P. 1
TN tong hop

TN tong hop

|Views: 4,985|Likes:
Được xuất bản bởingotuannghia1

More info:

Published by: ngotuannghia1 on Jun 20, 2011
Bản quyền:Attribution Non-commercial

Availability:

Read on Scribd mobile: iPhone, iPad and Android.
download as PDF, TXT or read online from Scribd
See more
See less

07/06/2013

pdf

text

original

Thuviendientu.

org
HÓA NÂNG CAO NHÔM SẮT Cho Cu = 65, Al = 27, Fe = 56, Na=23, K=39, Cl=35,5, N=14, H =1, Câu 1: Cho từ từ dung dịch Ba(OH)2 vào dung dịch Al2(SO4)3 , ta thấy. A. Xuất hiện kết tủa trắng tăng dần rồi không thay đổi B. Đầu tiên xuất hiện kết tủa trắng sau đó tan dần và dung dịch trong suốt trở lại C. Xuất hiện kết tủa trắng tăng dần rồi tan đi một phần D. Không thấy hiện tượng gì Câu 2: Cho 7,8g kim loại K vào 600ml dung dịch AlCl3 0,1M sau khi phản ứng xảy ra thu được dung dịch A và chất rắn Y. Lọc lấy chất rắn sấy khô đem nung đến khối lượng không đổi thu mg chất rắn nữa. Giá trị m là: A. 5,1g B. 5,4g. C. 2,04g. D. 1,02g. Câu 3: Cho 4,005g AlCl3 vào 1lít dd NaOH 0,11M. Sau khi phản ứng xảy ra xong khối lượng kết tủa là: A. 1,56g B. 2,34g C. 0,78g D. 1,65g. Câu 4: Phản ứng nào sau đay không đúng? A. 2FeCl2 + Cl2 → 2FeCl3 B. 2FeCl3 + Fe →3FeCl2 o o C. 2Fe + Al2O3 t Fe2O3 + 2Al D. 2Al + Cr2O3 t Al2O3 + 2Cr Câu 5: Cho miếng Al dư vào dung dịch NaOH, phản ứng xảy ra chất đóng vai trò chất khử là: : A. Al B. NaOH C. H2O D. Al và H2O Câu 6: Cho 1,75 gam hỗn hợp kim lọai Fe, Al, Zn tan hòan toàn trong dung dịch HCl, thu được 1,12 lít khí H2 (đktc). Cô cạn dung dịch khối lượng muối khan thu được là: A.5 g. B.5,3 g. C.5,2 g. D.5,5 g. Câu 7: Hòa tan hòan toàn 2,7gam kim lọai vào dd HCl(dư) , thu được 3,36lít khí đktc. Kim lọai là: A. Mg B. Zn C. Al D. Fe Câu 8: Cho khí CO (dư) đi vào ống sứ nung nóng đựng hỗn hợp X gồm Al2O3, MgO, Fe3O4, CuO phản ứng xảy ra hòan toàn thu được chất rắn Y. Cho Y vào dd NaOH (dư), khuấy kĩ, thấy còn lại phần không tan Z. Z gồm: A. MgO, Fe, Cu. B. Mg, Fe, Cu. C. MgO, Fe3O4, Cu. D. Mg, Al, Fe, Cu. Câu 9: Trong công nghiệp, người ta điều chế Al bằng cách nào dưới đây. A. Điện phân hỗn hợp nóng chảy của Al2O3 và criolit B. Điên phân nóng chảy AlCl3 C. Dùng chất khử CO, H2,Al2O3 ... để khử D. Dùng kim loại mạnh khử Al ra khỏi muối Câu 10: Hiện tượng nào quan sát được khi cho từ từ dd HCl vào dung dịch NaAlO2? A. Xuất hiện kết tủa keo trắng. B. Xuất hiện kết tủa keo trắng và có khí thoát ra. C. Xuất hiện kết tủa keo trắng sau đó kết tủa tan một phần. D. Xuất hiện kết tủa keo trắng sau đó kết tủa tan ra. Câu 11: Chất nào sau đây không tan trong dung dịch NaOH? A. Fe2O3 B. Na C. Al2O3 D. K2O Câu 12: Khi điện phân Al2O3 nóng chảy người ta thêm Cryôlit Na3AlF6 với mục đích: 1. Làm hạ nhiệt độ nóng chảy của Al2O3 2. Làm cho tính dẫn điện cao hơn 3. Để thu được F2 ở Anot thay vì là O2 4. Tạo hỗn hợp nhẹ hơn Al để bảo vệ Al Các lí do nêu đúng là: A. Chỉ có 1 B. Chỉ có 1 và 2 C. Chỉ có 1 và 3 D. Chỉ có 1,2 và 4 Câu 13: Điện phân Al2O3 nóng chảy với cường độ I = 9,65A trong thời gian 30.000s thu được 21,6g Al. Hiệu suất của phản ứng điện phân là: A. 100% B. 80% C. 85% D. 90% Câu 14: Cho hỗn hợp gồm Fe, Cu vào dd AgNO3 lấy dư thì sau khi kết thúc phản ứng dd thu được gồm : A : Fe(NO3)2 và Cu(NO3)2 B : Fe(NO3)2 , Cu(NO3)2 và AgNO3 C : Fe(NO3)3 , Cu(NO3)2 và AgNO3 D : Fe(NO3)3 , Cu(NO3)2 , AgNO3 và Ag Câu 15: Hòa tan 0,405 g Al trong lượng dư dd HNO3 loãng thu được V lít NO duy nhất (đktc). V bằng: Convert by TVDT 1

Thuviendientu.org
A. 0,224 lít. B. 0,336 lít. C. 0,448 lít. D. 2,24 lít. Câu 16: Hòa tan 3,57g nhôm oxit vừa hết vào 100ml dung dịch NaOH a M. Giá trị a là: A. 0,35M B. 0,7M C. 1,05M D. 0,175M Câu 17: Cho mg hỗn hợp bột Al và Fe tác dụng với dung dịch NaOH dư thấy thoát ra 6,72 lít khí (đktc). Nếu cho mg hỗn hợp đó tác dụng với dd HCl thì thoát ra 8,96 lít khí (đktc). Khối lượng của Al và Fe là: A. 10,8g, 5,6g. B. 5,4g và 5,6g. C. 5,4g và 8,4g. D. 5,4g và 2,8g. Câu 18: Hợp chất nào sau đây lưỡng tính? A. AlCl3 B. AlCl3 C. Na2SO4 D. Al(OH)3 Câu 19: Cho hỗn hợp 2 kim lọai Al, Fe vào dung dịch gồm Cu(NO3)2 và AgNO3 .Sau khi các phản ứng xảy ra hòan toàn thì thu được 3 kim lọai. Hỏi các kim lọai đó là 3 kim lọai nào? A. Al, Cu, Ag B. Al, Fe, Ag C. Fe, Cu, Ag D. B, C đều đúng Câu 20: Sau khi phản ứng: Al + HNO3--- > Al(NO3)3 + N2O + H2O thì tổng các hệ số được cân bằng là: A. 30. B. 64. C. 18. D. 20. Câu 21: Thêm dd NaOH vừa đủ vào dd chứa 0,3 mol Al(NO3)3. Lọc kết tủa đem dung đến khối lượng không đổi thì thu được khối lượng chất rắn là bao nhiêu? A. 15,3g. B. 10,2g. C. 7,8g. D. 30,6g. Câu 22: Trường hợp nào sau đây tạo ra kết tủa sau khi phản ứng xảy ra hoàn toàn? A. Thêm dư NaOH vào dd AlCl3. B. Thêm dư AlCl3 vào dung dịch NaOH. C. Thêm dư HCl vào ddNaAlO2 D. Thêm dư CO2 vào dung dịch NaOH. Câu 23: Chỉ dùng một thuốc thử nào có thể nhận biết được các chất rắn sau: K, Al2O3, MgO, Na2O, Al? A. nước. B. dd NaOH C. dd H2SO4 D. Ba(OH)2. Câu 24: Cho từ từ từng lượng nhỏ Na vào dd Al2(SO4)3 đến dư thì hiện tượng quan sát được là gì? A. Na tan, có bọt khí xuất hiện trong dung dịch. B. Na tan, có kim lọai Al bám trên bề mặt Na. C. Na tan, có bọt khí thoát ra và có kết tủa dạng keo màu trắng, sau đó kết tủa vẫn không tan. D. Na tan, có bọt khí thoát ra và có kết tủa dạng keo màu trắng, sau đó kết tủa tan dần. Câu 25: Phản ứng nào sau đây là phản ứng nhiệt nhôm? o o A. 2Al + 3O2 t 2Al2O3 B. Al + 6HNO3đ t Al(NO3)3 + 3NO2 + 3H2O to to C. 2Fe + Al2O3 2Al + Fe2O3 D. 2Al + Fe2O3 Al2O3 + 2Fe Câu 26: Hòa tan Al trong dd HNO3dư thu được 0,03mol NO2 và 0,02 mol NO. Khối lượng Al là: A. 0,27g. D. 0,54g. C. 0,81g. D. 1,08g. Câu 27: Dung dịch nào sau đây không làm quì tím hóa đỏ? A. HCl B. FeCl3 C. AlCl3 D. Al2O3 Câu 28: Các kim lọai nào sau đây tan hết trong dung dịch H2SO4 loãng? A. Al, Fe. B. Fe, Cu. C. Al, Cu. D. Cu, Ag. Câu 29: Nhôm hydroxyt thu được từ cách làm nào sau đây? A. Cho từ từ dung dịch HCl vào dd natrialuminat. C. Cho Al2O3 tác dụng với nước. B. Cho dư dung dịch NaOH vào dd AlCl3. D. Thổi khí CO2 vào dd natri aluminat Câu 30: Công thức của phèn chua là: A. (NH4)2SO4.Al2(SO4)3.24H2O. B. (NH4)2SO4.Fe2(SO4)3.24H2O C. Na2SO4.Al2(SO4)3.24H2O D. K2SO4.Al2(SO4)3.24H2O Câu 31: Dùng mg Al để khử hết 1,6g Fe2O3. Sản phẩm sau phản ứng tác dụng với lượng dư dung dịch NaOH tạo 0,672 lít khí (đktc). Giá trị m bằng: A. 0,54g. B. 0,81g. C. 1,08g. D. 1,755g. Câu 32: Hòa tan 5,4g Al vào 100ml dd KOH 0,1M. Sau khi phản ứng xảy ra hòan toàn thể tích H2 (đktc) là: A. 4,48 lít. B. 0,448 lít C. 0,672 lít. D. 0,336 lít.

Convert by TVDT

2

Thuviendientu.org
Câu 33:Trộn 0,81 gam bột nhôm Al với bột Fe2O3 và CuO rồi tiến hành phản ứng nhiệt nhôm một thời gian, thu được hỗn hợp A. Hòa tan hoàn toàn A trong dung dịch HNO3 đun nóng thu được V lít NO (sản phẩm khử duy nhất) ở đktc. Giá trị V là. A. 0,224 lít B. 0,672 lít C. 2,240 lít D. 6,720 lít Câu 34:. Đốt cháy hoàn toàn m g bột nhôm trong lượng S dư, rồi hòa tan hết sản phẩm thu được vào nước thì thoát ra 6,72 lít khí H2(đktc). M là: A. 2,7g. B. 4,05g. C. 5,4g. D. 8,1g. Câu 35:. Hòa tan hết mg hỗn hợp Al và Fe trong lượng dư dung dịch H2SO4 loãng thấy thoát ra 0,4 mol khí còn trong lượng dư dung dịch NaOH thì thu được 0,3 mol khí. M bằng: A. 11g. B. 12,28g. C. 13,7g. D. 19,5g. Câu 36: Dùng mg Al để khử hết 1,6g Fe2O3. Sản phẩm sau phản ứng tác dụng với lượng dư dung dịch NaOH tạo 0,672 lít khí (đktc). M bằng: A. 0,54g. B. 0,81g. C. 1,08g. D. 1,755g. Câu 37:Trường hợp nào sau đây tạo ra kết tủa sau khi phản ứng xảy ra hoàn toàn? A. Thêm dư NaOH vào dd AlCl3. B. Thêm dư AlCl3 vào dung dịch NaOH. C. Thêm dư HCl vào ddNaAlO2 D. Thêm dư CO2vào dung dịch NaOH. Câu 38:. Thêm NaOH vào dung dịch hỗn hợp chứa 0,01mol HCl và 0,01 mol AlCl3. Kết tủa thu được là lớn nhất và nhỏ nhất ứng với số mom NaOH lần lượt bằng bao nhiêu? A. 0,01mol và 0,02mol. B. 0,02mol và 0,03mol. C. 0,03mol và 0,04mol D. 0,04 mol và 0,05mol. Câu 39: Cho từ từ dd NH3 đến dư vào dd AlCl3 thì có hiện tượng nào sau đây. A. Xuất hiện kết tủa và kết tủa tan ngay. B. Xuất hiện kết tủa keo, kết tủa tăng đến cực đại rồi tan dần hết. C. Xuất hiện kết tủa và có khí mùi khai thoát ra. D. Xuất hiện kết tủa và có khí không mùi thoát ra. Câu 41:Cho từ từ dd NaOH đến dư vào dd AlCl3 thì có hiện tượng nào sau đây. A. Xuất hiện kết tủa và kết tủa tan ngay. B. Xuất hiện kết tủa và kết tủa không tan khi cho NaOH đến dư. C. Xuất hiện kết tủa và có khí màu vàng lục thoát ra làm mất màu quỳ tím ẩm. D. Xuất hiện kết tủa keo, kết tủa tăng đến cực đại rồi tan dần hết. Câu 42; Cho hỗn hợp Al và Fe tác dụng với hỗn hợp dd chứa AgNO3 và Cu(NO3)2 thu được dd B và chất rắn D gồm 3 kim loại. Cho D tác dụng với dd HCl dư có khí bay ra. Thành phần chất D là. A. Al, Fe và Cu B. Fe, Cu và Ag C. Al, Cu và Ag D. Kết quả khác. Câu 43: Một hỗn hợp gồm Na, Al có tỷ lệ số mol là 1: 2. Cho hỗn hợp này vào nước. Sau khi kết thúc phản ứng thu được 8,96 lít H2(đktc) và chất rắn. khối lượng chất rắn có giá trị nào sau đây. A. 5,6g B. 5,5g C. 5,4g D. 10,8g Câu 44:Cho mg hỗn hợp bột Al và Fe tác dụng với dung dịch NaOH dư thấy thoát ra 6,72 lít khí (đktc). Nếu cho mg hỗn hợp đố tác dụng với dd HCl thì thoát ra 8,96 lít khí (đktc). Khối lượng của Al và Fe là: A. 10,8g, 5,6g. B. 5,4g và 5,6g. C. 5,4g và 8,4g. D. 5,4g và 2,8g. Câu 45: Hòa tan Fe trong HNO3 dư thấy sinh ra hỗn hợp khí chứa 0,03 mol NO2 và 0,02 mol NO. khối lượng Fe là: A. 0,56g. D. 1,12g. C. 1,68g. D. 2,24g. Câu 46: Thêm dung dịch NaOH dư vào dung dịch chứa 0,015 mol FeCl2 trong không khí. Khi các phản ứng xảy ra hoàn toàn thì thấy khối lượng kết tủa thu được bằng: A. 1,095g. B. 1,35g. C. 1,605g. D. 13,05g. Câu 47: Hòa tan 2,16g FeO trong lượng dư dd HNO3loãng thu được V lít NO duy nhất (đktc). V bằng: A. 0,224 lít. B. 0,336 lít. C. 0,448 lít. D. 2,24 lít. Câu 48: Thêm dd NaOH dư vào dd chứa 0,3 mol Fe(NO3)3. Lọc kết tủa đem dung đến khối lượng không đổi thì thu được khối lượng chất rắn là bao nhiều? Convert by TVDT 3

Thuviendientu.org
A. 24g. B. 32,1g. C. 48g. D. 96g. Câu 49: Dung dịch chứa 3,25g muối clorua của một kim loại chưa biết phản ứng với dung dịch AgNO3dư tách ra 8,61g kết tủa trắng. Công thức muối là: A. MgCl2. B. FeCl2. C. CuCl2. D. FeCl3. Câu 50: Một dung dịch có hòa tan 16,8g NaOH tác dụng vói dung dịch có hòa tan 8g Fe2(SO4)3, sau đó lại them vào dung dịch trên 13,68g Al2 (SO4)3. Sau các phản ứng lọc dd thu được kết tủa, đem nung đến khối lượng không đổi còn lại chất rắn X. Khối lượng chất rắn X là: A. 6,4g Fe2O3 và 2,04g Al2O3. B. 2,88g FeO và 2,04g Al2O3 . C. 3,2g Fe2O3và 1,02g Al2O3 . D. 1,44g FeO và 1,02g Al2O3 Câu 52: Hòa tan hoàn toàn 9,8g một kim loại M hóa trị III vào dung dịch HNO3 loãng, thu được 7840 ml khí không màu hóa nâu trong không khí(đktc). M là: A. Al= 27 B. Cr = 52 C. Fe = 56. D. Co = 59. Câu 53: Cho 12,35ghỗn hợp gồm Al, Fe tác dụng với H2SO4 đặc nóng thu được 11,76lít khí (đktc). Khối lương Al, Fe lần lượt là: A. 13,5g; 11,2g. B. 11,2g; 8,1g C. 8,1g; 11,2g D. 6,75g, 5,6g. Câu 54: Cho mg hỗn hợp gồm Al, Cu tác dụng vừa đủ với 300ml dung dịch H2SO4loãng0,5M. Cũng cho mg hỗn hợp trên tác dụng với dung dịch axit nitric đặc nóng thì thu được 8,96lit khí NO2(đktc). Giá trị m là: A. 5,9g B. 9,5g. C. 5,8g. D. 8,5g. Câu 55: Cho 7,8g kim loại Na vào 600ml dung dịch AlCl3 0,1M sau khi phản ứng xảy ra thu được dung dịch A và chất rắn Y. Lọc lấy chất rắn sấy khô đem nung đến khối lượng không đổi thu mg chất rắn nữa. Giá trị m là: A. 5,1g B. 5,4g. C. 2,04g. D. 1,02g. Câu 56: Cho 15g hỗn hợp gồm Zn, Fe tác dụng hết với dung dịch HNO3 đặc nguội, sau phản ứng thu được 5,6 lít khí màu nâu đỏ(đktc). Khối lượng sắt trong hỗn hợp là: A. 6,875g., B. 5,25g. C. 7,685g. D. 25,5g. Câu 57: Cho mg hỗn hợp Al và Fe phản ứng hoàn toàn với dung dịch HNO3 loãng thu được 6,72 lít khí NO duy nhất(đktc). Mặt khác cũng cho mg hỗm hợp trên cho phản ứng với dung dịch HCl thu được 8,4 lít khí(đktc). Giá trị m là: A. 8,3g. B. 4,15g. C. 12,45g. D. 5,14g. Câu 58:Cho mg hỗn hợp gồm Fe, Zn, Cu tác dụng hết với dung dịch H2SO4 loãng thu được 6,72 lít khí (đktc)và 12,8g chất rắn. Mặt khác cũng lấy mg hỗn hợp nói trên cho tác dụng hết với dung dịch H2SO4 đặc nguội thu được 6720ml khí (đktc). A.15,25g B.12,55g C. 30,5g D. 50,3g. Câu 59: Một học sinh trộn 1,35g nhôm với 0,8g Fe2O3, sau phản ứng thu được mg chất rắn.Thể tích dung dịch NaOH 0,25M để hòa tan hết lượng chất rắn trên là: A. 0,2 lít.. B. 0,3 lít. C. 0,4 lít. D. 0,8 lít Câu 60:Cho khí H2 khử hoàn toàn quặng 16g hematit, lượng sắt thu được cho tác dụng hết với dung dịch H2SO4 loãng thì thấy có 3,36 lít khí H2(đktc). % của oxit sắt trong quặng là: A. 65% B. 85% C. 55%. D. 75%. Câu 61:Cho 9,75g một kim loại hóa trị II tác dụng vừa đủ với dung dịch axit sunfuric loãng thu được 24,15g muối sunfat. Kim loại đó là: A. Mg. B. Zn. C. Fe. D. Ca. Câu 62:Hoàn thành các phương trình phản ứng: Na NaOH Al(OH)3 NaAlO2 Al(OH)3 Al2(SO4)3 Al(OH)3 Al2O3 Al Fe FeCl3. Câu 63: Cho 100 ml H2SO4 1,1M tác dụng với 100 ml dung dịch NaOH 1M thu được dung dịch A .Thêm vào dung dịch A 1,35g Al. Thể tích khí giải phóng là: A. 1,12 lit B. 1,68 lit C. 1,344 lit D. 2,24 lit Câu 65: :Một hỗn hợp A gồm Al và Fe được chia 2 phần bằng nhau Phần I cho tác dụng với HCl dư thu được 44,8 lit khí (đktc) Phần II cho tác dụng với NaOH dư thu được 33,6 lit khí (đktc) Convert by TVDT 4

Thuviendientu.org
Khối lượng Al và Fe có trong hỗn hợp là: A. 27g Al và 28g Fe B. 54g Al và 56g Fe C. 13,5g Al và 14g Fe D. 54g Al và 28g Fe Câu 66: Một nguyên tố X thuộc 4 chu kì đầu của bảng HTTH,mất dễ dàng 3 electron tạo ra ion M3+ có cấu hình khí hiếm .Cấu hình electron của nguyên tử X là: A. 1s22s22p1 B. 1s22s22p63s23p1 C. 1s22s22p63s23p63d104s2 D. 1s22s22p63s23p3 Câu 67: Khi hoà tan AlCl3 vào nước ,hiện tượng xảy ra là: A. Dung dịch vẫn trong suốt B. Có kết tủa C. Có kết tủa đồng thời có giải phóng khí D. Có kết tủa sau đó kết tủa tan Câu 68: Chỉ dùng 1 chất để phân biệt 3 kim loại sau: Al , Ba , Mg A. Dung dịch HCl B. Nước C. Dung dịch NaOH D. Dung dịch H2SO4 Câu 69: Cho các phát biếu sau về phản ứng nhiệt nhôm: A. Nhôm chỉ có thể khử các oxit kim loại đứng sau H trong dãy điện hoá B. Nhôm chỉ có thể khử các oxit kim loại đứng sau Al trong dãy điện hoá C. Nhôm chỉ có thể khử các oxit kim loại đứng trước và đứng sau Al trong dãy điện hoá với điều kiện kim loại đó dễ bay hơi D. Nhôm khử tất cả các oxit kim loại Câu 70: Hoà tan 0,54g một kim loại M có hoá trị không đổi trong 100 ml dung dịch H2SO4 0,4M .Để trung hoà lượng axit dư cần 200 ml dung dịch NaOH 0,1M . Hoá trị n va kim loại M là: A. n = 2 ,kim loại Zn B. n = 2, kim loại Mg C. n = 1, kim loại K D. n = 3, kim loại Al Câu 71: Điện phân Al2O3 nóng chảy với cường độ I = 9,65A trong thời gian 30.000s thu được 22,95g Al .Hiệu suất của phản ứng điện phân là: A. 100% B. 85% C. 80% D. 90% Câu 72: Dãy gồm các kim loại được điều chế trong công nghiệp bằng phương pháp điện phân hợp chất nóng chảy của chúng, là: A. Na, Ca, Al. B. Na, Ca, Zn. C. Na, Cu, Al. D. Fe, Ca, Al. Câu 73: Có 4 dung dịch muối riêng biệt: CuCl2, ZnCl2, FeCl3, AlCl3. Nếu thêm dung dịch KOH (dư) rồi thêm tiếp dung dịch NH3 (dư) vào 4 dung dịch trên thì số chất kết tủa thu được là A. 4. B. 1. C. 3. D. 2. Câu 74: Có 4 dung dịch muối riêng biệt: CuCl2, ZnCl2, FeCl3, AlCl3. Nếu thêm dung dịch KOH (dư) rồi thêm tiếp dung dịch NH3 (dư) vào 4 dung dịch trên thì số chất kết tủa thu được là A. 4. B. 1. C. 3. D. 2 Câu 75: Cho khí CO (dư) đi vào ống sứ nung nóng đựng hỗn hợp X gồm Al2O3, MgO, Fe3O4, CuO thu được chất rắn Y. Cho Y vào dung dịch NaOH (dư), khuấy kĩ, thấy còn lại phần không tan Z. Giả sử các phản ứng xảy ra hoàn toàn. Phần không tan Z gồm A. MgO, Fe, Cu. B. Mg, Fe, Cu. C. MgO, Fe3O4, Cu. D. Mg, Al, Fe, Cu. Câu 76: Để thu được Al2O3 từ hỗn hợp Al2O3 và Fe2O3, người ta lần lượt: A. dùng khí H2 ở nhiệt độ cao, dung dịch NaOH (dư). B. dùng khí CO ở nhiệt độ cao, dung dịch HCl (dư). C. dùng dung dịch NaOH (dư), dung dịch HCl (dư), rồi nung nóng. D. dùng dung dịch NaOH (dư), khí CO2 (dư), rồi nung nóng Câu 77: Chia m gam Al thành hai phần bằng nhau: - Phần một tác dụng với lượng dư dung dịch NaOH, sinh ra x mol khí H2; - Phần hai tác dụng với lượng dư dung dịch HNO3 loãng, sinh ra y mol khí N2O (sản phẩm khử duy nhất). Quan hệ giữa x và y là A. x = 2y. B. y = 2x. C. x = 4y. D. x = y.

Convert by TVDT

5

Thuviendientu.org
tèc ®é ph¶n øng vµ c©n b»ng ho¸ häc A. Tãm t¾t lÝ thuyÕt I - Tèc ®é ph¶n øng ho¸ häc 1) Kh¸i niÖm vÒ tèc ®é ph¶n øng ho¸ häc - Tèc ®é ph¶n øng lµ ®é biÕn thiªn nång ®é cña mét chÊt trong c¸c ph¶n øng hoÆc s¶n phÈm trong mét ®¬n vÞ thêi gian. Trong ®ã theo quy -íc : nång ®é theo mol/lÝt, thêi gian cã thÓ lµ gi©y (s), phót (ph), giê (h) …

Tèc ®é ph¶n øng ®-îc x¸c ®Þnh b»ng thùc nghiÖm.
- Tèc ®é trung b×nh cña ph¶n øng ho¸ häc lµ tèc ®é biÕn thiªn trung b×nh nång ®é cña mét chÊt trong kho¶ng thêi gian tõ t1 ®Õn t2. ThÝ dô : XÐt ph¶n øng aA bB NÕu tÝnh tèc ®é ph¶n øng theo chÊt A : ë thêi ®iÓm t1 chÊt A cã nång ®é C1 mol/lÝt, ë thêi ®iÓm t2 chÊt A cã C 2 C1 C V nång ®é C2 mol/lÝt. Tèc ®é trung b×nh cña ph¶n øng lµ : t 2 t1 t ’ Cßn nÕu tÝnh tèc ®é ph¶n øng theo chÊt B : ë thêi ®iÓm t1 chÊt B cã nång ®é C1 mol/lÝt, ë thêi ®iÓm t2 chÊt B C 2 ' C1 ' C' V cã nång ®é C2’ mol/lÝt. Tèc ®é trung b×nh cña ph¶n øng lµ : t 2 t1 t §Ó tèc ph¶n øng lµ ®¬n gi¸ trÞ ng-êi ta sö dông biÓu thøc : 1 C 2 C1 1 C 1 C 2 ' C 1 ' 1 C' V . . . . a t 2 t1 a t b t 2 t1 b t 2) C¸c yÕu tè ¶nh h-ëng ®Õn tèc ®é ph¶n øng - ¶nh h-ëng cña nång ®é : Khi t¨ng nång ®é cña chÊt ph¶n øng th× tèc ®é ph¶n øng t¨ng. V× khi nång ®é t¨ng dÉn ®Õn mËt ®é c¸c chÊt ph¶n øng t¨ng nªn tÇn sè va ch¹m t¨ng vµ sè va ch¹m hiÖu qu¶ t¨ng. - ¶nh h-ëng cña ¸p suÊt : §èi víi c¸c ph¶n øng ho¸ häc cã chÊt khÝ tham gia th× khi t¨ng ¸p suÊt th× tèc ®é ph¶n øng t¨ng. Khi ¸p suÊt t¨ng, mËt ®é c¸c chÊt khÝ t¨ng, dÉn ®Õn t¨ng sè va ch¹m gi÷a c¸c chÊt vµ t¨ng sè va ch¹m hiÖu qu¶. - ¶nh h-ëng cña nhiÖt ®é : Khi t¨ng nhiÖt ®é th× tèc ®é ph¶n øng t¨ng v× tèc ®é chuyÓn ®éng cña c¸c ph©n tö t¨ng dÉn ®Õn t¨ng tÇn sè va ch¹m gi÷a c¸c chÊt ph¶n øng vµ tÇn sè va ch¹m cã hiÖu qu¶ gi÷a c¸c chÊt ph¶n øng t¨ng nhanh. - ¶nh h-ëng cña diÖn tÝch bÒ mÆt : §èi víi c¸c ph¶n øng ho¸ häc cã chÊt r¾n tham gia th× khi t¨ng diÖn tÝch bÒ mÆt, tèc ®é ph¶n øng t¨ng, do diÖn tÝch bÒ mÆt chÊt r¾n t¨ng nªn sè lÇn va ch¹m cña c¸c chÊt kh¸c lªn ph©n tö chÊt r¾n t¨ng. - ¶nh h-ëng cña chÊt xóc t¸c : ChÊt xóc t¸c lµm t¨ng tèc ®é ph¶n øng, nh-ng kh«ng bÞ tiªu hao trong qu¸ tr×nh ph¶n øng. - ¶nh h-ëng cña chÊt øc chÕ ph¶n øng : ChÊt øc chÕ ph¶n øng lµ chÊt lµm gi¶m tèc ®é ph¶n øng, nh-ng kh«ng bÞ tiªu hao trong qu¸ tr×nh ph¶n øng. - ¶nh h-ëng cña c¸c yÕu tè kh¸c : M«i tr-êng ph¶n øng, tèc ®é khuÊy trén …

II - C©n b»ng ho¸ häc 1) Ph¶n øng mét chiÒu, ph¶n øng thuËn nghÞch vµ c©n b»ng ho¸ häc

a) Ph¶n øng mét chiÒu : Lµ ph¶n øng trong ®ã c¸c s¶n phÈm ph¶n øng kh«ng t¸c dông ®-îc víi nhau ®Ó t¹o
ra c¸c chÊt tham gia ph¶n øng. Convert by TVDT 6

Thuviendientu.org
§Ó biÓu diÔn ph-¬ng tr×nh ho¸ häc cña ph¶n øng mét chiÒu, ng-êi ta dïng mét mòi tªn chØ h-íng cña ph¶n øng.
t 2KMnO4 K2MnO4 + MnO2 + O2 O2 t¹o ra kh«ng t¸c dông ®-îc víi K2MnO4 vµ MnO2 ®Ó t¹o thµnh KMnO4.

ThÝ dô :

0

b) Ph¶n øng thuËn nghÞch : Ph¶n øng thuËn nghÞch lµ ph¶n øng trong ®ã c¸c s¶n phÈm ph¶n øng t¸c dông
®-îc víi nhau ®Ó t¹o ra c¸c chÊt tham gia ph¶n øng. §Ó biÓu diÔn ph-¬ng tr×nh ho¸ häc cña ph¶n øng thuËn nghÞch, ng-êi ta dïng hai mòi tªn ng-îc chiÒu nhau. ChiÒu mòi tªn tõ tr¸i sang ph¶i chØ ph¶n øng thuËn, mòi tªn chØ tõ ph¶i sang tr¸i chØ chiÒu cña ph¶n øng nghÞch. ThÝ dô : H2 + I2 2HI HI ®-îc t¹o thµnh ®ång thêi bÞ ph©n huû sinh ra H2 vµ I2 lµ c¸c chÊt tham gia ph¶n øng.

c) C©n b»ng ho¸ häc : Lµ tr¹ng th¸i cña ph¶n øng thuËn nghÞch khi tèc ®é ph¶n øng thuËn b»ng tèc ®é cña
ph¶n øng nghÞch. 2) H»ng sè c©n b»ng

a) C©n b»ng trong hÖ ®ång thÓ
- HÖ ®ång thÓ lµ hÖ kh«ng cã bÒ mÆt ph©n chia trong hÖ. ThÝ dô : hÖ gåm c¸c chÊt khÝ hay hÖ chøa c¸c chÊt tan trong dung dÞch. XÐt ph¶n øng thuËn nghÞch trong hÖ ®ång thÓ : aA + bB cC + dD Trong ®ã A, B, C, D lµ nh÷ng chÊt khÝ hay nh÷ng chÊt tan trong mét dung dÞch. Khi ph¶n øng ë tr¹ng th¸i c©n b»ng ta cã : [ C] c [ D ] d KC = [A]a [B] b KC lµ h»ng sè c©n b»ng nång ®é cña ph¶n øng, chØ phô thuéc vµo nhiÖt ®é, kh«ng phô thuéc vµo nång ®é c¸c chÊt ban ®Çu. Chó ý : Gi¸ trÞ cña h»ng sè KC phô thuéc vµo c¸ch viÕt ph-¬ng tr×nh ho¸ häc. ThÝ dô : XÐt ph¶n øng ho¸ häc : H2(k) + I2(k) 2HI(k) KC 1 1 H2(k) + I2(k) HI(k) K C’ 2 2 [HI] [HI]2 KC = ; K C’ = ; KC = (KC’)2 1 1 [H 2 ].[ I 2 ] [H 2 ] 2 .[ I 2 ] 2

b) C¸c yÕu tè ¶nh h-ëng ®Õn c©n b»ng ho¸ häc
Sù chuyÓn dÞch c©n b»ng ho¸ häc lµ sù di chuyÓn tõ tr¹ng th¸i c©n b»ng nµy sang tr¹ng th¸i c©n b»ng kh¸c do t¸c ®éng cña c¸c yÕu tè tõ bªn ngoµi lªn c©n b»ng. - ¶nh h-ëng cña nång ®é : Khi t¨ng hoÆc gi¶m nång ®é cña mét chÊt trong c©n b»ng th× c©n b»ng bao giê còng chuyÓn dÞch theo chiÒu lµm gi¶m t¸c dông cña viÖc t¨ng hoÆc gi¶m nång ®é cña chÊt ®ã. CÇn l-u ý r»ng viÖc t¨ng hay gi¶m l-îng chÊt r¾n trong hÖ c©n b»ng dÞ thÓ (cã chÊt r¾n tham gia) th× kh«ng ¶nh h-ëng tíi c©n b»ng. - ¶nh h-ëng cña ¸p suÊt : Khi t¨ng hoÆc gi¶m ¸p suÊt chung cña hÖ c©n b»ng th× c©n b»ng bao giê còng chuyÓn dÞch theo chiÒu lµm gi¶m t¸c dông cña viÖc t¨ng hoÆc gi¶m ¸p suÊt ®ã. CÇn l-u ý r»ng viÖc t¨ng hay gi¶m ¸p suÊt trong hÖ c©n b»ng cã tæng hÖ sè tØ l-îng c¸c chÊt khÝ ë hai vÕ cña ph-¬ng tr×nh ho¸ häc b»ng nhau th× kh«ng ¶nh h-ëng tíi c©n b»ng.

Convert by TVDT

7

Thuviendientu.org
- ¶nh h-ëng cña nhiÖt ®é : Khi t¨ng nhiÖt ®é th× c©n b»ng chuyÓn dÞch theo chiÒu ph¶n øng thu nhiÖt, nghÜa lµ lµm gi¶m t¸c dông cña viÖc t¨ng nhiÖt ®é. Cßn khi gi¶m nhiÖt ®é th× c©n b»ng chuyÓn dÞch theo chiÒu ph¶n øng to¶ nhiÖt, nghÜa lµ lµm gi¶m t¸c dông cña viÖc gi¶m nhiÖt ®é. - ¶nh h-ëng cña chÊt xóc t¸c : ChÊt xóc t¸c kh«ng ¶nh h-ëng ®Ên c©n b»ng v× kh«ng lµm thay ®æi nång ®é, ¸p suÊt vµ h»ng sè c©n b»ng. Nh-ng chÊt xóc t¸c lµm t¨ng tèc ®é ph¶n øng c¶ thuËn vµ nghÞch nªn hÖ nhanh chãng ®¹t ®Õn c©n b»ng. ThÝ dô : XÐt c©n b»ng C(r) + CO2 (k) 2CO2 (k) ( H > 0) : lµ ph¶n øng thu nhiÖt + Khi ta t¨ng nång ®é CO trong hÖ th× c©n b»ng chuyÓn dÞch sang ph¶i ®Ó lµm gi¶m nång ®é CO trong hÖ. HoÆc khi gi¶m nång ®é CO2 c©n b»ng còng chuyÓn dÞch sang ph¶i ®Ó t¨ng nång ®é CO2 trong hÖ ®Ó ®¶m b¶o cho [CO 2 ]2 KC = = h»ng sè. [CO] Cßn khi thªm hay bít C th× c©n b»ng kh«ng thay ®æi v× l-îng C kh«ng cã mÆt trong biÓu thøc h»ng sè c©n b»ng. + Khi ta t¨ng ¸p suÊt cña hÖ th× c©n b»ng chuyÓn dÞch sang tr¸i ®Ó lµm gi¶m ¸p suÊt cña hÖ. + Khi t¨ng nhiÖt ®é, c©n b»ng chuyÓn dÞch sang ph¶i ®Ó t¨ng nång ®é CO2. Nguyªn lÝ chuyÓn dÞch c©n b»ng (Nguyªn lÝ L¬ Sa-t¬-li-ª) : “Mét ph¶n øng thuËn nghÞch ®ang ë tr¹ng th¸i c©n b»ng, khi chÞu mét t¸c ®éng bªn ngoµi nh- biÕn ®æi nång ®é, ¸p suÊt, nhiÖt ®é sÏ chuyÓn dÞch c©n b»ng theo chiÒu lµm gi¶m t¸c ®éng bªn ngoµi ®ã”. B. PhÇn bµi tËp I. BỘ GD & ĐT 7.1 Chän c©u ®óng trong c¸c c©u sau : A. Tèc ®é ph¶n øng lµ ®é biÕn thiªn sè mol cña mét chÊt trong c¸c chÊt ph¶n øng hoÆc s¶n phÈm trong mét ®¬n vÞ thêi gian. B. Tèc ®é ph¶n øng lµ ®é biÕn thiªn nång ®é cña mét trong c¸c chÊt ph¶n øng hoÆc s¶n phÈm trong mét ®¬n vÞ thêi gian. C. Tèc ®é ph¶n øng lµ ®é biÕn thiªn nång ®é cña c¸c chÊt trong c¸c chÊt ph¶n øng hoÆc s¶n phÈm trong mét ®¬n vÞ thêi gian. D. Tèc ®é ph¶n øng lµ ®é biÕn thiªn sè mol cña c¸c chÊt trong c¸c chÊt ph¶n øng hoÆc s¶n phÈm trong mét ®¬n vÞ thêi gian. 7.2 Chän ph-¬ng ¸n m« t¶ ®Çy ®ñ nhÊt c¸c yÕu tè ¶nh h-ëng ®Õn tèc ®é ph¶n øng. A. Nång ®é, nhiÖt ®é, chÊt xóc t¸c, ¸p suÊt. B. Nång ®é, nhiÖt ®é, chÊt xóc t¸c. C. Nång ®é, nhiÖt ®é, chÊt xóc t¸c, ¸p suÊt, tèc ®é khuÊy trén, khèi l-îng chÊt r¾n. D. Nång ®é, nhiÖt ®é, chÊt xóc t¸c, ¸p suÊt, tèc ®é khuÊy trén, diÖn tÝch bÒ mÆt chÊt r¾n. 7.3 Cho ph¶n øng hãa häc sau : 2HI H2 + I2 (1) KÕt luËn nµo sau ®©y lµ ®óng ®èi víi ph¶n øng hãa häc (1) : A. Tèc ®é ph¶n øng tõ tr¸i sang ph¶i t¨ng khi thªm HI vµo trong b×nh ph¶n øng. B. Tèc ®é ph¶n øng tõ tr¸i sang ph¶i t¨ng khi t¨ng ¸p suÊt chung cña hÖ. C. Tèc ®é ph¶n øng tõ tr¸i sang ph¶i kh«ng thay ®æi khi thªm hay bít HI vµo trong b×nh ph¶n øng. D. C¶ A vµ B. 7.4 Cho ph¶n øng hãa häc sau : A(r) + B(r) C (r) + D (r) KÕt luËn nµo sau ®©y lµ ®óng ®èi víi ph¶n øng hãa häc (1) ? Convert by TVDT 8 (1)

Thuviendientu.org
A. Tèc ®é ph¶n øng t¨ng khi thªm l-îng A, B vµo trong b×nh ph¶n øng. B. Tèc ®é ph¶n øng gi¶m khi t¨ng thªm l-îng chÊt C, D vµo trong b×nh ph¶n øng. C. Tèc ®é ph¶n øng t¨ng khi t¨ng ¸p suÊt chung cña hÖ. D. C¶ A, B, C ®Òu ®óng. P, xóc t¸c 7.5 Ph¶n øng tæng hîp amoniac 2N2(k) + 3H2(k) 2NH3(k) cã øng dông quan träng trong c«ng nghiÖp ho¸ chÊt. Tõ amoniac, ng-êi ta s¶n xuÊt ph©n ®¹m, axit nitric, thuèc næ… Hái tèc ®é cña ph¶n øng tæng hîp amoniac sÏ t¨ng bao nhiªu lÇn nÕu t¨ng nång ®é hi®ro lªn 2 lÇn khi nhiÖt ®é cña ph¶n øng ®-îc gi÷ nguyªn ? A. 2 lÇn. B. 4 lÇn. C. 8 lÇn. D. 16 lÇn. 7.6 Gi¶i thÝch t¹i sao nhiÖt ®é cña ngän löa axetilen ch¸y trong oxi cao h¬n nhiÒu so víi ch¸y trong kh«ng khÝ. 7.7 Khi tiÕp thªm cñi vµo bÕp löa ®Ó cho löa m¹nh h¬n, ta nªn chän ph-¬ng ¸n nµo sau ®©y ? A. Bá mét thanh cñi to vµo bÕp. B. ChÎ máng thanh cñi ra råi cho vµo bÕp. H·y chän mét trong hai ph-¬ng ¸n trªn vµ gi¶i thÝch cho sù lùa chän ®ã. Tõ ®ã, cã thÓ kÕt luËn tèc ®é ph¶n øng phô thuéc yÕu tè nµo ? 7.8 V× sao nguyªn liÖu cho nung v«i lµ ®¸ v«i vµ than ®¸ l¹i ph¶i ®Ëp ®Õn mét kÝch cì thÝch hîp, kh«ng ®Ó to qu¸ hoÆc nhá qu¸. 7.9 a) V× sao ®Ó nung g¹ch, ngãi ng-êi ta th-êng xÕp g¹ch, ngãi méc xen lÉn víi c¸c b¸nh than? b) Khãi tho¸t ra tõ lß nung g¹ch cã lµm « nhiÔm m«i tr-êng kh«ng ? V× sao ? 7.10 V× sao trong c¸c viªn than tæ ong, ng-êi ta t¹o ra c¸c hµng lç rçng ? Gi¶i thÝch v× sao khi nhãm lß than ng-êi ta ph¶i qu¹t giã vµo lß b»ng qu¹t tay hoÆc qu¹t m¸y, cßn khi ñ bÕp than, ng-êi ta ®Ëy n¾p lß than. 7.11 Cho ph¶n øng: A(k) + B(k) C(k) . Tèc ®é ph¶n øng ®-îc tÝnh theo ph-¬ng tr×nh : V = k.[A].[B]. Gi÷ nång ®é c¸c chÊt kh«ng ®æi trong c¸c thÝ nghiÖm sau: - Thùc hiÖn ph¶n øng trªn ë 398oC th× ph¶n øng sÏ kÕt thóc trong 1 phót 36 gi©y. - Thùc hiÖn ph¶n øng trªn ë 448OC th× ph¶n øng sÏ kÕt thóc trong 0 phót 3 gi©y. a) NÕu t¨ng nhiÖt ®é cña ph¶n øng lªn 10 C th× tèc ®é ph¶n øng t¨ng lªn bao nhiªu lÇn ? BiÕt r»ng k T2
0

k T2 .

