp với cây và 10 thoát nước Ở đáy chậu phải to. Những cây yêu cầu phải thoát nước nhanh. bầu thật thông thoáng như lan. nhất định sẽ đổ được cây ra dễ dàng. rồi đến phủ lớp đất tơi mời đặt cây vào. đọng nước đôi chút không chết thì chỉ cần đặt một mảnh sành chờm rộng lên lỗ là được. sẽ thay giúp cho khi đặt cây vào chậu đúng vời dáng thế cần sửa. Nên chọn mảnh sành khi úp vào lỗ có độ kênh. Xung quanh thành chậu cũng xếp đất cục to rồi nhỏ dần. Ta dùng cưa sắc nhẹ nhàng cắt bỏ đi. áp dụng các biện pháp trên không thể được. ta tưới nước cho ngấm thật đậm toàn bộ bầu cây hoặc dùng biện pháp cuối cùng là ngâm chìm chậu vào nước đợi cho nước ngấm đủ nhũn hết đất trong chậu.Trồng lại cây vào chậu: Chọn chậu. Chuẩn bị sẵn sàng đất đúng chủng loại. đào bới. Xung quanh bầu rễ phải cho toàn đất mầu. bầu càng to.Ngoài ra có thể dùng que dẹp đầu đẩy toàn bộ vầng rễ qua lỗ thoát nước ở đáy chậu. Đầu tiên là xử lý lỗ thoát nước. miệng chậu nhỏ hơn dưới. đỗ quyên. để ráo nước rồi lay như đã nói ở trên. Hạn chế việc dùng que nhọn hoặc cào để xả bới đất vì như vậy rễ có thể bị dập nát nhiều nên bị thối và cây có thể chết. Nếu chậu có nhiều lô thoát nước càng tốt. Nếu dưới đáy gốc cây có phần gỗ thừa dài quá. bể có màu sắc. Riêng địa lan không cho phép xọc. khuôn khổ bầu rễ sau khi xén thích hợp với chậu. Gặp chậu phình hông. Tại các đầu dễ bị cắt tức sẽ phun ra nhiều chùm rễ mới lại được ăn đất mới nên cây phát triển mạnh. Những cây dễ tính. Cây trên mặt đất bao giờ cũng phản ánh đúng tình trạng bộ rễ chìm dưới đất.Thông thường các cây khác không cần cầu kỳ quá như vậy. Trên mặt chậu cũng xếp một lớp đất cục to để chống nước xối lên rẽ đất và gây đóng váng mặt chậu. . cây không thể trồng được vào khay. Rễ lan to nhưng rất giòn. Cắt xén bầu rễ phải đồng thời thực hiện 3 mục đích khác nữa là đảm bảo sang chậu sẽ có ít nhất 1/2 là đất mới.Xử lý bầu rễ dùng dao bài sắc cắt xén xung quanh và dưới đáy bầu rễ. chỉ cần lưu ý là xung quanh bầu rễ bao giờ cũng phải cho đất màu. tiếp theo xếp lớp đất cục. trà.

độ cao thấp của gốc đúng tấm.Quan trọng là vị trí của gốc cây trong chậu. địa lan thoải mái xếp những cục đất to cao trên mặt chậu. Tra đất vào xung quanh bầu từ từ từng lớp. Các cây khác không được vào đất đầy khít miệng chậu. Muốn vậy. 30 . ít nhất phải để rãnh chạy vòng theo miệng chậu để giữ được nước tưới. rồi lắc chậu. tiếp theo là tưới nước kiểu mưa rào cho đất len vào mọi ngóc ngách của rễ. chèn tạm đất rồi ngắm 4 mặt. cần chính giữa hay lệch về bên nào. Nhũng cây như trà. độ nghiêng đúng dáng thế. đỗ quyên. Nếu trời nắng cần che hoặc để cây chỗ râm mát khoảng mươi ngày. dùng que đầu tù xọc. không còn một lỗ hổng nào mới được. bao giờ cây ở đúng vị trí đẹp nhất mới lấp đất. ta đặt cây. vì như vậy khi tưới nước sẽ chảy tuột đi hết ngay. ngắm gần và ngắm từ xa để điều chỉnh.

Sign up to vote on this title
UsefulNot useful