T2 T1 10

( gäi lµ hÖ sè nhiÖt

cña ph¶n øng hay sè lÇn tèc ®é ph¶n øng t¨ng khi t¨ng nhiÖt ®é thªm 10 ®é). b) NÕu thùc hiÖn ph¶n øng trªn ë 378oC th× tèc ®é ph¶n øng sÏ t¨ng bao nhiªu lÇn so víi ph¶n øng ë 398oC vµ sÏ kÕt thóc trong thêi gian bao l©u ? 7.12 Ng-êi ta tiÕn hµnh x¸c ®Þnh tèc ®é ph¶n øng ë T(K) cña ph¶n øng : 2NO + 2H2 N2 + 2H2O Thu ®-îc c¸c sè liÖu thÝ nghiÖm nh- sau.

ThÝ nghiÖm

Nång ®é ®Çu cña NO (mol/lÝt)

Nång ®é ®Çu cña H2 (mol/lÝt)

Tèc ®é ®Çu cña ph¶n øng (mol.lit-1.s-1)

1 0,50 1,00 0,050 2 1,00 1,00 0,200 3 1,00 2,00 V 4 1,25 A 0,125 X¸c ®Þnh h»ng sè tèc ®é cña ph¶n øng (lit2.mol-2.s) vµ viÕt biÓu thøc tÝnh tèc ®é ph¶n øng trªn theo thùc nghiÖm ë T(K). Tèc ®é ph¶n øng trªn tÝnh theo biÓu thøc : V = k.[NO]a.[H2]b TÝnh c¸c gi¸ trÞ a vµ V. 7.13 Cho ph¶n øng ph©n huû khÝ A sau : Convert by TVDT A(k) 2B(k) + C(k) 9

Thuviendientu.org
XuÊt ph¸t tõ khÝ A nguyªn chÊt, trong b×nh kÝn vµ gi÷ nhiÖt ®é kh«ng ®æi trong thÝ nghiÖm. Sau thêi gian 10 phót, ¸p suÊt trong b×nh lµ 176mmHg vµ sau thêi gian rÊt dµi (ph¶n øng hoµn toµn) th× ¸p suÊt trong b×nh lµ 270mmHg. a) TÝnh ¸p suÊt ban ®Çu cña khÝ A. b) TÝnh ¸p suÊt riªng phÇn cña A sau 10 phót. 7.14 KhÝ N2O4 kÐm bÒn, bÞ ph©n li theo ph-¬ng tr×nh ho¸ häc sau : N2O4 2NO2 (1) BiÕt r»ng, t¹i thêi ®iÓm c©n b»ng tæng nång ®é cña c¸c chÊt trong hÖ lµ 0,001M. Khi kh¶o s¸t ë c¸c nhiÖt ®é kh¸c nhau, kÕt qu¶ thùc nghiÖm nh- sau : NhiÖt ®é (0C) 35 45 Khèi l-îng mol ph©n tö trung b×nh cña hçn hîp (g) 72,45 66,80 a) H·y x¸c ®Þnh ®é ph©n li cña N2O4 vµ tÝnh h»ng sè c©n b»ng cña ph¶n øng (1) ë c¸c nhiÖt ®é trªn. b) Ph¶n øng trªn lµ táa nhiÖt hay thu nhiÖt. 7.15 Cho 14,224g I2 vµ 0,112g H2 vµo b×nh cã dung tÝch 1,12 lit ë 400oC. Tèc ®é ®Çu cña ph¶n øng lµ Vo = 9.105 mol.lit-1.phót-1, sau mét thêi gian (thêi ®iÓm t) nång ®é mol [HI] lµ 0,04mol.lit-1 vµ khi ph¶n øng H2 + I2 2HI ®¹t c©n b»ng th× nång ®é [HI] = 0,06mol.lit-1. BiÕt tèc ®é ph¶n øng trªn ®-îc tÝnh theo biÓt thøc : VthuËn = kt. C I2 .C H2 ; VnghÞch = kn.CHI2. a) TÝnh h»ng sè tèc ®é cña ph¶n øng thuËn vµ ph¶n øng nghÞch. ViÕt ®¬n vÞ cña c¸c ®¹i l-îng tÝnh ®-îc. b) Tèc ®é t¹o thµnh HI t¹i thêi ®iÓm t lµ bao nhiªu ? 7.16 XÐt ph¶n øng : 2A + B  C + D. Tèc ®é ph¶n øng ®-îc tÝnh theo biÓu thøc : V = kt. C x .C y , trong ®ã kt lµ h»ng sè tèc ®é ph¶n øng theo ®¬n A B vÞ (thø nguyªn) mol-1.lit.s-1. KÕt qu¶ mét sè thÝ nghiÖm nh- sau: ThÝ NhiÖt ®é (oC) Nång ®é ®Çu Nång ®é ®Çu Tèc ®é ®Çu cña ph¶n nghiÖm cña A (mol/lÝt) cña B (mol/lÝt) øng (mol.lit-1.s-1) 1 25 0,25 0,75 4,0.10-4 2 25 0,75 0,75 1,2.10-3 3 55 0,25 1,50 6,4.10-3 X¸c ®Þnh gi¸ trÞ x (bËc ph¶n øng theo A), y (bËc cña ph¶n øng theo B) vµ h»ng sè tèc ®é k cña ph¶n øng ë 25oC. Tèc ®é ph¶n øng t¨ng bao nhiªu lÇn nÕu t¨ng nhiÖt ®é cña ph¶n øng tõ 25oC lªn 55oC ? 7.17 LuyÖn gang tõ quÆng, ng-êi ta sö dông ph¶n øng khö s¾t oxit b»ng cacbon monooxit (CO). T¹i sao trong thµnh phÇn cña khÝ lß cao cã CO ? A. Do lß x©y ch-a ®ñ ®é cao. B. Do thêi gian tiÕp xóc cña quÆng s¾t víi CO ch-a ®ñ. C. Do nhiÖt ®é cña ph¶n øng ho¸ häc ch-a ®ñ. D. Do ph¶n øng ho¸ häc lµ thuËn nghÞch. 7.18 Trong ph¶n øng oxi ho¸ SO2 thµnh SO3 dïng trong nhµ m¸y s¶n xuÊt axit sunfuric, ng-êi ta ®· sö dông nh÷ng biÖn ph¸p nµo sau ®©y ®Ó cã hiÖu qu¶ kinh tÕ cao nhÊt ? A. Lµm l¹nh hçn hîp c¸c chÊt ph¶n øng ®Ó c©n b»ng chuyÓn dÞch sang chiÒu thuËn, v× ph¶n øng to¶ nhiÖt. B. Dïng chÊt xóc t¸c V2O5 ®Ó t¨ng tèc ®é ph¶n øng. C. Dïng d- oxi ®Ó c©n b»ng chuyÓn sang chiÒu thuËn vµ chän nhiÖt ®é thÝch hîp. D. C¶ B, C ®Òu ®óng. 7.19 HiÖn nay, khi gi¸ nhiªn liÖu tõ dÇu má t¨ng cao (~ 70 USD/thïng dÇu th«), th× viÖc sö dông c¸c nhiªn liÖu thay thÕ lµ rÊt cÇn thiÕt. Trong c«ng nghiÖp, ®Ó ®iÒu chÕ khÝ than -ít, mét nhiªn liÖu khÝ, ng-êi ta thæi h¬i n-íc qua than ®¸ ®ang nãng ®á. Ph¶n øng ho¸ häc x¶y ra nh- sau : C (r) + H2O (k) CO(k) + H2 (k) H = 131kJ §iÒu kh¼ng ®Þnh nµo sau ®©y lµ ®óng ? 10 Convert by TVDT

Thuviendientu.org
A. T¨ng ¸p suÊt chung cña hÖ lµm c©n b»ng kh«ng thay ®æi. B. T¨ng nhiÖt ®é cña hÖ lµm c©n b»ng chuyÓn sang chiÒu thuËn. C. Dïng chÊt xóc t¸c lµm c©n b»ng chuyÓn sang chiÒu thuËn. D. T¨ng nång ®é hi®ro lµm c©n b»ng chuyÓn sang chiÒu thuËn. 7.20 H·y gi¶i thÝch r»ng ng-êi ta ®· lîi dông yÕu tè nµo ®Ó t¨ng tèc ®é ph¶n øng trong c¸c tr-êng hîp sau : a) Dïng kh«ng khÝ nÐn, nãng thæi vµo lß cao ®Ó ®èt ch¸y than cèc (trong s¶n xuÊt gang). b) Nung ®¸ v«i ë nhiÖt ®é cao (~ 900 - 950oC) ®Ó s¶n xuÊt v«i sèng. c) NghiÒn nguyªn liÖu tr-íc khi ®-a vµo lß nung ®Ó s¶n xuÊt clanhke (trong s¶n xuÊt xi m¨ng). 7.21 Ph¶n øng ho¸ häc tæng hîp amoniac : N2 + 3H2 2NH3 víi H < 0 §Ó t¨ng hiÖu suÊt cña qu¸ tr×nh tæng hîp amoniac, ng-êi ta tiÕn hµnh ph¶n øng ë 400 – 5000C, d-íi ¸p suÊt cao (100 – 150atm) vµ dïng s¾t ho¹t ho¸ xóc t¸c. H·y gi¶i thÝch. 7.22 ViÕt ph-¬ng tr×nh nhiÖt ho¸ häc cña ph¶n øng ph©n huû ®¸ v«i, biÕt r»ng ®Ó thu ®-îc 11,2g v«i sèng ta ph¶i cung cÊp mét l-îng nhiÖt lµ 28,92kJ. 7.23 Nªu nguyªn lÝ L¬ Sa-t¬-li-ª. Gi¶i thÝch c©u “C©n b»ng ho¸ häc lµ c©n b»ng ®éng”. Nªu nh÷ng ®iÓm cÇn l­u ý khi xÐt c¸c yÕu tè ¶nh h-ëng ®Õn chuyÓn dÞch c©n b»ng. 7.24 Ph¶n øng ®iÒu chÕ hi®ro clorua : H2 + Cl2 2HCl + 184,2kJ. a) §Ó lµm chuyÓn dÞch c©n b»ng theo h-íng t¹o ra nhiÒu hi®ro clorua h¬n, ta nªn t¸c ®éng vµo hÖ nh÷ng yÕu tè nµo ? Gi¶i thÝch. b) §Ó ®èt ch¸y hoµn toµn clo, ng-êi ta th-êng dïng d- 10% hi®ro so víi l-îng cÇn thiÕt. VËy ®Ó thu ®-îc 90m3 khÝ hi®ro clorua, ng-êi ta cÇn dïng bao nhiªu m3 hi®ro vµ clo? 7.25 Ng-êi ta tiÕn hµnh ph¶n øng hãa este sau ë nhiÖt ®é thÝch hîp : CH3COOH + C2H5OH CH3COOC2H5 + H2O (1) NÕu ban ®Çu lÊy 1mol CH3COOH vµ 1mol C2H5OH th× khi ®¹t ®Õn c©n b»ng thu ®-îc

2 mol este 3

CH3COOC2H5. a) Ng-êi ta cã thÓ thu ®-îc bao nhiªu mol este t¹i thêi ®iÓm c©n b»ng nÕu ban ®Çu lÊy 1mol CH3COOH vµ 2mol C2H5OH ? b) CÇn lÊy bao nhiªu mol CH3COOH cho t¸c dông víi 1 mol C2H5OH ®Ó hiÖu suÊt t¹o este ®¹t 75% ? 7.26 ë 500C, ®é ph©n li cña khÝ N2O4 thµnh khÝ NO2 b»ng 63% khi nång ®é ban ®Çu cña N2O lµ 10-2mol/lÝt. X¸c ®Þnh h»ng sè c©n b»ng KC, tÝnh ¸p suÊt chung cña hÖ vµ ¸p suÊt riªng phÇn cña c¸c chÊt t¹i thêi ®iÓm c©n b»ng nÕu cho 0,92g N2O4 vµo mét b×nh kÝn thÓ tÝch 2,0 lÝt kh«ng chøa kh«ng khÝ ë 50oC. 7.27 ë 1000K, ph¶n øng 2SO2 + O2 2SO3 cã h»ng sè c©n b»ng KP =
p2 SO
3

p O2 .p 2 SO 2

= 3,50. TÝnh ¸p

suÊt riªng lóc c©n b»ng cña SO2 vµ SO3 nÕu ¸p suÊt chung cña hÖ b»ng 1atm vµ ¸p suÊt c©n b»ng cña O2 b»ng 0,1atm. 7.28 C©n b»ng cña ph¶n øng NH4HS (r) NH3 (k) + H2S (k) ®-îc thiÕt lËp ë 2000C trong mét thÓ tÝch V. Ph¶n øng ®· cho lµ thu nhiÖt. Cho biÕt ¸p suÊt riªng cña NH3 sÏ thay ®æi thÕ nµo khi c©n b»ng ®-îc t¸i lËp sau khi : a) Thªm NH3 ; b) Thªm H2S ; c) Thªm NH4HS ; d) T¨ng nhiÖt ®é ; e) ¸p suÊt toµn phÇn t¨ng do thªm Ar vµo hÖ ; f) ThÓ tÝch b×nh t¨ng tíi 2V. 7.29 Ph¶n øng C(r) + CO2 (k) Convert by TVDT
p2 2CO (k) x¶y ra ë 1090K víi h»ng sè c©n b»ng KP = CO =10. p CO2

11

Thuviendientu.org
a) T×m hµm l-îng khÝ CO trong hçn hîp c©n b»ng, biÕt ¸p suÊt chung cña hÖ lµ 1,5atm. b) §Ó cã hµm l-îng CO b»ng 50% vÒ thÓ tÝch th× ¸p suÊt chung lµ bao nhiªu ? 7.30 Mét b×nh 5,0 lÝt chøa 1,0mol HI tån t¹i ë d¹ng khÝ ®-îc ®un nãng tíi 8000C. X¸c ®Þnh phÇn tr¨m ph©n li cña HI ë 8000C theo ph¶n øng : 2HI (k) BiÕt KC = 6,34. 10
–4

H2(k) + I2 (k).

7.31 Ng-êi ta tiÕn hµnh ph¶n øng PCl5 PCl3 + Cl2 víi 0,3mol PCl5 ; ¸p suÊt ®Çu lµ 1atm. Khi c©n b»ng ®-îc thiÕt lËp, ¸p suÊt ®o ®-îc b»ng 1,25atm (V,T = const). a) TÝnh ®é ph©n li vµ ¸p suÊt riªng cña tõng cÊu tö. b) ThiÕt lËp biÓu thøc liªn hÖ gi÷a ®é ph©n li vµ ¸p suÊt chung cña hÖ. 7.32 Ph¶n øng CO(K)+ Cl2 (K) COCl2 (K) ®-îc thùc hiÖn trong b×nh kÝn ë nhiÖt ®é kh«ng ®æi, nång ®é ban ®Çu cña CO vµ Cl2 b»ng nhau vµ b»ng 0,4mol/lÝt. TÝnh h»ng sè c©n b»ng cña ph¶n øng, biÕt r»ng khi hÖ ®¹t tíi c©n b»ng th× chØ cßn 50% l-îng CO ban ®Çu. Sau khi c©n b»ng ®-îc thiÕt lËp, ta thªm 0,1mol CO vµo 1 lÝt hçn hîp. TÝnh nång ®é c¸c chÊt lóc c©n b»ng míi thiÕt lËp. 7.33 TØ khèi h¬i cña s¾t(III) clorua khan so víi kh«ng khÝ ë nhiÖt ®é 4570C lµ 10,50 vµ ë 5270C lµ 9,60 v× tån t¹i c©n b»ng : 2FeCl3 (k) Fe2Cl6 (k). a) TÝnh % sè mol Fe2Cl6 ë hai nhiÖt ®é trªn t¹i thêi ®iÓm c©n b»ng. b) Ph¶n øng trªn lµ thu nhiÖt hay to¶ nhiÖt ? T¹i sao ? 7.34 Khi ®un nãng NO2 trong mét b×nh kÝn cã dung tÝch kh«ng ®æi ®Õn toC, cã c©n b»ng : 2NO2 2NO + O2 (c¸c chÊt ®Òu ë thÓ khÝ). TÝnh h»ng sè c©n b»ng KC cña ph¶n øng, biÕt nång ®é ®Çu cña NO2 lµ 0,3mol/lÝt, nång ®é O2 lóc c©n b»ng lµ 0,12mol/lÝt. 7.35 Trong mét b×nh kÝn cã dung tÝch kh«ng ®æi, ng-êi ta thùc hiÖn ph¶n øng : N2 + 3H2 2NH3 ë nhiÖt ®é thÝ nghiÖm, khi ph¶n øng ®¹t tíi c©n b»ng ta cã pN2 = 0,38atm ; pH2 = 0,4atm ; pNH3 = 2atm. TÝnh KP. Hót bít H2 ra khái b×nh mét l-îng cho ®Õn khi ¸p suÊt riªng phÇn cña N2 ë tr¹ng th¸i c©n b»ng míi lµ 0,45atm th× dõng l¹i. TÝnh ¸p suÊt riªng phÇn cña H2 vµ NH3 ë tr¹ng th¸i c©n b»ng míi, biÕt r»ng nhiÖt ®é cña ph¶n øng kh«ng ®æi. 7.36 N¹p a mol O2 vµ 2a mol SO2 ë 100oC, ¸p suÊt P =10atm (cã xóc t¸c lµ V2O5) vµo b×nh. Nung nãng b×nh lªn mét thêi gian sau ®ã lµm nguéi vÒ 100oC ®­îc hçn hîp khÝ A, ¸p suÊt trong b×nh lóc nµy lµ P’. TÝnh P’ vµ dA/H2 theo hiÖu suÊt ph¶n øng. P’ vµ dA/H2 cã gi¸ trÞ trong kho¶ng nµo ? NÕu hiÖu suÊt ph¶n øng nµy lµ 60% th× cÇn thªm bao nhiªu mol O2 vµo hçn hîp ®Ó ®¹t hiÖu suÊt lµ 90% ? 7.37 ë 600K, ph¶n øng H2(k) + CO2(k) H2O(k) + CO(k) cã nång ®é c©n b»ng cña H2, CO2, H2O vµ CO lÇn l-ît b»ng 0,600 ; 0,459 ; 0,500 vµ 0,42mol/lÝt. a) T×m KC, Kp cña ph¶n øng. b) NÕu l-îng ban ®Çu cña H2 vµ CO2 b»ng nhau vµ b»ng 1mol ®-îc ®Æt vµo b×nh 5 lÝt th× nång ®é c©n b»ng c¸c chÊt lµ bao nhiªu ? II. Trắc nghiệm tham khảo C©u hái tr¾c nghiÖm kh¸ch quan: c©n b»ng hãa häc 1. Ph¶n øng tæng hîp NH3 theo ph-¬ng tr×nh ho¸ häc : N2 + 3H2 2NH3 H<0 B. t¨ng nhiÖt ®é. §Ó c©n b»ng chuyÓn rêi theo chiÒu thuËn cÇn C. gi¶m nhiÖt ®é. H>0 D. A vµ C. A. t¨ng ¸p suÊt.

2. Ph¶n øng s¶n xuÊt v«i : CaCO3 (r) € CaO (r) + CO2 (k) Convert by TVDT 12

Thuviendientu.org
BiÖn ph¸p kÜ thuËt t¸c ®éng vµo qu¸ tr×nh s¶n xuÊt ®Ó t¨ng hiÖu suÊt ph¶n øng lµ A. t¨ng nhiÖt ®é. B. t¨ng ¸p suÊt. C. gi¶m ¸p suÊt. D. A vµ C. 3. Ph¶n øng s¶n xuÊt v«i : CaCO3(r) € CaO(r) + CO2(k) H > 0 H»ng sè c©n b»ng Kp cña ph¶n øng phô thuéc vµo A. ¸p suÊt cña khÝ CO2. B. khèi l-îng CaCO3. C. khèi l-îng CaO. D. chÊt xóc t¸c. 4. Cho c©n b»ng : 2NO2 € N2O4 : C. mµu n©u nh¹t dÇn. 5. Khi t¨ng ¸p suÊt cña hÖ ph¶n øng : A. chuyÓn rêi theo chiÒu thuËn. C. kh«ng chuyÓn dÞch. 6. Cho c©n b»ng ho¸ häc : N2 + O2 € A. t¨ng nhiÖt ®é.
2

Ho = 58,04 kJ Nhóng b×nh ®ùng hçn hîp NO2 vµ N2O4 vµo n-íc ®¸ th× B. mµu n©u ®Ëm dÇn. D. hçn hîp cã mµu kh¸c. CO +H2O € CO2 + H2 th× c©n b»ng sÏ B. chuyÓn rêi theo chiÒu nghÞch. D. chuyÓn rêi theo chiÒu thuËn råi c©n b»ng. 2NO N2O4 (k) € H>0 §Ó thu ®-îc nhiÒu khÝ NO, ng-êi ta : C. gi¶m nhiÖt ®é. 2NO2 (k) lµ B.
K NO2 N O
2 4

A. hçn hîp vÉn gi÷ nguyªn mµu nh- ban ®Çu.

B. t¨ng ¸p suÊt.

D. gi¶m ¸p suÊt.

7. H»ng sè c©n b»ng cña ph¶n øng : A.
K NO2 N 2 O4

C.

K

NO2 N 2 O4
1 2

D. KÕt qu¶ kh¸c.

8. H»ng sè c©n b»ng KC cña mét ph¶n øng x¸c ®Þnh chØ phô thuéc vµo A. nång ®é cña c¸c chÊt. 9. ChÊt xóc t¸c lµ A. chÊt lµm t¨ng tèc ®é ph¶n øng. B. chÊt kh«ng thay ®æi khèi l-îng tr-íc vµ sau ph¶n øng. C. chÊt lµm thay ®æi tèc ®é ph¶n øng, nh-ng khèi l-îng kh«ng thay ®æi sau khi ph¶n øng kÕt thóc. D. C¶ A, B, vµ C. 10. Chän ®¸p ¸n ®óng cho c¸c c©u sau : A. nhiÖt ®é vµ B a) Cho ph¶n øng ho¸ häc : A+ B C + D D. nång ®é A YÕu tè nµo kh«ng ¶nh h-ëng ®Õn tèc ®é ph¶n øng ? C. nång ®é C vµ D B. chÊt xóc t¸c B. hiÖu suÊt ph¶n øng. C. nhiÖt ®é ph¶n øng. D. ¸p suÊt.

b) T×m mÖnh ®Ò ®óng : A. §Ó t¨ng tèc ®é ph¶n øng cÇn thay ®æi c¸c yÕu tè nhiÖt ®é, ¸p suÊt, xóc t¸c cho phï hîp. B. §Ó t¨ng tèc ®é ph¶n øng cÇn thay ®æi yÕu tè nång ®é chÊt tham gia hoÆc t¹o thµnh cho phï hîp. C. CÇn ph¶i thay ®æi tÊt c¶ c¸c yÕu tè liªn quan ®Õn ph¶n øng nh- nhiÖt ®é, ¸p suÊt, xóc t¸c, nång ®é mét c¸ch phï hîp. D. Cã thÓ thay ®æi mét sè hoÆc tÊt c¶ c¸c yÕu tè liªn quan ®Õn ph¶n øng tuú theo tõng ph¶n øng. Convert by TVDT 13

Thuviendientu.org
11. Chän ®¸p ¸n ®óng cho c¸c c©u sau : a) H»ng sè c©n b»ng cña ph¶n øng phô thuéc vµo A. nång ®é b) XÐt c©n b»ng : A. K =
NH 3 N
2

C. nhiÖt ®é N2(k) + 3H2(k) B. K =
2

B. ¸p suÊt 2NH3(k)
NH3
2 3

D. chÊt xóc t¸c

BiÓu thøc h»ng sè c©n b»ng cña ph¶n øng lµ C. K =
N 2 . H2 NH
3

. H

D. K =

N 2 . H2 NH3
2

3

N 2 . H2

12. Trong c¸c c©u sau, c©u nµo ®óng ? C©u nµo sai ? a) H»ng sè c©n b»ng tØ lÖ nghÞch víi nhiÖt ®é. b) Ph¶n øng mét chiÒu kh«ng cã h»ng sè c©n b»ng. c) Dïng chÊt xóc t¸c cã thÓ lµm t¨ng h»ng sè c©n b»ng. d) Khi thay ®æi nång ®é c¸c chÊt, sÏ lµm thay ®æi h»ng sè c©n b»ng. e) Khi thay ®æi hÖ sè c¸c chÊt trong mét ph¶n øng, h»ng sè c©n b»ng K thay ®æi. 13. Trong c¸c c©u sau, c©u nµo ®óng ? C©u nµo sai ? A. BÕp than ®ang ch¸y trong nhµ cho ra ngoµi trêi l¹nh sÏ ch¸y chËm h¬n. B. Sôc CO2 vµo dung dÞch Na2CO3 trong ®iÒu kiÖn ¸p suÊt thÊp khiÕn ph¶n øng nhanh h¬n. C. NghiÒn nhá CaCO3 gióp ph¶n øng nung v«i diÔn ra dÔ dµng h¬n. D. Dïng MnO2 trong qu¸ tr×nh nhiÖt ph©n KClO3 sÏ thu ®-îc nhiÒu O2 h¬n. 14. a) Cho c©n b»ng ho¸ häc sau : H2 (k) + I2 (k) 2HI (k)

YÕu tè nµo sau ®©y kh«ng ¶nh h-ëng ®Õn c©n b»ng cña hÖ ? A. Nång ®é H2 b) XÐt c¸c c©n b»ng sau : 2SO2(k) + O2(k) 2SO3(k) 2SO3(k) (1) (3) D. K1 = (K2)2 = (K3) SO2(k) + B. Nång ®é I2 C. ¸p suÊt D. NhiÖt ®é

1 O2(k) 2

SO3 (k)

(2)

2SO2(k) + O2(k)

Gäi K1, K2, K3 lµ h»ng sè c©n b»ng øng víi c¸c tr-êng hîp (1), (2), (3) th× biÓu thøc liªn hÖ gi÷a chóng lµ : A. K1 = K2 = K3 15. a) XÐt c©n b»ng :
Fe
2

B. K1 = K2 = (K3) Fe2O3 (r) + 3CO (k)
3 2 3

C. K1 = 2K2 = (K3)

2Fe (r) + 3CO2 (k) BiÓu thøc h»ng sè c©n b»ng cña hÖ lµ :
Fe O . CO
3 3 2 2 3

. CO
3

A. K =
2

B. K =

Fe O . CO

Fe

2

C. K =

CO CO
2

3 3

CO
D. K =

3 2 3

. CO

CO

b) XÐt c©n b»ng : C (r) + CO2 (k) hÖ ? A. Khèi l-îng C

2CO (k)

YÕu tè nµo sau ®©y kh«ng ¶nh h-ëng tíi c©n b»ng cña D. NhiÖt ®é

B. Nång ®é CO2 C. ¸p suÊt

16.Điền vào các khoảng trống trong câu sau bằng các cụm từ thích hợp : 14 Convert by TVDT

Thuviendientu.org
“Tốc độ phản ứng là đại lượng đặc trưng cho ...(1)... của một trong các chất phản ứng hoặc sản phẩm trong ...(2)...” A.(1) biến thiên nồng độ (2) một đơn vị thời gian C.(1) sự hình thành (2) một khoảng thời gian B.(1) biến thiên lượng chất D.(1) nồng độ mất đi (2) phản ứng (2) một giây

17.Cho phản ứng A + B C. Nếu ban đầu nồng độ của A bằng 0,10 M và nồng độ sau 25 phút là 0,0967 M thì tốc độ trung bình của phản ứng trong thời gian này bằng : A1,32.10–4 M–1.phút–1 B.0,4.10–4 M–1.phút–1 C38,7.10–4 M–1.phút–1 D–1,32.10–4 M–1.phút–1 18.Các phát biểu sau là đúng (Đ) hay sai (S) ? (1) Khi đốt củi, nếu thêm một ít dầu hỏa lửa sẽ cháy to hơn. Như vậy, dầu hỏa đóng vai trò xúc tác cho quá trình này. (2) Để thực phẩm tươi lâu, người ta dùng phương pháp bảo quản lạnh. Ở nhiệt độ thấp, quá trình phân hủy các chất diễn ra chậm hơn. (3) Trong quá trình làm sữa chua, lúc đầu người ta phải pha sữa trong nước ấm và thêm men lactic là để tăng tốc độ quá trình gây chua. Sau đó làm lạnh để kìm hãm quá trình này. (4) Tùy theo phản ứng mà có thể dùng một, một số hoặc tất cả yếu tố để tăng tốc độ phản ứng. (5) Nhiệt độ của ngọn lửa axetilen cháy trong không khí cao hơn nhiều so với cháy trong oxi. 19.Tác động nào dưới đây KHÔNG ảnh hưởng đến vận tốc phản ứng phân hủy CaCO3. CaCO3 (r) A. Đun nóng B. Thêm đá vôi CaO (r) + CO2 (k) D. Nghiền mịn đá vôi C. Đập nhỏ đá vôi

20.Cho 6 gam kẽm hạt vào một cốc đựng dung dịch H2SO4 4M ở nhiệt độ thường. Tác động nào sau đây KHÔNG làm tăng vận tốc của phản ứng ? B. Thay 6 g kẽm hạt bằng 6 g kẽm bột C. Tiến hành ở nhiệt độ 50 C
o

C . Dùng H2SO4 5M thay H2SO4 4M D. Tăng thể tích H2SO4 4M lên gấp đôi

21.Nếu chia một mẩu đá vôi hình cầu có thể tích 10,00 cm3 thành tám mẩu đá vôi hình cầu thể tích bằng 1,25 cm3 thì tổng điện tích mặt cầu tăng bao nhiêu lần ? D. 2 lần B. 4 lần C. 8 lần D. 16 lần 22.Điền vào khoảng trống trong câu sau bằng cụm từ thích hợp : “Cân bằng hóa học là trạng thái của phản ứng thuận nghịch khi tốc độ phản ứng thuận ... tốc độ phản ứng nghịch”. A. lớn hơn B. bằng C. nhỏ hơn D. khác 23.Điền vào khoảng trống trong câu sau bằng các cụm từ thích hợp : “Cân bằng hóa học là cân bằng …(1)… vì tại cân bằng phản ứng …(2)…”. B. (1) tĩnh ; (2) dừng lại C. (1) tĩnh ; (2) tiếp tục xảy ra Convert by TVDT C. (1) động ; (2) dừng lại D. (1) động ; (2) tiếp tục xảy ra 15

Thuviendientu.org
24.Hằng số cân bằng K của phản ứng chỉ phụ thuộc vào D. nhiệt độ E. sự biến đổi chất C. sự biến đổi vận tốc phản ứng. 26.Xét phản ứng : C (r) + H2O (k)  CO (k) + H2 (k) F. Giảm nhiệt độ. B.Tăng áp suất. C. Thêm cacbon.
H 131 kJ

B..nồng độ.

C.xúc tác.

D.kích thước hạt.

25.Sự phá vỡ cân bằng cũ để chuyển sang một cân bằng mới do các yếu tố bên ngoài tác động được gọi là B..sự chuyển dịch cân bằng. D.sự biến đổi hằng số cân bằng.

Yếu tố nào dưới đây làm phản ứng trên chuyển dịch theo chiều thuận ? D. Lấy bớt H2 ra. 27.Trong các phản ứng dưới đây phản ứng nào sẽ chuyển dời theo chiều thuận khi giảm nhiệt độ hoặc tăng áp suất. A. COCl2 (k)  CO (k) + Cl2 (k) B. CO (k) + H2O (k)  CO2 (k) + H2 (k) C. 2SO3 (k)  2SO2 (k) + O2 (k) D. 4HCl (k) + O2 (k)  2H2O (k) + 2Cl2 (k) 28.Phát biểu nào dưới đây là đúng ? A. Có thể tăng hiệu suất phản ứng nung đá vôi bằng cách tăng nồng độ đá vôi. B. Có thể tăng hiệu suất phản ứng tổng hợp NH3 ( H của phản ứng. D. Mọi phản ứng đều tăng hiệu suất khi sử dụng xúc tác. 29.Trong các tác động dưới đây, tác động nào không làm tăng hiệu suất phản ứng tổng hợp NH3 N2 (k) + 3H2 (k)  2NH3 (k) A. Giảm nhiệt độ. B. Giảm áp suất
H 92 kJ/mol

H = +113 kJ H = –41,8 kJ H = +192 kJ H = –112,8 kJ

92 kJ/mol) từ N2 và H2 bằng cách giảm nhiệt độ

C. Có thể tăng hiệu suất phản ứng tổng hợp HI (k) từ H2 (k) và I2 (k) bằng cách tăng áp suất.

.C. Tăng nồng độ N2 hoặc H2.

D. Giảm nồng độ NH3.

30.Xác định hằng số cân bằng của phản ứng sau ở 430 oC : H2 (k) + I2 (k)  2HI (k) Biết [H2] = [I2] = 0,107M và [HI] = 0,786M A. 0,019 B. 7,346 C. 53,961 D. 68,652 31.Cho biết phản ứng sau : H2O (k) + CO (k)  H2 (k) + CO2 (k) ở 700 C hằng số cân bằng K = 1,873. Tính nồng độ H2O và CO ở trạng thái cân bằng, biết rằng hỗn hợp ban đầu gồm 0,300 mol H2O và 0,300 mol CO trong bình 10 lít ở 700 oC. A. 0,01733M B. 0,01267M C. 0,1733M ở 730 oC là 2,18.106. 16 D. 0,1267M 32.Hằng số cân bằng của phản ứng : H2(k) + Br2 (k)  2HBr (k) Convert by TVDT
o

Thuviendientu.org
Cho 3,20 mol HBr vào trong bình phản ứng dung tích 12,0 lít ở 730 oC. Tính nồng độ của H2, Br2 và HBr ở trạng thái cân bằng. A. M B. C. D. 33.Iot bị phân hủy bởi nhiệt theo phản ứng sau : I2 (k)  2I (k) ở 727 oC hằng số cân bằng là 3,80.10–5. Cho 0,0456 mol I2 vào trong bình 2,30 lít ở 727 oC. Tính nồng độ I2 và I ở trạng thái cân bằng. A. B. C. D AXIT – BAZƠ & PHẢN ỨNG TRAO ĐỔI I. CÔNG THỨC 1. Công thức tính số mol. m (1) n M V0 (2) n 22,4 (3) n C M .V P.V PV (4) n 22,4 RT 273 t 273 N (5) n 6,02.1023 2. Công thức tính nồng độ. (1) Nồng độ phần trăm. m ct C% 100% m dd (2) Nồng độ mol/l n CM Vd d (3) Mối quan hệ giữa C và CM 10d C M C. M 3. Qui tắc đường chéo. (1) Đối với nồng độ %.
m1 ddA C1 C m2 ddA C2 C1-C C-C2 m1 m2 = C - C2 C1- C

(2) Đối với nồng độ mol/l.
V1 V2 ddA CM1 C ddA CM2 CM1 - CM CM - CM2 V1 V2 = CM - CM2 CM1 - CM

(3) Đối với hỗn hợp. II. BẢNG TÍNH TAN TT Chất 1 Axit 2 Bazơ 3 Muối clorua Cl Convert by TVDT

Tan Hầu hết NaOH, KOH, Ca(OH)2, Ba(OH)2 Hầu hết 17

Không tan H2SiO3 Hầu hết AgCl, PbCl2

Thuviendientu.org
4 5 Muối sunfat SO 2 4 Hầu hết BaSO4, PbSO4, CaSO4 Tất cả Muối nitrat NO 3 6 Muối sunfua Muối của kim loại kiềm và amoni Hầu hết 7 Muối sunfit Muối của kim loại kiềm và amoni Hầu hết 8 Muối cacbonat Muối của kim loại kiềm và amoni Hầu hết 9 Muối photphat Muối của kim loại kiềm và amoni Hầu hết 10 Muối của kim loại Tất cả kiềm và amoni III. SỰ ĐIỆN LY 1. Sự điện li là gì? Sự điện ly là quá trình phân li thành các ion. 2. Chất điện ly là gì? Những chất tan trong nước phân li ra ion được gọi là những chất điện li. 3. Axit, bazơ và muối là những chất điện li. Chất điện li Cation Anion Axit H+ + gốc axit Bazơ Ion dương kim loại + OHMuối Ion dương kim loại + Gốc axit IV. PHÂN LOẠI CÁC CHẤT ĐIỆN LI 4. Độ điện li Độ điện li của chất điện ly là tỉ số giữa số phân tử phân li ra ion (n) và tổng số phân tử hoà tan (n0). n C n o C0 5. Chất điện li mạnh và chất điện li yếu a. Chất điện li mạnh. Là chất điện li mạnh là chất khi tan trong nước, các phân tử hoà tan đều phân li ra ion. Chất điện li mạnh có = 1, đó là - Các axit mạnh: , HNO3, H2SO4, HCl, HBr, HI, HClO3, HClO4 … - Các bazơ mạnh: NaOH, KOH, Ba(OH)2 … - Hầu hết các muối. - Trong phương trình điện li dùng mũi tên một chiều. HCl H Cl
H 2SO 4 NaOH Ba OH
2

2H Na Ba
2

SO 2 4 OH 2OH
2 CO 3

Na 2 CO 3 Al 2 SO 4
3

2 Na 2Al 3

3SO 2 4

-

Tổng quát: A x By xA n yBm Với n là số điện tích của A, m là số điện tích của B. b. Chất điện li yếu Chất điện li yếu là chất khi tan trong nước chỉ có một phần số phân tử hoà tan phân li ra ion, phần còn lại vẫn tồn tại dưới dạng phân tử trong dung dịch. Chất điện li yếu có 0 < < 1 Chất điện ly yếu thường là: 18

Convert by TVDT

Thuviendientu.org
Các axit yếu, như: CH3COOH, HClO, H2S, HF, H2SO3, H2CO3 … Các bazơ yếu: Bi(OH)2, Mg(OH)2 … Trong phương trình điện li dùng mũi tên hai chiều. Phương trình điện li HNO2: HNO 2 H NO2 Phương trình điện li H2S: H 2S H HS

-

-

V. 1. 2. a.

b.

c.

d.

3.

HS H S2 Sự điện ly của chất điện ly yếu là quá trình thuận nghịch. Cân bằng điện li cũng là cân bằng động Ví dụ: Xét cân bằng: HNO 2 H NO2 Nếu tăng nồng độ H+ thì cân bằng chuyển dịch theo chiều nghịch. Khi pha loãng dung dịch, độ điện li của các chất đều tăng. AXIT, BAZƠ VÀ MUỐI Định nghĩa theo thuyết A-rê-ni-ut Axit là những chất khi tan trong nước phân li ra cation H+ Bazơ là những chất khi tan trong nước cho ra anion OH-. Hidroxit lưỡng tính là những hidroxit khi tan trong nước có thể phân li như axit, vừa có thể phân li như bazơ. Định nghĩa theo thuyết Bron-stêt. Axit là những chất nhường proton (H+) - Nếu M(OH)n là bazơ yếu thì Mn+ là axit: NH 4 , Al 3 , Fe3 … - HSO4- là axit chứ không phải lưỡng tính. - Các oxit axit: CO2, SO3, SO2 … Bazơ là những chất nhận proton (H+) 2 2 2 - Nếu HnA là axit yếu thì An- là một bazơ: CO 3 , S2 , SO 3 , CO 3 , PO 3 4 Các oxit hay hidroxit bazơ đều là bazơ. Chất lưỡng tính là chất vừa có khả năng cho vừa có khả năng nhận H+. - Các hidroxit lưỡng tính: Al(OH)3, Zn(OH)2 - Muối axit của axit yếu: HCO3-, HS- H2PO3- … - Một số chất khác như: H2O (NH4)2CO3, ure đều là chất lưỡng tính. Chất trung tính là chất, không có khả năng cho nhận H+ - Gốc axit của axit mạnh đều là trung tính, - Ion kim loại của bazơ mạnh đều là chất trung tính. Hằng số phân li axit và bazơ a. Hằng số phân ly axit. H CH3COO+ Ví dụ: CH3COOH CH3COO + H có K a CH3COOH b. Hằng số phân li bazơ NH 4 OH Ví dụ: NH3 + H2O NH 4 + OH- có K b NH3 Công thức tính gần đúng: Đối với axit yếu: Ka H H KaC α C C Đối với bazơ yếu:
19

Convert by TVDT

Thuviendientu.org
OH K bC α OH C Kb C

4. Muối a. Định nghĩa: b. Muối axit và muối trung hoà: Muối axit là muối mà gốc axit còn hidro có khả năng tách ra H+ còn muối trung hoà không có H+ như thế. NaHCO3 là muối axit CH3COONa là muối trung hoà. c. Sự phân li của muối trong nước: Đối với muối bình thường: Fe 2 SO 4 3 2Fe 3 3SO 2 4 Đối với muối axit: NaHCO 3 Na HCO 3
2 HCO 3 H CO 3 Đối với muối kép: NaCl.KCl Na K 2Cl Đối với phức chất: Ag NH3 2 Cl Ag NH3 2

Cl

Ag 2 NH 3 Ag NH3 2 VI. SỰ PHÂN LY CỦA NƯỚC 1. Nước là chất điện li rất yếu 2. Tích số ion của nước. Ở 250C, [H+][OH-]= 1,0.10-14 3. Ý nghĩa của tích số ion của nước. Môi trường trung tính: [H+]= 10-7 Môi trường axit: [H+]>10-7 Môi trường bazơ: [H+]<10-7 VII. pH 1. Logarit a. lgN = x 10x = N x b. lg10 = x c. lgM.N = lgM + lgN M lg M lg N d. lg N 2. Công thức tính pH pH lg H Ví dụ: Tính pH của dung dịch HCl 10-3M HCl H+ + Cl+ [H ]= 10-3 M pH lg 10 3 3 pOH lg OH Trong dung dịch bất kì ở 250C: pH + pOH = 14 Tính pH của dung dịch NaOH 0,01M NaOH Na+ + OH[OH-]=10-2 M

Convert by TVDT

20

Thuviendientu.org
pOH lg 10 2 pH = 14 – 2 = 12 VIII. CHẤT CHỈ THỊ AXIT – BAZƠ 1. Quỳ Đỏ: pH 6 Tím 6 < pH < 8 Xanh pH 8 2. Phenolphtalein Không màu: pH < 8,3 Hồng: pH 8,3 IX. PHẢN ỨNG TRAO ĐỔI ION TRONG DUNG DỊCH CHẤT ĐIỆN LI 1. Điều kiện xảy ra phản ứng trao đổi ion trong dung dịch. a. Phản ứng tạo thành chất kết tủa. Cho dung dịch AgNO3 vào dung dịch HCl AgNO 3 HCl AgCl HNO3
Ag
_ NO3

2

H

Cl

AgCl

H

NO3

Ag Cl AgCl Cho dung dịch BaCl2 vào dung dịch Na2CO3 BaCl 2 Na 2CO3 BaCO3 2 NaCl

Ba 2
2

2Cl
2 3

2 Na

2 CO3

BaCO3

2 Na

2Cl

Ba CO BaCO3 Cho dung dịch FeCl3 vào dung dịch NaOH FeCl3 3NaOH Fe(OH)3 3NaCl Fe3 3Na 3OH _ Fe(OH)3 3Na 3Cl Fe3 3OH Fe OH 3 b. Phản ứng tạo thành chất điện li yếu Cho dung dịch HCl vào dung dịch NaOH HCl NaOH NaCl H 2O
H Cl Na OH Na Cl H 2O H OH _ H 2O Cho dung dịch Na2HPO4 vào dung dịch HCl Na 2 HPO4 2HCl 2 NaCl H 3PO4
2 Na HPO2 4 2H 2Cl 2 Na 2Cl H 3PO4 2H HPO2 H 3PO4 4 c. Phản ứng tạo thành chất khí. Cho dung dịch Na2CO3 vào dung dịch H2SO4 Na 2CO3 H 2SO 4 Na 2SO 4 CO 2 H 2O

2 Na

2 CO3

2H

SO 2 4

2 Na

SO 2 4

CO 2

H 2O

2 CO3 2H CO 2 H 2O 2. Phản ứng thuỷ phân của muối

Convert by TVDT

21

Thuviendientu.org
a. Khái niệm sự thuỷ phân của muối: Phản ứng trao đổi giữa muối hoà tan và nước là phản ứng thuỷ phân của muối. b. Phản ứng thuỷ phân: Ví dụ: Viết phương trình thuỷ phân muối CH3COONa. CH 3COONa CH 3COO - Na
CH 3COO - +HOH CH 3COO _ OH OH- được giải phóng, nên môi trường có pH > 7. Ví dụ 2. Viết phương trình thuỷ phân Al2(SO4)3 Al2(SO4)3 2Al 3 3SO 2 4

Al3+ + HOH Al OH H + H giải phóng nên môi trường có pH < 7. Muối tạo bởi Môi trường Axit mạnh Bazơ mạnh Trung tính Axit mạnh Bazơ yếu Axit Axit yếu Bazơ mạnh Kiềm X. MỘT SỐ DẠNG TOÁN 1. Dạng toán phản ứng trung hoà: Phản ứng giữa dung dịch axit và dung dịch bazơ. Phương trình ion thu gọn: H+ + OHH2O Trung hoà: n H n OH Tổng khối lượng muối bằng tổng khối lượng các ion. 2. Dạng toán bảng T a. CO2 tác dụng với dung dịch kiềm
2

pH pH = 7 pH < 7 pH > 7

OHOH2OHCO2 + CO2 HCO3CO32- + H2O CO2 HCO3HCO3CO2 CO321 2

HCO3CO32-

CO32OH-

b. SO2 tác dụng với dung dịch kiềm: c. H2S tác dụng với dung dịch kiềm d. H3PO4 tác dụng với dung dịch kiềm 3. Dạng toán đồ thị a. CO2 tác dụng với dung dịch Ca(OH)2 CaCO3
Ca(OH)2: a mol CaCO3: CO2 x mol x mol 0 x (2a-x) 2a

2a-x mol

CO2

b. Dung dịch kiềm tác dụng với muối kẽm.

Convert by TVDT

22

Thuviendientu.org
Zn2+: a mol Zn(OH)2 OHx mol 2x mol 2x 4a-2x nOHnZn(OH)2

4a-2x mol

c. Dung dịch kiềm tác dụng với muối nhôm:

Convert by TVDT

23

Thuviendientu.org
BÀI TẬP 1. Chất nào sau đây không dẫn điện được: A. KCl rắn, khan. B. KOH nóng chảy. C. MgCl2 nóng chảy. D. HI trong dung dịch nước. 2. Chất nào dưới đây không phân ly ra ion khi hoà tan trong nước ? A. MgCl2, B. HClO3, C. C6H12O6 (glucozơ), D. Ba(OH)2. 3. Dung dịch chất nào sau đây không dẫn điện được ? A. HCl trong benzen B. Ca(OH)2 trong nước C. CH3COONa trong nước D. NaHSO4 trong nước. 4. Chất điện ly mạnh có độ điện ly: A. = 0 B. = 1 C. < 1 D. 0 < < 1 5. Chất điện ly yếu có độ điện ly: A. = 0 B. = 1 C. 0 < < 1 D. < 0 6. Một dung dịch có [OH-] = 2,5.10-10M. Môi trường của dung dịch là: A. Axit B. kiềm C. trung tính D. không xác định được 7. Một dung dịch có OH 4,210 3 , đánh giá nào sau đây là đúng ? A. pH = 3,0 B. pH < 3,0 C. pH = 4,0 D. pH > 4,0. 8. Một dung dịch có pH = 5, đánh giá nào sau đây là đúng ? A. H 2.10 5 B. H 5,0.10 4 C. H 1,0.10 5 D. H 1,0.10 4 9. CH3COOH cos Ka = 1,75.10-5 và HNO2 có Ka = 4,0.10-4. Nếu hai axit có nồng độ mol bằng nhau và ở cùng nhiệt độ, khi quá trình phân li ở trạng thái cân bằng, đánh giá nào dưới đây là đúng ? A. [H] CH3COOH [H] HNO2 B. [H] CH3COOH [H] HNO2 C. pH CH3COOH pH HNO 2 Convert by TVDT 24

Thuviendientu.org
D. [CH3COO- ] > NO 2 [CH 3COO ] [ NO2 ] 10. Đối với dung dịch axit yếu HNO2 0,10M, nếu bỏ qua sự điện li của nước thì đánh giá nào sau đây là đúng: A. pH > 1,0 B. pH = 1,0 C. H NO 2 D. H NO 2 11. Đối với dung dịch axit mạnh HNO3 0,10M, nếu bỏ qua sự điện li của nước thì đánh giá nào sau đây là đúng: A. pH < 1,0 B. pH >1,0 [H ] [ NO3 ] C. [H ] [ NO3 ] D. [H ] [ NO3 ] 12. Khi pha loãng, độ điện li của CH3COOH: A. tăng B. giảm C. không đổi D. có thể tăng, có thể giảm. 13. Ion nào cho dưới đây là axit theo thuyết Bronsted? A. SO 2 4 2 B. Zn C. NO 3
2 D. SO 3 14. Ion nào cho dưới đây là bazơ theo thuyết Bronsted? A. Cu 2 B. Fe 3 C. BrO D. Ag 15. Ion nào cho dưới đây là lưỡng theo thuyết Bronsted? A. Fe 2 B. Al 3 C. HS D. Cl 16. Dung dịch HNO2 0,10M (Ka = 4,0.10-4) có [H+] bằng: A. 6,3.10-3 M B. 6,3.10-4 M C. 4,0. 10-5 M D. 4,0.10-3 17. Dung dịch chất nào dưới đây có môi trường kiềm? A. AgNO3 B. NaClO3 C. K2CO3 D. SnCl2 18. Dung dịch chất nào dưới đây có môi trường axit ? A. NaNO3 B. KClO4 C. Na3PO4 25 Convert by TVDT

Thuviendientu.org
D. NH4Cl 19. Nồng độ H+ của dung dịch CH3COONa 0,10M (Kb của CH3COO- 5,71.10-10) A. 5,71.10-10 M B. 1,32.10-9M C. 7,56.10-6M D. 5,71.10-9 M 20. Nồng độ H+ trong dung dịch NH4Cl 0,10M (Ka của NH 4 là 5,56.10-10) A. 5,56.10-10 M B. 7,46.10-10 M C. 7,46.10-6 M D. 5,56.10-6 M 21. Dung dịch chất nào cho dưới đây có pH = 7 ? A. SnCl2 B. NaF C. Cu(NO3)2 D. KBr 22. Dung dịch chất nào cho đưới đây có pH < 7 ? A. KI B. KNO3 C. FeBr2 D. NaNO2 23. Dung dịch chất nào cho đưới đây có pH > 7 ? A. KI B. KNO3 C. FeBr2 D. NaNO2 24. Dung dịch NaNO2 0,10M (Kb của NO 2 là 2,5.10-11). Đánh giá nào sau đây là đúng ? A. Nồng độ [H+ ] bằng 0,2.10-8M B. Nồng độ [OH-] = 5.10-7 M C. NO 2 là bazơ mạnh. D. pH < 7 25. Trong số các chất sau, chất nào không phải là chất điện li A. NaHCO3 B. H2SO4 C. KOH D. C2H5OH 26. Trộn lẫn các dung dịch sau, trường hợp nào không xảy ra phản ứng: A. AgNO 3 NaCl B. H 2SO 4

Ba NO3
2

2

C. NH 4 Cl Ca OH

D. Na 2SO 4 KNO3 27. Các ion sau có thể tồn tại trong một dung dịch: 2 A. Na , Ca 2 , Cl , CO3 B. Cu 2 , SO 2 , Ba 2 , NO 3 4 C. Mg 2 , NO3 , SO 2 , Al 3 4 Convert by TVDT 26

Thuviendientu.org
D. Zn 2 , S2 , Fe 3 , Cl 28. Trong số các chất sau, chất nào là chất điện li yếu: A. HCl B. NaOH C. NaCl D. CH3COOH 29. Trong dung dịch có chứa các cation Na+, Ag+, Fe3+, Ba2+ và một anion: A. S2B. SO 2 4 NO 3 C. D. Cl30. Dãy các ion sau cùng tồn tại trong một dung dịch là A. NH4+, Ba2+, NO3-, PO43B. Na+, Mg2+, CH3COO-, SO42C. Ca2+, K+, Cl-, CO32D. Ag+, Na+, NO3-, Br31. Muối nào cho dưới đây là muối axit ? A. Na2HPO3 B. CH3COONa C. NH4Cl D. Na2HPO4 32. Trong phèn chua, ion gây ra chua: A. Al 3 B. SO 2 4 C. K D. Fe 3 33. Dãy nào cho dưới đây, các chất không được xếp theo trật tự tăng dần tính axit theo chiều từ trái sang phải ? A. HClO, HClO2, HClO3, HClO4 B. H2CO3, CH3COOH, HCOOH C. H3PO4, H2SO4, HClO4 D. HI, HBr, HCl, HF. 34. Trong số các chất sau, chất nào là chất lưỡng tính A. CO32B. ClC. HCO3D. HSO435. Dung dịch H2SO4 10-3M có pH bằng: A. 2,7 B. 3 C. 12 D. 2,4 2 36. Trong số các ion sau, ion là là bazơ theo thuyết proton. (1) CO 3 , (2) NH 4 , (3) HCOO - , (4) Na , (5) SO 2 4 A. (1), (2) B. (2), (3) C. (1), (3) D. (4), (5) Convert by TVDT 27

Thuviendientu.org
37. Chất được tạo thành từ muối và dung dịch NaOH dư: A. Al(OH)3 B. Ba(OH)2 C. Fe(OH)2 D. KOH 2 2 38. Dung dịch X chứa các anion SO 2 , SO 3 , S2 , HPO 2 , CO 3 và một cation: 4 4 A. Mg2+ B. Na+ C. Al3+ D. Fe3+ 39. Dung dịch Ca(OH)2 0,02M có pH bằng: A. 1,4 B. 12,6 C. 12,4 D. 12,3 40. H+ + OHH2O là phương trình ion thu gọn của phản ứng giữa: A. CuO + HCl B. BaCl2 + H2SO4 C. Fe(OH)3 + HNO3 D. H2SO4 + KOH 41. Trường hợp nào không xảy ra phản ứng: A. NaOH + NaHCO3 B. KNO3 + Ca(NO3)2 C. Fe3O4 + HCl D. AgNO3 + HBr 42. Dung dịch HCl tác dụng được với: A. CuS B. NaNO3 C. FeO D. AlCl3 43. Dung dịch có pH bằng 7: A. Na2SO4 B. Na2CO3 C. AlCl3 D. NaHCO3 44. Dung dịch có pH < 7 là: A. NaCl B. AlCl3 C. NaNO2 D. CH3COONa 45. Hoà tan 0,05 mol Na kim loại vào 100 ml dung dịch HCl x mol/l thu được dung dịch Y. Trung hòa dung dịch Y cần 10 ml dung dịch H2SO4 1M. Giá trị x là: A. 0,03 B. 0,3 C. 0,5 D. 0,7 46. Hoà tan m gam dung dịch NaOH 20% vào 200 gam dung dịch NaOH 5% được dung dịch NaOH 10%. Giá trị của m là: A. 100 gam 28 Convert by TVDT

Thuviendientu.org
B. 200 gam C. 300 gam D. 300 gam 47. Cho biết nồng độ mol/l của H+ có trong dung dịch HNO3 10% (d = 1,054 g /ml) A. 1,67 M B. 1,23 M C. 2 M D. 3 M 48. Hòa tan hoàn toàn m gam hỗn hợp Na-Ba trong nước thu được dung dịch X và 4,48 lít khí H2 (đktc). Để trung hòa dung dịch X cần bao nhiêu ml dung dịch H2SO4 0,5M A. 100 B. 200 C. 300 D. 400 49. Hoà tan 4,6 gam Na vào nước được 200 ml dung dịch X. A. Thể tích H2 thoát ra (đktc) là 2,24 lít B. Nồng độ của NaOH là 1M. C. Để trung hoà dung dịch X cần 100 ml dung dịch H2SO4 1M D. Cho 15,2 gam FeSO4 vào 100 ml dung dịch X được 9 gam kết tủa. Chọn đáp án sai. 50. Hoà tan 48 gam CuSO4 vào nước được 200 ml dung dịch X. A. Số mol của CuSO4 là 0,3 mol. B. Nồng độ mol của Cu2+ là 1,5M C. Để kết tủa hết ion SO42- có trong 200 ml dung dịch X cần 200 ml dung dịch BaCl2 1M. D. Để kết tủa hết ion Cu2+ có trong 200 ml dung dịch X cần 600 ml dung dịch NaOH 1M. Chọn đáp án sai. 51. Dung dịch X chứa các ion Fe3+ (0,01 mol), Mg2+ (0,02 mol), SO 2 (0,01 mol) và NO 3 (x mol). Khi cô cạn 4 dung dịch X được y gam muối khan. Giá trị x, y lần lượt là: A. 0,05 mol, 5,1 gam B. 0,04 mol, 4,48 gam C. 0,03 mol, 3,86 gam D. 0,02 mol, 3,24 gam 52. Trường hợp nào, phản ứng xảy ra chiều thuận. A. 2NaCl H 2S Na 2S 2HCl B. FeCl2 H2S FeS 2HCl C. CuCl 2 H2S CuS 2HCl D. 2FeCl3 3H 2S Fe 2S3 6HCl 53. Cần cho vào cốc A chứa 200 gam dung dịch HCl 7,3% bao nhiêu gam CaCO3 để cốc A tăng lên 30 gam E. 38,8 gam F. 30 gam G. 42,2 gam H. 35,6 gam 54. Dùng hoá chất nào sau đây để phân biệt 3 chất rắn : NaOH, Ca(OH)2, Al(OH)3 A. Dùng nước, dung dịch HCl B. Dùng nước và khí CO2 C. Dùng khí CO2, dung dịch HCl D. Dùng quỳ tím và khí CO2 55. Cho V lít khí CO2 (đktc) vào 250 ml dung dịch Ba(OH)2 2M được 39,4 gam kết tủa. Giá trị của V là Convert by TVDT 29

Thuviendientu.org
A. B. C. D. 0,2 hoặc 0,8 0,2 hoặc 0,6 0,2 hoặc 0,4 0,4 hoặc 0,6

56. CuSO 4 X CuCl 2 Y Cu NO3 2 , X, Y lần lượt là: A. HCl, HNO3 B. NaCl, AgNO3 C. BaCl2, AgNO3 D. BaCl2, HNO3 57. Cho 5,6 lít khí CO2 ở (đktc) vào 200 ml dung dịch NaOH 2M được dung dịch X. Cho dung dịch CaCl2 dư vào dung dịch X. Khối lượng kết tủa tạo thành: A. 15 gam B. 25 gam C. 20 gam D. 27 gam 58. Tính thể tích CO2 (đktc) vào 2 lít dung dịch Ca(OH)2 0,02M để có khối lượng kết tủa cực đại A. 0,896 lít B. 0,224 lít C. 0,448 lít D. 1,792 lít 59. Cho các cặp chất sau: (1) Na2CO3 + BaCl2 (2) (NH4)2CO3 + Ba(NO3)2 (3) Ba(HCO3)2 + K2CO3 (4) BaCl2 + MgCO3 Những cặp chất khi phản ứng có cùng phương trình ion thu gọn là: A. (1) và (2) B. (1) và (3) C. (1), (2) và (3) D. (1), (2), (3) và (4) 60. Dãy các chất đều phản ứng được với dung dịch Ca(OH)2 A. CH3COOH, KHCO3, Ba(HCO3)2 B. Ca(HCO3)2, NaHCO3, CH3COONa C. KHCO3, KCl, NH4NO3 D. (NH4)2CO3, CaCO3, NaHCO3 61. Cho 0,3 mol Ba(OH)2 vào 200 ml dung dịch hỗn hợp (NH4)2SO4 0,4M và Fe2(SO4)3 0,2M. Tổng số mol kết tủa thu được là A. 0,28 B. 0,20 C. 0,38 D. 0,30 62. Sục từ từ 0,5 mol CO2 vào dung dịch chứa 0,4 mol Ca(OH)2. Khối lượng kết tủa thu được là A. 30 gam B. 40 gam C. 50 gam D. 20 gam 63. Cho rất từ từ 0,3 mol HCl vào dung dịch hỗn hợp gồm 0,2 mol Na2CO3 và 0,2 mol NaHCO3. Số mol CO2 thu được bằng A. 0,15 30 Convert by TVDT

Thuviendientu.org
B. 0,25 C. 0,10 D. 0,30 64. Cho 0,1 mol H3PO4 tác dụng với 0,26 mol NaOH. Tống khối lượng muối tạo thành là: A. 15,52 g B. 28,06 g C. 24,06 g D. 9,8 gam 65. Cho 50 gam CaCO3 tác dụng vừa đủ với dung dịch HCl 14,63%. Tính nồng độ % của CaCl2 có trong dung dịch thu được. A. 20% B. 21% C. 22% D. 23%. 66. Hợp chất X cho ngọn lửa màu vàng. Dung dịch X tác dụng được với FeCl3. X tạo kết tủa với dung dịch BaCl2. X là A. K2CO3 B. NaOH C. Na2SO4 D. Na2CO3 67. Dung dịch X có chứa 0,07 mol Na+, 0,02 mol SO 42 và x mol OHDung dịch Y có chứa y mol H+ và tổng số mol của ClO4 va NO 3 là 0,04 Trộn X và Y được 100 ml dung dịch Z. Cho biết pH của Z. A. pH = 2 B. pH = 12 C. pH = 1 D. pH = 13 68. Trộn lẫn dung dịch X chứa 0,15 mol NaHCO3 0,05 mol Na2CO3 vào dung dịch Y chứa 0,08 mol Ba(OH)2 và 0,1 mol BaCl2. Số mol kết tủa là. A. 0,18 mol B. 0,20 mol C. 0,05 mol D. 0,08 mol 69. Xét phương trình: S2- + 2H+ H2S Đây là pt ion thu gọn của phản ứng: A. FeS + 2HCl FeCl2 + H2S B. 2NaHSO4 + Na2S 2Na2SO4 + H2S C. 2CH3COOH+K2S 2CH3COOK+H2S D. BaS + H2SO4 BaSO4 + H2S 70. Cho 0,1 mol NaOH vào dung dịch có chứa 0,05 mol BaCl2 và 0,07 mol Ba(HCO3)2. Khối lượng kết tủa tạo thành là: A. 19,7 gam B. 23,64 gam C. 9,85 gam D. 13,79 gam 71. Để hòa tan hoàn toàn 2,32 gam hỗn hợp gồm FeO, Fe3O4 và Fe2O3 (trong đó số mol FeO bằng số mol Fe2O3), cần dùng vừa đủ V lít dung dịch HCl 1M. Giá trị của V là Convert by TVDT 31

Thuviendientu.org
A. 0,23. B. 0,18. C. 0,08. D. 0,16. 72. Từ hai muối X và Y thực hiện các phản ứng sau : X t X1 + CO2 X1 + H2O X2 X2 + Y X + Y1 + H2O X2 + 2Y X + Y2 + 2H2O Hai muối X, Y tương ứng là A. CaCO3, NaHSO4. B. BaCO3, Na2CO3. C. CaCO3, NaHCO3. D. MgCO3, NaHCO3. 73. Cho V lít dung dịch NaOH 2M vào dung dịch chứa 0,1 mol Al2(SO4)3 và 0,1 mol H2SO4 đến khi phản ứng hoàn toàn, thu được 7,8 gam kết tủa. Giá trị lớn nhất của V để thu được lượng kết tủa trên là: A. 0,45. B. 0,35. C. 0,25. D. 0,05. 74. Hòa tan hoàn toàn 0,3mol hỗn hợp gồm Al và Al4C3 vào dung dịch KOH (dư), thu được a mol hỗn hợp khí và dung dịch X. Sục khí CO2 (dư) vào dung dịch X, lượng kết tủa thu được là 46,8 gam. Giá trị của a là: A. 0,55. B. 0,60. C. 0,40. D. 0,45. 75. Hấp thụ hoàn toàn 4,48 lít khí CO2 (ở đktc) vào 500 ml dung dịch hỗn hợp gồm NaOH 0,1M và Ba(OH)2 0,2M, sinh ra m gam kết tủa. Giá trị của m là: A. 19,70. B. 17,73. C. 9,85. D. 11,82. 76. Trộn lẫn V ml dung dịch NaOH 0,01M với V ml dung dịch HCl 0,03M được 2V ml dung dịch Y. Dung dịch Y có pH là: A. 4 B. 3 C. 2 D. 1 77. Cho hỗn hợp gồm Na và Al có tỉ lệ số mol tương ứng là 1 : 2 vào nước (dư). Sau khi các phản ứng xảy ra hoàn toàn, thu được 8,96 lít khí H2 (ở đktc) và m gam chất rắn không tan. Giá trị của m là A. 10,8. B. 5,4. C. 7,8. D. 43,2. 78. Dung dịch A gồm HCl 0,5M và H2SO4 1M. Dung dịch B gồm NaOH 1M và KOH 2M Để trung hoà 500 ml dung dịch B cần bao nhiêu ml dung dịch A. A. 0,6 L B. 1,2 L Convert by TVDT 32
0

Thuviendientu.org
C. 1,0 L D. 2,0 L 79. Cho 8,96 lít khí CO2 (đktc) vào 250 ml dung dịch NaOH 2M được dung dịch X. Cho X tác dụng với dung dịch Ca(OH)2 dư được a gam kết tủa. Nếu cho X tác dụng với dung dịch CaCl2 dư được b gam kết tủa. Giá trị (a – b) bằng: A. 0 g B. 15 g C. 10 g D. 30 g 80. Hoà tan 17 gam hỗn hợp X gồm K và Na vào nước được dung dịch Y và 6,72 lít khí H2 (đktc). Để trung hoà một nửa dung dịch Y cần dung dịch hỗn hợp H2SO4 và HCl (tỉ lệ mol 1:3). Khối lượng muối khan thu được là: A. 20,65 g B. 34,20 gam C. 41,30 gam D. 20,83 gam 81. Cho 14,6 gam hỗn hợp X gồm Na và Al vào nước dư được 11,2 lít khí H2 (đktc). Khối lượng Al có trong X là: A. 8,85 gam B. 5,4 gam C. 5,4 gam hoặc 8,85 gam D. 5,4 hoặc 8,10 gam 82. Cho V lít khí CO2 (đktc) vào dung dịch Ca(OH)2 được 3 gam kết tủa, lọc bỏ kết tủa đun nóng dung dịch nước lọc thì có thêm 1 gam kết tủa nữa. Tìm V. A. 0,672 lít B. 0,896 lít C. 0,784 lít D. 1,12 lit 83. Dung dịch X chứa các ion sau: Al3+, Cu2+, SO 2 và NO 3 . Để kết tủa hết ion SO 2 có trong 250 mL dung 4 4 dịch X cần 50 mL dung dịch BaCl2 1M. Cho 500 mL dung dịch X tác dụng với dung dịch NH3 dư thì được 7,8 gam kết tủa. Cô cạn 500 mL dung dịch X được 37,3 gam hỗn hợp muối khan. Nồng độ mol/l NO 3 là: A. 0,2 M B. 0,3 M C. 0,4 M D. 0,6 M 84. Cho 0,55 mol hỗn hợp X gồm FeO, Fe3O4, Fe2O3 tác dụng vừa đủ với dung dịch HNO3 được dung dịch B và 0,1 mol NO. Cho dung dịch B tác dụng với dung dịch NaOH dư thì được 1 mol Fe(OH)3. Số mol của Fe3O4 có trong X là: A. 0,10 B. 0,15 C. 0,20 D. 0,25 85. Dung dịch CH3COOH 0,1M có độ điện li α = 1,34%. Giá trị pH của dung dịch này bằng : A. 0,9 B. 1,0 C. 2,9 D. 1,9 86. Phản ứng nào dưới đây KHÔNG đồng thời có hiện tượng tạo kết tủa và sủi bọt khí ? Convert by TVDT 33

Thuviendientu.org
A. Ba + dung dịch H2SO4 B. K + dung dịch CuSO4 C. Zn + dung dịch KOH D. dung dịch AlCl3 + dung dịch Na2CO3 87. A là dung dịch HCl và B là dung dịch CH3COOH. A và B có cùng nồng độ mol và độ điện ly của axit axetic trong B bằng 1%. Giá trị pH của A và B tương ứng là x và y. Quan hệ giữa x và y là : A. y = 100x. B. x = y + 2. C. x = 100y. D. y = x + 2. 88. Cho từ từ từng giọt V (L) dung dịch HCl 0,1M vào dung dịch K2CO3 thu được dung dịch B và 0,56 L (đktc) khí CO2. Cho dung dịch B tác dụng với dung dịch Ca(OH)2 dư thấy tạo ra 1,5 gam kết tủa. V bằng : A. 800 ml B. 650 ml C. 500 ml D. 400 ml 89. 100 mL dung dịch hỗn hợp X chứa NaOH 1,5M và Ba(OH)2 2M được trung hòa bởi V (L) dung dịch Y chứa H2SO4 0,5M và HCl 1M. Sau phản ứng thu được a gam kết tủa. Giá trị của V và a lần lượt là : A. 0,2750 ; 32,0 B. 0,1375 ; 23,3 C. 0,1375 ; 16,0 D. 0,2750 ; 46,6 90. Cho dung dịch G chứa các ion Mg2+, SO 2 ; NH 4 và Cl4 Chia dung dịch G thành hai phần bằng nhau. Phần thứ nhất tác dụng với dung dịch NaOH dư, đun nóng, được 0,58 gam kết tủa và 0,672 lít khí (đktc). Phầnthứ hai tác dụng với dung dịch BaCl2 dư, được 4,66 gam kết tủa. Khối lượng của các chất tan trong dung dịch G. A. 6,11 gam B. 3,055 gam C. 6 gam D. 3 gam 91. Hỗn hợp X chứa K2O, NH4Cl, KHCO3 và BaCl2 có số mol bằng nhau. Cho hỗn hợp X vào nước (dư), đun nóng, dung dịch thu được chứa A. KCl, KOH. B. KCl. C. KCl, KHCO3, BaCl2. D. KCl, KOH, BaCl2. 92. Một hỗn hợp X có khối lượng m gam gồm Ba và Al. Cho m gam X tác dụng với nước dư, thu được 8,96 lít khí H2.Cho m gam X tác dụng với dung dịch Ba(OH)2 dư thu được 22,4 lít khí H2. (Các phản ứng đều xảy ra hoàn toàn, các thể tích khí đo ở điều kiện tiêu chuẩn, cho Al = 27, Ba = 137). m có giá trị là A. 29,9 gam. B. 27,2 gam. C. 16,8 gam. D. 24,6 gam. 93. Cho V lít khí CO2 (ở đktc) hấp thụ hoàn toàn vào 200 ml dung dịch hỗn hợp KOH 1M và Ba(OH)2 0,75M thu được 27,58 gam kết tủa. Giá trị lớn nhất của V là (cho C = 12, O =16, Ba = 137) A. 6,272 lít. B. 8,064 lít. C. 8,512 lít. D. 2,688 lít. 34 Convert by TVDT

Thuviendientu.org
94. Trong một cốc đựng hóa chất là 200 mL dung dịch AlCl3 2M. Rót vào cốc đó 200 mL dung dịch NaOH nồng độ a (M) thu được một kết tủa. Đem kết tủa sấy khô, nung đến khối lượng không đổi thu được 5,1 gam chất rắn. Vậy a bằng: A. 1,5 M. B. 1,5 M hoặc 3,0 M. C. 1,5 M hoặc 7,5 M. D. 1,0 M hoặc 1,5 M. 95. Dung dịch nào trong các dung dịch sau đây ở cùng nhiệt độ phòng có giá trị pH nhỏ nhất: A. Dung dịch AlCl3 0,1M. B. Dung dịch NaHSO4 0,1M. C. Dung dịch NaAlO2 0,1M. D. Dung dịch NH4HCO3 0,1M. 96. Trong các chất Al2S3, CaC2, CuS, Zn3P2 chất không bị thủy phân khi cho vào nước là: A. Al2S3. B. CaC2. C. CuS. D. Zn3P2. 97. Quỳ tím sẽ thay đổi thế nào thì hợp lý khi nhúng vào dung dịch sau: A. Các dung dịch Na2CO3, NaOH, NaAlO2, NH3, CH3COONa : quỳ tím chuyển sang màu xanh. B. Các dung dịch NaCl, NaHSO4, KNO3, CH3COONa, K2S : quỳ tím không đổi màu. C. Các dung dịch NaHCO3, NaHSO4, Na2SO4, CH3COONa : quỳ tím chuyển sang đỏ. D. Các dung dịch NaCl, NaNO3, NaAlO2, Na2SO4, CH3COONa : quỳ tím không đổi màu. 98. Tổng số hạt do sự điện ly sự phân ly của axit fomic có trong 10 mL dung dịch axit fomic 0,3M, với độ điện ly 2% là : A. 18,42.1020. B. 6,02.1023. C. 18,06.1020. D. 18,42.1023. 99. Dung dịch nào dưới đây có pH = 2 ? A. Dung dịch NaOH 0,01 M B. Dung dịch H2SO4 0,01 M C. Dung dịch chứa H+ và 0,1 mol Na+; 0,05 mol Cl-; 0,05 mol SO42- trong 500 mL D. Dung dịch HCOOH 1M có độ điện ly = 1%. 100. Cho 27,4 gam bari kim loại vào 500 gam dung dịch hỗn hợp (NH4)2SO4 1,32% và CuSO4 2% đun nóng thu được khí A, kết tủa B và dung dịch C. Thể tích khí A (đktc) và khối lượng kết tủa B lần lượt bằng: A. 6,72 L và 26,21 gam B. 4,48 L và 26,21 gam C. 6,72 L và 32,34 gam D. 4,48 L và 32,34 gam Chuyên đề: NHÔM VÀ HỢP CHẤT CỦA NHÔM DẠNG 1: TÍNH CHẤT LƯỠNG TÍNH CỦA Al2O3 VÀ Al(OH)3 Bài 1: Cho 3,42gam Al2(SO4)3 tác dụng với 25 ml dung dịch NaOH tạo ra được 0,78 gam kết tủa. Tính nồng độ mol của NaOH đã dùng. Đs: 2,8M hoặc 1,2M Bài 2: Trong một cốc đựng 200ml dung dịch AlCl3 2M. Rót vào cốc 200ml dung dịch NaOH có nồng độ a mol/lít, ta được một kết tủa; Đem sấy khô và nung đến khối lượng không đổi được 5,1g chất rắn. Tính a. Convert by TVDT 35

Thuviendientu.org
Đs: 1,5M hay 7,5M Bài 3: Có một dung dịch chứa 16,8g NaOH tác dụng với dung dịch có hòa tan 8 gam Fe2(SO4)3. Sau đó lại thêm vào 13,68gam Al2(SO4)3. Từ các phản ứng ta thu được dung dịch A có thể tích 500ml và kết tủa. Tính nồng độ mol các chất trong dung dịch A. Đs: [Na2SO4] = 0,36M, [Na Al(OH)4 ] = 0,12M Bài 4: Hòa tan 21 gam hỗn hợp gồm Al và Al2O3 bằng HCl được dung dịch A và 13,44 lít H2 (đktc). Tính thể tích dung dịch (lít) NaOH 0,5M cần cho vào dung dịch A để thu được 31,2 gam kết tủa. Đs: 2,4 hoặc 4 Bài 5: Hòa tan 3,9 gam Al(OH)3 bằng 50ml NaOH 3M được dung dịch A. Tính thể tích dung dịch (lít) HCl 2M cần cho vào dung dịch A để xuất hiện trở lại 1,56 gam kết tủa. Đs: 0,06 hoặc 0,12 Bài 6: Cho 200 ml gồm MgCl2 0,3M; AlCl3 0,45 M; HCl 0,55M tác dụng hoàn toàn với V(lít) gồm NaOH 0,02M và Ba(OH)2 0,01M. Tính gía trị của V(lít) để được lượng kết tủa lớn nhất và lượng kết tủa nhỏ nhất. Đs: 12,5lít và 14,75lít Bài 7: Cho m gam hỗn hợp X gồm Na2O và Al2O3 tác dụng với H2O cho phản ứng hoàn toàn thu được 200 ml dung dịch A chỉ chứa một chất tan duy nhất có nồng độ 0,5M. Thổi khí CO2 dư vào dung dịch A được a gam kết tủa. Tính giá trị của m và a. Đs: 8,2g và 7,8g Bài 8: Cho 200ml dung dịch AlCl3 1,5M tác dụng với V lít dung dịch NaOH 0,5M, lượng kết tủa thu được là 15,6 gam. Tính giá trị lớn nhất của V. Đs: 2 lít Bài 9: Thêm m gam kali vào 300ml dung dịch chứa Ba(OH)2 0,1M và NaOH 0,1M thu được dung dịch X. Cho từ từ dung dịch X vào 200ml dung dịch Al2(SO4)3 0,1M thu được kết tủa Y. Tính giá trị của m để thu được lượng kết tủa Y lớn nhất. Đs: 1,17gam Bài 10: Hỗn hợp X gồm Na và Al. Cho m gam X vào một lượng dư nước thì thóat ra V lít khí. Nếu cũng cho m gam X vào dung dịch NaOH(dư) thì được 1,75V lít khí. Tính thành phần % theo khối lượng của Na trong X (biết các thể tích khí đo trong cùng điều kiện). Đs: 29,87% Bài 11: Cho dung dịch NaOH 0,3M vào 200 ml dung dịch Al2(SO4)3 0,2M thu được một kết tủa trắng keo. Nung kết tủa này đến khối lượng lượng không đổi thì được 1,02g rắn. Tính thể tích dung dịch NaOH đã dùng. Đs: 0,2lít hoặc 1 lít Bài 12: Khi cho 130 ml AlCl3 0,1M tác dụng với 20 ml dung dịch NaOH, thì thu được 0,936gam kết tủa. Tính nồng độ mol/l của dung dịch NaOH. Đs: 1,8M hoặc 2M DẠNG 2: PHẢN ỨNG NHIỆT NHÔM Bài 1: Hỗn hợp A gồm Al và Fe2O3. Thực hiện phản ứng nhiệt nhôm hoàn toàn hỗn hợp A thu được hỗn hợp B. Chia hỗn hợp B làm hai phần bằng nhau. Phần 1: Tác dụng với dung dịch HCl dư được 1,12 lít H2 (đktc). Phần 2: Cho tác dụng với dung dịch NaOH dư thấy có 4,4g chất rắn không tan. Tìm khối lượng mỗi chất trong hỗn hợp B. Đs: mFe = 2,8.2 = 5,6(g) ; m Fe2O3 = 1, 6.2 = 3, 2 (g) ; mAl2O3 = 0, 025.2.102 = 5,1(g) Bài 2: Trộn 10,8 gam bột nhôm với 34,8g bột Fe3O4 rồi tiến hành phản ứng nhiẹt nhôm thu được hỗn hợp A. hòa tan hết A bằng HCl thu được 10,752 lít H2(đktc). Tính hiệu suất phản ứng nhiệt nhôm và thể tích dung dịch HCl 2M cần dùng. Đs: 80% và 1,08lít Bài 3: Nung hỗn hợp A gồm Al, Fe2O3 được hỗn hợp B (hiệu suất 100%). Hòa tan hết B bằng HCl dư được 2,24 lít khí (đktc), cũng lượng B này nếu cho phản ứng với dung dịch NaOH dư thấy còn 8,8g rắn C. Tính khối lượng các chất trong hỗn hợp A. 36 Convert by TVDT

Thuviendientu.org
Đs: mAl=2,7g, mFe2O3=1,12g Bài 4: Hỗn hợp A gồm 0,56g Fe, 16g Fe2O3 và x (mol) Al rồi nung ở nhiệt độ cao không có không khí được hỗn hợp D. Nếu cho D tan trong H2SO4 loãng được V(lít) khí, nhưng nếu cho D tác dụng với NaOH dư thì thu được 0,25V lít khí. Tính giá trị của x. (các thể tích khí đo trong cùng điều kiện) Đs: 0,2466 (mol) Bài 5: Có 26,8g hỗn hợp bột Al và Fe2O3. Tiến hành nhiệt nhôm cho tới hoàn toàn rồi hòa tan hết hỗn hợp sau phản ứng bằng dung dịch HCl được 11,2 lít H2(đktc). Tính khối lượng các chất trong hỗn hợp ban đầu. Đs: mAl=10,8g; mFe2O3 =16g Bài 6: Một hỗn hợp X gồm bột Al và Fe3O4. Thực hiện phản ứng nhiệt nhôm trong môi trường không có không khí. Sauk hi phản ứng xảy ra hoàn toàn thu được rắn Y. Nếu đem Y tác dụng với dung dịch NaOH có dư thấy thoát ra 6,72 lít H2 (đktc). Mặt khác, cũng lượng Y như trên cho tan hết trong dung dịch HCl thu được 26,88 lít H2 (đktc). Tính khối lượng mỗi chất có trong hỗn hợp X. Đs: mAl = 27 g; mFe3O4 = 69, 6g Bài 7: Hỗn hợp X gồm Al và Fe2O3. Lấy 85,6gam X đem nung nóng để thực hiện phản ứng nhiệt nhôm, sau một thời gian thu được m gam chất rắn Y. Chia Y làm 2 phần bằng nhau: - Phần 1: Hòa tan trong dung dịch NaOH dư thấy thoát ra 3,36lít khí (đktc) và còn lại m 1 gam chất không tan. - Phần 2: Hòa tan hết trong dung dịch HCl thấy thoát ra 10,08 lít khí (đktc). Tính phần trăm khối lượng Fe trong Y. Đs: 39,25%

a. 36,56g
2

2-đktc 2

b. 27,05g

c. 24,68g

d. 31,36g
3

-

b. 10,235g

c. 24,68g
2

-

a. 56,7375g

b. 32,04g
2O3, 2

c. 47,3925g Fe3O4
2 3

d. 75,828g

a. 242,3g

b. 268,4g
3

c. 189,6g 2(SO4)3

d. 254,9g
2

a. 2

b. 0,75

c. 1,75
2

d. 2,75
2

-

- đktc?

Convert by TVDT

37

Thuviendientu.org
3

2

a. 70,84g

b. 74,68g

c. 71,76g 2(SO4)3

d. 80,25g

a. 75,38g -

b. 70,68g 2O3

c. 84,66g

d. 86,28g
2

-đktc

2

-đktc.
2SO4

a. 300ml Câu 11. b. 450ml
3 2

0,5M?

c. 360ml

d. 600ml

-

a. 1
2O3,

Al(OH)3
2

2SO4

d. 24,18g 3)3 d. 40,3625%/ 54,1250% 2d. 6,72

a. 25,08g

b. 28,98g

c. 18,78g

a. 46,3725%

b. 48,4375%

c. 54,1250%
3

a. 10,08 Al2(SO4)3 dung a. 28,22%

b. 3,92
2 2

c. 5,04

b. 37,10%

c. 16,43%

d. 12,85%

Convert by TVDT

38

Thuviendientu.org
Câu 16. Cho V1 h AlCl3
3 2 4 1+V2 1

+ V2

a. 700 ml Câu 17. Cho m gam Al2O3
3

b. 760 ml –

c. 820 ml

d. 840 ml

3

a. 11,2%

b. 5,6%
2O3

c. 22,4% 3)3

d. 16,8%
3

a. 255,60g

b. 198,09g

c. 204,48g
2 2(SO4)3

d. 187,44g

a. 1,170

b. 1,248
2

c. 1,950

d. 1,560

- đktc. Cho dung d

a. 18g

b. 20g
3)2

c. 24g
3

d. 30g

2SO4 3)3 3)2

a. 21,3%; 3,78%

b. 2,13%; 37,8% 2(SO4)3

c. 2,13%; 3,78%

d. 21,3%; 37,8%

2(SO4)3

a. 0,125M

b. 0,25M -

c. 0,075M

d. 0,15M

a. Li

b. Na
4 C3

c. K

d. Rb -

a. 0,15g

b. 2,76g

c. 0,69g

d. 4,02g

Convert by TVDT

39

Thuviendientu.org

a. Li

b. Na
3 3)2

c. K

d. Rb

a. 0,3M

b. 0,8M

c. 0,42M

d. 0,45M

a. 59,06%

b. 22,5%
2

c. 67,5%

d. 96,25%

a. 2,32

b. 3,56

c. 3,52

d. 5,36

a. 7,21g
2

b. 8,74g

c. 8,2g
2

d. 8,58g

-

a. 35,70g b. 38,76g c. 39,78g d. 38,25g
2 2 3

a. 306,45kg

b. 205,83kg 2O3 b. 82,14g

c. 420,56kg

d. 180,96kg
3

n khan? a. 80,94g c. 104,94g d. 90,14g
2 3 3:

CuCl2 a. 2 b. 1,5
2

c. 3
3

d. 5/3
3

sinh ra.
2SO4

a.

a. 2,16g

b. 3,78g

c. 1,08g

d. 3,24g

Convert by TVDT

40

Thuviendientu.org
2O3 2

i H2SO4 d. 26,8g
2

a. 29,5g b. 45,5g 2(SO4)3 c. 38,75g

a. 0,5M

b. 1M

c. 0,6M

d. 0,4M

a. 39,78% Câu 39.

b. 77,31%

c. 49,87% 2O3, Cr2O3 2O3
2O3

d. 29,87%

a. 20,33%

b. 66,67%

c. 50,67% 2O3

d. 36,71%

a. 150
2

b. 100

c. 200

d. 300 2(SO4)3 d. 0,05

2SO4

a. 0,45

b. 0,35
2

c. 0,25 4 C3 c. 0,40

a. 0,55

b. 0,60

d. 0,45 3 1M. Sau d. 54,0

a. 59,4

b. 64,8
2O3

c. 32,4

a. 22,75

2SO4 2

2-

đktc d. 29,43

-

b. 21,40

c. 29,40
4

2O3 2

c. 80% 41 d. 75%

a. 100% Convert by TVDT

b. 85%

Thuviendientu.org
2SO4

3

4NO3

d. 45,680g
2O3.

a. 35,786g

b. 40,200g
2O3

c. 42,460g

2

-

2 3

Câu 51. Chia 7 a. 53,68%
2O3

23

đktc -đk – d. 22,44%

b. 25,87%

c. 48,12%

22,95g Al. Hi a. 100% a. 1,26l

b. 85%
3

c. 80%
203

d. 90%
4NO3

b. 1,08l
3)3

c.1,44l 3)2
2

d. 1.68l

a. 9,374g

b. 3,484g
3+

c. 5,614g ; xmol Al ; 0,25mol S0423+

d. 7,244g
2

4

a. 56,16g Convert by TVDT

b. 62,4g

c. 65,52g 42

d. 54,60g

Thuviendientu.org
2 2(SO4)3

a. 0,12

b. 0,16
2(SO4)3

c. 0,15
2SO4

d. 0,2
2

a. 90,12g
2

b. 87,96g

c. 91,86g

d. 92,45g

a. 0,216g

b. 1,296g

c. 0,189g xOy

d. 1,89g
3

0,05mol NO, 0,03mol N2
xOy

a. 7,29g; FeO

b. 9,72g; Fe3O4

c. 9,72g; Fe2O3

d. 7,29g; Fe3O4 3O4

a. 91,2g
2

b. 114,4g

c. 69,6g 2O3

d. 103,6g

a. 0,25 H2SO4 a. 20,64g

b. 0,3

c. 0,34 2(SO4)3 c. 25,68g

d. 0,4
3

b. 30,96g

d. 41,28g 2SO4 d. 53,2g
3 2(SO4)3 2

2

-

a. 50,3g V1
2

b. 65,4g
2

c. 48,3g

0,5M. Cho
2

1:V2

2O3 2SO4 2

d. 31,16

a. 15,68 a. 52,75g

b. 16,8

c. 33,6

b. 39,05g -

c. 34,50g

d. 38,14g
3

Convert by TVDT

43

Thuviendientu.org
2

-đktc. G
2O3

a. 5,4885g H2 a. 24,96g

b. 4,3185g

c. 5,6535g

d. 3,8635g

b. 28,08g
4

c. 26,52g 2(SO4)3. Cho 400ml

d. 27,30g
3 2

3

3,

FeCl2, FeCl3 a. 2,485%
2 2

2

3

b. 3,248%

b c. 2,468%

trong ddX: d. 3,648%
3

-

a. 140,24g

b. 162,45g

c. 138,62g 2O3
2O3

d. 145,26g

2

a. 124ml Câu

b. 136ml

c. 148ml 2(SO4)3

d. 160ml

a. 55,78g

a. 8,689%

b. 57,09g 2O3 2(SO4)3 b. 9,665%

c. 54,76g
2O3 2SO4 2(SO4)3

d. 59,08g

c. 12,364% Al: nM Cl3 c. Fe
2

d. 14,248%

a. Zn
2

b. Mg

d. Cr
3

-

Convert by TVDT

44

Thuviendientu.org
2SO4

a. 64,38g – a. 45,69g 1B 11C 21C 31B 41 A 51D 61B 71B 2B 12A 22D 32B 42B 52B 62D 72A 3C 13B 23B 33C 43A 53 A 63D 73C b. 49,29g 4A 14C 24B 34D 44A 54C 64A 74B 5C 15 A 25C 35A 45C 55C 65B 75C c. 41,61g 6D 16B 26B 36B 46A 56A 66A 76B 7A 17C 27B 37B 47B 57C 67D 77B d. 44,67g 8C 18B 28A 38D 48B 58B 68A 78A 9D 19 A 29D 39D 49C 59A 69B 79A b. 66,71g 2O3 c. 68,28g d. 59,72g

Na:

nBa

10B 20B 30A 40D 50C 60A 70C 80D

Câu 1: Các ứng dụng của n ớc Gia-ven, clorua vôi, kali clorat... đều dựa trên cơ sở A. tính tẩy trắng. B. tính khử mạnh. C. tính oxi hoá mạnh. D. tính sát trùng. Câu 2: (ĐH B – 2008) Dãy các nguyên tố sắp xếp theo chiều tăng dần tính phi kim từ trái sang phải là A. N, P, F, O. B. N, P, O, F. C. P, N, O, F. D. P, N, F, O. Câu 3: Cho 31,84g hỗn hợp NaX và NaY (X, Y là 2 nguyên tố halogen ở 2 chu kì liên tiếp) vào dung dịch AgNO3 dư thì thu được 57,34g kết tủa. Công thức của 2 muối là A. NaBr và NaI. B. NaF và NaCl. C. NaCl và NaBr. D. Không xác định được. Câu 4: (ĐH A – 2007) Cho từ từ dung dịch chứa a mol HCl vào dung dịch chứa b mol Na2CO3 đồng thời khuấy đều, thu được V lít khí (ở đktc) và dung dịch X. Khi cho dư nước vôi trong vào dung dịch X thấy có xuất hiện kết tủa. Biểu thức liên hệ giữa V với a, b là A. V = 22,4(a + b). B. V = 11,2(a - b). C. V = 11,2(a + b). D. V = 22,4(a - b). Câu 5: Đốt 11,2 gam bột sắt trong khí Clo , khối lượng sản phẩm sinh ra là A. 32,5 g B. 162,5 g C. 24,5 g D. 25.4 g Câu 6: (ĐH B – 2009) Cho các phản ứng sau 4HCl + PbO2 PbCl2 + Cl2 + 2H2O. HCl + NH4HCO3 NH4Cl + CO2 + H2O. 2HCl + 2HNO3 2NO2 + Cl2 + 2H2O. 2HCl + Zn ZnCl2 + H2. Số phản ứng trong đó HCl thể hiện tính khử là A. 3. B. 1. Câu 7: (ĐH A – 2008) Cho các phản ứng sau 4HCl + MnO2 MnCl2 + Cl2 + 2H2O. 2HCl + Fe FeCl2 + H2. Convert by TVDT C. 4. D. 2.

45

Thuviendientu.org
14HCl + K2Cr2O7 2KCl + 2CrCl3 + 3Cl2 + 7H2O. 6HCl + 2Al 2AlCl3 + 3H2. 16HCl + 2KMnO4 2KCl + 2MnCl2 + 5Cl2 + 8H2O. Số phản ứng trong đó HCl thể hiện tính oxi hóa là A. 4. B. 2. C. 3. D. 1. Câu 8: Cho 100ml dung dịch axit HCl 0,1M tác dụng với 100ml dung dịch NaOH thu được dung dịch có pH = 12. Nồng độ mol/l của dung dịch NaOH bắt đầu là A. 0,13M. B. 0,12M. C. 0,14M. D. 0,15M. Câu 9: Cho 3,2g hỗn hợp CuO và Fe2O3 tác dụng hết với dung dịch HCl thu được 2 muối có tỉ lệ mol 1:1. Khối lượng của CuO và Fe2O3 trong hỗn hợp bắt đầu lần lượt là A. 1,1g và 2,1g. B. 1,6g và 1,6g. C. 1,4g và 1,8g. D. 2g và 1,2g. Câu 10: Hãy chỉ ra phương trình hóa học sai trong các PTHH sau đây A. Cl2 + H2O HCl + HClO B. Br2 + 2NaOH NaBr + NaBrO + H2O C. F2 + H2O 2 HF + O2 D. I2 + NaOH HI + HIO Câu 11: (ĐH B – 2008) Cho dãy các chất và ion: Cl2, F2, SO2, Na+, Ca2+, Fe2+, Al3+, Mn2+, S2-, Cl-. Số chất và ion trong dãy đều có tính oxi hoá và tính khử là A. 3. B. 4. C. 5. D. 6. Câu 12: (ĐH A – 2009) Nếu cho 1 mol mỗi chất: CaOCl2, KMnO4, K2Cr2O7, MnO2 lần lượt phản ứng với lượng dư dung dịch HCl đặc, chất tạo ra lượng khí Cl2 nhiều nhất là A. KMnO4. B. CaOCl2. C. K2Cr2O7. D. MnO2. Câu 13: Hòa tan hoàn toàn 7,8g hỗn hợp Mg và Al vào dung dịch HCl dư. Sau phản ứng thấy khối lượng dung dịch tăng 7g. Số mol HCl đã tham gia phản ứng là A. 0,8 mol. B. 0,04 mol. C. 0,4 mol. D. 0,08 mol. Câu 14: Có thể điều chế Br 2 trong công nghiệp bằng cách A. 2AgBr 2Ag + Br2 B. Cl2 + 2HBr 2HCl + Br2 C. 2NaBr + Cl2 2NaCl + Br2 D. 2H2SO4 + 4KBr + MnO2 2K2SO4 + Br2+ 2H2O Câu 15: Cho 5g brom có lẫn clo vào dung dịch chứa 1,6g KBr. Sau phản ứng làm bay hơi dung dịch thu được 1,155g chất rắn khan. Phần trăm khối lượng của clo trong 5g brom ở trên là A. 13,1%. B. 9,1%. C. 11,1%. D. 7,1%. Câu 16: Cho m gam đơn chất halogen X2 tác dụng với Mg dư thu được 19g muối. Cũng m gam X2 cho tác dụng với Al dư thu được 17,8g muối. X là A. Flo. B. Clo. C. Iot. D. Brom. Câu 17: (ĐH B – 2009) Cho dung dịch chứa 6,03 gam hỗn hợp gồm hai muối NaX và NaY (X, Y là hai nguyên tố có trong tự nhiên, ở hai chu kì liên tiếp thuộc nhóm VIIA, số hiệu nguyên tử ZX < ZY) vào dung dịch AgNO3 (dư), thu được 8,61 gam kết tủa. Phần trăm khối lượng của NaX trong hỗn hợp ban đầu là A. 52,8%. B. 58,2%. C. 47,2%. D. 41,8%. Câu 18: Cho 12,1 g hỗn hợp 2 kim loại A, B có hoá trị (II) không đổi tác dụng với dung dịch HCl tạo ra 0, 2 mol H2. Hai kim loại đó là A. Ba và Cu. B. Mg và Fe. C. Mg và Zn. D. Fe và Zn. Câu 19: (ĐH B – 2008) Cho biết các phản ứng xảy ra sau: Convert by TVDT 46

Thuviendientu.org
2FeBr2 + Br2 → 2FeBr3 2NaBr + Cl2 → 2NaCl + Br2 Phát biểu đúng là A. Tính oxi hóa của Br2 mạnh hơn của Cl2. B. Tính oxi hóa của Cl2 mạnh hơn của Fe3+. 2+ C. Tính khử của Br mạnh hơn của Fe . D. Tính khử của Cl- mạnh hơn của Br -. Câu 20: Khi mở một lọ đựng dung dịch axit HCl 37% trong không khí ẩm, thấy có khói trắng bay ra. Khói đó là A. do HCl dễ bay hơi, hút ẩm tạo ra các giọt nhỏ axit HCl. B. do HCl dễ bay hơi tạo thành. C. do HCl phân hủy tạo thành H 2 và Cl2. D. do HCl đã tan trong nước đến mức bão hòa. Câu 21: Muối hỗn tạp là muối của A. một kim loại khác nhau với nhiều gốc axit. B. một gốc axit với nhiều kim loại khác nhau. C. một kim loại với nhiều loại gốc axit khác nhau. D. nhiều kim loại với nhiều loại gốc axit khác nhau. Câu 22: Tính chất của axit clohiđric A. là axit mạnh, có tính oxi hoá, không có tính khử. B. là axit mạnh, có tính oxi hoá, có tính khử. C. là axit mạnh, tác dụng được với các kim loại đứng trước hiđro trong dãy điện hoá, có tính khử, không có tính oxi hoá. D. là axit mạnh, có tính khử, không có tính oxi hoá. Câu 23: Hòa tan hoàn toàn 0,1 mol hỗn hợp Na2CO3 và KHCO3 vào dung dịch HCl. Dẫn khí thu được vào bình đựng dung dịch Ca(OH)2 dư thì thu được lượng kết tủa là A. 10g. B. 100g. C. 1g. D. 0,1g. Câu 24: Chất M là muối canxi halogennua. Cho dung dịch chứa 0,2g M tác dụng với lượng dư dung dịch AgNO3 thu được 0,376g kết tủa. M là A. CaCl2. B. CaBr2. C. CaF2. D. CaI2. Câu 25: Để tác dụng vừa đủ với hỗn hợp 7,68g FeO, Fe3O4, Fe2O3 cần dùng 260ml dung dịch HCl 1M. Dung dịch thu được cho tác dụng với dung dịch NaOH dư, kết tủa thu được đem nung trong không khí đến khối lượng không đổi được m gam chất rắn. Giá trị m là A. 9g. B. 8g. C. 7g. D. 6g. Câu 26: (CĐ A – 2009) Trong các chất: FeCl , FeCl , Fe(NO ) , Fe(NO ) , FeSO , Fe (SO ) . Số chất có cả tính oxi hoá và tính khử là A. 3. B. 2. C. 5. D. 4. Câu 27: Cho 19,5g Zn phản ứng với 7 lít khí clo (đkc) thu được 36,72 gam muối. Hiệu suất của phản ứng là A. 70%. B. 80%. C. 60%. D. 90%. Câu 28: Dung dịch axit không thể chứa trong bình thuỷ tinh là A. HNO3 B. H2SO4 C. HF D. HCl Câu 29: Hòa tan hoàn toàn hỗn hợp khí hidro clorua và hidro bromua vào nước ta thu được dung dịch chứa hai axit với nồng độ phần trăm bằng nhau. Thành phần % theo thể tích của từng chất trong hỗn hợp khí ban đầu lần lượt là A. 67,94% và 32,06%. B. 69,84% và 30,16%. C. 68,94% và 31,06%. D. 66,94% và 33,06%. Câu 30: Nguồn nguyên liệu chính để điều chế iot là A. nước ở một số hồ nước mặn. B. quặng natri iotua. 47 Convert by TVDT
2 3 3 2 3 3 4 2 4 3

Thuviendientu.org
C. nước biển. D. rong biển. Câu 31: Phản ứng giữa hydro và chất nào sau đây thuận nghịch A. Flo. B. Clo. C. Iot. D. Brom Câu 32: Cho 13,6g hỗn hợp Fe và Fe2O3 tác dụng hết với dung dịch HCl thu được 2,24 lít H2 (đkc). Dung dịch thu được cho tác dụng với NaOH dư, kết tủa thu được mang nung trong không khí đến khối lượng không đổi được a gam chất rắn. Giá trị a là A. 14,8g. B. 18g. C. 16g. D. 20g. Câu 33: (ĐH A – 2007) Trong phòng thí nghiệm, người ta thường điều chế clo bằng cách A. điện phân dung dịch NaCl có màng ngăn. B. điện phân nóng chảy NaCl. C. cho F2 đẩy Cl2 ra khỏi dung dịch NaCl. D. cho dung dịch HCl đặc tác dụng với MnO2, đun nóng. Câu 34: Cho 1,03 gam muối NaX tác dụng với dung dịch AgNO3 dư thu được một kết tủa. Kết tủa này đem phân hủy hoàn toàn cho 1,08g Ag. NaX là A. NaF. B. NaBr. C. NaCl. D. NaI. Câu 35: Khí hiđro clorua có thể được điều chế bằng cách cho muối ăn (NaCl rắn) tác dụng với chất nào sau đây ? A. H2SO4 đặc B. H2SO4 loãng C. NaOH D. H2O Câu 36: Cho 200g dung dịch HX (X : F, Cl, Br, I) nồng độ 14,6%. Để trung hòa dung dịch trên cần 250 ml dung dịch NaOH 3,2 M. Dung dịch HX trên là A. HBr B. HCl C. HI D. HF Câu 37: (ĐH B – 2007) Cho 13,44 lít khí clo (ở đktc) đi qua 2,5 lít dung dịch KOH ở 100oC. Sau khi phản ứng xảy ra hoàn toàn, thu được 37,25 gam KCl. Dung dịch KOH trên có nồng độ là (cho Cl = 35,5; K = 39) A. 0,48M. B. 0,24M. C. 0,4M. D. 0,2M. Câu 38: Để tác dụng hết với 4,64g hỗn hợp FeO, Fe2O3 , Fe3O4 cần dùng vừa đủ 160ml dung dịch HCl 1M. Nếu khử hoàn toàn 4,64g hỗn hợp trên bằng CO ở nhiệt độ cao thì khối lượng Fe thu được là A. 3,63g B. 4,36g C. 4,63g. D. 3,36g Câu 39: (ĐH B – 2009) Hoà tan hoàn toàn 24,4 gam hỗn hợp gồm FeCl2 và NaCl (có tỉ lệ số mol tương ứng là 1 : 2) vào một lượng nước (dư), thu được dung dịch X. Cho dung dịch AgNO3 (dư) vào dung dịch X, sau khi phản ứng xảy ra hoàn toàn sinh ra m gam chất rắn. Giá trị của m là A. 28,7. B. 68,2. C. 57,4. D. 10,8. Câu 40: Đặc điểm nào dưới đây không phải là đặc điểm chung của các nguyên tố halogen (F, Cl, Br, I ) A. Có số oxi hoá -1 trong mọi hợp chất B. Tạo ra hợp chất liên kết cộng hoá trị co cực với hidro C. Nguyên tử chỉ co khả năng thu thêm 1 e D. Lớp electron ngoài cùng của nguyên tử có 7 electron Câu 41: Clorua vôi có công thức là A. CaCl2 B. CaOCl C. Ca(OCl)2 D. CaOCl2 Câu 42: Cho 6,96g mangan đioxit tác dụng hết với dung dịch axit clohdric đặc. Thể tích khí thu được ở đkc là A. 1,927 lít. B. 1,297 lít. C. 1,972 lít. D. 1,792 lít. Câu 43: (ĐH B – 2007) Cho 1,67 gam hỗn hợp gồm hai kim loại ở 2 chu kỳ liên tiếp thuộc nhóm IIA (phân nhóm chính nhóm II) tác dụng hết với dung dịch HCl (dư), thoát ra 0,672 lít khí H2 (ở đktc). Hai kim loại đó là (cho Be = 9, Mg = 24, Ca = 40, Sr = 87, Ba = 137) A. Ca và Sr. B. Sr và Ba. C. Mg và Ca. D. Be và Mg. Câu 44: Người ta điều chế được nước clo mà không điều chế được nước flo vì A. Vì flo có tính oxi hoá mạnh hơn clo rất nhiều , có thể bốc cháy khi tác dụng với nước 48 Convert by TVDT

Thuviendientu.org
B. Vì flo không tác dụng với nước . C. Vì flo có thể tan trong nước . D. Vì một lí do khác . Câu 45: Nguyên tắc điều chế flo là A. dùng dòng điện để oxi hóa ion F – trong florua nóng chảy (phương pháp điện phân hỗn hợp KF và HF). B. cho các chất có chứa ion F – tác dụng với các chất oxi hoá mạnh. C. cho HF tác dụng với chất oxi hóa mạnh. D. dùng chất có chứa F để nhiệt phân ra F. Câu 46: (CĐ A – 2009) Chất dùng để làm khô khí Cl ẩm là A. dung dịch H SO đậm đặc .
2 4 2

B. Na SO khan.
2 3

C. dung dịch NaOH đặc. D. CaO . Câu 47: (ĐH A – 2009) Dãy gồm các chất đều tác dụng được với dung dịch HCl loãng là A. Mg(HCO3)2, HCOONa, CuO. B. AgNO3, (NH4)2CO3, CuS. C. KNO3, CaCO3, Fe(OH)3. D. FeS, BaSO4, KOH. Câu 48: Cho 18,5g KmnO4 tác dụng với dung dịch HCl đặc, dư. Thể tích khí clo thu được ở đkc là A. 0,28 lít. B. 2,8 lít. C. 5,6 lít. D. 0,56 lít. Câu 49: (ĐH A – 2008) Để oxi hóa hoàn toàn 0,01 mol CrCl3 thành K2CrO4 bằng Cl2 khi có mặt KOH, lượng tối thiểu Cl2 và KOH tương ứng là A. 0,03 mol và 0,08 mol. B. 0,03 mol và 0,04 mol. C. 0,015 mol và 0,08 mol. D. 0,015 mol và 0,04 mol. Câu 50: Cho V lít dung dịch HCl có pH = 2. Pha loãng dung dịch HCl để được dung dịch có pH = 3 thì dung dịch HCl sau khi pha là A. 9V. B. 11V. C. 10V. D. 12V. C B C C D 1 11 21 31 41 C C D C D 2 12 22 32 42 A A A D A 3 13 23 33 43 D C B B A 4 14 24 34 44 A D B A A 5 15 25 35 45 D B C B A 6 16 26 36 46 B D D B A 7 17 27 37 47 B A C D C 8 18 28 38 48 B B C B C 9 19 29 39 49 D B D A C 10 20 30 40 50

Chuyên đề: CROM – SẮT – ĐỒNG ( Phần 1)
Câu 1: Hòa tan hoàn toàn 2,81 gam hỗn hợp gồm Fe2O3, MgO, ZnO trong 500 ml dung dịch H2SO4 0,1M (vừa đủ). Sau phản ứng, hỗn hợp muối khan thu được sau khi cô cạn dung dịch có khối lượng là (g) A. 4,81. B. 5,81 C. 6,81. D. 3,81. Câu 2: Vàng bị hòa tan trong dung dịch nào sau đây? A. hỗn hợp 1 thể tích HNO3 đặc và 3 thể tích HCl đặc B. HNO3 C. 3 thể tích HNO3 đặc và 1 thể tích HCl đặc D. H2SO4 đặc, nóng. Câu 3: Nhiệt phân hoàn toàn 7,2 gam Fe(NO3)2 trong bình kín, sau phản ứng thu được m gam chất rắn. X là A. FeO. B. hỗn hợp FeO và Fe2O3. C. Fe3O4. D. Fe2O3. Câu 4: Các chất trong dãy nào sau đây vừa có tính oxi hóa vừa có tính khử? A. CrO3, FeO, CrCl3, Cu2O B. Fe2O3, Cu2O, CrO, FeCl2

Convert by TVDT

49

Thuviendientu.org
C. Fe2O3, Cu2O, Cr2O3, FeCl2 D. Fe3O4, Cu2O, CrO, FeCl2 Câu 5: Ở nhiệt độ thường, kim loại crom có cấu trúc mạng tinh thể là A. lập phương tâm diện. B. lập phương. C. lập phương tâm khối. D. lục phương. Câu 6: Ngâm một đinh sắt vào 200 ml dung dịch CuSO4 1M, sau một thời gian thấy khối lượng đinh sắt tăng 0,8 gam. Khối lượng đồng tạo ra là: A. 6,9 gam B. 6,4 gam C. 9,6 gam D. 8,4 g Câu 7: Với sự có mặt của oxi trong không khí, đồng bị tan trong dung dịch H2SO4 theo phản ứng sau: A. Cu + H2SO4 CuSO4 + H2. B. 2Cu + 2H2SO4 +O2 2CuSO4 + 2H2O C. Cu + 2H2SO4 CuSO4 + SO2 + 2H2O. D. 3Cu + 4H2SO4 + O2 3CuSO4 + SO2 + 4H2O Câu 8: Điện phân 500 ml dung dịch AgNO3 với điện cực trơ cho đến khi catot bắt đầu có khí thoát ra thì ngừng. Để trung hòa dung dịch sau điện phân cần 800 ml dung dịch NaOH 1M. Thời gian điện phân là (giây) (biết khi điện phân người ta dùng dòng điện cường độ 20 A) A. 4013. B. 3728. C. 3918. D. 3860. Câu 9: Khử hoàn toàn 6,64 g hỗn hợp gồm Fe, FeO, Fe3O4 và Fe2O3 bằng CO dư. Dẫn hỗn hợp khí thu được sau phản ứng vào dung dịch Ca(OH)2 dư thu được 8 g kết tủa. Khối lượng sắt thu được là (g) A. 4,4. B. 3,12. C. 5,36. D. 5,63. Câu 10: Kim loại sắt có cấu trúc mạng tinh thể A. lập phương tâm diện. B. lập phương tâm khối. C. lục phương. D. lập phương tâm khối hoặc lập phương tâm diện. Câu 11: Câu nào sai trong các câu sau? A. Crom có tính khử yếu hơn sắt. B. Cr2O3 và Cr(OH)3 có tính lưỡng tính. C. Cu2O vừa có tính oxi hóa, vừa có tính khử. D. CuSO4 khan có thể dùng để phát hiện nước có lẫn trong xăng hoặc dầu hỏa. Câu 12: Hòa tan hoàn toàn 8,32 g Cu vào dung dịch HNO3 thu được dung dịch A và 4,928 lit hỗn hợp NO và NO2 (đktc). Khối lượng của 1 lit hỗn hợp 2 khí này là (g) A. 1.98 B. 1,89 C. 1,78 D. 1,87 Câu 13: Crom có nhiều ứng dụng trong công nghiệp vì crom tạo được A. hợp kim có khả năng chống gỉ. B. hợp kim nhẹ và có độ cứng cao. C. hợp kim có độ cứng cao. D. hơp kim có độ cứng cao và có khả năng chống gỉ. Câu 14: Cho các chất Al, Fe, Cu, khí clo, dung dịch NaOH, dung dịch HNO3 loãng. Chất nào tác dụng được với dung dịch chứa ion Fe2+ là A. Al, dung dịch NaOH. B. Al, dung dịch NaOH, khí clo. C. Al, dung dịch HNO3, khí clo. D. Al, dung dịch NaOH, dung dịch HNO3, khí clo. Câu 15: Cho luồng khí H2 dư qua hỗn hợp các oxit CuO, FeO, ZnO và Al2O3 nung ở nhiệt độ cao. Sau phản ứng, hỗn hợp chất rắn còn lại là A. Cu, FeO, ZnO, Al2O3. B. Cu, Fe, ZnO, Al2O3. C. Cu, Fe, ZnO, Al2O3. D. Cu, Fe, Zn, Al. Câu 16: Cho 13,5 gam hỗn hợp A gồm Fe và Zn vào 200 ml dung dịch Z chứa CuCl2 và FeCl3. Phản ứng xong thu được chất rắn B nguyên chất và dung dịch C. Cho C tác dụng với dung dịch NaOH dư thu được kết tủa D và dung dịch E. Sục CO2 đến dư vào dung dịch E, lọc kết tủa đem nung đến khối lượng không đổi thu được 8,1 g chất rắn. Thành phần %(m) của Fe và Zn trong A lần lượt là (%) A. 50,85; 49,15. B. 30,85; 69,15. C. 51,85; 48,15. D. 49,85; 50,15. Câu 17: Cho hỗn hợp gồm 0,3 mol Fe + 0,15 mol Fe2O3 + 0,1 mol Fe3O4 tác dụng hết với dung dịch H2SO4 loãng thu được dung dịch A. Cho dung dịch A tác dụng với dung dịch NaOH dư, lọc kết tủa đem nung trong không khí đến khối lượng không đổi thu được m gam chất rắn C. Tính m (g) A. 70. B. 72. C. 65. D. 75. Câu 18: Để loại CuSO4 lẫn trong dung dịch FeSO4, cần dùng thêm chất nào sau đây? A. Al B. Fe C. Zn D. Ni Câu 19: Hêmatit là một trong những quặng quan trọng của sắt. Thành phần chính quan trọng của quặng là A. FeO. B. Fe2O3. C. Fe3O4. D. FeCO3.

Convert by TVDT

50

Thuviendientu.org
Câu 20: Cho các chất Fe, Cu, KCl, KI, H2S. Sắt(III) oxit oxi hóa được các chất A. Fe, Cu, KCl, KI. B. Fe, Cu. C. Fe, Cu, KI, H2S. D. Fe, Cu, KI. Câu 21: Các hợp kim đồng có nhiều trong công nghiệp và đời sống là : Cu – Zn (1), Cu – Ni (2), Cu – Sn (3), Cu – Au (4),.. Đồng thau được dùng để chế tạo chi tiết máy là : A. 4. B. 2. C. 1. D. 3. Câu 22: Hòa tan 32 g CuSO4 vào 200 g dung dịch HCl 3,285 % thu được dung dịch X. Lấy 1/3 lượng dung dịch X đem điện phân với điện cực trơ có màng ngăn với cường độ dòng điện I=1,34 A trong 2 giờ. Biết hiệu suất điện phân là 100%. Khối lượng kim loại thoát ra ở catot và thể tích khí (đktc) thoát ra ở anot lần lượt là A. 1,18 g và 1,172 lit. B. 3,2 g và 1,12 lit. C. 1,30 g và 1,821 lit. D. 2,01 g và 2,105 lit. Câu 23: Ngâm một đinh sắt sạch trong 200ml dung dịch CuSO4 a M. Sau khi phản ứng kết thúc lấy đinh sắt khỏi dung dịch, rửa sạch, sấy khô, thấy khối lượng đinh sắt tăng 0,8 gam, a có giá trị là A. 0,15. B. 0,05 C. 0,0625. D. 0,5. Câu 24: Dãy kim loại bị thụ động trong axit HNO3 đặc, nguội là A. Fe, Al, Cr B. Fe, Al, Ag C. Fe, Al, Cu D. Fe, Zn, Cr oC Câu 25: Khi đốt nóng crom(VI) oxit trên 200 thì tạo thành oxi và một oxit của cromcó màu xanh. Oxit đó là A. CrO. B. CrO2. C. Cr2O5. D. Cr2O3. Câu 26: Hòa tan hoàn toàn 17,4 g hỗn hợp 3 kim loại Al, Fe, Mg trong dung dịch HCl thấy thoát ra 13,44 lit khí H2 (đktc). Mắt khác nếu cho 8,7 g hỗn hợp đó tác dụng với dung dịch KOH dư thì thu được 3,36 lit khí H2 (đktc). Còn nếu cho 34,8 g hỗn hợp đó tác dụng với dung dịch CuSO4 dư, lọc lấy chất rắn thu được sau phản ứng tác dụng với dung dịch HNO3 thì thu được bao nhiêu lit khi NO (đktc). (sản phẩm không tạo ra NH4+). A. 4,48 (lit). B. 3,36 (lit). C. 8,96 (lit). D. 17,92 (lit). Câu 27: Hòa tan hoàn toàn 10 g hỗn hợp muối khan FeSO4 và Fe2(SO4)3 thu được dung dịch A. Cho A phản ứng hoàn toàn với 1,58 g KMnO4 trong môi trường H2SO4. Thành phần % (m) của FeSO4 và Fe2(SO4)3 lần lượt là A. 76% ; 24%. B. 50%; 50%. C. 60%; 40%. D. 55%; 45%. Câu 28: Cho 3,6 g hỗn hợp CuS và FeS tác dụng với dung dịch HCl dư thu được 896 ml khí (đktc). Khối lượng muối khan thu được là (g) A. 5,61. B. 5,16. C. 4,61. D. 4,16. Câu 29: Nhiệt phân hoàn toàn 7,2 gam Fe(NO3)2 trong bình kín, sau phản ứng thu được m gam chất rắn. m có giá trị là: A. 2,88. B. 3,09. C. 3,2. D. không xác định được. Câu 30: Kim loại khi tác dụng với dung dịch HNO3 đặc, nóng cho thể tích khí NO2 lớn hơn cả là A. Ag B. Cu C. Zn. D. Fe Câu 31: Từ quặng pirit đồng CuFeS2, malachit Cu(OH)2.CuCO3, chancozit Cu2S người ta điều chế được đồng thô có độ tinh khiết 97 – 98%. Các phản ứng chuyển hóa quặng đồng thành đồng là : A. CuFeS2 CuS CuO Cu. B. CuFeS2 CuO Cu. C. CuFeS2 Cu2S Cu2O Cu. D. CuFeS2 Cu2S CuO Cu. Câu 32: Trong các phản ứng nào sau đây, phản ứng nào không phải là phản ứng oxi hóa – khử? Câu 33: Cho đồng tác dụng với từng dung dịch sau : HCl (1), HNO3 (2), AgNO3 (3), Fe(NO3)2 (4), Fe(NO3)3 (5), Na2S (6). Đồng phản ứng được với A. 2, 3, 5, 6. B. 2, 3, 5. C. 1, 2, 3. D. 2, 3. Câu 34: Cho 4,2 gam hỗn hợp gồm Mg, Fe, Zn tác dụng với dung dịch HCl dư thì được 2,24 lit khí (ở đktc). Khối lượng muối khan trong dung dịch là (gam) A. 11,5. B. 11,3. C. 7,85. D. 7,75. Câu 35: Từ quặng pirit đồng CuFeS2, malachit Cu(OH)2.CuCO3, chancozit Cu2S người ta điều chế được đồng thô có độ tinh khiết 97 – 98%. Để thu được đồng tinh khiết 99,99% từ đồng thô, người ta dùng phương pháp điện phân dung dịch CuSO4 với A. điện cực dương (anot) bằng đồng thô, điện cực âm (catot) bằng lá đồng tinh khiết. B. điện cực dương (anot) bằng đồng thô, điện cực âm (catot) bằng than chì. C. điện cực dương (anot) bằng đồng thô, điện cực âm (catot) bằng đồng thô. D. điện cực dương (anot) bằng than chì, điện cực âm (catot) bằng đồng thô.

Convert by TVDT

51

Thuviendientu.org
Câu 36: Đặc điểm nào sau đây không phài là của gang xám? A. Gang xám kém cứng và kém dòn hơn gang trắng. B. Gang xám nóng chảy khi hóa rắn thì tăng thể tích. C. Gang xám dùng đúc các bộ phận của máy. D. Gang xám chứa nhiều xementit. Câu 37: Crom(II) oxit là oxit A. có tính bazơ. B. có tính khử. C. có tính oxi hóa. D. vừa có tính khử, vừa có tính oxi hóa và vừa có tính bazơ. Câu 38: Chọn câu đúng trong các câu sau: A. Gang là hợp kim của sắt với cacbon (2 – 5%). B. Gang xám chứa ít cacbon hơn gang trắng. C. Thép là hợp kim của sắt với cacbon ( 2 - 4%). D. Để luyện được những loại thép chất lượng cao, người ta dùng phương pháp lò điện. Câu 39: Muối amoni đicromat bị nhiệt phân theo phương trình (NH4)2Cr2O7 Cr2O3 + N2 + 4H2O. Khi phân hủy 48 g muối này thấy còn 30 gam gồm chất rắn và tạp chất không bị biến đổi. Phần trăm tạp chất trong muối là (%) A. 8,5. B. 6,5. C. 7,5. D. 5,5. Câu 40: Trong công nghiệp crom được điều chế bằng phương pháp A. nhiệt luyện. B. thủy luyện. C. điện phân dung dịch. D. điện phân nóng chảy. Câu 41: Trong các hợp chất, crom có số oxi hóa phổ biến là A. +2, +3, +7. B. +2, +4, +6. C. +2, +3, +6. D. +2, +3, +5, +7. Câu 42: Ngâm một lá kim loại có khối lượng 10g trong dung dịch H2SO4. Sau khi thu được 448 ml khí H2 (đktc) thì khối lượng kim loại giảm 11,2%. Kim loại đã dùng là A. Zn B. Cu C. Fe D. Al Câu 43: Phản ứng tạo xỉ trong lò cao là A. CaCO3 CaO + CO2. B. CaO + SiO2 CaSiO3. C. CaO + CO2 CaCO3. D. CaSiO3 CaO + SiO2. Câu 44: Thổi một luồng khí CO2 dư qua hỗn hợp Fe2O3 và CuO nung nóng đến phản ứng hoàn toàn thu được 3,04 g chất rắn. Khí thoát ra sục vào bình nước vôi trong dư thấy có5g kết tủa. Khối lượng hỗn hợp ban đầu là (g) A. 3,48. B. 3,84. C. 3,82. D. 3,28. Câu 45: Hòa tan a gam crom trong dung dịch H2SO4 loãng, nóng thu được dung dịch X và 3,36 lit khí (dktc). Cho X tác dụng với dung dịch NaOH dư trong không khí đến khối lượng không đổi. Lọc, đem nung đến khối lượng không đổi thì lượng chất rắn thu được là (gam) A. 7,6. B. 11,4. C. 15 D. 10,2.
HCl Cl 2 Y NaOHdu Br 3 NaOH Câu 46: Cho dãy biến đổi sau: Cr X Z T X, Y, Z, T là A. CrCl2, CrCl3, NaCrO2, Na2CrO7. B. CrCl2, CrCl3, Cr(OH)3, Na2CrO4. C. CrCl2, CrCl3, NaCrO2, Na2CrO4. D. CrCl2, CrCl3, Cr(OH)3, Na2CrO7. Câu 47: Cho 10,8 g hỗn hợp Cr và Fe tác dụng với dung dịch HCl dư thu được 4,48 lit khí H 2(đktc). Tổng khối lượng muối khan thu được là (g) A. 18,7. B. 17,7. C. 19,7. D. 16,7. Câu 48: Cho các chất Al, Fe, Cu, khí clo, dung dịch NaOH, dung dịch HNO3 loãng. Chất nào tác dụng được với dung dịch chứa ion Fe3+ là A. Al, Cu, dung dịch NaOH, khí clo. B. Al, dung dịch NaOH. C. Al, Fe, Cu, dung dịch NaOH. D. Al, Cu, dung dịch NaOH, khí clo. Câu 49: Cho 0,1 mol FeCl3 tác dụng hết với dung dịch Na2CO3 dư thu được kết tủa X. Đem nung kết tủa ở nhiệt độ cao đến khối lượng không đổi thu được chất rắn có khối lượng m gam. Giá trị của m là (g) A. 7,0. B. 8,0. C. 9,0. D. 10,0. Câu 50: Hòa tan hoàn toàn 2,56 gam đồng vào dung dịch HNO3 đặc. Sục khí thu được vào dung dịch NaOH dư. Khối lượng muối của natri thu được là (g) A. 6,16. B. 6,18.l C. 7,16. D. 7,18.
/

Convert by TVDT

52

Thuviendientu.org
Câu 51: Đồng là kim loại thuộc nhóm IB. So với kim loại nhóm IA cùng chu kỳ thì A. liên kết trong đơn chất đồng kém bền hơn. B. ion đồng có điện tích nhỏ hơn. C. đồng có bán kính nguyên tử nhỏ hơn. D. kim loại đồng có cấu tạo kiểu lập phương tâm khối, đặc chắc. Câu 52: Khối lượng đồng thu được ở catot sau 1 giờ điện phân dung dịch CuSO4 với cường độ dòng điện 2 ampe là (g) A. 2,8. B. 3,0. C. 2,4. D. 2,6. Câu 53: Các hợp kim đồng có nhiều trong công nghiệp và đời sống là : Cu – Zn (1), Cu – Ni (2), Cu – Sn (3), Cu – Au (4),.. Đồng bạch dùng để đúc tiền là : A. 3. B. 4. C. 1. D. 2. Câu 54: Từ 1 tấn quặng sắt cromit (có thể viết tắt Fe(CrO2)2 người ta điều chế được 216 kg hợp kim ferocrom (hợp kim Fe-Cr) có chứa 65% Cr. Giả sử hiệu suất của quá trình là 90%. Thành phần %(m) của tạp chất trong quặng là A. 33,6%. B. 27,2%. C. 30,2% D. 66,4%. Câu 55: Nung hỗn hợp gồm bột Al và bột Fe3O4 trong điều kiện không có không khí (giả sứ chỉ xảy ra phản ứng Al khử oxit sắt thành sắt kim loại). Hỗn hợp sau phản ứng, nếu cho tác dụng với dung dịch NaOH dư thì thu được 6,72 lit khí H 2 (đktc); còn nếu cho tác dụng với dung dịch HCl dư sẽ thu được 26,88 lit khí H2 (đktc). Các phản ứng xảy ra hoàn toàn. Thành phần % (m) của Al và Fe3O4 trong hỗn hợp đầu là A. 18,20%; 81,80%. B. 22,15%; 77,85%. C. 19,30%; 80,70%. D. 27,95%; 72,05%. Câu 56: Dãy các kim loại được sắp xếp theo chiều giảm dần tính khử là A. Zn, Cr, Ni, Fe, Cu, Ag, Au B. Zn, Fe, Cr, Ni, Cu, Ag, Au C. Fe, Zn, Ni, Cr, Cu, Ag, Au D. Zn, Cr, Fe, Ni, Cu, Ag, Au. Câu 57: Dãy các ion được sắp xếp theo chiều tính oxi hóa tăng dần là: A. Ni2+, Fe2+, Cu2+, Ag+, Fe3+, Au3+ B. Fe2+, Ni2+, Cu2+, Fe3+, Ag+, Au3+ 2+ 2+ 2+ 3+ + 3+ C. Ni , Fe , Cu , Fe , Ag , Au D. Fe2+, Ni2+, Cu2+, Ag+, Fe3+, Au3+ Câu 58: Tổng hệ số ( các số nguyên, tối giản) của tất cả các chất trong phương trình hóa học của phản ứng giữa FeSO 4 với dung dịch KMnO4 trong H2SO4 là A. 36 B. 34 C. 35 D. 33 Câu 59: Trong không khí ẩm, các vật dụng bằng đồng bị bao phủ bởi lớp gỉ màu xanh. Lớp gỉ đồng là A. (CuOH)2CO3. B. CuCO3. C. Cu2O. D. CuO. Câu 60: Hòa tan hoàn toàn y gam một oxit sắt bằng H2SO4 đặc nóng thấy thoát ra khí SO2 duy nhất. Trong thí nghiệm khác, sau khi khử hoàn toàn cũng y gam oxit đó bằng CO ở nhiệt độ cao rồi hòa tan lượng sắt tạo thành bằng H 2SO4 đặc nóng thì thu được lượng khí SO2 nhiều gấp 9 lần lượng khí SO2 ở thí nghiệm trên. Công thức của oxit sắt là A. FeO. B. Fe2O3 C. Fe3O4. D. FeCO3. Câu 61: Muối sắt được dùng làm chất diệt sâu bọ có hại cho thực vật là A. FeCl3. B. FeCl2. C. FeSO4. D. (NH4)2.Fe2(SO4)3.24H2O. Câu 62: Hòa tan 9,02 g hỗn hợp A gồm Al(NO3)3 và Cr(NO3)3 trong dung dịch NaOH dư thu được dung dịch B. Sục từ từ CO2 vào B tới dư thì thì thu được 3,68 g kết tủa. thành phần %(m) của Cr(NO3)3 trong A là A. 91,6%. B. 63,9%. C. 47%. D. 53%. Câu 63: Trong lò cao, sắt oxit có thể bị khử theo 3 phản ứng 3Fe2O3 + CO 2Fe3O4 + CO2 (1) Fe3O4 + CO 3FeO + CO2 (2) oC FeO + CO Fe + CO2 (3) Ở nhiệt độ khoãng 700-800 , thì có thể xảy ra phản ứng A. (1). B. (2). C. (3). D. cả (1), (2) và (3) Câu 64: Đốt cháy sắt trong không khí, thì phản ứng xảy ra là A. 3Fe + 2O2 Fe3O4. B. 4Fe + 3O2 2Fe2O3. C. 2Fe + O2 2FeO. D. tạo hỗn hợp FeO, Fe2O3, Fe3O4. ĐÁP ÁN CROM – SẮT – ĐỒNG (phần 1) Câu 1 Đáp án C Câu 20 Đáp án C Câu 39 Đáp án D Câu 58 Đáp án A

Convert by TVDT

53

Thuviendientu.org
2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 18 19 A D D B B B D C D A A C D B C B B B 21 22 23 24 25 26 27 28 29 30 31 32 33 34 35 36 37 38 C B D A D D B B C D C A B B A D D D 40 41 42 43 44 45 46 47 48 49 50 51 52 53 54 55 56 57 A C C B B B C B C B A C C C D D D A 59 60 61 62 63 64 A C C D D A

Chuyên đề: CRÔM – SẮT – ĐỒNG ( Phần 2) CROM Câu 1: Nguyên tử 24Cr có bao nhiêu electron ở lớp ngoài cùng? A. 1 B. 2 C. 3 D. 4 Câu 2: Crom có 6 electron hóa trị, trong hợp chất crom có các số oxi hóa thường gặp là: A. +1, +2, +3 B. +2, +4, +6 C. +2, +3, +5 D. +2, +3, +6 Câu 3: Cấu hình electron của ion Cr3+ là: A. [Ar]3d24s0 B. [Ar]3d34s0 C. [Ar]3d24s1 D. [Ar]3d34s1 Câu 4: Hiện tượng nào dưới đây đã được mô tả không đúng? A. Thổi khí NH3 qua CrO3 đun nóng thấy chất rắn chuyển từ màu đỏ sang màu lục thẫm. B. Đun nóng S với K2Cr2O7 thấy chất rắn chuyển từ màu da cam sang màu lục thẫm. C. Nung Cr(OH)2 trong không khí thấy chất rắn chuyển từ màu lục sáng sang màu lục thẫm. D. Đốt CrO trong không khí thấy chất rắn chuyển từ màu đen sang màu lục thẫm. Câu 5: Crom không phản ứng với chất nào sau đây? A. dung dịch H2SO4 loãng đun nóng B. dung dịch NaOH đặc, đun nóng C. dung dịch HNO3 đặc, đun nóng D. dung dịch H2SO4 đặc, đun nóng Câu 6: dung dịch HCl, H2SO4 loãng sẽ oxi hóa crom đến mức oxi hóa nào? A. +2 B. +3 C. +4 D. +6 Câu 7: Al và Cr giống nhau ở điểm: A. cùng tác dụng với HCl tạo ra muối có mức oxi hóa là +3 B. cùng tác dụng với dung dịch NaOH dư tạo ra chất Na[M(OH)4] C. cùng tác dụng với khí clo tạo ra muối có dạng MCl3 D. cùng bị thụ động trong dung dịch nước cường toan Câu 8: Phản ứng nào sau đây không đúng? (trong điều kiện thích hợp). (Cân bằng các phản ứng đúng) A. Cr + KClO3 → Cr2O3 + KCl B. Cr + KNO3 → Cr2O3 + KNO2 C. Cr + H2SO4 → Cr2(SO4)3 + H2 D. Cr + N2 → CrN Câu 9: Hiện nay, từ quặng cromit (FeO.Cr2O3) người ta điều chế Cr bằng phương pháp nào sau đây? A. tách quặng rồi thực hiện điện phân nóng chảy Cr2O3 B. tách quặng rồi thực hiện phản ứng nhiệt nhôm Cr2O3 C. tách quặng rồi thực hiện phản ứng khử Cr2O3 bởi CO 54 Convert by TVDT

Thuviendientu.org
D. hòa tan quặng bằng HCl rồi điện phân dung dịch CrCl3 Câu 10: Chọn phát biểu đúng: A. CrO vừa có tính khử vừa có tính lưỡng tính B. Cr(OH)2 vừa có tính khử vừa có tính bazơ C. CrCl2 có tính khử mạnh và tính oxi hóa mạnh D. A, B đúng Câu 11: Phản ứng nào sau đây sai? A. 2CrO + 2NaOH → 2NaCrO2 + H2 B. 4Cr(OH)2 + O2 + 2H2O → 4Cr(OH)3 C. 6CrCl2 + 3Br2 → 4CrCl3 + 2CrBr3 D. Cr(OH)2 + H2SO4 → CrSO4 + 2H2O Câu 12: Chọn phát biểu sai: A. Cr2O3 là chất rắn màu lục thẫm B. Cr(OH)3 là chất rắn màu lục xám C. CrO3 là chất rắn màu đỏ thẫm D. CrO là chất rắn màu trắng xanh Câu 13: Ion nào nào sau đây vừa có tính khử vừa có tính oxi hóa? A. Zn2+ B. Al3+ C. Cr3+ D. Fe3+ Câu 14: Có bao nhiêu phản ứng hóa học xảy ra khi cho CrO, Cr2O3, Cr(OH)3 tác dụng với dung dịch HCl nóng, dung dịch NaOH nóng: A. 5 B. 6 C. 4 D. 3 Câu 15: Phản ứng nào sau đây không đúng? A. 2Cr3+ + Zn → 2Cr2+ + Zn2+ B. 2CrO2- + 3Br2 + 8OH- → 2CrO42- + 6Br- + 4H2O 3+ 2+ C. 2Cr + 3Fe → 2Cr + 3Fe D. 2Cr3+ + 3Br2 + 16OH- → 2CrO42- + 6Br- + 8H2O Câu 16: Chất nào sau đây không lưỡng tính? A. Cr(OH)2 B. Cr2O3 C. Cr(OH)3 D. Al2O3 Câu 17: Chọn phát biểu đúng: A. Trong môi trường axit, ion Cr3+ có tính khử mạnh B. Trong môi trường kiềm, ion Cr3+ có tính oxi hóa mạnh C. Trong dung dịch ion Cr3+ có tính lưỡng tính D. Trong dung dịch ion Cr3+ vừa có tính oxi hóa vừa có tính khử Câu 18: chọn phát biểu sai: A. CrO3 là oxit axit B. CrO3 có tính oxi hóa mạnh C. CrO3 tác dụng với nước tạo thành hỗn hợp 2 axit cromic và đicromic D. H2CrO4 bền còn H2Cr2O7 kém bền dễ phân hủy tạo CrO3 Câu 19: Axit nào sau đây có tính khử mạnh nhất? A. HNO3 B. H2SO4 C. HCl D. H2CrO4 Câu 20: Phản ứng nào sau đây sai? A. 2CrO3 + 2NH3 → Cr2O3 + N2 + 3H2O B. 4CrO3 + 3C→ 2Cr2O3 + 3CO2 C. 4CrO3 + C2H5OH → 2Cr2O3 + 2CO2 + 3H2O D. 2CrO3 + SO3 → Cr2O7 + SO2 Câu 21: Trong dung dịch 2 ion cromat và đicromat cho cân bằng thuận nghịch: 2CrO42- + 2H+ Cr2O72- + H2O Hãy chọn phát biểu đúng: A. dung dịch có màu da cam trong môi trường bazo B. ion CrO42- bền trong môi trường axit C. ion Cr2O72- bền trong môi trường bazo D. dung dịch có màu da cam trong môi trường axit Câu 22: Chọn phát biểu sai: A. crom có kiểu mạng lập phương tâm khối B. crom là kim loại nên chỉ tạo ra oxit bazo C. một số hợp chất của crom giống hợp chất lưu huỳnh D. có thể dùng crom để rạch lên bề mặt thủy tinh Câu 23: các kim loại nào sau đây luôn được bảo vệ trong môi trường không khí, nước nhờ lớp màng oxit? A. Al, Ca B. Fe, Cr C. Cr, Al D. Fe, Mg Câu 24: Cho dãy: R → RCl2 → R(OH)2 → R(OH)3 → Na[R(OH)4]. R có thể là kim loại nào sau đây? A. Al B. Cr C. Fe D. Al, Cr Câu 25: Cho kiềm vào dung dịch K2Cr2O7 thì có hiện tượng gì xảy ra? A. dung dịch chuyển từ màu vàng sang màu da cam 55 Convert by TVDT

Thuviendientu.org
B. dung dịch chuyển từ màu da cam sang màu vàng C. dung dịch chuyển từ màu vàng sang màu xanh tím D. dung dịch chuyển từ màu da cam sang màu xanh tím Câu 26: Cho Br2 vào dung dịch CrCl3 trong môi trường NaOH thì sản phẩm thu được có chứa: A. CrBr3 B. Na[Cr(OH)4] C. Na2CrO4 D. Na2Cr2O7 Câu 27: RxOy là một oxit có tính oxi hóa rất mạnh, khi tan trong nước tạo ra 2 axit kém bền (chỉ tồn tại trong dung dịch), khi tan trong kiềm tạo ion RO42- có màu vàng. RxOy là A. SO3 B. CrO3 C. Cr2O3 D. Mn2O7 Câu 28: A là chất bột màu lục thẫm không tan trong dung dịch loãng của axit và kiềm. Khi nấu chảy A với NaOH trong không khí thu được chất B có màu vàng dễ tan trong nước. B tác dụng với axit chuyển thành chất C có màu da cam. Chất C bị lưu huỳnh khử thành chất A. Chất C oxi hóa HCl thành khí D. Chọn phát biểu sai: A. A là Cr2O3 B. B là Na2CrO4 C. C là Na2Cr2O7 D. D là khí H2 Câu 29: Tính tổng hệ số cân bằng trong phản ứng: K2Cr2O7 + FeSO4 + H2SO4 → ? + ? +? +? A. 20 B. 22 C. 24 D. 26 Câu 30: Cho 0,6 mol KI tác dụng hết với dung dịch K2Cr2O7 trong axit sunfuric thì thu được một đơn chất. Tính số mol của đơn chất này. A. 0,3 B. 0,4 C. 0,5 D. 0,6 Câu 31: Cho 0,6 mol H2S tác dụng hết với dung dịch K2Cr2O7 trong axit sunfuric thì thu được một đơn chất. Tính số mol của đơn chất này. A. 0,3 B. 0,4 C. 0,5 D. 0,6 Câu 32: Tính tổng hệ số cân bằng trong phản ứng: K2Cr2O7 + SO2 + H2SO4(loãng) → ? + ? +? A. 8 B. 10 C. 12 D. 14 Câu 33: Tính tổng hệ số cân bằng trong phản ứng: K2Cr2O7 + KNO2 + H2SO4(loãng) → ? + ? +? +? A. 15 B. 17 C. 19 D. 21 Câu 34: Tính tổng hệ số cân bằng trong phản ứng: K2Cr2O7 + C2H5OH + HCl → CH3CHO+ ? +? +? A. 22 B. 24 C. 26 D. 28 Câu 35: Khi nung nóng 2 mol natri dicromat người ta thu được crom(III) oxit, muối và 48 gam oxi. Tính hiệu suất phản ứng? A. 70% B. 80% C. 90% D. 100% Câu 36: Khi nhiệt phân 2mol amoni dicromat người ta thu được Cr2O3, H2O và một đơn chất. Tính thể tích đơn chất thu được ở (đktc). A. 22,4 lit B. 33,6 lit C. 44,8 lit D. 56,0 lit Câu 37: Khi cho m gam kali dicromat tác dụng với dung dịch HCl đặc, dư thì thu được 6,72 lít khí (đktc). Tính m. A. 26,4 B. 27,4 C. 28,4 D. 29,4 Câu 38: Cho lượng dư dung dịch NaOH vào dung dịch có hòa tan 58,4 gam hỗn hợp muối AlCl3 và CrCl3, rồi cho tiếp nước clo. Sau phản ứng người ta cho thêm dung dịch BaCl2 dư vào thì thu được 50,6 gam kết tủa. Tính khối lượng của CrCl3 trong 58,4 gam hỗn hợp. A. 31,7 B. 32,7 C. 33,7 D. 34,7 Câu 39: Hòa tan muối kép kali-crom sunfat vào nước thì thu được dung dịch có màu như thế nào? A. màu xanh tím B. màu vàng C. màu da cam D. không màu Câu 40: Cho từ từ dung dịch NaOH vào dung dịch chứa 9,02 gam hỗn hợp muối nitrat của nhôm (III) và crom (III) cho đến khi thu được kết tủa lớn nhất. Lọc lấy kết tủa nung đến khối lượng không đổi thu được 2,54 gam chất rắn. Tính % khối lượng của muối crom. A. 48,36% B. 52,77% C. 61,24% D. 74,12% Câu 41: Cho 100 gam hợp kim Al-Cr-Fe tác dụng với lượng dư dung dịch NaOH thu được 5,04 lit khí (đktc). Lấy phần không tan cho vào dung dịch HCl dư đun nóng thu được 38,752 lít khí (đktc). Xác định % khối lượng crom trong hỗn hợp. Convert by TVDT 56

Thuviendientu.org
A. 12,09 B. 13,65 C. 14,56 D. 15,65 Câu 42: Thực hiện phản ứng nhiệt nhôm với Cr2O3 thì thu được 78 gam crom. Tính khối lượng nhôm tối thiểu cần dùng, biết hiệu suất là 80%. A. 16,875 gam B. 40,5gam C. 50,625 gam D. 67,5 gam Câu 43: Khi khử natri dicromat bằng than thu được oxit kim loại, muối cacbonat và một chất khí có tính khử. Tính khối lượng oxit kim loại điều chế được, biết đã dùng 2,4 gam than và hiệu suất phản ứng đạt 80%. A. 15,2 B. 12,16 C. 30,4 D. 24,32 Câu 44: nung nóng kali dicromat với lưu huỳnh thu được một oxit A và một muối B. Cho muối B vào dung dịch BaCl2 thì thu được 46,6 gam kết tủa không tan trong axit. Tính khối lượng A. A. 15,2 B. 12,16 C. 30,4 D. 24,32 Câu 45: Cho axit vào dung dịch K2CrO4 thì có hiện tượng gì xảy ra? A. dung dịch chuyển từ màu vàng sang màu da cam B. dung dịch chuyển từ màu da cam sang màu vàng C. dung dịch chuyển từ màu vàng sang màu xanh tím D. dung dịch chuyển từ màu da cam sang màu xanh tím Câu 46: Cho K2Cr2O7 dư vào V lit dung dịch HCl 36,5% (D=1,19 gam/ml) thì thu được lượng khí đủ để oxi hóa hoàn toàn 1,12 gam Fe. Tính V. A. 8,96 ml B. 10,08ml C. 11,76 ml D. 12,42ml SẮT 1. Trong các chất : FeCl2, FeCl3, Fe(NO3)2, Fe(NO3)3, FeSO4, Fe2(SO4)3. Số chất có cả tính oxi hoá và tính khử là A.4 B.2 C.5 D.3 2. Cho 16 gam hỗn hợp X gồm FeO và FeS tác dụng vừa đủ với H2SO4 loãng dư được 2,24 lít khí H2S (đktc). Thành phần % về khối lượng của FeO có trong X là A. 40% B. 45% C. 55% D. 60% 3. Hoà tan 5,6 gam Fe bằng dung dịch H2SO4 loãng (dư), thu được dung dịch X. Dung dịch X phản ứng vừa đủ với V ml dung dịch KMnO4 0,5M. Giá trị của V là A. 20 B. 40 C. 60 D. 80 4. Để hòa tan hoàn toàn 2,32 gam hỗn hợp gồm FeO, Fe3O4 và Fe2O3 (trong đó số mol FeO bằng số mol Fe2O3), cần dùng vừa đủ V lít dung dịch HCl 1M. Giá trị của V là A.0,23. B.0,08. C.0,16. D.0,18. 5. Để khử hết cùng một lượng FeCl3 thì trong phản ứng xảy ra giữa các cặp chất dưới đây, trường hợp nào số mol chất khử đã sử dụng là nhiều nhất ? A. Fe + FeCl3 B.Cu + FeCl3 C.H2S + FeCl3 D.KI + FeCl3 6. Hòa tan hoàn toàn Fe3O4 trong dung dịch H2SO4 loãng (dư) được dung dịch X1. Cho lượng dư bột Fe vào dung dịch X1 (trong điều kiện không có không khí) đến khi phản ứng xảy ra hoàn toàn, thu được dung dịch X2 chứa chất tan là A. FeSO4. B.Fe2(SO4)3. C.FeSO4 và H2SO4. D.Fe2(SO4)3 và H2SO4. 7. Cho từng chất: Fe, FeO, Fe(OH)2, Fe(OH)3, Fe3O4, Fe2O3, Fe(NO3)2, Fe(NO3)3, FeSO4, Fe2(SO4)3, FeCO3 lần lượt phản ứng với HNO3 đặc, nóng. Số phản ứng thuộc loại phản ứng oxi hoá - khử là A. 5 B. 6 C. 7 D. 8 8. Cho m gam hỗn hợp X gồm FeO, Fe2O3, Fe3O4 vào một lượng vừa đủ dung dịch HCl 2M, thu được dung dịch Y có tỉ lệ số mol Fe2+ và Fe3+ là 1 : 2. Chia Y thành hai phần bằng nhau. Cô cạn phần một thu được m1 gam muối khan. Sục khí clo (dư) vào phần hai, cô cạn dung dịch sau phản ứng thu được m 2 gam muối khan. Biết m2 - m1 = 0,71. Thể tích dung dịch HCl đã dùng là A. 160 ml B.320 ml C.80 ml D.240 ml 9. Cho 100 ml dung dịch FeCl2 1,2M tác dụng với 200 ml dung dịch AgNO3 2M, thu được m gam kết tủa. Giá trị của m là A. 47,40 B.12,96 C.34,44 D.30,18 Convert by TVDT 57

Thuviendientu.org
10. Cho hỗn hợp X gồm 0,01 mol FeS2 và 0,01 mol FeS tác dụng với H2SO4 đặc tạo thành Fe2(SO4)3, SO2 và H2O. Lượng SO2 sinh ra làm mất màu V lít dung dịch KMnO4 0,2M. Giá trị của V là: A. 0,12 B.0,36 C.0,24 D.0,48 11. Cho 61,2 gam hỗn hợp X gồm Cu và Fe3O4 tác dụng với dung dịch HNO3 loãng, đun nóng và khuấy đều. Sau khi các phản ứng xảy ra hoàn toàn, thu được 3,36 lít khí NO (sản phẩm khử duy nhất, ở đktc), dung dịch Y và còn lại 2,4 gam kim loại. Cô cạn dung dịch Y, thu được m gam muối khan. Giá trị của m là A. 137,1. B.97,5. C.151,5. D.108,9. 12. Cho dãy các chất: FeO, Fe(OH)2, FeSO4, Fe3O4, Fe2(SO4)3, Fe2O3. Số chất trong dãy bị oxi hóa khi tác dụng với dung dịch HNO3 đặc, nóng là A. 4. B.6. C.5. D.3. 13. Hoà tan 44,4 gam hỗn hợp X gồm Fe và FeO vào HNO3 loãng được dung dịch Y, 8,4 gam kim loại và 6,72 lít khí NO (đktc). Số mol HNO3 tham gia phản ứng là: A. 0,5 B.1,25 C.1,0 D.1,5 14. Nung một hỗn hợp rắn gồm a mol FeCO3 và b mol FeS2 trong bình kín chứa không khí (dư). Sau khi các phản ứng xảy ra hoàn toàn, đưa bình về nhiệt độ ban đầu, thu được chất rắn duy nhất là Fe2O3 và hỗn hợp khí. Biết áp suất khí trong bình trước và sau phản ứng bằng nhau, mối liên hệ giữa a và b là (biết sau các phản ứng, lưu huỳnh ở mức oxi hoá +4, thể tích các chất rắn là không đáng kể). A. a = 4b B.a = b C.a = 0,5b D.a = 2b 15. Cho 9,12 gam hỗn hợp gồm FeO, Fe2O3, Fe3O4 tác dụng với dung dịch HCl (dư). Sau khi các phản ứng xảy ra hoàn toàn, được dung dịch Y; cô cạn Y thu được 7,62 gam FeCl2 và m gam FeCl3. Giá trị của m là : A. 6,50 B.9,75 C.8,75 D.7,80 16. Hoà tan hoàn toàn 24,4 gam hỗn hợp gồm FeCl2 và NaCl (có tỉ lệ số mol tương ứng là 1 : 2) vào một lượng nước (dư), thu được dung dịch X. Cho dung dịch AgNO3 (dư) vào dung dịch X, sau khi phản ứng xảy ra hoàn toàn sinh ra m gam chất rắn. Giá trị của m là A. 28,7 B.57,4 C.68,2 D.10,8 17. Cho 12 gam hỗn hợp X gồm Fe và Cu tác dụng hết với H2SO4 đặc nóng dư thu được m gam muối và 5,6 lít khí SO2 (đktc). Cho 1,4 gam Fe vào dung dịch chứa m gam muối trên. Tổng khối lượng muối thu được là A. 29,8 gam B.27,4 gam C.21,4 gam D.37,4 gam 18. Khi nung hỗn hợp các chất Fe(NO3)2, Fe(OH)3 và FeCO3 trong không khí đến khối lượng không đổi, thu được một chất rắn là A. Fe3O4. B. Fe2O3. C. Fe. D. FeO. 19. Hỗn hợp X chứa Fe2O3 (0,1 mol) Fe3O4 (0,1 mol) FeO (0,2 mol) và Fe (0,1 mol). Cho X tác dụng với HNO3 loãng dư, thu được khí NO. Số mol HNO3 tham gia phan ứng bằng: A. 2,4 mol B.2,3 mol C.2,6 mol D.2,0 mol 20. Cho 40 gam hỗn hợp X gồm Fe và FeS tác dụng vừa đủ với m gam dung dịch H 2SO4 loãng thu được dung dịch Y và 6,72 lít (00C và 2 atm) hỗn hợp khí Z. Cho Cl2 dư vào dung dịch Y, cô cạn dung dịch thu được p gam muối khan. Giá trị của p là: A. 56,30 gam B.56,25 gam C.112,40 gam D.112,50 gam 21. Hoà tan hoàn toàn hỗn hợp gồm 0,12 mol FeS2 và a mol Cu2S vào axit HNO3 (vừa đủ), thu được dung dịch X (chỉ chứa hai muối sunfat) và khí duy nhất NO. Giá trị của a là A. 0,06. B. 0,04. C. 0,12. D. 0,075. 22. Cho 20 gam hỗn hợp X gồm Fe và FeS tác dụng vừa đủ với m gam dung dịch H 2SO4 loãng thu được 6,72 lít (đktc) hỗn hợp khí Z. Cho 10 gam hỗn hợp X tác dụng hết với H2SO4 đặc nóng thì lượng SO2 sinh ra làm mất màu bao nhiêu lít dung dịch KMnO4 0,05M. A. 0,5 B.0,3 C.1,5 D.3,0 23. Cho phương trình hóa học: Fe3O4 + HNO3 Fe(NO3)3 + NxOy + H2O Sau khi cân bằng phương pháp hóa học trên với hệ số của các chất là những số nguyên, tối giản thì hệ số của HNO3 là A. 23x – 9y. B.13x – 9y. C.46x – 18y. D.45x – 18y. Convert by TVDT 58

Thuviendientu.org
24. Hoà tan 10 gam hỗn hợp X gồm Fe2O3 và Cu trong dung dịch HCl khi axit hết, người ta thấy còn lại 5,52 gam Cu. Thành phần % khối lượng của Fe2O3 ban đầu là A. 32 % B.44,8% C.23% D.48,4 % 25. Hòa tan 48,8 gam hỗn hợp X gồm Cu và một oxit sắt trong lượng dư dung dịch HNO3 thu được dung dịch A và 6,72 L khí NO duy nhất (đktc). Cô cạn dung dịch A thu được 147,8 gam chất rắn. Công thức của oxit sắt là : A. FeO B.Fe3O4 C.Fe2O3 D.FeO2 26. Nung đến hoàn toàn 0,05 mol FeCO3 trong bình kín chứa 0,01 mol O2 thu được chất rắn A. Để hòa tan hết A bằng dung dịch HNO3 đặc, nóng thì số mol HNO3 tối thiểu cần dùng là : A. 0,14 mol. B. 0,15 mol. C. 0,16 mol. D. 0,18 mol 27. Hòa tan hết hỗn hợp chứa 10 gam CaCO3 và 17,4 gam FeCO3 bằng dung dịch HNO3 loãng, nóng. Số mol HNO3 đã tham gia phản ứng bằng : A. 0,2 mol. B. 0,5 mol C. 0,7 mol D. 0,8 mol 28. Đun nóng 0,3 mol bột Fe với 0,2 mol bột S đến phản hoàn toàn được hỗn hợp A. Hòa tan hết A bằng dung dịch HCl dư thu được khí D. Tỉ khối hơi của D so với không khí bằng : A. 0,8046 B. 0,7586 C. 0,4368 D. 1,1724 ĐỒNG 1. Cu (Z = 29), cấu hình electron nguyên tử của đồng là A. 1s22s22p63s23p64s23d9 B. 1s22s22p63s23p64s13d10 2 2 6 2 6 9 2 C. 1s 2s 2p 3s 3p 3d 4s D. 1s22s22p63s23p63d104s1 2. Phát biểu nào không đúng về vị trí của đồng trong bảng tuần hoàn ? A. đồng ở chu kì 4 B. đồng ở nhóm IA C. đồng là kim loại chuyển tiếp D. đồng là nguyên tố d. 3. Phát biểu nào không đúng ? A. đồng phản ứng với HNO3 loãng giải phóng N2 B. đồng phản ứng với oxi (800-10000C) tạo ra Cu2O. C. Khi có mặt oxi, Cu phản ứng với dung dịch HCl. D. Cu phản ứng với lưu huỳnh tạo CuS. 4. Đồng thau là A. hợp kim Cu-Zn (45%Zn) B. hợp kim Cu-Ni (25%Ni) C. hợp kim Cu-Sn D. hợp kim Cu-Au 5. Để nhận biết ion NO3 người ta thường dùng Cu và dung dịch H2SO4 loãng và đun nóng, vì: A. Phản ứng tạo ra dung dịch có màu vàng nhạt B. Phản ứng tạo ra dung dịch có màu xanh và khí không mùi làm xanh giấy quỳ ẩm C. Phản ứng tạo ra kết tủa màu xanh D. Phản ứng tạo dung dịch có màu xanh và khí không màu hoá nâu trong không khí. 6. Cho 3,2 gam bột Cu tác dụng với 100 ml dung dịch hỗn hợp gồm HNO3 0,8M và H2SO4 0,2M. Sau khi các phản ứng xảy ra hoàn toàn, sinh ra V lít khí NO (sản phẩm khử duy nhất, ở đktc). Giá trị của V là A. 1,792 B.0,746 C.0,672 D.0,448 7. Nhiệt phân hoàn toàn 34,65 gam hỗn hợp gồm KNO3 và Cu(NO3)2, thu được hỗn hợp khí X (tỉ khối của X so với khí hiđro bằng 18,8). Khối lượng Cu(NO3)2 trong hỗn hợp ban đầu là A. 9,40 gam. B.11,28 gam. C.8,60 gam. D.20,50 gam. 8. Trong pin điện hóa Zn-Cu, quá trình khử trong pin là A. Zn → Zn2+ + 2e. B. Cu → Cu2+ + 2e. C. Cu2+ + 2e → Cu. D. Zn2+ + 2e → Zn. 9. Nhúng một thanh sắt nặng 100 gam vào 100 ml dung dịch hỗn hợp gồm Cu(NO3)2 0,2M và AgNO3 0,2M. Sau một thời gian lấy thanh kim loại ra, rửa sạch làm khô cân được 101,72 gam (giả thiết các kim loại tạo thành đều bám hết vào thanh sắt). Khối lượng sắt đã phản ứng là A. 0,84 gam B.1,72 gam C.2,16 gam D. 1,40 gam

Convert by TVDT

59

Thuviendientu.org
10. Cho m gam hỗn hợp bột Zn và Fe vào lượng dư dung dịch CuSO4. Sau khi kết thúc các phản ứng, lọc bỏ phần dung dịch thu được m gam bột rắn. Thành phần phần trăm theo khối lượng của Zn trong hỗn hợp bột ban đầu là A. 12,67%. B. 90,27%. C. 82,20%. D. 85,30%. 11. Cho 61,2 gam hỗn hợp X gồm Cu và Fe3O4 tác dụng với dung dịch HNO3 loãng, đun nóng và khuấy đều. Sau khi các phản ứng xảy ra hoàn toàn, thu được 3,36 lít khí NO (sản phẩm khử duy nhất, ở đktc), dung dịch Y và còn lại 2,4 gam kim loại. Cô cạn dung dịch Y, thu được m gam muối khan. Giá trị của m là A. 97,5. B.108,9. C.137,1. D.151,5. 12. Cho m gam hỗn hợp X gồm Al, Cu vào dung dịch HCl (dư), sau khi kết thúc phản ứng sinh ra 3,36 lít khí (ở đktc). Nếu cho m gam hỗn hợp X trên vào một lượng dư axit nitric (đặc, nguội), sau khi kết thúc phản ứng sinh ra 6,72 lít khí NO2 (sản phẩm khử duy nhất, ở đktc). Giá trị của m là : A. 10,5 B.11,5 C.12,3 D.15,6 13. Thực hiện hai thí nghiệm: 1) Cho 3,84 gam Cu phản ứng với 80 ml dung dịch HNO3 1M thoát ra V1 lít NO. 2) Cho 3,84 gam Cu phản ứng với 80 ml dung dịch chứa HNO3 1M và H2SO4 0,5 M thoát V2 lít NO. Biết NO là sản phẩm khử duy nhất, các thể tích khí đo ở cùng điều kiện. Quan hệ giữa V1 và V2 là A. V2 = V1. B. V2 = 2V1. C. V2 = 2,5V1. D. V2 = 1,5V1. 14. Cho m1 gam Al vào 100 ml dung dịch gồm Cu(NO3)2 0,3M và AgNO3 0,3M. Sau khi các phản ứng xảy ra hoàn toàn thì thu được m2 gam chất rắn X. Nếu cho m2 gam X tác dụng với lượng dư dung dịch HCl thì thu được 0,336 lít khí (ở đktc). Giá trị của m1 và m2 lần lượt là A. 8,10 và 5,43 B.1,08 và 5,43 C.1,08 và 5,16 D.0,54 và 5,16 2+ 15. Thứ tự một số cặp oxi hoá - khử trong dãy điện hoá như sau. Fe /Fe; Cu2+/Cu; Fe3+/Fe2+. Cặp chất không phản ứng với nhau là A. dung dịch FeCl2 và dung dịch CuCl2. B. Fe và dung dịch FeCl3. C. Cu và dung dịch FeCl3. D. Fe và dung dịch CuCl2. 16. Oxi hóa hoàn toàn 15,1 g hỗn hợp bột các kim loại Cu, Zn, Al bằng oxi thu được 22,3 g hỗn hợp các oxit. Cho lượng oxit này tan trong lượng vừa đủ dung dịch HCl. Khối lượng muối khan thu được là (g) A. không xác định được. B. 63,9. C. 31,075. D. 47,05. 17. Trường hợp xảy ra phản ứng là A. Cu + Pb(NO3)2 (loãng) B.Cu + HCl (loãng) C.Cu + HCl (loãng) + O2 D.Cu + H2SO4 (loãng) 18. Hiện tượng quan sát được khi cho Cu vào dung dịch HNO3 đặc là: A. Dung dịch không đổi màu và có khí màu nâu đỏ thoát ra B. Dung dịch chuyển sang màu nâu đỏ, có khí màu xanh thoát ra C. Dung dịch chuyển sang màu xanh và có khí không màu thoát ra D. Dung dịch chuyển sang màu xanh và có khí màu nâu đỏ thoát ra 63 65 19. Trong tự nhiên, nguyên tố đồng có hai đồng vị là 29 Cu và 29 Cu . Nguyên tử khối trung bình của đồng là
65 63,54. Thành phần phần trăm tổng số nguyên tử của đồng vị 29 Cu là A. 73%. B. 27%. C. 54%. D. 50%. 20. Khi hòa tan hiđroxit kim loại M(OH)2 bằng một lượng vừa đủ dung dịch H2SO4 20% thu được dung dịch muối trung hoà có nồng độ 27,21%. Kim loại M là A. Cu. B.Fe. C. Zn. D.Mg. 21. Một dung dịch chứa 0,02 mol Cu2+, 0,03 mol K+, x mol Cl– và y mol SO42–. Tổng khối lượng các muối tan có trong dung dịch là 5,435 gam. Giá trị của x và y lần lượt là A. 0,03 và 0,02. B. 0,05 và 0,01. C. 0,02 và 0,05. D. 0,01 và 0,03. 22. Để khử ion Fe3+ trong dung dịch thành ion Fe2+ có thể dùng một lượng dư A. kim loại Cu. B.kim loại Mg. C.kim loại Ag. D.kim loại Ba. 23. Hai kim loại có thể được điều chế bằng phương pháp điện phân dung dịch là A. Cu và Ag. B.Na và Fe. C.Al và Mg. D.Mg và Zn.

Convert by TVDT

60

Thuviendientu.org
24. Cho hỗn hợp Fe, Cu phản ứng với dung dịch HNO3 loãng. Sau khi phản ứng hoàn toàn, thu được dung dịch chỉ chứa một chất tan và kim loại dư. Chất tan đó là A. Cu(NO3)2. B. Fe(NO3)2. C. Fe(NO3)3. D. HNO3. 25. Cho các phản ứng: (1) Cu2O + Cu2S t (2) Cu(NO3)2 t (3) CuO + CO t (4) CuO + NH3 t Số phản ứng tạo ra kim loại Cu là A. 2. B. 4. C. 3. D. 1. 26. Cho suất điện động chuẩn E0 của các pin điện hoá : E0(Cu-X) = 0,46V, E0(Y-Cu) = 1,1V; E0(Z-Cu) = 0,47V (X, Y, Z là ba kim loại). Dãy các kim loại xếp theo chiều tăng dần tính khử từ trái sang phải là A. Z, Y, Cu, X B.Y, Z, Cu, X C.X, Cu, Z, Y D.X, Cu, Y, Z 27. Cho phản ứng hóa học: Fe + CuSO4 → FeSO4 + Cu. Trong phản ứng trên xảy ra A. sự oxi hóa Fe và sự khử Cu2+ B.sự oxi hóa Fe và sự oxi hóa Cu. 2+ C. sự khử Fe và sự oxi hóa Cu. D.sự khử Fe2+ và sự khử Cu2+ 28. Nung 6,58 gam Cu(NO3)2 trong bình kín không chứa không khí, sau một thời gian thu được 4,96 gam chất rắn và hỗn hợp khí X. Hấp thụ hoàn toàn X vào nước để được 300 ml dung dịch Y. Dung dịch Y có pH bằng A. 4. B.3. C.1. D.2. 29. Nhỏ từ từ dung dịch NH3 cho đến dư vào ống nghiệm đựng dung dịch CuSO4. Hiện tượng quan sát được là: A. Dung dịch màu xanh chuyển sang màu xanh thẩm B.Có kết tủa màu xanh lam tạo thành C. Có kết tủa xanh lam tạo thành và có khí bay ra. D. Lúc đầu có kết tủa màu xanh nhạt, sau đó kết tủa tan dần tạo thành dung dịch màu xanh thẫm 30. Tổng hệ số (các số nguyên, tối giản) của tất cả các chất trong phương trình phản ứng giữa Cu với dung dịch HNO3 đặc, nóng là A. 8. B. 10. C. 11. D. 9. 31. Cho m gam bột Fe vào 800 ml dung dịch hỗn hợp gồm Cu(NO3)2 0,2M và H2SO4 0,25M. Sau khi các phản ứng xảy ra hoàn toàn, thu được 0,6m gam hỗn hợp bột kim loại và V lít khí NO (sản phẩm khử duy nhất, ở đktc). Giá trị của m và V lần lượt là A. 10,8 và 2,24. B.10,8 và 4,48. C.17,8 và 4,48. D.17,8 và 2,24. 32. Cho 2,13 gam hỗn hợp X gồm ba kim loại Mg, Cu và Al ở dạng bột tác dụng hoàn toàn với oxi thu được hỗn hợp Y gồm các oxit có khối lượng 3,33 gam. Thể tích dung dịch HCl 2M vừa đủ để phản ứng hết với Y là A. 57ml. B.50 ml. C.75 ml. D.90 ml. 33. Điện phân có màng ngăn 500 ml dung dịch chứa hỗn hợp gồm CuCl2 0,1M và NaCl 0,5M (điện cực trơ, hiệu suất điện phân 100%) với cường độ dòng điện 5A trong 3860 giây. Dung dịch thu được sau điện phân có khả năng hoà tan m gam Al. Giá trị lớn nhất của m là A. 4,05 B.1,35 C.5,40 D.2,70 34. Cặp chất không xảy ra phản ứng hoá học là A. Cu + dung dịch FeCl2. B.Fe + dung dịch FeCl3. C. Fe + dung dịch HCl. D.Cu + dung dịch FeCl3. 2+ 35. Để khử ion Cu trong dung dịch CuSO4 có thể dùng kim loại A. Fe. B.Na. C.Ba. D.K. 36. Cho một lượng bột Zn vào dung dịch X gồm FeCl2 và CuCl2 . Khối lượng chất rắn sau khi các phản ứng xảy ra hoàn toàn nhỏ hơn khối lượng bột Zn ban đầu là 0,5 gam. Cô cạn phần dung dịch sau phản ứng thu được 13,6 gam muối khan. Tổng khối lượng các muối trong X là A. 19,5 gam B.17,0 gam C.13,1 gam D.14,1 gam 37. Hoà tan hoàn toàn 1,23 gam hỗn hợp X gồm Cu và Al vào dung dịch HNO3 đặc, nóng thu được 1,344 lít khí NO2 (sản phẩm khử duy nhất, ở đktc) và dung dịch Y. Sục từ từ khí NH3 (dư) vào dung dịch Y, sau khi phản
0 0 0 0

Convert by TVDT

61

Thuviendientu.org
ứng xảy ra hoàn toàn thu được m gam kết tủa. Phần trăm về khối lượng của Cu trong hỗn hợp X và giá trị của m lần lượt là A. 21,95% và 2,25 B.21,95% và 0,78 C.78,05% và 2,25 D.78,05% và 0,78 38. Cho suất điện động chuẩn của các pin điện hóa: Zn-Cu là 1,1 V; Cu-Ag là 0,46 V. Biết thế điện cực chuẩn 0 0 0 E Ag / Ag 0,8V . Thế diện cực chuẩn EZn2 / Zn và ECu2 /Cu có giá trị lần lượt là A. – 1,56 V và +0,64 V B.– 1,46 V và – 0,34 V C.– 0,76 V và + 0,34V D.+1,56 V và +0,64 V 39. Nhúng một lá kim loại M (chỉ có hoá trị hai trong hợp chất) có khối lượng 50 gam vào 200 ml dung dịch AgNO3 1M cho đến khi phản ứng xảy ra hoàn toàn. Lọc dung dịch, đem cô cạn thu được 18,8 gam muối khan. Kim loại M là A. Mg B.Cu C.Zn D.Fe 40. Điện phân dung dịch CuCl2 với điện cực trơ, sau một thời gian thu được 0,32 gam Cu ở catôt và một lượng khí X ở anôt. Hấp thụ hoàn toàn lượng khí X trên vào 200 ml dung dịch NaOH (ở nhiệt độ thường). Sau phản ứng, nồng độ NaOH còn lại là 0,05M (giả thiết thể tích dung dịch không thay đổi). Nồng độ ban đầu của dung dịch NaOH là A. 0,2M. B. 0,1M. C. 0,15M. D. 0,05M. 41. Nung một lượng muối Cu(NO3)2. Sau một thời gian dừng lại, để nguội và đem cân thì khối lượng giảm đi 54 g. Khối lượng Cu(NO3)2 bị phân huỷ là: A. 0,49 gam B.18,8 gam C.0,94 gam D.94 gam HỢP CHẤT AXIT HỮU CƠ Câu 1: Để phân biệt 3 mẫu hóa chất riêng biệt: phenol, axit acrylic, axit axetic bằng một thuốc thử, người ta dùng thuốc thử A. dung dịch Na2CO3. B. CaCO3. C. dung dịch Br2. D. dung dịch AgNO3/NH3. Câu 2: Có thể điều chế CH3COOH từ A. CH3CHO. B. C2H5OH. C. CH3CCl3. D. Tất cả đều đúng. Câu 3: Cho các chất: CaC2 (I), CH3 – CHO (II), CH3 – COOH (III), C2H2 (IV). Sơ đồ chuyển hóa đúng để điều chế axit axetic là A. I IV II III. B. IV I II III. C. I II IV III. D. II I IV III. Câu 4: Để phân biệt axit propionic và axit acrylic ta dùng A. dung dịch Na2CO3. B. dung dịch Br2. C. dung dịch C2H5OH. D. dung dịch NaOH. Câu 5: Nhiệt độ sôi của các chất được sắp xếp theo thứ tự tăng dần là A. CH3OH < CH3CH2COOH < NH3 < HCl B. C2H5Cl < CH3COOH < C2H5OH. C. C2H5Cl < CH3COOCH3 < C2H5OH < CH3COOH. D. HCOOH < CH3OH < CH3COOH < C2H5F. Câu 6: Hợp chất CH3 – CH2(CH3) – CH2 – CH2 – CH(C2H5) – COOH có tên quốc tế là A. axit 2 – etyl – 5 – metyl hexanoic. B. axit 2 – etyl – 5 – metyl nonanoic. C. axit 5 – etyl – 2 – metyl hexanoic. D. tên gọi khác. Câu 7: Có thể phân biệt CH3CHO và C2H5OH bằng phản ứng với A. Na. B. Cu(OH)2 / NaOH. C. AgNO3/NH3. D. Tất cả đều đúng. Câu 8: Hỗn hợp X gồm 2 axit no A1 và A2. Đốt cháy hoàn toàn 0,3 mol X thu được 11,2 lít CO2 (đkc). Để trung hòa 0,3 mol X cần 500ml dung dịch NaOH 1M. CTCT của 2 axit là A. HCOOH và C2H5COOH. B. CH3COOH và C2H5COOH. C. HCOOH và HOOC – COOH. D. CH3COOH và HOOC – CH2 – COOH. Convert by TVDT 62

Thuviendientu.org
Câu 9: Trung hòa a mol axit hữu cơ A cần 2a mol NaOH. Đốt cháy hết a mol A được 2a mol CO2. A là A. axit đơn chức no. B. HOOC – COOH. C. axit đơn chức không no. D. CH3COOH. Câu 10: Đốt cháy hoàn toàn 4,38g một axit E no, mạch thẳng thu được 4,032 lít CO2 (đkc) và 2,7g H2O. CTCT của E là A. CH2 = C (CH3) COOH. B. HOOC (CH2)4 COOH. C. CH3COOH. D. C17H35COOH. Câu 11: Giấm ăn là dung dịch CH3COOH có nồng độ A. 2% 5%. B. 10% 20%. C. 20% 30%. D. Kết quả khác. Câu 12: C4H6O2 có số đồng phân mạch hở thuộc chức axit là A. 4. B. 3. C. 5. D. tất cả đều sai. Câu 13: Hai hợp chất hữu cơ X và Y có cùng CTPT C3H4O2 . X tác dụng với CaCO3 tạo ra CO2. Y tác dụng với dung dịch AgNO3/NH3 tạo Ag. CTCT thu gọn phù hợp của X, Y lần lượt là A. HCOOCH = CH2, CH3COOCH3. B. CH3 – CH2 – COOH , HCOOCH2 – CH3. C. HCOO CH = CH2, CH3 – CH2 – COOH. D. CH2 = CH – COOH, HOC – CH2 – CHO.

Câu 14: Axit không no, đơn chức có một liên kết đôi trong gốc hidrocacbon có công thức phù hợp là A. CnH2n+1-2kCOOH ( n 2). B. RCOOH. C. CnH2n-1COOH ( n 2). D. CnH2n+1COOH ( n 1). Câu 15: Trung hòa hoàn toàn 1,8g một axit hữu cơ đơn chức bằng dung dịch NaOH vừa đủ rồi cô cạn dung dịch sau phản ứng được 2,46g muối khan. Axit là A. HCOOH. B. CH2 = CH – COOH. C. CH3 – CH2 – COOH. D. CH3COOH. Câu 16: Để đốt cháy hết 10ml thể tích hơi một hợp chất hữu cơ A cần dùng 30 ml O2 , sản phẩm thu được chỉ gồm CO2 và H2O có thể tích bằng nhau và đều bằng thể tích O2 đã phản ứng. CTPT của A là A. C2H4O2. B. C3H6O3. C. C3H6O2. D. C4H8O2. Câu 17: Axit axetic không tác dụng với dung dịch A. etylat natri. B. amoni cacbonat. C. phenolat natri. D. tất cả đều không phản ứng. o Câu 18: Thể tích H2 (0 C và 2 atm) vừa đủ để tác dụng với 11,2 g andehit acrylic là A. 4,48 lít. B. 2,24 lít. C. 0,448 lít. D. 0,336 lít. Câu 19: Để phân biệt HCOOH và CH3COOH ta dùng A. Na. B. AgNO3/NH3. C. CaCO3. D. NaOH. Câu 20: Dẫn 1 mol ancol etylic đi qua ống đựng CuO nung nóng, sau phản ứng cân lại thấy khối lượng CuO giảm đi 8g. khối lượng andehit tạo thành là A. 23g. B. 22g. C. 11g. D. 4,6g. Câu 21: Để phân biệt 3 dung dịch riêng biệt: axit axetic, axit acrylic, axit fomic người ta dùng theo thứ tự các thuốc thử sau A. dung dịch AgNO3/NH3 dư, dung dịch Br2. B. dung dịch Br2, dung dịch AgNO3/NH3 dư. C. Na, dung dịch Br2. D. dung dịch AgNO3/NH3 dư, Na2CO3.
CH3OH Câu 22: Cho chuỗi phản ứng: C2H6O X axit axetic Y. CTCT của X, Y lần lượt là A. CH3CHO , CH3 – CH2 – COOH. B. CH3CHO , CH3COOCH3. C. CH3CHO , CH2 (OH) CH2 – CHO. D. CH3CHO , HCOOCH2 – CH3. Câu 23: Z là một axit hữu cơ. Để đốt cháy 0,1 mol Z cần 6,72 lít O2 (đkc). CTCT của Z là

Convert by TVDT

63

Thuviendientu.org
A. CH3COOH. B. CH2 = CH – COOH. C. HCOOH. D. Kết quả khác. Câu 24: Axit hữu cơ A có thành phần nguyên tố gồm 40,68% C; 54,24% O. Để trung hòa 0,05 mol A cần 100ml dung dịch NaOH 1M. CTCT của A là A. HOOC – CH2 – CH2 – COOH. B. HOOC – CH (CH3) – CH2 – COOH. C. HOOC – CH2 – COOH. D. HOOC – COOH. Câu 25: Trị số pH của các axit CH3COOH, HCl, H2SO4 được sắp xếp theo thứ tự tăng dần là A. H2SO4 , CH3COOH , HCl. B. CH3COOH, HCl , H2SO4. C. H2SO4 , HCl , CH3COOH. D. HCl, CH3COOH, H2SO4. Câu 26: Nhiệt độ sôi của mỗi chất tương ứng trong dãy các chất sau đây, dãy nào hợp lý nhất? C2H5OH HCOOH CH3COOH A. 118,20C 78,30C 100,50C 0 0 B. 118,2 C 100,5 C 78,30C C. 100,50C 78,30C 118,20C 0 0 D. 78,3 C 100,5 C 118,20C Câu 27: Đốt cháy hoàn toàn 0,44g một axit hữu cơ, sản phẩm cháy cho hấp thụ hoàn toàn vào bình 1 đựng P2O5, bình 2 đựng dung dịch KOH. Sau thí nghiệm thấy khối lượng bình 1 tăng 0,36g và bình 2 tăng 0,88g. Mặt khác để phản ứng hết với 0,05 mol axit cần dùng 250ml dung dịch NaOH 0,2M. CTPT của axit là A. C4H8O2. B. C5H10O2. C. C2H6O2. D. C2H4O2. Câu 28: Tráng gương hoàn toàn hợp chất hữu cơ X bằng AgNO3/NH3 thu được hỗn hợp sản phẩm chỉ gồm các chất vô cơ. X có cấu tạo A. HCHO. B. HCOONH4. C. HCOOH. D. Tất cả đều đúng. Câu 29: CTĐGN của một axit hữu cơ X là (CHO)n . Đốt cháy 1 mol X thu được dưới 6 mol CO2. CTCT của X là A. CH3COOH. B. CH2 = CH – COOH. C. HOOC – CH = CH – COOH. D. Kết quả khác. Câu 30: Muốn trung hòa 6,72g một axit hữu cơ A cần dùng 200g dung dịch NaOH 2,24%. A là A. CH3COOH. B. CH3 – CH2 – COOH. C. HCOOH. D. CH2 = CH – COOH. Câu 31: Một axit no có công thức (C2H3O2)n thì CTPT của axit là A. C6H9O6. B. C2H3O2. C. C4H6O4. D. C8H12O8. Câu 32: Đốt cháy hết 1 thể tích hơi axit A thu được 2 thể tích CO2 đo ở cùng điều kiện, A là A. HCOOH. B. HOOC – COOH. C. CH3COOH. D. B và C đúng. Câu 33: Chất có nhiệt độ sôi cao nhất là A. CH3CHO. B. C2H5OH. C. CH3COOH. D. C2H6. Câu 34: Đốt cháy hết 1 thể tích hơi axit hữu cơ A được 3 thể tích hỗn hợp CO2 và hơi nước khi đo cùng điều kiện. CTPT của A là A. HCOOH. B. CH3COOH. C. HOOC – COOH. D. HOOC – CH2 – COOH. Câu 35: Có thể phân biệt HCOOCH3 và CH3COOH bằng A. AgNO3/NH3 B. CaCO3. C. Na. D. Tất cả đều đúng. Câu 36: Nhiệt độ sôi của ancol etylic (I), andehit axetic (II), axit axetic (III) và axit propionic (IV) sắp xếp theo thứ tự giảm dần là A. IV > I > III > II. B. IV > III > I > II. C. II > III > I > IV. D. I > II > III > IV. Convert by TVDT 64

Thuviendientu.org
Câu 37: Đốt cháy hết 8,8g hỗn hợp ankanal A và ankanol B (cùng số Cacbon) thu được 19,8g CO2 và 9g H2O. CTPT của A là A. CH3CHO. B. (CH3)2 CH – CHO. C. CH3 – CH2 – CHO. D. HCHO. Câu 38: Thứ tự sắp xếp theo sự tăng dần tính axit của CH3COOH, C2H5OH, CO2 và C6H5OH là A. C6H5OH < CO2 < CH3COOH < C2H5OH B. CH3COOH < C6H5OH < CO2 < C2H5OH C. C2H5OH < C6H5OH < CO2 < CH3COOH D. C2H5OH < CH3COOH < C6H5OH < CO2 Câu 39: Trong dãy đồng đẳng của các axit đơn chức no, HCOOH là axit có độ mạnh trung bình, còn lại là axit yếu (điện li không hoàn toàn). Dung dịch axit axetic có nồng độ 0,01 mol/l có pH là A. 3 < pH < 7. B. < 3. C. 3. D. 10-3 Câu 40: Trong các phản ứng este hóa giữa ancol và axit hữu cơ thì cân bằng sẽ chuyển dịch theo chiều thuận khi ta A. dùng chất háo nước để tách nước. B. chưng cất ngay để tách este ra. C. cho ancol dư hoặc axit dư. D. tất cả đều đúng. Câu 41: Các sản phẩm thu được khi đốt cháy hoàn toàn 3g axit hữu cơ X được dẫn lần lượt qua bình 1 đựng H2SO4 đặc và bình 2 đựng dung dịch NaOH. Sau thí nghiệm thấy khối lượng bình 1 tăng 1,8g và khối lượng bình 2 tăng 4,4g. Nếu cho bay hơi 1g X thì thu được 373,4 ml hơi ở đkc. CTCT của A là A. HCOOH. B. CH2 = CH – COOH. C. C2H5COOH. D. CH3COOH. Câu 42: Đốt cháy hoàn toàn 2,22g một axit hữu cơ no A thu được 1,62g H2O. A là A. C3H7COOH. B. C2H5COOH. C. HCOOH. D. CH3COOH. Câu 43: Cho 2,46g hỗn hợp gồm HCOOH, CH3COOH, C6H5OH tác dụng vừa đủ với 400ml dung dịch NaOH 1M. Tổng khối lượng muối thu được sau phản ứng là A. 3,54g. B. 4,46g. C. 5,32g. D. 11,26g.

Câu 44: Độ điện li của 3 dung dịch CH3COOH 0,1M ; CH3COOH 0,01M và HCl được sắp xếp theo thứ tự tăng dần là A. CH3COOH 0,01M < HCl < CH3COOH 0,1M B. CH3COOH 0,01M < CH3COOH 0,1M < HCl C. HCl < CH3COOH 0,1M < CH3COOH 0,01M D. CH3COOH 0,1M < CH3COOH 0,01M < HCl Câu 45: Chất tạo được kết tủa đỏ gạch khi đun nóng với Cu(OH)2 là A. HCHO. B. HCOOCH3. C. HCOOH. D. Tất cả đều đúng. Câu 46: Cho 3 axit ClCH2COOH , BrCH2COOH, ICH2COOH, dãy sắp xếp theo thứ tự tăng dần tính axit là A. ClCH2COOH < ICH2COOH < BrCH2COOH B. ClCH2COOH < BrCH2COOH < ICH2COOH C. ICH2COOH < BrCH2COOH < ClCH2COOH D. BrCH2COOH < ClCH2COOH < ICH2COOH. Câu 47: Cho 16,6g hỗn hợp gồm HCOOH, CH3COOH tác dụng hết với Mg thu được 3,36 lít H2 (đkc). Khối lượng CH3COOH là A. 12g. B. 9g. C. 6g. D. 4,6g. Câu 48: Đốt cháy hoàn toàn 0,1 mol chất X là muối Na của một axit hữu cơ thu được 0,15 mol CO 2, hơi H2O và Na2CO3. CTCT của X là Convert by TVDT 65

Thuviendientu.org
A. C3H7COONa B. CH3COONa C. CH3COONa D. HCOONa Câu 49: CH3CHO có thể tạo thành trực tiếp từ A. CH3COOCH=CH2. B. C2H2. C. C2H5OH. D. Tất cả đều đúng. Câu 50: Hợp chất hữu cơ E mạch hở có CTPT C3H6O3 có nhiều trong sữa chua. E có thể tác dụng với Na và Na2CO3, còn khi tác dụng với CuO nung nóng thì tạo ra hợp chất hữu cơ không tham gia phản ứng tràng gương. CTCT của E là A. CH3 – COO – CH2 – OH. B. CH3 – CH(OH) – COOH. C. HO – CH2 – COOCH3. D. HO – CH2 – CH2 – COOH. C A 21 A C D 1 11 31 41 D A 22 B D B 2 12 32 42 A D 23 B C D 3 13 33 43 B C A C B 4 14 24 34 44 C D 25 C D D 5 15 35 45 A B D B C 6 16 26 36 46 D A 27 A C A 7 17 37 47 C A 28 D C D 8 18 38 48 B B C A D 9 19 29 39 49 B B A D B 10 20 30 40 50 ANCOL – PHENOL – ANDEHIT Câu 1: Chất hữu cơ A chứa 7,86% H ; 15,73% N về khối lượng. Đốt cháy hoàn toàn 2,225g A thu được 1,68 lít CO2 (đkc), ngoài ra còn có hơi nước và khí nito. Biết A có khối lượng mol phân tử nhỏ hơn 100, CTPT của A là A. C3H7O2N. B. C3H7ON. C. C6H14O2N. D. C3H7ON2. Câu 2: Cho 21,675g hỗn hợp A gồm metanol, etanol và phenol tác dụng vừa đủ với dung dịch NaOH 1M. Nếu cho 43,35g hỗn hợp A tác dụng với Na sẽ thu được 8,279 lít H2 (đo ở 27,3oC và 760mmHg). Thành phần % khối lượng metanol trong hỗn hợp A là A. 17,126%. B. 22,145%. C. 5,167%. D. 10,334%. Câu 3: Cho hỗn hợp X gồm 2 andehit no, đơn chức A, B liên tiếp nhau trong dãy đồng đẳng. Biết 1,02g hỗn hợp X thực hiện phản ứng tráng gương với dung dịch AgNO3/NH3 dư thì thu được 4,32g Ag. A và B là A. metanal và etanal. B. etanal và propanal. C. metanal và propanal. D. propanal và butanal. Câu 4: Một hỗn hợp X gồm 1 ankan A và một ankin B có cùng số nguyên tử Cacbon. Trộn X với H 2 để được khí Z có tỉ khối đối với CO2 bằng 1 (phản ứng cộng H2 hoàn toàn). Biết rằng VX = 6,72 lít và VH 2 = 4,48 lít. CTPT và số mol của A, B trong hỗn hợp X (các khí đo ở đkc) là A. 0,2 mol C2H6 ; 0,1 mol C2H2. B. 0,1 mol C2H6 ; 0,2 mol C2H2. C. 0,1 mol C3H8 ; 0,2 mol C3H4. D. 0,2 mol C3H8 ; 0,1 mol C3H4. Câu 5: Bổ sung chuỗi phản ứng

Cl2 , 500 C KOH KOH X H2SO4 , 170 C Y Z K Br2 L A. X : CH3 – CH2 – CH2OH ; Y : C2H5 – O – C2H5 ; Z : CH3 – CHCl – O – CHCl – CH3 ; K : CH3 – CHCl – CH3 ; L : CH2Br – CHCl – CH2Br. B. X : CH3 – CH2 – CH2OH ; Y : CH3 – CH = CH2 ; Z : CH2Cl – CH = CH2 ; K : CH2OH – CH = CH2 ; L : CH2OH – CHBr – CH2Br. C. X : CH3 – CHOH – CH3 ; Y : CH3 – CH = CH2 ; Z : CH2Cl – CH = CH2 ; K : CH2Cl – CHOH – CH2OH ; L : CH2Cl – CHBr – CH2Br. D. X : CH3 – CH2 – CH2OH ; Y : CH3 – CH = CH2 ; 66 Convert by TVDT

O

0

Thuviendientu.org
Z : CH3 – CHCl – CH2Cl ; K : CH3 – CHOH – CH2OH ; L : CH2 = CH – CH2OH. Câu 6: Hidrocacbon X có CTPT C8H10 không làm mất màu dung dịch Br2. Khi đun nóng X trong dung dịch thuốc tím tạo thành hợp chất C7H5KO2 (Y). Cho Y tác dụng với dung dịch axit HCl tạo thành hợp chất C7H6O2. X có tên là A. 1,3 – dimetylbenzen. B. 1,4 – dimetylbenzen. C. 1,2 – dimetylbenzen. D. etylbenzen. Câu 7: Hỗn hợp X gồm hidro và axetilen có tỉ khối so với H2 bằng 5,8. Dẫn 1,792 lít X (đkc) qua bột Ni nung nóng cho đến khi các phản ứng xảy ra hoàn toàn. Phần trăm thể tích mỗi khí trong hỗn hợp X và tỉ khối của khí thu được so với H2 là A. 40% H2 , 60% C2H2 ; 29. B. 60% H2 , 40% C2H2 ; 29. C. 60% H2 , 40% C2H2 ; 14,5. D. 40% H2 , 60% C2H2 ; 14,5.

Câu 8: Hợp chất có tên là A. 2 – clo – 4 – metyl phenol. B. 1 – metyl – 3 – clo phenol. C. 4 – metyl – 2 – clo phenol. D. 1 – clo – 3 – metyl phenol. Câu 9: Hidrocacbon A chứa vòng benzen trong phân tử không có khả năng làm mất màu dung dịch Br 2. Phần trăm khối lượng của Cacbon trong A là 90%. Khối lượng mol phân tử của A nhỏ hơn 160. Biết khi tác dụng với Br2 theo tỉ lệ mol 1:1 trong điều kiện đun nóng có bột Fe hoặc không có bột Fe, mỗi trường hợp đều tạo một dẫn xuất monobrom duy nhất. Tên của A là A. etylbenzen. B. metylbenzen. C. 1,3,5 – trimetylbenzen. D. iso-propylbenzen. Câu 10: Đốt cháy hoàn toàn m gam hỗn hợp 3 amin A, B, C bằng một lượng không khí vừa đủ (chứa 1/5 thể tích là O2, còn lại là N2) thu được 26,4g CO2 ; 18,9g H2O và 104,16 lít N2 (đkc). Giá trị m là A. 13,5g. B. 14,72g. C. 12g. D. 16g. Câu 11: Từ một ankan tự chọn, hãy điều chế P.V.C A. CH4 C2H2 ClCH = CH2 P.V.C B. C3H8 CH4 ClCH = CH2 P.V.C C. C2H6 C2H5Cl P.V.C D. C3H8 C2H6 ClCH = CH2 P.V.C Câu 12: Cho 5 cm3 hidrocacbon ở thể khí với 30 cm3 O2 lấy dư vào khí nhiên kế. Sau khi bật tia lửa điện và làm lạnh, trong khí nhiên kế còn 20cm3 mà 15 cm3 bị hấp thụ bởi KOH, phần còn lại bị hấp thụ bởi P. CTPT của hidrocacbon là A. C3H8. B. C2H4. C. C2H6. D. C3H6. Câu 13: Một hỗn hợp X gồm ancol etylic và phenol tác dụng với Na dư cho ra hỗn hợp hai muối có tổng khối lượng là 25,2g. Cũng lượng hỗn hợp ấy tác dụng vừa đủ với 100ml dung dịch NaOH 1M. Số mol của chất trong hỗn hợp X và thể tích H2 bay ra (đkc) trong phản ứng giữa X và Na là A. 0,2 mol ancol ; 0,1 mol phenol ; 3,36 lít H2. B. 0,18 mol ancol ; 0,1 mol phenol ; 5,376 lít H2. C. 0,1 mol ancol ; 0,1 mol phenol ; 2,24 lít H2. D. 0,2 mol ancol ; 0,2 mol phenol ; 4,48 lít H2. Câu 14: Hidro trong nhóm OH của phenol có thể được thay thế bằng Na theo các phản ứng A. cho Na tác dụng với phenol. B. cho NaOh tác dụng với phenol. Convert by TVDT 67

Thuviendientu.org
C. A và B đúng. D. cho Na2CO3 tác dụng với phenol. Câu 15: Khử nước 7,4g ancol no, đơn chức với hiệu suất bằng 80% thu được chất khí vừa đủ làm mất màu 12,8gam Br2. CTPT của ancol trên là A. C4H9OH. B. C2H5OH. C. C5H11OH. D. C3H7OH. Câu 16: Bốn hidrocacbon đều là chất khí ở điều kiện thường. Khi phân hủy mỗi chất trên thành C và H thì thể tích khí thu được đều gấp 2 lần thể tích ban đầu. Chúng là A. CH4 , C2H4 , C3H4 , C4H4 . B. C2H4 , C3H4 , C4H4 , C5H4 . C. CH4 , C2H4 , C2H6 , C3H4 . D. C2H4 , C2H6 , C3H6 , C4H6 . Câu 17: Để hidro hóa một hidrocacbon chưa no mạch hở thành no phải dùng một thể tích H2 bằng thể tích hơi hidrocacbon này. Mặt khác đốt cháy một thể tích hơi hidrocacbon này thu được 10 thể tích hỗn hợp CO 2 và hơi H2O (các thể tích đo ở cùng điều kiện). Hidrocacbon đó là A. C5H10. B. C3H6 C. C5H8. D. C2H4 Câu 18: Đốt cháy hoàn toàn 2 lít hỗn hợp gồm axetilen và một hidrocacbon A thu được 4 lít CO2 và 4 lít hơi H2O (các thể tích đo ở cùng điều kiện). CTPT của A và phần trăm thể tích mỗi chất trong hỗn hợp là A. C2H4 ; 40% C2H2 và 60% C2H4. B. C2H6 ; 50% C2H2 và 50% C2H6. C. C2H4 ; 50% C2H2 và 50% C2H4. D. C2H6 ; 40% C2H2 và 60% C2H6. Câu 19: Phát biểu nào sau đây đúng: 1. Phenol có tính axit yếu do nhân benzen hút electron của nhóm –OH làm H linh động, trong khi – C2H5 của ancol etylic đẩy electron vào nhóm –OH nên H kém linh động hơn. 2. Phenol có tính axit mạnh hơn ancol etylic được chứng minh bằng phản ứng giữa phenol và dung dịch NaOH, ancol etylic không phản ứng với dung dịch NaOH. 3. Tính axit của phenol yếu hơn H2CO3 được chứng minh bằng phản ứng sục khí CO2 vào dung dịch C6H5ONa tạo C6H5OH. A. 1, 2, 3 B. 1, 3 C. 1, 2 D. 2, 3 Câu 20: Để có được ancol etylic tuyệt đối (hoàn toàn không có nước) từ ancol 95o thì ta 1. chưng cất phân đoạn để tách ancol ra khỏi nước (ancol etylic sôi ở 78oC , nước sôi ở 100oC). 2. dùng Na. 3. dùng H2SO4 đặc để hút nước. A. chỉ có 2. B. chỉ có 1. C. chỉ có 1,2. D. cả 3 phương pháp. Câu 21: Cho công thức tổng quát của A là (C2H5O)n . Điều kiện để A là một ancol no đa chức khi A. n = 2. B. n= 3. C. n = 4. D. n = 1. Câu 22: Trong các hidrocacbon mạch hở C4H10, C4H8, C3H4, C4H6 hãy chọn hidrocacbon có thể tạo kết tủa với dung dịch AgNO3/NH3 là A. C4H10 , C4H8. B. C3H4. C. C4H6. D. C3H4 , C4H6. Câu 23: Cho sơ đồ chuyển hóa sau (mỗi là một phương trình phản ứng)

Trong đó P, Q lần lượt là A. C2H6 , C4H8. B. CH4 , C3H8. C. C2H4 , C3H6. D. C2H2 , C2H6. Câu 24: Đốt cháy hoàn toàn 0,295g hợp chất hữu cơ A thu được 0,44g CO2 và 0,225g H2O. Trong một thí nghiệm khác, phân tích một khối lượng chất A như trên cho 55,8 cm3 N2 (đkc). Tỉ khối hơi với không khí là 2,04. CTPT của A là A. C2H5ON. B. C2H3O2. C. C2H5ON. D. CH3O2N. Convert by TVDT 68

Thuviendientu.org
Câu 25: Lấy 4,6g ancol no (M = 92) tác dụng hết Na thì được 1,68 lít H2 (đkc). CTPT của ancol là A. C2H4(OH)2. B. C3H5(OH)3. C. C4H8(OH)2. D. C2H5OH. Câu 26: X là hỗn hợp gồm một axit đơn chức và một axit 2 lần axit, không no (có một nối đôi). Số mol mỗi axit trong hỗn hợp là như nhau. Đốt cháy hết a mol hỗn hợp X được 2,5a mol CO2. CTPT 2 axit trên là A. C3H6O2 và C3H4O4. B. C2H4O2 và C6H10O4. C. CH2O2 và C4H4O4. D. C2H4O2 và C5H6O4. Câu 27: Hóa hơi hoàn toàn một hidrocacbon A được một thể tích hơi bằng thể tích khí CO 2 thu được khi đốt cháy hết cũng lượng hidrocacbon A đó (các thể tích đo cùng điều kiện). Hidrocacbon A là A. anken. B. CH4. C. ankin. D. C3H8. Câu 28: Hợp chất X mạch hở, có đồng phân hình học, CTPT C4H8. X có CTCT là A. CH2 = C (CH3)2. B. CH3 – CH = CH – CH3. C. CH2 = CH – CH2 – CH3. D. A, B, C, đều đúng. Câu 29: Đốt cháy hoàn toàn 9,9g hợp chất hữu cơ A gồm ba nguyên tố C, H, Cl sản phẩm tạo thành cho qua bình đựng H2SO4 đậm đặc và Ca(OH)2 thì thấy khối lượng các bình này tăng lần lượt là 3,6g và 8,8g. Biết phân tử A chứa 2 nguyên tử Clo. CTPT của A là A. C3H4Cl2. B. C2H4Cl2. C. CH2Cl2. D. C3H6Cl2. Câu 30: Tỉ khối của một hỗn hợp khí gồm metan và etan so với không khí bằng 0,6. Số lít khí O2 cần để đốt cháy hoàn toàn 3 lít hỗn hợp đó và khối lượng mỗi sản phẩm sinh ra (đkc) là A. 6,45 lít ; 6,48g CO2 và 5,062g H2O. B. 2,15 lít ; 2,16g CO2 và 1,687g H2O. C. 48,16 lít ; 48,4g CO2 và 37,8g H2O. D. 144,48 lít ; 145,152g CO2 và 113,398g H2O.

Câu 31: Trong các họ ankan, anken, ankadien, ankin, xicloankan, xicloanken, họ hidrocacbon nào khi đốt cháy cho ra số mol H2O bé hơn của CO2 ? A. ankin, ankadien và xicloanken. B. ankadien và ankin. C. ankin và xicloankan. D. ankin và xicloanken. Câu 32: Đề hidro hóa một ankan A được hỗn hợp B gồm 2 khí. Biết tỉ khối của B so với CO2 là 0,5. Vậy A là A. C4H10. B. C5H12. C. C3H8. D. C2H6.

Câu 33: Hợp chất có tên là A. 2,3,4 – trimetyl – 2 – clo hexanal. B. 5 – clo – 3,4,5 – trimetyl hexanal. C. 2 – clo – 2,3,4 – trimetyl hexanal. D. 3,4,5 – trimetyl – 2 – clo hexanal. Câu 34: Dẫn hỗn hợp M gồm hai chất X, Y có CTPT C3H6 và C4H8 vào dung dịch Br2 trong CCl4 thì thấy dung dịch Br2 bị nhạt màu và không có khí thoát ra. Vậy A. X và Y không phải là 2 anken đồng đẳng của nhau. B. X và Y là 2 xicloankan đồng đẳng của nhau. C. X và Y là propilen và xiclobutan. D. X và Y là 2 anken đồng đẳng của nhau. Câu 35: CTPT của hợp chất hữu cơ A là C3H6O. Biết A tác dụng được với nước Br2 và với dung dịch AgNO3/NH3 sinh ra Ag. CTPT của A là A. OHC – CH2 – CH3. B. CH3 – CH = CH – OH. C. CH3 – CO – CH3. D. HO – CH2 – CH = CH2. 69 Convert by TVDT

Thuviendientu.org
Câu 36: Đốt cháy 3 lít hỗn hợp khí hai hidrocacbon no liên tiếp nhau trong dãy đồng đẳng , dẫn sản phẩm lần lượt qua bình (1) đựng CaCl2 khan rồi qua bình (2) đựng dung dịch KOH. Sau thí nghiệm thấy khối lượng bình (1) tăng 6,43g gam ; bình (2) tăng 9,82g. CTPT hai hidrocacbon và hàm lượng % theo thể tích của hai hidrocacbon trong hỗn hợp (đkc) là A. 50% C2H6 ; 50% C3H8. B. 33,3% C2H6 ; 66,7% C3H8. C. 50% CH4 ; 50% C2H6. D. 33,3% CH4 ; 66,7% C2H6. Câu 37: Một andehit đơn chức có phần trăm khối lượng của Oxi bằng 53,33% thì công thức là A. CH3CHO. B. C2H5CHO. C. HCHO. D. C3H5CHO. Câu 38: Một hợp chất hữu cơ có CTPT C4H8O. Số đồng phân cộng H2 (xúc tác Ni) tạo ra ancol và số đồng phân cho phản ứng với dung dịch AgNO3/NH3 theo thứ tự là A. 5 và 1. B. 5 và 2. C. 7 và 2. D. 6 và 2. Câu 39: Một hidrocacbon A có CTPT là C9H10. Biết A có chứa vòng benzen, số đồng phân cấu tạo của A là A. 6. B. 5. C. 4. D. 7. Câu 40: Đốt cháy hoàn toàn 0,9g hợp chất hữu cơ A (C, H, O) thu được 0,672 lít CO 2 (đkc) và 0,54g H2O. Tỉ khối hơi của A so với O2 bằng 2,8125. CTPT của A là A. C3H4O2. B. C2H6O2. C. C3H6O2. D. C3H6O3. Câu 41: Ancol etylic tan trong nước vì A. tạo được liên kết Hidro với ancol. B. điện li thành ion. C. tạo được liên kết Hidro với nước. D. cho phản ứng với H2O. Câu 42: Đun nóng hỗn hợp 2 ancol đơn chức no với H2SO4 ở 140oC thu được 21,6g H2O và 72g hỗn hợp 3 ete. Nếu số mol 2 ancol bằng nhau thì 2 ancol là A. CH3OH và C3H7OH. B. CH3OH và C2H5OH. C. C2H5OH và C3H7OH. D. C3H5OH và C3H7OH. Câu 43: X và Y là 2 hidrocacbon có cùng CTPT C5H8. X là monome dùng để trùng hợp thành cao su isopren; Y có mạch C phân nhánh và tạo kết tủa với dung dịch AgNO3/NH3. CTCT của X, Y lần lượt là A. CH2 = C = CH – CH2 – CH3 ; CH3 – C C – CH2 – CH3. B. CH2 = CH (CH3) – CH2 = CH2 ; CH C – CH (CH3) – CH3. C. CH2 = CH – CH2 – CH = CH2 ; CH C – CH2 – CH2 – CH3. D. CH2 = CH (CH3) – CH2 = CH2 ; CH3 – C C – CH2 – CH3. Câu 44: Những phương trình phản ứng điều chế C2H2 đúng (có đủ điều kiện thích hợp) là (1) CaC2 + 2 H2O C2H2 + Ca(OH)2 O 1500 C,lam lanh nhanh (2) 2 CH4 C2H2 + 3 H2. (3) C4H10 C2H2 + H2 + C2H6. (4) Al4C3 + 12 H2O 4 Al(OH)3 + 3 C2H2. A. 1 và 3. B. 3 và 4. C. 1, 2, 3, và 4. D. 1 và 2. Câu 45: Chất nào là ancol bậc 2 trong các ancol sau 1. metanal. 2. etanal. 3. propan – 2 – ol. 4. 2 – metyl propanal. 5. buta – 2 – ol. A. 1, 2, 3. B. 2, 3, 4. C. 3, 4, 5. D. 3, 5. Câu 46: Hỗn hợp khí A gồm hidrocacbon X và H2 nung nóng có Ni thu được khí B duy nhất. Đốt cháy 0,1 mol B tạo ra 0,3 mol CO2. Biết VA = 3VB (đo cùng điều kiện), CTPT của X là A. C3H4. B. C3H6. C. C5H8. D. C2H4. Câu 47: Gọi tên hidrocacbon sau A. 1 – phenyl pent – 4 – in. C. 1 – phenyl but – 3 – in. Convert by TVDT (lấy C6H5 làm gốc phenyl ) B. 1 – phenyl but – 1 – in. D. 4 – phenyl but – 1 – in. 70

Thuviendientu.org
Câu 48: Chọn câu đúng nhất A. Độ sôi của C2H5OH cao hơn CH3OH và thấp hơn C3H7OH. B. Để so sánh độ sôi các ancol ta phải dựa vào khối lượng gốc R . C. Để so sánh độ sôi các ancol ta phải dựa vào liên kết H. D. A, B đúng. Câu 49: Đốt cháy hoàn toàn 3,4g một ankadien liên hợp không nhánh X thu được 5,6 lít khí CO2 (đkc). X có tên gọi là A. hexa – 1,3 – dien. B. penta – 1,3 – dien. C. buta – 1,3 – dien. D. metyl buta – 1,3 – dien. Câu 50: Tại một nhà máy rượu, cứ 10 tấn tinh bột sẽ sản xuất được 1,5 tấn ancol etylic. Hiệu suất cả quá trình điều chế là A. 85%. B. 26,4%. C. 32,7%. D. 15%. Câu 51: CTĐGN của một andehit X chưa no, mạch hở chứa một liên kết ba trong phân tử là C2HO. Vậy X có CTPT là A. C6H3O3. B. C8H4O4. C. C4H2O2. D. Không xác định được. Câu 52: Đốt cháy hoàn toàn 0,2mol hỗn hợp gồm một ancol đơn chức no và một ancol đơn chức không no có 1 nối đôi, tất cả mạch hở thu được 17,6g CO2 và 9g H2O. CTPT 2 ancol là A. C2H5OH và C3H5OH. B. C2H5OH và C4H7OH. C. C3H7OH và C3H5OH. D. CH3OH và C3H5OH. Câu 53: Đốt cháy hết a mol ankan A được không quá 6a mol CO2. Mặt khác khi clo hóa ankan A theo tỉ lệ mol 1:1 được một dẫn xuất monoclo duy nhất. A có tên là A. 2 – metyl propan. B. butan. C. 2,2 – dimetyl propan. D. hexan. Câu 54: Cho hỗn hợp but – 1 – in và but – 2 – in, để tách 2 hidrocacbon này nên dùng A. dung dịch Br2. B. dung dịch KMnO4. C. phương pháp chưng cất phân đoạn. D. dung dịch AgNO3 /NH3 sau đó dùng dung dịch HCl. Câu 55: Hidrocacbon có tên là A. 2 – isopropylhex – 3 – in. B. 2 – isopropylhex – 4 – in. C. 5,6 – dimetylhept – 3 – in. D. 5 – isopropylhex – 3 – in. A A A A C C 1 11 21 31 41 51 D A D C B D 2 12 22 32 42 52 B A A B B C 3 13 23 33 43 53 D C C D D D 4 14 24 34 44 54 B A B A C C 5 15 25 35 45 55 D A C D A 6 16 26 36 46 C A B C D 7 17 27 37 47 A B B C D 8 18 28 38 48 C C B D B 9 19 29 39 49 A B A D B 10 20 30 40 50 PHẢN ỨNG OXIHÓA-KHỬ-TỐC ĐỘ PHẢN ỨNG-CÂN BẰNG HÓA HỌC(2CÂU) 1. Phản ứng nào sau đây luôn luôn là phản ứng oxihoá -khử ? A.phản ứng trung hoà B.phản ứng thê C.phản ứng trao đổi D.phản ứng phân huỹ 2. Cho pthh sau: KMnO4 + HCl KCl + MnCl2 + Cl2 + H2O.Hệ số cần bằng của các chất lần lượt là: 71 Convert by TVDT

Thuviendientu.org
A. 2, 12, 2, 2, 3, 6 B. 2, 14, 2, 2, 4, 7 C. 2, 8, 2, 2, 1, 4 D. 2, 16, 2, 2, 5, 8 3.Có cân bằng sau: N2 (K) + 3H2 (K)  2NH3 (K). Khi tăng áp suất thì cân bằng chuyển dịch theo chiều nào? A. Chiều nghịch.B. Ko bị chuyển dịch.C. Lúc đầu chuyển dịch theo chiều nghịch, sau theo chiều thuận.D. Chiều thuận. 4.Cho 19,2 gam kim loại (M) tan hoàn toàn trong dung dịch HNO3 loãng thì thu được 4,48 lít khí NO (đktc).Kim loại (M) là: A. Zn. B. Fe. C. Cu. D. Mg. 5. Trong pưhh : 4Na + O2 2 Na2O ,có xãy ra quá trình A. sự khử nguyên tử Na B.sự oxihoá ion Na+ 2D.sự oxihoá ion O
6.Cân bằng sau được thiết lập ở 2300C:2NO (khí) + O2 (khí)  2NO2 (khí) ; Kc = 6,44.105

C.sự khử nguyên tử 0

Lúc đầu chỉ có NO và O2. Ở trạng thái cân bằng [NO2] = 15,5M, của [O2] = 0,127M. Tính [NO] khi cân bằng?

A. 0,54M. B. 0,054M. C. 0,045M. D. 0,45M. 7.Cho biết cân bằng sau: H2(khí) + Cl2 (khí) 2 HCl ((khí) ; ∆H < 0.Cân bằng chuyển dịch sang bên trái khi A. tăng nồng độ H2. B. tăng áp suất bằng cách giảm nhiệt độ toàn hệ. C. tăng nhiệt độ D. giảm nhiệt độ. 8.Khi hoà tan SO2 vào nước có cân bằng sau: SO2 + H2O HSO3- + H+. Nhận xét nào sau đây đúng? A. Thêm dd Na2CO3 cân bằng chuyển dời sang trái. B. Thêm dd H2SO4 cân bằng chuyển dời sang phải. C. Thêm dd Na2CO3 cân bằng chuyển dời sang phải. D. Đun nóng cân bằng chuyển dịch sang phải. 9.Khi thực hiện phản ứng este hoá 1 mol CH3COOH và 1 mol C2H5OH, lượng este lớn nhất thu được là 2/3 mol. Để đạt hiệu suất cực đại là 90% (tính theo axit) khi tiến hành este hoá 1 mol CH3COOH cần số mol C2H5OH là (biết các phản ứng este hoá thực hiện ở cùng nhiệt độ) A. 0,342. B. 2,925. C. 2,412. D. 0,456. 10.Cho phương trình hoá học của t 0 , xt phản ứng tổng hợp amoniac N2 (k) + 3H2 (k) 2NH3 (k) . Khi tăng nồng độ của hiđro lên 2 lần, tốc độ phản ứng thuận A. tăng lên 8 lần. B. giảm đi 2 lần. C. tăng lên 6 lần. D. tăng lên 2 lần. 11. Đun 12 gam axit axetic với 13,8 gam etanol (có H2SO4 đặc làm xúc tác) đến khi phản ứng đạt tới trạng thái cân bằng, thu được 11 gam este. Hiệu suất của phản ứng este hoá là A. 55%. B. 50%. C. 62,5%. D. 75%. 12.Khi cho Cu tác dụng với dung dịch chứa H2SO4 loãng và NaNO3, vai trò của NaNO3 trong phản ứng là A. chất khử. B. chất oxi hoá. C. môi trường. D. chất xúc tác. 13.Cho các phản ứng xảy ra sau đây: (1) AgNO3 + Fe(NO3)2 → Fe(NO3)3 + Ag↓ (2) Mn + 2HCl → MnCl2 + H2↑ Dãy các ion được sắp xếp theo chiều tăng dần tính oxi hoá là A. Mn2+, H+, Ag+, Fe3+. B. Ag+, Fe3+, H+, Mn2+. C. Mn2+, H+, Fe3+, Ag+. D. Ag+ , Mn2+, H+, Fe3+. 14. Trong phản ứng đốt cháy CuFeS2 tạo ra sản phẩm CuO, Fe2O3 và SO2 thì một phân tử CuFeS2 sẽ A. nhường 12 electron. B. nhận 13 electron. C. nhận 12 electron. D. nhường 13 electron. 15. Cho 0,01 mol một hợp chất của sắt tác dụng hết với H2SO4 đặc nóng (dư), thoát ra 0,112 lít (ở đktc) khí SO2 (là sản phẩm khử duy nhất). Công thức của hợp chất sắt đó là A. FeCO3. B. FeS2. C. FeS. D. FeO

Convert by TVDT

72

Thuviendientu.org
16.Cho 3,2 gam bột Cu tác dụng với 100 ml dd hh gồm HNO3 0,8M và H2SO40,2M. Sau khi các phản ứng xảy ra hoàn toàn, sinh ra V lít khí NO (sp khử duy nhất, ở đktc).Giá trị của V là A. 0,746. B. 0,672. C. 0,448. D. 1,792. 0 17.Cho các phản ứng sau: 4HCl + MnO2 t MnCl2 + Cl2 + 2H2O. ; 2HCl + Fe  FeCl2 + H2; 6HCl + 2Al  2AlCl3 + 3H2. 14HCl + K2Cr2O7  2KCl + 2CrCl3 + 3Cl2 + 7H2O ; 16HCl + 2KMnO4  2KCl + 2MnCl2 + 5Cl2 + 8H2O. Số phản ứng trong đó HCl thể hiện tính oxi hóa là A. 3. B. 4. C. 2. D. 1. 18. Cho cân bằng hoá học: 2SO2 (k) + O2 (k)  2SO3 (k); phản ứng thuận là phản ứng toả nhiệt. Phát biểu đúng là: A. Cb chuyển dịch theo chiều nghịch khi giảm nồng độ SO3. B. Cb chuyển dịch theo chiều thuận khi giảm áp suất hệ phản ứng. C. Cb chuyển dịch theo chiều nghịch khi giảm nồng độ O2. D. Cb chuyển dịch theo chiều thuận khi tăng nhiệt độ. 19. Cho biết các phản ứng xảy ra sau: 2FeBr2 + Br2 → 2FeBr3 ; 2NaBr + Cl2 → 2NaCl + Br2 . Phát biểu đúng là: A. Tính khử của Cl- mạnh hơn của Br -. B. Tính oxi hóa của Br2 mạnh hơn của Cl2. C. Tính khử của Br- mạnh hơn của Fe2+. D. Tính oxi hóa của Cl2 mạnh hơn của Fe3+. + 2+ 2+ 20.Cho dãy các chất và ion: Cl2, F2, SO2, Na , Ca , Fe , Al3+, S , S2-, HCl. Số chất và ion trong dãy đều có tính oxi hoá và tính khử là A. 3. B. 4. C. 5. D. 6. 21.Cho các phản ứng: Ca(OH)2 + Cl2 → CaOCl2 + H2O ; 2H2S + SO2 → 3S + 2H2O ; O3 → O2 + O 0 2NO2 + 2NaOH → NaNO3 + NaNO2 + H2O ; 4KClO3 t KCl + 3KClO4 . Số phản ứng oxi hoá khử làA. 5. B. 2. C. 3. D. 4. 22.Cho cân bằng hoá học: N2 (k) + 3H2 (k)  2NH3 (k); phản ứng thuận là phản ứng toả nhiệt. Cân bằng hoá học không bị chuyển dịch khi A. thay đổi áp suất của hệ. B. thay đổi nồng độ N2. C. thay đổi nhiệt độ. D. thêm chất xúc tác Fe. 0 23. Trường hợp ko xảy ra phản ứng hóa học là A. 3O2 + 2H2S t 2H2O + 2SO2. B. O3 + 2KI + H2O 2KOH + I2 + O2. C. Cl2 + 2NaOH NaCl + NaClO + H2O. D. FeCl2 + H2S FeS + 2HCl. 24.Đun nóng 6,0 gam CH3COOH với 6,0 gam C2H5OH (có H2SO4 làm xúc tác, H= 50%). Khối lượng este tạo thành là A. 4,4 gam. B. 6,0 gam. C. 5,2 gam. D. 8,8 gam. 25.Cho các cân bằng hoá học: N2 (k) + 3H2 (k)  2NH3 (k) (1) ;H2 (k) + I2 (k)  2HI (k) (2) 2SO2 (k) + O2 (k)  2SO3 (k) (3) ; 2NO2 (k)  N2O4 (k) (4) .Khi thay đổi áp suất những cân bằng hóa học bị chuyển dịch là: A. (1), (2), (3). B. (1), (3), (4). C. (1), (2), (4). D. (2), (3), (4). 26.Cho phản ứng hóa học: Fe + CuSO4 → FeSO4 + Cu. Trong phản ứng trên xảy ra A. sự khử Fe2+ và sự khử Cu2+. B. sự oxi hóa Fe và sự oxi hóa Cu. C. sự oxi hóa Fe và sự khử 2+ 2+ Cu . D. sự khử Fe và sự oxi hóa Cu. 27.Cho 3,6 gam Mg tác dụng hết với dung dịch HNO3 (dư), sinh ra 2,24 lít khí X (sản phẩm khử duy nhất, ở đktc). Khí X là A. N2O. B. NO2. C. N2. D. NO.

Convert by TVDT

73

Thuviendientu.org
28.Hoà tan hết 7,74 gam hỗn hợp bột Mg, Al bằng 500 ml dung dịch hỗn hợp HCl 1M và H2SO4 0,28M thu được dung dịch X và 8,736 lít khí H2 (ở đktc). Cô cạn dung dịch X thu được lượng muối khan là A. 38,93 gam. B. 77,86 gam. C. 103,85 gam. D. 25,95 gam. 29. Hai kim loại X, Y và các dd muối clorua của chúng có các phản ứng hóa học sau:X + 2YCl3 →XCl2 + 2YCl2; Y + XCl2 →YCl2 + X. Phát biểu đúng là: A. Kim loại X có tính khử mạnh hơn kim loại Y. B. Ion Y3+ có tính oxi hóa 2+ mạnh hơn ion X . C. Ion Y2+ có tính oxi hóa mạnh hơn ion X2+. D. Kim loại X khử được ion 2+ Y . 30. Hằng số cân bằng của phản ứng xác định chỉ phụ thuộc vào A. áp suất. B. chất xúc tác. C. nồng độ. D. nhiệt độ. 31.Cho phản ứng: aAl + bHNO3 cAl(NO3)3 + dN2O + eH2O.Hệ số a, b, c, d, e là các số nguyên, tối giản.Tổng (a + b) bằng A. 30. B. 36. C. 38. D. 18. 32.Cho pthh: Fe3O4 + HNO3 Fe(NO3)3 + NxOy + H2O. Sau khi cân bằng pthh trên với hệ số của các chất là những số nguyên, tối giản thì hệ số của HNO3 là – 9y. D. 23x – 9y. B. H > 0, phản ứng toả nhiệt C. H > 0, phản A. 46x – 18y. B. 45x – 18y. C. 13x

33. Cho PƯ: 2NO2 (k) (màu nâu đỏ )  N2O4 (k) (không màu ). Biết khi hạ nhiệt độ của bình thì màu nâu đỏ nhạt dần. Phản ứng thuận có A. H < 0, phản ứng thu nhiệt. ứng thu nhiệt. D. H < 0, phản ứng toả nhiệt. 34. Một bình phản ứng có dung tích không đổi, chứa hỗn hợp khí N2 và H2 với nồng độ tương ứng là 0,3M và 0,7M. Sau khi phản ứng tổng hợp NH3 đạt trạng thái cân bằng ở toC, H2 chiếm 50% thể tích hỗn hợp thu được. Hằng số cân bằng KC ở toC của phản ứng có giá trị là: C. 0,500 D. 3,125 A. 2,500 B. 0,609

35. Cho các phản ứng sau: (a) 4HCl + PbO2 → PbCl2 + Cl2 + 2H2O. (b) HCl + NH4HCO3 → NH4Cl + CO2 + H2O. (c) 2HCl + 2HNO3 → 2NO2 + Cl2 + 2H2O. (d) 2HCl + Zn → ZnCl2 + H2. Số pư trong đó HCl thể hiện tính khử là A. 2. B. 4. C. 1. D. 3. 36. Hoà tan hoàn toàn m g Al vào dd HNO3 loãng dư thu được hh khí gồm 0,015 mol N2O và 0,01 mol NO (phản ứng ko tạo muối amoni). Tính m. A. 8,1 g B.1,35 g C.13,5 g D.0,81 g 37.Hoà tan 2,4 gam hỗn hợp Cu, Fe có tỉ lệ mol 1:1 trong H2SO4 đặc nóng tạo ra 0,05 mol một sp khử X duy nhất. X là : A.SO2 B.SO3 C.S D.H2S 38.Hoà tan hết hh gồm 0,05 mol Fe và 0,03 mol Ag vào dd HNO3 thoát ra V lit hh khí A (đktc) gồm NO và NO2 có tỉ lệ mol tương ứng là 2:3. Giá trị của V ? A.1,368 lit B.13,44 lit C.4,48 lit D.2,24 lit 39. Hoà tan hoàn toàn 12 gam hh Fe, Cu (có tỉ lệ mol 1:1) bằng dd HNO3 dư thu được dd X và V lit hh khí Y(đktc)gồm NO, NO2 có d/H2 = 19. Tính V? C.3,36 lit Convert by TVDT D.2,24 lit 74 A.5,6 lit B.4,48 lit

Thuviendientu.org
40. Đốt cháy một lượng nhôm trong 6,72 lit khí oxi, chất rắn thu được sau phản ứng mang hoà tan hết trong dd HCl thấy bay ra 6,72 lit khí H2. Các khí ở đktc, tính khối lượng nhôm đã dùng. A.10,8 g B.5,4 g C.16,2 g D.8,1 g 41.Để m g bột sắt ngoài không khí, sau một thời gian sẽ chuyển thành hh X gồm 4 chất rắn có khối lượng 75,2 gam. Cho hh X phản ứng hết với dd H2SO4đặc nóng dư thấy thoát ra 6,72 lit SO2(đktc). Tính m ? A.56 g B.22,4 g C.11,2 g D.25,3 g 42. Cho V lit hỗn hợp khí A (đktc) gồm Clo và Oxi phản ứng vừa hết với hỗn hợp gồm 4,8 gam Mg và 8,1 gam Al tạo thành 37,05 gam hỗn hợp các sản phẩm. Tính V? A.8,4 lit B.5,6 lit C.10,08 lit D.11,2 lit 43. Cho 2,673 gam hỗn hợp Mg, Zn tác dụng vừa đủ với 500ml dd chứa AgNO3 0,02M và Cu(NO3)2 0,1M. Thành phần % khối lượng Mg trong hỗn hợp là : A.19,75% B.1,98% C.80,2% D.98,02% 44.Qu¸ tr×nh sx NH3 trong CN dùa vào pư TN sau ®©y. N2 (k) + 3 H2 (k) 2 NH3 (k); H = -92 KJ.Khi ph¶n øng ®ạt tíi ttcb, nh÷ng thay ®æi nµo d-íi ®©y lµm cho cb dÞch chuyÓn theo chiÒu thuËn t¹o ra nhiÒu amoniac: (1)T¨ng nhiÖt ®é; (2) T¨ng ¸p suÊt; (3)Cho chÊt xóc t¸c; (4)Gi¶m nhiÖt ®é; (5) LÊy NH 3 ra khái hÖ. A.(1),(2),(3),(5) B.(2),(3),(5) C.(2),(4),(5) D.(2),(3),(4),(5) 1 45. Phương trình đốt cháy H2 trong O2: H 2 (k ) O2 (k ) H 2 O(l ) H 285,83kJ / mol . Khi đốt cháy 112 2 lít H2 (đktc) , sẽ toả ra lượng nhiệt là: A. 1520,15kJ B. 1350,20kJ C. 1429,15kJ D. 1493,25kJ 46. Phaûn öùng naøo sau ñaây khoâng laø phaûn öùng oxi hoùa-khöû ? A. 2Fe + 3Cl2 2FeCl3 B. 2Fe(OH)3 2Fe2O3 + 3H2O C. 2HgO 2Hg + O2 D. 2Na + 2H2O 2NaOH + H2 47. Cho phaûn öùng sau : FeS + HNO3 Fe2(SO4)3 + NO + X + H2O. Sau khi phaûn öùng ñöôïc caân baèng, tổng các hệ số của phản ứng bằng A.32 B. 36 C.42 D. 28 0 48.Cho phaûn öùng :CO(k) + H2O CO2 (k) + H2(k), ôû t C K=1. Khi caân baèng coù [H2O] = 0,03mol/lit,[CO2] = 0,04 mol/lit a.Noàng ñoä ban ñaàu cuûa CO laø : A/ 0,39 M B/ 0,093M C/ 0,083M D/ 0,073 M

Đáp án : 1B2D3D4C5C6B7C8C9B10A11C12B13C14D15D16B17C18C19D20C21D22D23D24A 25B26C27D28A29B30D31C32A33D34D35A36B37A38D39A40C41A42C43A44C45C46B47A48B

Convert by TVDT

75

Thuviendientu.org

LÝ THUYẾT TỔNG HỢP HÓA HỮU CƠ
Ch-¬ng I.
§¹i c-¬ng vÒ hãa häc h÷u c¬ § 1. Thµnh phÇn nguyªn tè vµ c«ng thøc ph©n tö
I. Kh¸i niÖm - §Æc ®iÓm chung vÒ hîp chÊt h÷u c¬ 1) kh¸i niÖm vÒ ho¸ häc h÷u c¬, hîp chÊt h÷u c¬ - Ho¸ häc h÷u c¬ lµ ngµnh ho¸ häc chuyªn nghiªn cøu c¸c hîp chÊt cã chøa c¸c bon ( trõ CO 2 , CO, muèi CO3- ). - Hîp chÊt h÷u c¬ lµ nh÷ng hîp chÊt chøa c¸c bon ®-îc ngµnh ho¸ häc h÷u c¬ nghiªn cøu 2) §Æc ®iÓm chung cña c¸c hîp chÊt h÷u c¬. - Thµnh phÇn nguyªn tè: NhÊt thiÕt ph¶i cã C¸c bon, th-êng gÆp : H, O, N vµ sau ®ã lµ c¸c halozen, P, S. - Liªn kÕt ho¸ häc: Chñ yÕu lµ liªn céng ho¸ trÞ. - C¸c hîp chÊt h÷u c¬ dÔ bay h¬i, kÐm bÒn bëi nhiÖt, vµ dÔ ch¸y - C¸c ph¶n øng ho¸ häc h÷u c¬ th-êng x¶y ra chËm, vµ kh«ng hoµn toµn. 3) Ph©n lo¹i: cã 2 lo¹i c¬ b¶n a - C¸c hîp chÊt hy®r« - c¸c bon : Cã 3 lo¹i chÝnh . - H-C no: + Hîp chÊt H - C no m¹ch hë ( ankan hay Parafin) + .......... ................. m¹ch vßng ( XiCloankan) - H - C kh«ng no : + Hîp chÊt H - C kh«ng no lo¹i cã 1 liªn kÕt ®«i ( anken hay ¤lªfin) + ................................................... 2 ................( Anka®ien hay §i «lefin ) + .................................................... 1 .............. ba ( Ankin ) - H -C th¬m : lµ nh÷ng hîp chÊt cã chøa vßng Ben zen ( hay vßng th¬m ) b - C¸c hîp chÊt cã chøa nhãm chøc: Lµ nh÷ng hîp chÊt chøa mét nhãm nguyªn tö qui ®Þnh tÝnh chÊt ho¸ häc ®Æc tr-ng cña hîp chÊt ®ã vÝ dô: - Nhãm - OH qui ®Þnh tÝnh chÊt ho¸ häc cña r-îu R - OH - Nhãm - COOH qui ®Þnh tÝnh chÊt ho¸ häc cña axÝt h÷u c¬ R - COOH R - lµ gèc hy®roc¸c bon. II. C«ng thøc ph©n tö . 1) C¸c c«ng thøc ho¸ häc cña hîp chÊt h÷u c¬ . a - C«ng thøc tæng qu¸t: cho biÕt thµnh phÇn ®Þnh tÝnh c¸c nguyªn tè . VÝ dô: C xHyOz b - C«ng thøc thùc nghiÖm: Cho biÕt tØ lÖ vÒ sè l-îng c¸c nguyªn tè trong ph©n tö. VÝ dô ; ( CH2O )n n: nguyªn vµ n 1 c - C«ng thøc ®¬n gi¶n: t-¬ng tù c«ng thøc thùc nghiÖm ( kh«ng cã n ). VÝ dô: CH 2O d - C«ng thøc ph©n tö: Cho biÕt sè l-îng nguyªn tö cña mçi nguyªn tè trong ph©n tö. Cã thÓ x¸c ®Þnh c«ng thøc ph©n tö qua c«ng thøc thùc nghiÖm, khi biÕt gi¸ trÞ n VÝ dô: Tõ ( CH2O )n khi n = 2 th× CTPT lµ C2H4O2. f - C«ng thøc cÊu t¹o: + Cho biÕt sè l-îng nguyªn tö cña mçi nguyªn tè trong ph©n tö. + ............. tr×nh tù s¾p xÕp c¸c nguyªn tö trong ph©n tö. vÝ dô : CTPT C2H4O2 Cã c¸c CTCT CH3 COOH , HCOOCH3 , CH2 - CHO OH 2) X¸c ®Þnh khèi l-îng ph©n tö ( MA ) : Cã c¸c c«ng thøc tÝnh MA - Dùa vµo khèi l-îng riªng ë ®ktc: MA = 22,4D ( D lµ khèi l-îng riªng g/l ) - Dùa vµo tû khèi h¬i cña khÝ A so víi khÝ B ( d A/B ) MA = dA/B . MB - ............ khèi l-îng vµ sè mol cña hîp chÊt A M A = 3) C¸ch x¸c ®Þnh c«ng thøc ph©n tö hîp chÊt h÷u c¬: a - Dùa vµo thµnh phÇn % c¸c nguyªn tè: V× khèi l-îng mçi nguyªn tè trong ph©n tö tØ lÖ víi thµnh phÇn phÇn tr¨m => =

mA nA

y 12x = %C % H

MA 12x y 16z 14v 14v 16z = = = 100 100 %O % N

Convert by TVDT

76

Thuviendientu.org
x =

%C . M A 12 .100

, y =

%H . M A 100

, z =

%O . M A 16 .100
xCO2 + 44x
2

, v =

%N .M A 14 .100

b - TÝnh trùc tiÕp tõ khèi l-îng s¶n phÈm ®èt ch¸y:
Ta cã PTP¦: CXHYOZNV MA + (x +

y z - ) O2 4 2

z y H2 O + N2 2 2
9y
2

14v
2

mN M A . mCO2 M A . m H 2O M A (12x y 14v) => x = , y = , v = , z = 44a 9a 16 14a V .M B NÕu l-îng CO2 , N2 ( khÝ B ) cho theo thÓ tÝch th× tÝnh theo c«ng thøc mB = B 22,4 V . 44 VÝ dô: B lµ khÝ CO2 mCO = CO2 22,4
2

a

mCO mH O M A. mN 2

Bµi to¸n 1: §èt ch¸y hoµn toµn 18,6 gam hîp chÊt h÷u c¬ A ta thu ®-îc 26,88 lÝt CO 2 vµ 12,6g n-íc. B»ng mét thÝ nghiÖm kh¸c khi ph©n tÝch mét l-îng chÊt nh- trªn th× thu ®-îc 2,24(l) khÝ N 2 (thÓ tÝch c¸c khÝ ®Òu ®o ë ®ktc). BiÕt khi ho¸ h¬i 13,95g A th× thu ®-îc thÓ tÝch b»ng thÓ tÝch cña 4,8gOxi (C¸c thÓ tÝch ®o trong cïng ®iÒu kiÖn) . X¸c ®Þnh c«ng thøc ph©n tö cña A Gi¶i. §Æt CTPT cña A lµ: V× ë cïng ®iÒu kiÖn t0 vµ P =>
2

C XHYOZNV .

nA = nO =

¸p dông c¸c c«ng thøc : x =

M A . mCO2 44a

4,8 19,35 = 0,15 mol => MA = = 93g hay 94 ®vc 32 0,15 26,88 93 44 M A . m H 2O 93 . 12,6 22,4 = = 6 , y = = =7 44 .18,6 9a 9 . 18,6

v =

M A. mN 2 14a

93
=

2,24 28 22,4 =1 , 14 . 18,6

M A (12x y 14v) 93 (12. 6 7 14. 1) = =0 16 16 => CTPT cña A lµ : C6H7N .
z =

§ 2. CÊu t¹o ph©n tö hîp chÊt h-ò c¬
I. ThuyÕt cÊu t¹o ho¸ häc ( BótLªRèp): 1) Trong ph©n tö hîp chÊt h÷u c¬ c¸c nguyªn tö liªn kÕt víi nhau theo ®óng ho¸ trÞ vµ theo thø tù nhÊt ®Þnh, gäi lµ cÊu t¹o ho¸ häc. NÕu thay ®æi sù liªn kÕt ®ã sÏ t¹o nªn chÊt míi VÝ dô: CH3 - CH2 - OH C2H6O CH3 - O - CH3 R-îu ( etilÝc) Ete (§imªtyl ete) 2) Trong ph©n tö hîp chÊt h÷u c¬ c¸c bon lu«n cã ho¸ trÞ 4. Nguyªn tö C kh«ng nh÷ng liªn kÕt víi nguyªn tö nguyªn tè kh¸c mµ cßn liªn kÕt víi nhau t¹o thµnh m¹ch c¸c bon kh¸c nhau: M¹ch th¼ng, m¹ch nh¸nh, m¹ch vßng :

CH3 - CH2 - CH - CH3 m¹ch nh¸nh m¹ch vßng CH3 3) TÝnh chÊt c¸c chÊt phô thuéc vµo thµnh phÇn ph©n tö (b¶n chÊt, sè l-îng nguyªn tö) vµ cÊu t¹o ho¸ häc (thø tù liªn kÕt c¸c nguyªn tö trong ph©n tö) VÝ dô : TÝnh chÊt c¸c chÊt phô thuéc vµo: - B¶n chÊt nguyªn tö + CH4 : khÝ, ch¸y - Sè l-îng nguyªn tö + C4H10 : KhÝ + CCl4 : láng, kh«ng ch¸y + C 5H12 : láng - Liªn kÕt cña c¸c nguyªn tö trong ph©n tö: + CH 3 - CH2 - OH : láng, t¸c dông víi Na

CH3 - CH2 - CH2 - CH2 - CH3 , m¹ch th¼ng

Convert by TVDT

77

Thuviendientu.org
+ CH3 - O - CH3 : KhÝ, kh«ng t¸c dông víi Na ý nghi· cña thuyÕt cÊu t¹o ho¸ häc: - Mçi hîp chÊt h÷u c¬ chØ cã mét CTCT duy nhÊt. - Tõ tÝnh chÊt ho¸ häc cã thÓ suy ra CTCT cña mét chÊt vµ ng-îc l¹i tõ CTCT cã thÓ suy ra tÝnh chÊt cña chÊt ®ã. II. §ång ®¼ng - §ång ph©n - Liªn kÕt Céng ho¸ trÞ 1) ®ång ®¼ng: Lµ nh÷ng chÊt cã tÝnh chÊt ho¸ häc t-¬ng tù nhau, cã thµnh phÇn ph©n tö h¬n kÐm nhau mét hay nhiÒu nhãm metylen ( -CH2-). Nh÷ng chÊt ®ång ®¼ng hîp thµnh d·y gäi lµ d·y ®ång ®¼ng. VÝ dô: CH4 , C2H6 , C3H8 , C4H10 , .... CnH2n + 2 : D·y ®ång d¼ng cña mª tan. 2) §ång ph©n: Lµ nh÷ng chÊt cã thµnh ph©n tö nh- nhau, nh-ng cã cÊu t¹o ho¸ häc kh¸c nhau nªn cã nh÷ng tÝnh chÊt kh¸c nhau. VÝ dô: C2H6O + CH3 - CH2 - OH : láng, t¸c dông víi Na + CH3 - O - CH3 : KhÝ, kh«ng t¸c dông víi Na H H 3) Liªn kÕt CHT : a/ Liªn kÕt ®¬n - liªn kÕt xic ma ( ) bÒn H-C - C-H - liªn kÕt b»ng 1 cÆp e dïng chung C 2H6 : Л H H b/ liªn kÕt ®«i: liªn kÕt b»ng 2 cÆp e dïng chung H - C C-H Trong ®ã cã 1 liªn kÕt vµ 1 liªn kÕt Л kÐm bÒn C2H4: H H c/ Liªn kÕt ba: B»ng 3 cÆp e chung: trong ®ã cã 1 liªn kÕt bÒn vµ 2 liªn kÕt Л kÐm bÒn C2H2 : H C C H

z Py - Py
Liªn kÕt Л

y

z

y

Px - Px
Liªn kÕt

Pz - Pz
Liªn kÕt Л

Ch-¬ng II . Hy§r« - C¸c bon
C«ng thøc cña c¸c hîp chÊt Hy®r«- C¸c bon :

CnH2n + 2 - 2a . § 1. Hy§r« - C¸c bon no:

- n lµ sè nguyªn tö C - a lµ sè liªn kÕt Л hay m¹ch vßng

- Khi a = 0 C«ng thøc chung cña H - C no m¹ch hë : CnH2n + 2 => n 1 - Khi a = 1(Cã1 m¹ch vßng) C«ng thøc H - C no m¹ch vßng lµ: CnH2n => n

3

- §Æc ®iÓm cÊu t¹o: Trong ph©n tö c¸c nguyªn tö liªn kÕt víi nhau b»ng liªn kÕt (Liªn kÕt ®¬n) bÒn v÷ng. I. Hy®r« - C¸c bon no m¹ch hë Cã tªn An kan hay Parafin CnH2n + 2 => n 1 1) Danh ph¸p - §ång ph©n a/ Danh ph¸p: §äc tªn theo sè nguyªn tö C trong ph©n tö + ®u«i an VÝ dô: CH4 : Mªtan , C2H6 : etan , C3H8 : Propan , C4H10 : Butan ........... - Víi nh÷ng Ankan cã m¹ch c¸c bon dµi vµ ph©n nh¸nh th×: + Chän m¹ch C¸c bon dµi nhÊt lµm m¹ch chÝnh, ®¸nh sè thø tù C trong m¹ch chÝnh , b¾t ®Çu tõ phÝa cã nhãm thÕ (nh¸nh) gÇn nhÊt + §äc: VÞ trÝ nhãm thÕ + sè nhãm thÕ + tªn nhãm thÕ ( Theo vÇn a, b, c, ) + tªn m¹ch chÝnh + ®u«i an. Cl
1 2 3 4

CH3
5 6 7

VÝ dô: CH3 - CH - CH - C - CH2 - CH2 - CH3 :

3 - Clo, 2, 4, 4 - Tri metyl Heptan.

Convert by TVDT

78

Thuviendientu.org
CH3 VÝ dô: C5H12 CH3 CH3 - CH2 - CH2 - CH2 - CH3 n - Pen tan CH3 - CH2 - CH - CH3 CH3 CH3 Iso - Pentan (2 - Metþl butan) CH3 - C - CH3 neo - Pentan ( 2, 2 - §i metyl propan)

b/ §ång ph©n: ChØ cã lo¹i ®ång ph©n m¹ch c¸c bon.

CH3 2) TÝnh chÊt vËt lÝ: Hîp chÊt cã sè nguyªn tö tõ C1 C4: khÝ ; C5 C16: láng; C17 trë lªn: r¾n 3) TÝnh chÊt ho¸ häc : a/ Ph¶n øng thÕ : d-íi t¸c dông cña ¸nh s¸ng khuÕch t¸n c¸c An kan t¸c dông ®-îc víi Cl 2 vµ Br2 khan . §©y lµ ph¶n øng ®Æc tr-ng cña Ankan nãi riªng vµ cña H - C no nãi chung.

CnH2n + 2 + X2 CnH2n + 1X + X2

a/s

a/s

CnH2n + 1X + HX CnH2nX2 + HX

............................................................................. Víi an kan cã 3 nguyªn tö C trë lªn th× QT thÕ theo tØ lÖ sè mol 1 : 1 cã thÓ ë bÊt kú C nµo VÝ dô: CH3 - CH2 - CH2Cl CH3 - CH2 - CH3 + Cl2
a/s

+ CH3 - CHCl - CH3

HCl

b/ Ph¶n øng t¸c dông bëi nhiÖt :
- Ph¶n øng ph©n huû:

CnH2n

9000c + 2 kh«ng cã kh«ng khÝ
t0 cao bét Fe

nC + (n + 1)H2
CnH2n + H2

Ph¶n øng t¸ch H2: CnH2n + 2 - Ph¶n øng Cr¨cking ( ph¶n øng bÎ gÉy m¹ch)

Ankan vµ anken cã khèi l-îng nhá h¬n

CnH2n
VÝ dô: C4H10

CR¨cking + 2

CxH2x

+ 2

+ CyH2y

( x + y = n)

CH4 + C3H6
Cracking

C2H6 + C2H4

c/ Ph¶n øng ch¸y - P¦ oxyho¸ hoµn toµn.

CnH2n + 2 + nH2O
4) §iÒu chÕ Ankan:
>

nCO2

3n 1 O2 nCO2 + (n+1) H2O 2 => nAnKan = nH2O - nCO2
CaO, t

a/ Ph-¬ng ph¸p chung: R - COONa + NaOH

R - H + Na2CO3

VÝ dô:

CH3COONa +

NaOH
R - R

CaO t0 cao

CH4 + Na2CO3

- Cã thÓ dïng ph-¬ng ph¸p nèi m¹ch R - X + 2Na + R - X VÝ dô : C2H5I + 2Na + CH3I
etekhan
/

etekhan

R - R/ R/ - R/

+ 2NaX C2H5 - C2H5 C2H5 - CH3 CH3 - CH3 3CH4 + 2NaI + 4Al(OH)3

b/ Ph-¬ng ph¸p ®iÒu chÕ CH4:

Al4C3 + 12H2O

HoÆc Al 4C3 + 12HCl 3CH4 + 4AlCl3 - Cã thÓ thu tõ khÝ thiªn nhiªn ( Trong khÝ thiªn nhiªn chøa 95% CH 4 ) II. Hy§ro - C¸c bon m¹ch vßng Cã tªn : XicloAnkan. C«ng thøc chung: CnH2n => n 3 1) §Æc ®iÓm CÊu t¹o vµ danh ph¸p:

Convert by TVDT

79

Thuviendientu.org
- C¸c nguyªn tö C liªn kÕt víi nhau b»ng liªn kÕt ®¬n t¹o m¹ch vßng khÐp kÝn - §äc: XiClo + tªn c¸c ankan t-¬ng øng

H2C CH2 H2C

H2C H2C

H2 C H2C CH2 C H2 H2C

H2 C CH2 CH2 C H2

XiCloPropan XicloPentan XiCloHecxan 2) TÝnh chÊt ho¸ häc: T-¬ng tù nh- c¸c Ankan: Tham gia c¸c ph¶n øng thÕ vµ ph¶n øng ch¸y ... Víi c¸c XicloAnkan cã KLPT nhá nh- : XiCloPropan, XiCloButan khi t¸c dông víi Cl 2 hay B2 khan nãng th× ph¶n øng x¶y ra theo c¬ chÕ céng hîp vµ vßng sÏ bÞ ph¸ vì H2C t0c CH2 - CH2 - CH2 + Br2 CH2 H2C Br Br XiCloPropan 1, 3 - §i Br«m Propan

§ 2. Hy§ro - C¸c bon kh«ng no
C«ng thøc chung: - a : sè liªn kÕt Л I. §Æc ®iÓm cÊu t¹o - Ph©n lo¹i - Danh ph¸p - §ång ph©n. 1) §Æc ®iÓm cÊu t¹o : Trong ph©n tö cã c¸c liªn kÕt béi gi÷a c¸c nguyªn tö c¸c bon hay cã c¸c liªn kÕt Л kÐm bÒn. 2) Ph©n lo¹i : Cã 3 lo¹i c¬ b¶n. a/ Hy§ro - C¸c bon kh«ng no cã 1 liªn kÕt ®«i : Anken hay Olefin NghÜa lµ : a = 1 => Ta cã c«ng thøc cña c¸c anken lµ: CnH2n n 2 b/ Hy§ro - C¸c bon kh«ng no cã 2 liªn kÕt ®«i : Anka®ien hay §i olefin NghÜa lµ: a = 2 => C«ng thøc cña Anka®ien lµ : CnH2n - 2 víi: n 3 c/ Hy§ro - C¸c bon kh«ng no cã 1 liªn kÕt ba: Ankin. NghÜa lµ: a = 2 => C«ng thøc cña Ankin lµ : CnH2n - 2 víi: n 2 3) Danh ph¸p: a/ Anken: §äc tªn c¸c ankan t-¬ng øng nh-ng ®æi ®u«i an thµnh ®u«i ylen ( hoÆc ®u«i en) + vÞ trÝ cña nèi ®«i VÝ dô: C2H4 : CH2 = CH2 Etylen (eten) ; C3H6 : CH2 = CH - CH3 Propylen (ProPen) C4H8 CH2 = CH - CH2 - CH3 Butylen - 1 (Buten - 1) CH3 - CH = CH - CH3 Butylen - 2 (Buten - 2) CH2 = C - CH3 2 - Metyl Propylen CH3

Cn H2n + 2 - 2a trong ®ã : - n : sè nguyªn tö C

b/ Anka®ien: §äc tªn c¸c ankan t-¬ng øng nh-ng ®æi phô ©m n thµnh ®u«i ®ien + vÞ trÝ c¸c nèi ®«i.
VÝ dô: CH2 = C = CH2 Propa®ien ; CH2 = CH - CH = CH2 Buta®ien - 1, 3 CH2 = C = CH - CH3 Buta®ien - 1, 2 CH2 = C - CH = CH2 2 - metyl buta®ien -1, 3 ( iso - Pren ) CH3

c/ ankin : §äc tªn c¸c ankan t-¬ng øng nh-ng ®æi ®u«i an thµnh ®u«i in + vÞ trÝ cña liªn kÕt 3
VÝ dô : C2H2 : CH CH Ankin (axetilen) C 3H4 : CH C - CH3 Propin C4H6 : CH C - CH2 - CH3 Butin - 1 CH3 - C C - CH3 Butin - 2 4) §ång ph©n: - §ång ph©n m¹ch c¸c bon Cã 2 lo¹i ®ång ph©n - §ång ph©n vÞ trÝ liªn kÕt ®«i ( hoÆc liªn kÕt 3) VÝ dô : C4H8 ®ång ph©n m¹ch C: CH2 = CH - CH2 - CH3 vµ CH2 = C - CH3 CH3

Convert by TVDT

80

Thuviendientu.org
§ång ph©n vÞ trÝ nèi ®«i : CH2 = CH - CH2 - CH3 vµ CH3 - CH = CH - CH3 Víi c¸c anken : Mét sè anken cã kh¶ n¨ng t¹o ®ång ph©n kh«ng gian(Cis - Trans) §ã lµ nh÷ng anken mµ: - Mçi nguyªn tö c¸c bon ë liªn kÕt ®«i ph¶i cã 2 nhãm thÕ kh¸c nhau a c C = C a b vµ c d b d VÝ dô : CH3 - CH = CH - CH3 cã kh¶ n¨ng t¹o ®ång ph©n CiS - TranS CH3 CH3 CH3 H C = C C = C

H H H CH 3 Cis - Buten - 2 ( §ång ph©n cïng phÝa) Trans - Buten - 2 (§ång ph©n kh¸c phÝa) II. TÝnh chÊt ho¸ häc: NhËn xÐt: Do trong ph©n tö cã c¸c liªn kÕt Л kÐm bÒn , dÔ bÞ gÉy => t¹o ®iÒu kiÖn cho c¸c nguyªn tö C cã liªn kÕt Л kÕt hîp víi c¸c nguyªn tö nguyªn tè kh¸c (Ph¶n øng céng hîp) hoÆc chóng tù liªn kÕt víi nhau ( ph¶n øng trïng hîp) hay dÔ bÞ c¸c chÊt Oxyho¸ t¸c dông. 1) Ph¶n øng céng hîp: §©y lµ ph¶n øng ®Æc tr-ng cña c¸c hîp chÊt H - C kh«ng no. C¸c hîp chÊt H - C kh«ng no cã kh¶ n¨ng céng hîp víi: H2 , X2 , axÝt , H2O a/ An ken : CnH2n + H2 CnH2n + 2 ; CnH2n + X2 CnH2nX2 CnH2n + HX CnH2n + 1X ; CnH2n + H2O CnH2n + 1 OH b/ Anka®ien: C¸c ph¶n øng céng hîp ®Òu x¶y ra qua 2 giai ®o¹n Tõ hîp chÊt cã 2 nèi ®«i hîp chÊt cã 1 nèi ®«i hîp chÊt chØ cßn liªn kÕt ®¬n VÝ dô:
2 2 C 4H6 C4H8 C4H10 C¸c Anka®ien khi céng hîp theo tØ lÖ sè mol 1 : 1 th× sÏ t¹o thµnh hçn hîp c¸c s¶n phÈm lµ

H 2 SO 4 ( l )

H

H

®ång ph©n cña nhau VÝ dô: CH2 = CH - CH = CH2 + H2
Ni , t

1,2

CH3 - CH2 - CH = CH2 CH3 - CH = CH - CH3 CH3 - CHBr - CH = CH2 CH3 - CH = CH - CH2Br hîp chÊt chØ cßn liªn kÕt ®¬n
H2

1, 4 1,2

CH2 = CH - CH = CH2 + HBr
1, 4

c/ Ankin: C¸c ph¶n øng céng hîp ®Òu x¶y ra qua 2 giai ®o¹n
Tõ hîp chÊt cã 2 nèi ®«i CnH2n - 2
0

hîp chÊt cã 1 nèi ®«i
H2

CnH2n

CnH2n + 2
pd , t

NÕu ankin t¸c dông víi H2 cã pd, t th× P¦ t¹o hîp chÊt Anken CnH2n - 2 + H2 Ankin t¸c dông víi axÝt: CH T¸c dông víi axÝt h÷u c¬: R - COOH + C R' VÝ dô : CH3COOH + CH CH CH R - COO - C = CH 2 R' CH + HCl + HCl CH2 = CHCl CH3 - CHCl2

CnH2n

CH2 = CHCl VinylClorua

CH3COO - CH = CH2 Vinylaxetat , n-íc H OH ph¶i

** L-u ý : khi c¸c hîp chÊt H - C kh«ng no t¸c dông víi c¸c hîp chÊt ph©n cùc ( Nh- : axit H Cl tu©n theo qui t¾c M¾c cèp nhi cèp VÝ dô : CH3 - CH - CH3 (SP chÝnh) CH3 - CH = CH2 + H OH
H 2 SO4 loang

OH CH3 - CH2 - CH2 - OH (sp phô) 2) Ph¶n øng trïng hîp: - Ph¶n øng trïng hîp lµ QT nhiÒu ph©n tö nhá gièng nhau hoÆc t-¬ng tù kÕt hîp víi nhau ®Ó t¹o thµnh mét hîp chÊt cã KLPT lín (P«lyme)

Convert by TVDT

81

Thuviendientu.org
C¸c hîp chÊt H - C kh«ng no ®Òu cã kh¶ n¨ng KÕt hîp víi nhau ®Ó t¹o thµnh hîp chÊt p«lyme. VÝ dô: n CH = CH2
t , P , XT

( - CH - CH2 -

)n

CH3 Propilen CH3 Poly Propilen ( PP ) C¸c anka®ien khi tham gia ph¶n øng trïng hîp sÏ x¶y ra theo 2c¬ chÕ (1, 2 ) vµ (1, 4) VÝ dô: n CH2 = CH - CH = CH2
Na (nc ) 1,2 1, 4

( - CH2 - CH = CH - CH2 - )n Poly Buta®ien - 1,4 ( - CH2 - CH - )n Poly Buta®ien - 1,2

CH = CH2 Ngoµi 2 s¶n phÈm lµ P«lyme ph¶n øng cßn t¹o ra mét sè s¶n phÈm phô kh¸c, trong ®ã cã hîp chÊt VinylxiClohecxen - 3

H2 C HC HC C H2
C¸c Ankin khã tham gia ph¶n øng trïng hîp h¬n Anken vµ anka®ien . ChØ cã ankin cã KLPT nhá nh- C2H2 hoÆc C3H4 míi tham gia ph¶n øng vµ hÖ sè trïng hîp còng rÊt nhá.

CH CH2

CH

CH2

VÝ dô:

3 C2H2

600oc

c
Benzen

hay

2 CH

CH

CuCl2/pdCl2

CH

C - CH = CH2

Vinyl axetilen

3 CH

C CH3

t0,p ,XT

CH3

CH3

1, 3, 5 - Tri Metyl Benzen CH3
3) Ph¶n øng Oxyho¸ :

a/ Ph¶n øng Oxyho¸ kh«ng hoµn toµn:

C¸c hîp chÊt H - C kh«ng no cã thÓ bÞ mét sè chÊt Oxyho¸ t¸c dông.

VÝ dô : C¸c hîp chÊt H - C kh«ng no cã thÓ lµm mÊt mµu d2 KMnO4 - Anken bÞ d2 thuèc tÝm Oxho¸ thµnh r-îu no 2 chøc 3CnH2n + 2KMnO4 + 4H2O 3C2H4 + 2KMnO4 + 4H2O
2

3CnH2n(OH)2 + 2MnO2 3C2H4(OH)2 + 2MnO2

+ 2KOH + 2KOH

- Anka®ien bÞ d thuèc tÝm Oxho¸ thµnh r-îu no 4 chøc 3CnH2n - 2 + 4KMnO4 + 8H2O 3CnH2n - 2(OH)4 + 4MnO2 + 4KOH + 8KOH + 4KOH

3C4H6 + 4KMnO4 + 8H2O 3C4H6(OH)4 + 4MnO2 - Axetilen bÞ d2 thuèc tÝm Oxho¸ thµnh axÝt Oxalic 3CH CH + 8KMnO4 + 4H2O

3HOOC - COOH + 8MnO2 AxÝt OxalÝc

Convert by TVDT

82

Thuviendientu.org
CÇn l-u ý: Anken vµ Anka®ien t¸c dông víi KMnO4 ®Æc, nãng th× c¸c liªn kÕt ®«i bÞ g·y t¹o thµnh hîp chÊt Xeton, axÝt hoÆc CO2 VÝ dô: 3CH3 - CH = CH2 + 10KMnO4 + 2H2O 3CH3 - COOH + CO2 + 10MnO2 + 10KOH CH3 - CH = C - CH3 + 2KMnO4 + H2O CH3 - COOH + CH3 - C = O + 2MnO2 + 2KOH CH3 Cã thÓ viÕt t¾t c¸c PTP¦ nh- sau: CH3 - CH = CH2 + 4{O] CH3 - C = C - CH3 + 3{O}
KMnO4 dac , t Cao KMnO4 dac , t Cao

CH3 CH3 - COOH + CO2

CH3 - COOH + CH3 - C = O CH3

CH3 Ngoµi ra c¸c Anken cßn cã thÓ bÞ oxxyho¸ nhÑ bëi O 2 hoÆc O3 VÝ dô: 2 CH2 = CH2 + O2
pdCl2 / CuCl2

b/ Ph¶n øng Oxyho¸ hoµn toµn :
CnH2n CnH2n - 2 +

2CH3CHO CO2 vµ H2O =>

3n O2 2 3n 1 + O2 2

nCO2 + nH2O

nCO = nH2O
2

nCO2 + (n - 1)H2O

=>

nCO > nH2O
2

4) Ph¶n øng thÕ kim lo¹i: C¸c Ankin cã liªn kÕt 3 ®Çu m¹ch ngoµi tÝnh chÊt cña mét H - C kh«ng no chóng cßn cã kh¶ n¨ng tham gia c¸c ph¶n øng thÕ kim lo¹i c¸c hîp chÊt c¬ kim VÝ dô: Hay : CH CH CH CH + Ag2O
NH3

Ag - C

CH + 2AgNO3 + 2NH3 CH + 2CuCl
NH3

C - Ag + H2O vµng Ag - C C - Ag + 2NH4NO3

C - Cu + 2HCl N©u ®á Hay : CH CH + 2CuCl + 2NH3 Cu - C C - Cu + 2NH4Cl C¸c kÕt tña trªn cã thÓ t¸c dông víi axÝt ®Ó t¹o thµnh c¸c Ankin ban ®Çu. VÝ dô : Ag - C C - Ag + 2HCl CH CH + 2AgCl Ta cã thÓ ¸p dông ph-¬ng ph¸p nµy ®Ó nhËn biÕt c¸c Ankin cã liªn kÕt 3 ®Çu m¹ch vµ t¸ch c¸c Ankin nµy ra khái hçn hîp. - T¸c dông víi kim lo¹i kiÒm: 2CH CH + 2Na III. øng dông. 1) §iÒu chÕ c¸c chÊt dÎo: PE, PP, PVC, PVA ..... ChÊt dÎo P.E : PVC : n CH2 = CH2
t 0 , P , XT t 0 , P , XT 1500 c

Cu - C

2CH

CNa + H2

( - CH2 - CH2 - )n PolyEtylen PolyVinylClo

n CH2 = CH Cl

( - CH2 - CH - )n Cl CH 3COO

PVA:

CH3COO

n CH = CH2
2) §iÒu chÕ cao su tæng hîp

t 0 , P , XT

CH - CH2
Na (nc )

n

PolyVinylAxetat

a/ Cao su Buta®ien ( Bu na): n CH2 = CH - CH = CH2 b/ Cao su IsoPren:
n CH2 = C - CH = CH2 CH3

( - CH2 - CH = CH - CH2 - )n ( - CH2 - C = CH - CH2 - )n CH3

t , P , XT

0

c/ Cao su Buna-S :

n CH2 = CH - CH = CH2

+

n CH2 = CH

t 0 , P , XT

C6H5 ( - CH2 - CH = CH - CH2 - CH2 - CH - )n C6H5

Convert by TVDT

83

Thuviendientu.org
d/ Cao su BuNa-N:
n CH2 = CH - CH = CH2 + n CH2 = CH
t 0 , P , XT

CN ( - CH2 - CH = CH - CH2 - CH2 - CH - )n CN

e/ Cao su CloPren :

n CH2 = C - CH = CH2

t 0 , P , XT

( - CH2 - C = CH - CH2 - )n

Cl Cl (*) S¬ l-îc vÒ cao su tù nhiªn: - Cã trong mñ c©y cao su, vÝ dô nh- c©y Hªvªra. - Thµnh phÇn chÝnh trong sao su tù nhiªn lµ s¶n phÈm trïng hîp cña isopren ( - CH2 - C = CH - CH2 - )n CH3 - Cao su tù nhiªn vµ cao su tæng hîp th«ng th-êng chØ cã tÝnh ®µn håi trong mét ph¹m vi t 0 nhÊt ®Þnh: ë t0 cao th× dÎo, dÝnh ; ë t0 thÊp th× cøng, gißn. §Ó kh¾c phôc ng-êi ta chÕ ho¸ mét l-îng nhá l-u huúnh (3 4% ) ë t0 = 130 1450c vµo cao su. Qu¸ tr×nh ®ã gäi lµ qu¸ tr×nh l-u ho¸ cao su. Cao su l-u ho¸ lµ nh÷ng ph©n tö cao su m¹ch th¼ng liªn kÕt víi nhau qua c¸c nguyªn tö l-u huúnh. IV. §iÒu chÕ . 1) §iÒu chÕ anken: - T¸ch H2 tõ c¸c ankan: - Cr¨cking CnH2n + 2 C nH2n + 2
Fe , t cao CRacking

CnH2n + H2 CxH2x + 2 +
1700 . H 2 SO4 dac

CyH2y CnH2n + H2O CnH2n + ZnX2

- T¸ch n-íc tõ r-îu no ®¬n chøc: CnH2n - T¸ch HX tõ CnH2n
+ 1

+ 1

OH

X:

CnH2n

+ 1

X

KOH / ROH

CnH2n + HX

- Cho dÉn xuÊt ®i halozen t¸c dông víi Zn: CnH2nX2 + Zn 2) §iÒu chÕ Anka®ien: - Ph-¬ng ph¸p chung: §Ò Hy®ro ho¸ ankan hoÆc anken (T¸ch H 2) VÝ dô: HoÆc: CH3 - CH2 - CH2 - CH3
t 0 , XT Al2O3 , 6500 c

CH2 = CH - CH = CH2 + 2H2 CH2 = CH - CH = CH2 + H2 CH2 = CH - C
pd , t

CH3 - CH = CH - CH3 - Ph-¬ng ph¸p ®iÒu chÕ Buta®ien - 1,3 + Tõ C2H2 : 2 CH CH CH2 = CH - C + Tõ r-îu etilic: 2 CnH2n +Tõ Butan®iol-2,3
+ 1

CuCl / NH 4Cl

CH

CH + H2
MgO / Zn , 5000 c

CH2 = CH - CH = CH2 CH2 = CH - CH = CH2 + 2H2O

OH

CH2 = CH - CH = CH2 + 2H2O + H2

CH3 - CH - CH - CH3 OH OH

H 2 SO4 Dac

3) §iÒu chÕ Axetilen ( C2H2 )
- Tõ ®Êt ®Ìn ( CaC2 ) : CaC2 + 2H2O 2CH4 C2H2
15000 c

+

Ca(OH)2 C2H2 3H2

- Tõ khÝ thiªn nhiªn ( thµnh phÇn chÝnh CH4) =>

§ 3. Hy§ro - c¸c bon th¬m
- H - C th¬m lµ nh÷ng hîp chÊt H - C cã chøa vßng Benzen ( hay vßng th¬m ). - Vßng Ben zen lµ mét vßng 6 c¹nh, trong ®ã cã c¸c liªn kÕt ®¬n xen kÎ liªn kÕt ®«i

hay

A. Ben zen vµ c¸c ®ång ®¼ng cña ben zen.

Convert by TVDT

84

Thuviendientu.org
- Ben zen : CTPT C 6H6 ( C«ng thøc cÊu t¹o nh- trªn ) => C«ng thøc chung cña c¸c chÊt trong d·y ®ång ®¼ng ben zen : C nH2n - 6 n 6 - Ta cã thÓ xem c¸c ®ång ®¼ng cña ben zen lµ nh÷ng dÉn xuÊt cña ben zen khi thay thÕ 1 hay nhiÒu nguyªn tö Hy®ro trªn vßng ben zen b»ng c¸c gèc H - C no ho¸ trÞ 1 ( gèc ankyl ) I. §ång ph©n vµ danh ph¸p. 1) §ång ph©n : §ång ph©n vÞ trÝ c¸c gèc ankyl trªn vßng ben zen 2) Danh ph¸p : Chän 1 nhãm thÕ trªn vßng ben zen lµm vÞ trÝ sè 1 råi ®¸nh sè thø tù C trªn vßng ben zen .

R 1 6 VÝ dô : 5 4
- §äc: sè thø tù cña nhãm thÕ + sè nhãm thÕ + tªn nhãm thÕ + ben zen VÝ dô: C7H8 CTCT v¾n t¾t C6H5 - CH3

2 3

VÞ tri: 2 - 6 Ortho (- O) 3 - 5 Meta ( - m) 4 Para ( - p)

CH3

Hay

MetylBen zen ( Toluen )
C2H5

C6H5- C2H5 1 C8H10 CH3 1 1 3 1,3-§iMetylbenzen m-Metyltoluen m-xilen CH3
H3C

etylbenzen CH3 CH3 1,2 §iMetylBenzen O-Metyltoluen o-xilen

C6H4(CH3)2 2

CH3

4

1,4- §iMetylBenzen P-Metyltoluen p-xilen

II. TÝnh chÊt vËt lÝ: - Benzen vµ mét sè ®ång ®¼ng cña benzen : ChÊt láng, kh«ng mµu, nhÑ h¬n n-íc, kh«ng tan trong n-íc nh-ng tan trong nhiÒu dung m«i h÷u c¬. - Ben zen lµ dung m«i hoµ tan nhiÒu chÊt nh-: I 2 , S , Cao su , chÊt bÐo, .... III. TÝnh chÊt ho¸ häc. 1) TÝnh chÊt ho¸ häc cña Benzen. - Vßng Benzen cã c¸c liªn kÕt ®¬n xen kÎ liªn kÕt ®«i => Benzen võa cã tÝnh chÊt cña H - C no, võa cã tÝnh chÊt cña H - C kh«ng no.

a/ TÝnh chÊt cña H - C no - Ph¶n øng thÕ :

Convert by TVDT

85

Thuviendientu.org
- ThÕ Halozen: Khi cã bét Fe vµ ®un nãng Benzen t¸c dông ®-îc víi Cl 2 vµ Br2 khan C6H6 + Br2 C6H5Br + HBr ( Brom Benzen) - ThÕ Nitro ( - NO2 ): Khi cã H2SO4 ®Æc, benzen t¸c dông víi HNO3 ®Æc NiTrobenzen C6H6 + HNO3
®Æc
H 2 SO4 dac

Fe , t 0c

C6H5NO2
NiTroBenzen

+

H2O

Benzen dÔ tham gia ph¶n øng thÕ h¬n H - C no m¹ch hë ( v× thÕ Nitro dÔ dµng).

b/ TÝnh chÊt cña H - C kh«ng no - Ph¶n øng céng hîp:
- Ph¶n øng céng hîp H2 ( Ni, t0) XiCloHecxan : C6H6 + 3H2 C6H12 - Ph¶n øng céng hîp Cl2 ( ¸nh s¸ng) HecxaCloXicloHecxan hay HecxaCloran C6H6 + Cl2 C6H6Cl6 ( thuèc s©u 666 ) => Benzen khã tham gia ph¶n øng céng hîp h¬n H - C kh«ng no m¹ch hë V× Ben zen kh«ng lµm mÊt mµu n-íc Br«m. 2) TÝnh chÊt cña c¸c ®ång ®¼ng Benzen. a/ Ph¶n øng thÕ nh©n ( ThÕ vßng Benzen) R a1/ C¬ chÕ thÕ vßng Benzen: + NÕu R lµ nhãm thÕ lo¹i mét ( ®Èy e) th× c¸c nhãm thÕ míi sÏ ®-îc ®Þnh vÞ vµo c¸c vÞ trÝ Or tho hoÆc Para ( 2, 4, 6 ) trªn vßng Ben zen. 1 Nhãm thÕ lo¹i 1: Gèc ankyl, -NH2 , -OH , X- , ... 6 2 + NÕu R lµ nhãm thÕ loai 2 ( hót e) th× c¸c nhãm thÕ míi sÏ ®-îc ®Þnh vÞ vµo c¸c vÞ trÝ Meta (3, 5) trªn vßng Benzen. Nhãm thÕ lo¹i 2 gåm: -NO2 , CH2=CH- , - CHO, - COOH, ... 3 5 - C¸c hîp chÊt cã nhãm thÕ lo¹i 1 dÔ tham gia P¦ thÕ nh©n Benzen. - C¸c hîp chÊt cã nhãm thÕ lo¹i 2 khã tham gia P¦ thÕ nh©n
A/ S

Ni, t 0c

a2/ Ph¶n øng thÕ nh©n cña c¸c ®ång ®¼ng cña Benzen
CH3

4

Do gèc ankyl lµ nhãm thÕ lo¹i 1 nªn c¸c nguyªn tö Hy®ro ë c¸c vÞ trÝ 2, 4, 6 trë nªn linh ®éng vµ dÔ lÇn l-ît bÞ thay thÕ 1, 2 hoÆc c¶ 3 nguyªn tö Hy®ro nµy b»ng c¸c nguyªn tö nguyªn tè

CH3

Br

(O-BromToluen) + Br2
Fe , t0c 1:1

+
CH3

HBr

VÝ dô :

(P-BromToluen)
kh¸c HoÆc
Br

Convert by TVDT

86

Thuviendientu.org
CH3 CH3

+ 3Br2

Fe , t0c

Br

Br

+

3HBr

tr¾ng

Toluen

Br

2,4,6- Tri BromToluen

Hay
CH3 CH3

+

3HNO3 ®Æc

H2SO4 ®Æc

O2N

NO2

+ 3H2O

Toluen

NO2

2,4,6-TriNitroToluen ( TNT )

- C¸c ®ång ®¼ng cña Benzen dÔ tham gia ph¶n øng thÕ nh©n h¬n Benzen. b/ Ph¶n øng thÕ nh¸nh. ( thÕ gèc ankyl) - Khi cã ¸nh s¸ng khuÕch t¸n, Cl2 vµ Br2 khan cã thÓ thÕ c¸c nguyªn tö Hy®ro ë gèc ankyl cña c¸c ®ång ®¼ng Benzen

VÝ dô :
CH3

+ Br2

A/S

CH2Br

+

HBr

c/ Ph¶n øng céng hîp : C¸c ®ång ®¼ng cña Benzen chØ cã kh¶ n¨ng céng hîp víi H 2

VÝ dô :
CH3

+

3H2

Ni , t0c

CH3

MetylXiCloHecXan
3) Ph¶n øng Oxyho¸:

a/ Ph¶n øng Oxyho¸ kh«ng hoµn toµn :
- Benzen kh«ng lµm mÊt mµu d2 KMnO4 - T«luen vµ c¸c ®ång ®¼ng cña benzen cã thÓ bÞ d 2 KMnO4 , ®un nãng Oxyho¸ axÝt Benzoic vµ c¸c axÝt m¹ch hë kh¸c

CH3

+

3 O

d2KMnO4®Æc t0

COOH

+ H2O ax- Benzoic

Convert by TVDT

87

Thuviendientu.org
C*H2 - CH2 - R + 5 O

d2KMnO4®Æc t0

COOH

+

R- COOH

* BÎ gÉy m¹ch C dï m¹ch nh¸nh nh- thÕ nµo ? b/ Ph¶n øng Oxyho¸ hoµn toµn CO2 vµ H2O

CnH2n - 6 +

3n 2

3

O2

nCO2

+

(n - 3)H2O

IV. øng dông - Benzen: dïng ®Ó ®iÒu chÕ NiTrobenzen, Anilin, phÈm nhuém, d-îc phÈm, thuèc trõ s©u 666, DDT, .... - T«luen dïng ®Ó ®iÒu chÕ thuèc næ TNT , .... V. §iÒu chÕ 1) T¸ch H2 tõ c¸c ankan hoÆc xicloankan t-¬ng øng: VÝ dô: HoÆc C6H14 C6H12
pt , t 0c pt , t 0c

C6H6 C6H6
pt , t 0c

+ 4H2 + 3H2 C6H5 - CH3 + 4H2

C7H16

CH3

pd, t0c

CH3

+
2) Ph-¬ng ph¸p nèi m¹ch C6H5- X Hay HoÆc C6H6 C6H6 + + 2Na + CH = CH2 R 3) Trïng hîp c¸c ankin 3CH CH
C , 6000 c

3H2

X-R
AlCl3

ete khan

C6H5 - R

+ 2NaX

+ X-R

AlCl3

C6H5 - R + HX C6H5 - CH - CH3 R C6H6

3CH

C
CH3

t0c, XT

H3C

CH3

1,3,5 - TriMetylBenzen
CH3
0

hoÆc cho

C6H6 + Na2CO3 B. Hy§ro - C¸c bon th¬m kh¸c. 1) StiRen: C8H8 hay C6H5 - CH = CH2 => cßn cã tªn : VinylBenzen Trong ph©n tö ®ång thêi cã 1 vßng Benzen vµ 1 liªn kÕt ®«i t¹i m¹ch nh¸nh => a/ Ph¶n øng thÕ vßng benzen: gèc vinyl lµ nhãm thÕ lo¹i 2 => kh¶ n¨ng thÕ nh©n khã h¬n c¸c ®ång ®¼ng cña Benzen

C6H5COONa

+ NaOH

t c , Cao

b/ TÝnh chÊt H - C kh«ng no ë nh¸nh(gèc Vinyl)
C6H5 - CH = CH2 C6H5 - CH = CH2 n CH = CH2
t 0c , XT , P

+ Br2

C6H5 - CHBr - CH2Br C6H5 - CHBr - CH3

+ HBr

( - CH - CH2 - )n

Convert by TVDT

88

Thuviendientu.org
C6H5 C6H5 PolyStiren

Ch-¬ng III. C¸c hîp chÊt cã chøa nhãm chøc
§1. Hîp chÊt cã chøa nhãm chøc.
Nhãm chøc : - Nhãm chøc lµ nh÷ng nguyªn tö hay nhãm nguyªn tö qui ®Þnh nh÷ng tÝnh chÊt ho¸ häc ®Æc tr-ng cña mét lo¹i hîp chÊt VÝ dô: Nhãm - OH : Nhãm chøc cña r-îu. Nhãm - CH = O : Nhãm chøc cña An®ªhÝt Nhãm - NH2 : Nhãm chøc cña amin bËc mét Nhãm - COOH : ...................... AxÝt C¸cboxilÝc ....................................................................................... II. Hîp chÊt cã chøa nhãm chøc. - Lµ nh÷ng hîp chÊt trong ph©n tö cã chøa 1 hay nhiÒu nhãm chøc. - Hîp chÊt cã chøa 1 nhãm chøc : hîp chÊt ®¬n chøc - ........................... 2 hay nhiÒu nhãm chøc gièng nhau : Hîp chÊt ®a chøc - ................................................................. kh¸c nhau : Hîp chÊt t¹p chøc VÝ dô: + C¸c hîp chÊt ®¬n chøc: C2H5OH , CH3CHO , CH3COOH , ..... + C¸c hîp chÊt ®a chøc: CH2 - OH , CHO , CH2 - CH - CH2 , COOH CH2 - OH CHO OH OH OH COOH I.

+ C¸c hîp chÊt t¹p chøc : CH2 - CHO , CH3 - CH - COOH ........ OH NH2

Cã thÓ xem c¸c hîp chÊt cã chøa nhãm chøc lµ nh÷ng dÉn xuÊt cña c¸c hîp chÊt H - C khi thay thÕ mét hay nhiÒu nguyªn tö Hy®ro b»ng c¸c nhãm chøc - n lµ sè nguyªn tö C trong gèc H - C CnH2n + 2 - 2a - xAx - a lµ sè liªn kÕt л - x lµ sè nhãm chøc - A lµ ký hiÖu mét nhãm chøc nµo ®ã

§ 2. R-îu ( Ancol )
I. §Þnh nghÜa - §ång ph©n - Danh ph¸p 1) §Þnh nghÜa: - R-îu ( hay Ancol ) lµ nh÷ng hîp chÊt h÷u c¬ mµ trong ph©n tö cã chøa mét hay nhiÒu nhãm - OH kÕt hîp víi gèc H - C - Nhãm chøc cña r-îu lµ : - OH ( nhãm Hy®roxyl ) - C«ng thøc chung cña r-îu : CnH2n + 2 - 2a - x(OH)x + NÕu a = 0 , x = 1 C«ng thøc chung cña r-îu no ®¬n chøc : CnH2n + 1OH n 1 VÝ dô: C2H5OH , CH3OH , C3H7OH ........ + NÕu a = 1 , x = 1 C«ng thøc chung cña r-îu kh«ng no 1 nèi ®«i ®¬n chøc : CnH2n - 1OH n 3 VÝ dô: CH2 = CH - CH2 - OH NÕu nhãm -OH g¾n vµo C cã liªn kÕt ®«i sÏ kh«ng bÒn, nguyªn tö H trong nhãm - OH chuyÓn vÞ t¹o thµnh hîp chÊt an®ªhit hoÆc xªton .

CH3 - CH = CH2
ChuyÓn vÞ

CH3 - C - CH3

HoÆc

CH2 = CH

CH3 - CHO

OH

O

ChuyÓn vÞ

HO

+ NÕu a = 0 , x = 2 C«ng thøc chung cña r-îu no 2 chøc : CH2 - CH2 , CH3 - CH - CH2

CnH2n (OH)2

OH OH OH OH NÕu 2 nhãm -OH g¾n vµo 1 nguyªn tö C kh«ng bÒn , hîp chÊt bÞ ®Ò Hy®rat ho¸

hîp chÊt an®ªhÝt hoÆc xeton.

Convert by TVDT

89

Thuviendientu.org
VÝ dô: CH 3 - CH - OH CH3 - CHO + H2O OH C«ng thøc chung cña r-îu no 3 chøc : CnH2n - 1(OH)3 : CH2 - CH - CH2 Glyxerin OH OH OH 2) §ång ph©n : - §ång ph©n m¹ch C¸c bon - §ång ph©n vÞ trÝ nhãm -OH (1) CH3 - CH2 - CH2 - CH2 - OH CH3 (2) CH3 - CH - CH2 - OH VÝ dô: C4H9OH (4) CH3 - C - OH CH3 (3) CH3 - CH2 - CH - OH CH3 CH3 - C«ng thøc (1), (2) : §ång ph©n m¹ch C - .............(1), (3), : ............vÞ trÝ nhãm - OH 3) Danh ph¸p: - Danh ph¸p th«ng th-êng: Gäi tªn H - C no t-¬ng øng råi ®æi ®u«i AN thµnh ®u«i ylÝc + vÞ trÝ nhãm -OH - Danh ph¸p quèc tÕ: Tªn H - C t-¬ng øng + sè nhãm chøc + Ol + vÞ trÝ nhãm -OH VÝ dô: - C2H5OH : R-îu etylic hay Etanol , CH3OH : R-îu Metylic hay Metanol - CH3 - CH2 - CH2 - CH2 - OH R-îu n - Butylic hay Butanol - 1 - CH3 - CH - CH2 - OH R-îu iso Butylic hay 2 - MetylPropanol - 1 - CH3 - CH2 - CH - OH R-îu 1 - MetylPrpylic CH3 Hay Butanol - 2 CH3 CH2 = CH - CH2 - OH ProPenol ( Vinyl metylic ) CH2 - CH2 etylenglycol CH3 - CH - CH2 ProPylenglycol -1, 2 ( etan - ®i ol ) ( Propan - ®i ol - 1,2) OH OH OH OH C3H5(OH)3 : CH2 - CH - CH2 Glyxerin ( Hay Propan - tri ol ) OH OH OH 4) BËc cña r-îu : - §-îc x¸c ®Þnh b»ng bËc cña nguyªn tö C mµ nhãm -OH liªn kÕt VÝ dô: Trong c¸c ®ång ph©n cña C4H9OH th× : - C«ng thøc (1),(2): R-îu bËc 1 , - C«ng thøc (3) : R-îu bËc 2, - C«ng thøc (4): R-îu bËc 3 II. TÝnh chÊt vËt lÝ : - Láng, cay, dÔ tan trong n-íc, dÔ bay h¬i, ....... - NhiÖt ®é s«i cña r-îu cao h¬n nhiÒu so víi H - C cã cïng sè nguyªn tö c¸c bon. V× : Trong n-íc c¸c ph©n tö r-îu liªn kÕt víi nhau b»ng liªn kÕt Hy®ro ... O - H ... O - H ... O - H ... ( ... : liªn kÕt Hy®ro ) R R R - Liªn kÕt (H) lµ liªn kÕt t¹o bëi lùc hót tÜnh ®iÖn gi÷a nguyªn tö H linh ®éng (mang ®iÖn tÝch d-¬ng) víi nguyªn tö mang ®iÖn tÝch ©m ( nguyªn tè cã ®é ©m ®iÖn lín) - Nh÷ng ph©n tö cã chøa mét nhãm nguyªn tö , nhãm nguyªn tö nµy cã 1 nguyªn tö H linh ®éng liªn kÕt víi 1 nguyªn tö cã ®é ©m ®iªn lín. VÝ dô: H - Cl , H - N - H , R-N-H , R-C-O-H + NhiÖt ®é s«i ®Òu cao. + DÔ tan trong n-íc + DÔ ho¸ láng

+ NÕu a = 0 , x = 3 C3H5(OH)3

H H O - §Æc ®iÓm cña nh÷ng hîp chÊt cã kh¶ n¨ng tao liªn kÕt H : III. TÝnh chÊt ho¸ häc . 1) T¸c dông víi c¸c kim lo¹i kiÒm: muèi Ancollat vµ H2 2R - CH2 OH + 2Na 2R - CH2 ONa + H2

A. TÝnh chÊt chung cña r-îu:

Convert by TVDT

90

Thuviendientu.org
VÝ dô: * L-u ý : 2R(OH)x + 2xNa 2C2H5 OH + 2Na C2H4 (OH)2 + 2Na R - ONa + HOH
-

2R(ONa)x + x H2 ( R : gèc H - C ) 2C2H5 ONa + H2 (Natri Etyllat ) C2H4 (ONa)2 + H2 (Natri Etylen glycollat ) R - OH + NaOH R - O - cã m«i tr-êng kiÒm

Hay R - O + HOH R - OH + OH - => 2) T¸c dông víi AxÝt Este vµ n-íc. - §©y lµ ph¶n øng ®Æc tr-ng cña r-îu. - Ph¶n øng gi÷a r-îu vµ axÝt este vµ n-íc : ph¶n øng este

a/ Víi axÝt v« c¬:

R OH VÝ dô:

+

HX +

H+

RX
H
+

+

H2O C2H5 Cl

( HX : axÝt kh«ng chøa Oxi ) + H2O ( HOB : axÝt cã chøa Oxi ) + H2O

C2H5OH

HCl
H+

R OH + H-O-B VÝ dô: C2H5OH +

R-O-B + H2O
H2SO4 ®Æc

H-O-NO2

C2H5 - O - NO2 EtylNitrat

R (OH)x VÝ dô:

+

x H-O-B

H2SO4 ®Æc

R (O - B)x
H2SO4 ®Æc

+

xH2O

C3H5 (OH)3

+ 3 H-O-NO2

C3H5 (O - NO2)3 + 3H2O Glyxerin,triNitrat

b/ Víi axÝt h÷u c¬:
H+

R'- COOH + R- OH axit r-îu VÝ dô: CH3- COOH + C2H5OH

R'- COOR + este
H+

H2O CH3 - COO - C2H5 Etylaxetat + H2O

L-u ý: V× ph¶n øng x¶y thuËn nghÞch => §Ó tèc ®é x¶y ra theo chiÒu esteho¸ m¹nh h¬n: dïng H2SO4®Æc

VÝ dô:

CH3- COOH
CH2- OH CH - OH

+

C2H5OH

H2SO4®Æc

CH3 - COO - C2H5 Etylaxetat

+

H2O

CH 2 - O - CO - CH3 + 3 CH3COOH
H 2 SO4 dac

CH - O - CO - CH3 CH 2 - O - CO - CH3

+ 3H2O ( Glyxerin Triaxetat )

CH2- OH 3) Ph¶n øng mÊt n-íc

a/ R-îu no ®¬n chøc :
- ë t0 1700c vµ H2SO4®Æc CnH2n + 1 OH Olefin vµ n-íc: CnH2n + H2O
1700 c , H 2 SO4 dac 1700 c , H 2 SO4 dac

VÝ dô: C2H5 OH C2H4 + H2O Víi nh÷ng Anken bÊt ®èi ph¶i tu©n theo qui t¾c ZaixÐp VÝ dô : CH3 - CH - CH2 - CH3 CH3 - CH = CH - CH3
1700 c , H 2 SO4 dac

( SP: chÝnh ) + ( SP: Phô ) H2O

- ë t0

OH 1400c vµ H2SO4®Æc

CH2 = CH - CH2 - CH3 Ete vµ n-íc: R-O-R

R - O - R' + H2O R' - O - R' => NÕu lµ 2 r-îu cã gèc H - C kh¸c nhau th× sau ph¶n øng mÊt n-íc ta thu ®-îc hçn hîp 3 ete.
1

R OH + R' OH

1400 c , H 2 SO4 dac

C2H5 - O - C2H5

Convert by TVDT

91

Thuviendientu.org
VÝ dô : C2H5 OH + CH3 OH
1400 c , H 2 SO4 dac
3 2

C2H5 - O - CH3

+ H2O

C«ng thøc (1) : §i etyl ete , VÝ dô:

CH3 - O - CH3 C«ng thøc (2) : Ety Metyl ete , C«ng thøc (3) : §i Metyl ete b/ R-îu no ®a chøc còng cã thÓ mÊt n-íc hîp chÊt kh¸c
2 C2H4(OH)2 Glyxerin 4 tr-êng hîp mÊt n-íc :

1700 c , H SO4 dac

CH3 CHO + H2O CH3 CHO + 2H2O - C3H5 (OH)3
1700 c , H 2 SO4 dac

- C3H5 (OH)3
1700 c , H 2 SO4 dac

1700 c , H 2 SO4 dac

{ CH2 = C = CH - OH + 2H2O ] + 2H2O CH3 - C - CH2 - OH + H2O OH

CH

C - CH2 - OH

- C3H5 (OH)3

{ CH2

= C - CH2 - OH + H2O ]

O H - C - CH2 - CH2 + H2O ‖ O OH

- C3H5 (OH)3

1700 c , H 2 SO4 dac

{ CH = CH - CH2 - OH + H2O ] OH

4) Ph¶n øng Oxyho¸.

a/ Ph¶n øng Oxyho¸ kh«ng hoµn toµn : R-îu bËc mét, bËc hai bÞ Oxiho¸ bëi CuO hoÆc O2 cã bét Cu ®un nãng
An®ªhit hoÆc Xeton t-¬ng øng. R - CH2 OH + CuO HoÆc: 2R - CH2 OH R - CH - OH R' VÝ dô: CH3 - CH2 OH + CuO CH3 - CH - OH CH3 CH2 - OH + CuO + O2 + CuO
Cu , t

R - CHO + Cu

+ H2O + H2O

2R - CHO + 2H2O R - C = O + Cu R' CH3 - CHO + Cu + H2O + H2O CH3 - C = O + Cu CH3 CH = O

( §i Metylxeton )

HoÆc

+ 2CuO + 2Cu + 2H2O CH2 - OH CH = O ( An®ªhit acrylic ) - Mét sè r-îu bËc 1 lo·ng cã thÓ bÞ Oxyho¸ bëi O2 d-íi t¸c dông cña men giÊm R - CH2 OH VÝ dô : CH3 - CH2 OH + + O2 O2
Men giam Men giam

AxÝt H÷u c¬

R - COOH

+ H2O + H2O

b/ Ph¶n øng Oxyho¸ hoµn toµn:
CnH2n + 2 - 2a - x (OH)x +

CH3 - COOH CO2 vµ H2O

3n 1 a x O2 nCO2 + (n + 1 - a)H2O 2 3n Víi r-îu no chøc: CnH2n + 1 OH + O2 nCO2 + (n + 1)H2O 2 => nH O > nCO => nR-îu = nH O - nCO
2 2 2 2

VÝ dô :

CH3 - CH2 OH C2H4 (OH)2

+ +

3O2

2CO2 2CO2

+ +

3H2O 3H2O

5 O2 2

B. TÝnh chÊt ®Æc tr-ng riªng cña r-îu ®a chøc .

- Do trong ph©n tö cã nhiÒu nhãm -OH C¸c nhãm -OH t¸c ®éng qua l¹i lÉn nhau lµm cho c¸c nguyªn tö H trong nhãm OH trë nªn linh ®éng h¬n, dÔ bÞ thay thÕ h¬n. Còng v× vËy c¸c r-îu ®a chøc cã thÓ hoµ tan ®-îc Cu(OH) 2 ë ngay nhiÖt ®é phßng d2 xanh lam.
H

CH2 - OH 2CH - OH + Cu(OH)2

CH 2 - O Cu CH - O

O - CH2 O - CH

Convert by TVDT

92

Thuviendientu.org
H

CH2 - OH CH 2 - OH HO - CH2 §ång ( II ) Glyxerat IV. øng dông. - CH3OH : rÊt ®éc, chñ yÕu ®Ó ®iÒu chÕ H - CHO - C2H5OH : ChÊt ®èt trong y häc, khë trïng, ®iÒu chÕ cao su, axÝt ...... - Glyxerin : Thuèc chèng nÎ, thuèc næ Glyxerin TriNitr¸t C3H5 (ONO2)3 ....... V. §iÒu chÕ . 1) §iÒu chÕ r-îu ®¬n chøc . - ¤lefin hîp n-íc: CnH2n + H2O - An®ehit hoÆc xeton t¸c dông víi H2 R - CHO + R - C = O H2 + H2
Ni t 0c
H 2 SO4 loang

: CnH2n + 1 OH

R - CH2 - OH R - CH - OH
Ni t 0c

R' R' - Thuû ph©n dÉn xuÊt m«n« halozen trong m«i tr-êng kiÒm . R-X VÝ dô : C2H5 - Cl ( C6H10O5 )n + + + OHR - OH + XNaOH C2H5 - OH + NaCl tõ tinh bét hay Xenluloz¬ ( C6H10O5 )n nH2O
Men Ruou

* §iÒu chÕ r-îu etylic :
C6H12O6 2) §iÒu chÕ r-îu ®a chøc

H

nC6H12O6 + 2CO2

2C2H5 - OH

a/ R-îu no 2 chøc:
- Oxyho¸ Olefin: 3CnH2n + 2KMnO4 + 4H2O 3CnH2n(OH)2 + 2MnO2 + 2KOH - Thuû ph©n ®i halozen trong d2kiÒm: CnH2n X2 + 2OHCnH2n (OH)2 + 2XC2H4 Cl2 + 2NaOH C2H4 (OH)2 + 2NaCl - Cho an®ehit 2 chøc t¸c dông víi H2 CHO CH 2 - OH + CHO 2H2
Ni t 0c

VÝ dô:

CH 2 - OH

b/ §iÒu chÕ Glyxerin ( R-îu 3 chøc )
- Thuû ph©n chÊt bÐo trong m«i tr-êng kiÒm

VÝ dô: CH2 - O - CO - C17H35 CH - O - CO - C17H35 + 3NaOH

CH2 - OH CH - OH CH2 - OH
450 5000 c

+

3 C17H35 COONa

CH2 - O - CO - C17H35 - Tõ Propylen CH3 - CH = CH2 CH2 = CH - CH3 + Cl2 CH2 = CH - CH2 Cl + Cl2 + H2O

CH2 = CH - CH2 Cl CH2 - CH - CH2 +

+ HCl HCl

CH2 - CH - CH2 + Cl OH Cl 2NaOH

Cl OH Cl CH2 - CH - CH2 + OH OH OH 2NaCl

§ 3. Convert by TVDT

Phª nol 93

Thuviendientu.org
I. §Þnh nghÜa: 1) C¸c vÝ dô:
OH OH Hay : CH3

Hîp chÊt Phªnol :
Phe nol
CH2 - OH

O - CriZol

Hîp chÊt R-îu th¬m:

R - OH

Hay R-îu Benzoic R lµ ®o¹n m¹ch th¼ng

2) §Þnh nghÜa : - Phªnol lµ nh÷ng hîp chÊt h÷u c¬ mµ trong ph©n tö cã chøa nhãm - OH liªn kÕt trùc tiÕp víi vßng Benzen (nh©n th¬m). - R-îu th¬m lµ nh÷ng hîp chÊt h÷u c¬ mµ trong ph©n tö cã chøa nhãm - OH liªn kÕt víi vßng Benzen qua mét ®o¹n m¹ch th¼ng ( Gèc - R - ) II. TÝnh chÊt vËt lý cña Phªnol.

OH

XÐt hîp chÊt phªnol ®¬n gi¶n lµ:
- ChÊt r¾n, kÕt tinh, mµu tr¾ng. - ë nhiÖt ®é th-êng kh«ng tan trong n-íc, nh-ng ë 70 0c tan v« h¹n trong n-íc - Phªnol ®éc, dÔ g©y báng. III. TÝnh chÊt ho¸ häc. 1) T¸c dông víi c¸c kim lo¹i kiÒm: muèi Phªnollat vµ H2 2C6H5 OH + 2Na 2 C6H5 ONa + H2 Natri phªnollat

O

H

2) tÝnh chÊt axÝt cña phªnol. - Nhãm - OH lµ nhãm thÕ lo¹i 1 ( ®Èy e ) => mËt ®é e kÐo vÒ vßng Benzen , mËt ®é e ë nguyªn tö Oxi gi¶m, lµm cho liªn kÕt O - H ph©n cùc. Nguyªn tö H trong nhãm -OH linh ®éng vµ cã thÓ t¸ch khái ph©n tö ®Ó t¹o thµnh H+ tù do ( m¨c dï qu¸ tr×nh nµy lµ rÊt yÕu ) C6H5 OH C6H5 O- + H+ => Phªnol cã tÝnh chÊt cña mét axÝt yÕu ( tÝnh axÝt cña phªnol cßn yÕu h¬n c¶ axÝt C¸c bon nÝc ( H2CO3) Phªnol cßn cã tªn : AxÝt Phªnic - V× phªnol lµ mét axÝt nªn nã cã thÓ t¸c dông víi d 2 kiÒm muèi phª nollat vµ n-íc C6H5 OH Vµ C6H5 ONa + + NaOH H2O + CO2 C6H5 ONa + H2O + NaHCO3 C6H5 OH

3) T¸c dông víi Fomal®ªhit 4) Ph¶n øng x¶y ra ë vßng Benzen.

Hîp chÊt Phªnolfomal®ªhit vµ n-íc (Xem phÇn An®ªhit )

Do nhãm -OH lµ nhãm thÕ lo¹i 1 nªn c¸c nhãm thÕ míi sÏ ®-îc ®Þnh vÞ vµo c¸c vÞ trÝ Ortho hoÆc Para

Convert by TVDT

94

Thuviendientu.org
1

OH

OH
2

O - Br«mPhªnol
Br

+ HBr + Br2
Tû lÖ 1 : 1 1

OH

Br

4

P- Br«mPhªnol

OH

OH

Br

Br

Hay:

+

3 Br2

+

3HBr

Br

2,4,6- TriBrom Phenol

- L-u ý: Tõ phªnollat , ta cã thÓ ®iÒu chÕ ®-îc este hoÆc ete th¬m. VÝ dô: C6H5 ONa + Br - CO - CH3 C6H5 - O - CO - CH3 Benzyl axetat HoÆc C6H5 ONa + Cl - C2H5 C6H5 - O - C2H5 etyl, phenyl ete IV. øng dông vµ ®iÒu chÕ: 1) øng dông: - §iÒu chÕ nhùa Phªnolfomal®ehit vµ nhiÒu hîp chÊt h÷u c¬ quan träng kh¸c 2) §iÒu chÕ. - T¸ch tõ nhùa than ®¸ - §iÒu chÕ tõ Benzen : C6H6
Cl2 ( Fe , t 0c )

+

NaBr

+

NaBr

C6H5 Cl

NaOH

C6H5 OH

§4 .

C¸c hîp chÊt A min

I. §Þnh nghÜa - Danh ph¸p 1) §Þnh nghÜa: A min lµ nh÷ng dÉn xuÊt cña amoni¨c khi thay thÕ 1, 2, hoÆc c¶ 3 nguyªn tö H b»ng c¸c gèc H - C R-N-H a min bËc 1 H R-N-H H-N-H a min bËc 2 R' H R - N - R''

Convert by TVDT

95

Thuviendientu.org
a min bËc 3 R' Nhãm - NH2 : Nhãm chøc amin bËc 1 , - NH - : nhãm chøc cña amin bËc 2 , ...... => BËc cña c¸c a min ®-îc x¸c ®Þnh b»ng sè nguyªn tö H trong ph©n tö NH 3 bÞ thay thÕ 2) Danh ph¸p : §äc tªn gèc H - C + a min ( hay amino ) VÝ dô : CH3 - NH2 : Metylamin , CH3 - NH - C2H5 : Etyl, metylamin CH3 - N - C2H5 : Etyl, ®imetylamin , C6H5 - NH2 : Phªnylamin ( anilin ) CH3 H2N - CH2 - CH2 - CH2 - CH2 - CH2 - CH2 - NH2 : Hecxa metylen ®iamin CH2 = CH - NH2 : Vinylamin II. TÝnh chÊt ho¸ häc .

1) TÝnh chÊt chung cña c¸c a min.
- Do c¸c amin lµ nh÷ng dÉn xuÊt cña NH3 => c¸c amin còng cã tÝnh baz¬ nh- NH3 ( hay còng cã kh¶ n¨ng nhËn proton) . Cã nghÜa lµ: T¸c dông víi axÝt t¹o thµnh muèi NH3 + H+ + H+ + HCl NH4+ R - NH3+ CH3 NH3 Cl metyl amoniClorua

R - NH2 VÝ dô :

CH3 NH2

Muèi cña c¸c amin còng cã tÝnh chÊt nh- muèi NH4+ cña NH3 NH4+ + OH+ OH+ NaOH
t 0c t 0c

NH3

+

H2O + H2O CH3 NH2 + H2O

R - NH3+ CH3 NH3 Cl R - CH2 - NH2 R R' R'' >

R - NH2
t 0c

NaCl +

TÝnh baz¬ cña c¸c amin m¹ch hë, amin th¬m cïng bËc vµ NH3 ®-îc s¾p xÕp : NH3 > C6H5 - NH2 R N: > R' NH: > R NH 2 : TÝnh baz¬ cña c¸c amin no m¹ch hë ®-îc s¾p xÕp :

2) A ni lin ( phªnylamin )
CTCT : C6H5 - NH2

NH2

- TÝnh Ba z¬ : Vµ:

C6H5 NH2

+

H2SO4

(C6H5 NH3 )2SO4 Phenyl amonisunfat K2SO4 + 2C6H5 NH2 + 2H2O

(C6H5 NH3 )2SO4

+ 2KOH

Ngoµi tÝnh chÊt cña mét a min , Anilin cßn cã kh¶ n¨ng tham gia ph¶n íng thÕ vßng Benzen nh- hîp chÊt phªnol

Convert by TVDT

96

Thuviendientu.org
NH2 NH2

O2N

NO2

+

3 HO - NO2

H2SO4 §Æc

+

3H2O

2,4,6- TriNitroAnilin
NO2
III. §iÒu chÕ .

1) §iÒu chÕ tõ NH3 theo s¬ ®å:

R'' NH3
+ R-X t c,P Cao
0

R- NH2
+ H - NH2

+ R'-X t , p cao
0

R- NH - R'

+ R''- X t0,Pcao

R' R

N:

VÝ dô :

C6H5 - Cl

t 0c , P cao

C6H5 - NH2

+

HCl

2) Tõ hîp chÊt chøa Nitro ( - NO2 )
Khö Nitro b»ng nguyªn tö H míi sinh R - NO2 + 6{H} + 6{H}
Zn / HCl Zn / HCl

R - NH2

+

2H2O + 2H2O

VÝ dô :

C6H5 - NO2

C6H5 - NH2

§ 5 . An ®e hit
I. §Þnh nghÜa - Danh ph¸p

1) §Þnh nghÜa : An®ªhÝt lµ nh÷ng hîp chÊt h÷u c¬ mµ trong ph©n tö cã chøa 1 hay nhiÒu nhãm chøc - CH = O liªn kÕt víi gèc
H - C.

O Nhãm chøc cña an®ªhit lµ - CHO hay Cã tªn : nhãm an®ªhit C H Trong ®ã C O Cã tªn : nhãm C¸c bo nyl

=> C«ng thøc chung cña c¸c An®ªhÝt + NÕu a = 0 , x = 1

CnH2n + 2 - 2a - x(CHO)x
CTPT

C«ng thøc cña an®ªhit no ®¬n chøc lµ n 0 . NÕu ®Æt x = n + 1

CnH2n + 1 CHO
+ NÕu a = 1 , x = 1 NÕu a = 0 , x = 2

CxH2xO

x

1

CnH2n - 1 CHO n Convert by TVDT

C«ng thøc cña an®ªhit kh«ng no (1 nèi ®«i) ®¬n chøc lµ : 2 vµ CTPT t-¬ng øng lµ: CxH2x - 2O x 1 C«ng thøc cña an®ªhit no 2 chøc lµ: hîp chÊt cã mµu

97

Thuviendientu.org
CnH2n (CHO)2
VÝ dô : C3H6O CH3 - CO - CH3 Xeton ( ®i metylxeton ) Vµ c«ng thøc cña R-îu kh«ng no (1 n«i ®«i) . VÝ dô: C 3H6O CH2 = CH - CH2 - OH n 0 * L-u ý: C«ng thøc CxH2xO : Cßn ®óng víi c«ng thøc cña hîp chÊt Xeton no ®¬n chøc. CH 3 - CH2 - CHO An®ªhit ( an®ªhit Propyonic )

2) Danh ph¸p :
- Danh ph¸p th«ng th-êng: §äc An®ªhit + tªn axÝt t-¬ng øng ( hoÆc tªn R-îu t-¬ng øng) - ................ quèc tÕ : §äc tªn H - C t-¬ng øng + sè nhãm chøc + al + vÞ trÝ nhãm - CHO VÝ dô : H - CHO - An®ªhit fomic ( an®ªhit mªtylic), CH3 CHO - An®ªhit axetic (.... etylic ) - Metanal ( fomal ®ªhit ) - Etanal H-CHO: khÝ,kh«ng mµu, mïi xèc khã chÞu,tan nhiÒu trong n-íc. d 2 chøa 40% H-CHO: d2 fomol CH2 = CH - CHO An®ªhit acylic ( hay Propenal ) , CHO An®ªhit Oleic ( Etan- ®i al ) CHO II. TÝnh chÊt ho¸ häc Cã thÓ xem c¸c An®ªhit lµ nh÷ng hîp chÊt trung gian gi÷a r-îu bËc 1 vµ axÝt h÷u c¬ t-¬ng øng . Hay An®ªhit lµ nh÷ng chÊt võa cã tÝnh Oxyho¸, võa cã tÝnh khö
-1

R- CH2 - OH
ThËt vËy :

+ H2 P.¦ khö An®ªhit

+1

R- CHO

+ Ag2O / NH3 P.¦ Oxyho¸ An®ªhit

+3

R COOH

1) Ph¶n øng khö : Khi an®ªhÝt t¸c dông víi H2 ( Ni, t0c )
CH3 - CHO + H2
Ni , t 0c
+1

R-îu bËc mét t-¬ng øng

CH3 - CH2 - OH
2e

=> Trong ph¶n øng nµy : C C -1 => An®ªhÝt lµ chÊt Oxiho¸ 2) Ph¶n øng OXiho¸ : Khi An®ªhit bÞ Oxiho¸ AxÝt h÷u c¬ t-¬ng øng. NH3 , Cu(OH)2 hoÆc O2 cã muèi Mn+2 lµm xóc t¸c. a/ T¸c dông víi Ag2O trong d2 NH3 axÝt h÷u c¬ vµ b¹c. R - CHO Hay : + Ag2O
d 2 NH3

- ChÊt Oxiho¸ cã thÓ lµ: Ag2O /

R - COOH

+

2Ag

R- CHO + 2AgNO3 + 3NH3 + H2O RCOONH4 + 2NH4NO3 + 2Ag - Ph¶n øng trªn gäi lµ ph¶n øng tr¸ng b¹c hay ph¶n øng tr¸ng g-¬ng - ph¶n øng tr¸ng b¹c lµ ph¶n øng ®Æc tr-ng cña c¸c an®ªhit

b/ T¸c dông víi Cu(OH)2 , t0c
R - CHO + 2Cu(OH)2
Mn
2

d 2 NH3

R - COOH

+ Cu2O
n©u ®á

+ 2H2O

c/ T¸c dông víi O2 cã Mn+2 lµm xóc t¸c
2R - CHO + O2 2R - COOH
+1

=> Trong c¸c ph¶n øng nµy : C C +3 : => An®ªhÝt lµ chÊt khö * L-u ý: An®ªhit fomic cã CTCT: H C = O => Lµ an®ªhit 2 chøc => H Khi c¸c chÊt Oxiho¸ tham gia ph¶n øng d- th× CO2 vµ H2O ( hoÆc Muèi amoni ) VÝ dô : Hay: H - CHO + 2Ag2O
d 2 NH3

2e

CO2

+

H2O

+ 4Ag

H - CHO + 4AgNO3 + 6NH3 + 2H2O
OH OH

(NH4)2CO3 + 4NH4NO3 + 4Ag
OH OH

3) T¸c dông víi Phªnol: ®un nãng

hîp chÊt cao ph©n tö

_

(n+2)

+ (n+1)O

CH __

__

CH

__ + (n+1)H2O n

R CH - R

R

Convert by TVDT

98

Thuviendientu.org
VÝ dô :
OH OH OH OH

t0c (n + 2) + (n + 1) O

- CH2 --

- CH2

-+ (n + 1)H2O

CH2

n

phenolfomal®ªhit Ph¶n øng nh- trªn gäi lµ ph¶n øng trïng ng-ng: VËy : Ph¶n øng trïng ng-ng lµ ph¶n øng trong ®ã nhiÒu ph©n tö nhá kÕt hîp víi nhau ®Ó t¹o thµnh 1 hîp chÊt cã KLPT lín vµ

nhiÒu ph©n tö n-íc
IV. §iÒu chÕ .

1) Ph-¬ng ph¸p chung: Oxiho¸ r-îu bËc 1 t-¬ng øng
R - CH2 - OH + CuO R - CHO + Cu + H2O

2) Ph-¬ng ph¸p ®iÒu chÕ riªng a/ An®ªhit axetic :
C2H2 2C2H4 + + + O2
PdCl2 / CuCl2

2CH3 - CHO

H2O O2

HgSO4 , 800 c NO , t 0c

CH3 - CHO H - CHO + H2O

b/ An®ªhit fomic:

CH4

* L-u ý: Ng-êi ta cã thÓ ®iÒu chÕ Xeton b»mg c¸ch oxiho¸ r-îu bËc 2 t-¬ng øng R - CH - OH + CuO R - C = O + Cu + H2O O R' HoÆc + ankin hîp n-íc: R - C CH + R' H2O
HgSO4 , 800 c

R - C - CH3

+ Nung muèi Natri hoÆc Canxi cña axÝt C¸c boxilic 2R - COONa
t 0c , cao

R - C - R || O

+

Na2CO3

(R - COO)2Na

t c , cao

0

R - C - R || O

+

CaCO3

§5.
I . §Þnh nghÜa - Danh ph¸p

A xÝt c¸c b« xi lic ( axit h÷u c¬ )

1) §Þnh nghÜa : A xÝt C¸cboxilÝc lµ nh÷ng hîp chÊt h÷u c¬ mµ trong ph©n tö cã chøa 1 hay nhiÒu nhãm C¸cboxyl ( COOH) kÕt hîp víi gèc H - C C«ng thøc chung cña c¸c axÝt C¸c boxilic:

CnH2n + 2 - 2a - x(COOH)x
99

Convert by TVDT

Thuviendientu.org
O => Nhãm chøc cña c¸c axit h÷u c¬ lµ : - COOH hay C O-H
+ NÕu a = 0 , x = 1 c«ng thøc cña axÝt no ®¬n chøc lµ : (n 1) 0)

gäi : nhãm C¸cboxyl

CnH2n + 1COOH CxH2xO2
(x

NÕu ®Æt n + 1 = x

c«ng thøc cña axÝt no ®¬n chøc lµ :

CxH2xO2 nµy cßn ®óng víi c«ng thøc cña:
VÝ dô: C2H4O2 : axÝt CH3 - COOH , este

este no ®¬n chøc vµ hîp chÊt t¹p chøc (1 nhãm - OH vµ 1 nhãm - CHO ) T¹p chøc HO - CH2 - CHO

H - COOCH3 ,

+ NÕu a = 1 , x = 1
1COOH

c«ng thøc cña axÝt kh«ng no ( 1 nèi ®«i) ®¬n chøc lµ : (n 2)

CnH2n
(n 0)

-

+ NÕu a = 0 , x = 2 VÝ dô : C2H2O4

c«ng thøc cña axÝt no 2 chøc lµ : HOOC - COOH : ax

CnH2n (COOH)2

Oxalic

2) Danh ph¸p:
- Danh ph¸p lÞch sö ( tªn gäi ®-îc ®Æt khi t×m ra nã) - ............... quèc tÕ: ®äc tªn H - C t-¬ng øng + sè nhãm chøc + oic VÝ dô: ` H - COOH : axÝt fomic ( Mªtanoic ) CH3 - COOH : axÝt axetic ( Etanoic ) C2H5 - COOH : axÝt Propionic ( Propanoic ) .................................................................................... C15H33 - COOH : axÝt C17H35 - COOH : axÝt Panmetic ( Hecxa®ªcanoic) Stearic (Octa®ªcanoic )

CH2 = CH - COOH : axÝt ACrylic ( Propenoic ) CH2 = C - COOH : axÝt MetaCrylic ( - MetylPropenoic )

CH3 C17H33 - COOH hay CH3 - (CH2)7 - CH = CH - (CH2)7 - COOH : axÝt Olªic HOOC - CH2 - CH2 - CH2 - CH2 - COOH : axÝt A®ipic (Hecxan ®i oic) HOOC - COOH : ax II. TÝnh chÊt vËt lý : ( SGK 12 ) - NhiÖt ®é s«i cña c¸c axÝt lín h¬n nhiÖt ®é s«i cña r-îu vµ c¸c hîp chÊt kh¸c cã cïng sè nguyªn tö c¸c bon. v× trong n-íc c¸c ph©n tö axÝt liªn kÕt víi nhau b»ng 2 liªn kÕt Hy®ro. Oxalic ( Etan ®i oic)

O ... H - O R-C O - H ... O
III. TÝnh chÊt ho¸ häc. Trong n-íc c¸c axÝt C¸c boxilic còng ph©n ly thµnh cation hy®ro ( H + )

C - R

Ba chÊm ( . . . ) lµ liªn kÕt Hy®ro

Convert by TVDT

100

Thuviendientu.org
O O R C O
Hay : R - COOH

R H
R - COO -

C O+ H+

+ H+

- C¸c axÝt c¸c bo xilic ph©n ly kh«ng hoµn toµn => chóng lµ nh÷ng axÝt yÕu - ............................. mang ®Çy ®ñ tÝnh chÊt cña mét axÝt nh- nh÷ng axÝt v« c¬. Cã nghÜa lµ:

1) T¸c dông víi baz¬, OxÝtbaz¬
R - COOH 2R - COOH + + OH MgO

muèi vµ n-íc R - COO + H2O + H2O

(R - COO )2Mg

2) T¸c dông kim lo¹i m¹nh
2R - COOH + Mg

muèi vµ H2 (R - COO )2Mg muèi vµ n-íc 2R - COO Na + CO2 + H2O + H2

3) T¸c dông víi muèi cña axÝt yÕu h¬n
2R - COOH + Na2CO Este vµ n-íc. + O R' - OH r-îu

4) T¸c dông víi r-îu
R - COOH a xÝt * L-u ý: Axit fomic

H 2 SO4 dac

R - COO - R' + ESte

H2O

H - C -O - H cã nhãm chøc an®ªhit => nã vÉn cã tÝnh chÊt cña 2 an ®ªhit

IV. §iÒu chÕ vµ øng dông :

1) §iÒu chÕ : a/ Ph-¬ng ph¸p chung :
- Oxyho¸ an®ªhit : Hay : R - CHO + Ag2O 2R - CHO + O2
d 2 NH3 Mn
2

R - COOH 2R - COOH

+ 2Ag

- Oxyho¸ r-îu lo·ng: R - CH2 - OH + O2 R - COOH + H2O Gäi lµ ph-¬ng ph¸p lµm giÊm. Chñ yÕu dïng ®Ó ®iÓu chÕ CH 3 - COOH lo·ng (giÊm)

Men giam

b/ Ph-¬ng ph¸p ®iÕu chÕ CH3 - COOH:
- Ph-¬ng ph¸p ch-ng gç: Khi ch-ng gç trong nåi kÝn ta thu ®-îc mét hçn hîp (CH3)2CO , CH3 OH , CH3 - COOH , H2O , H¾c Ýn. T¸ch h¾c Ýn ta ®-îc d2 cã chøa: (CH3)2CO , CH3 OH , CH3 - COOH tan trong n-íc. B»ng ph-¬ng ph¸p ho¸ häc ta t¸ch ®-îc CH3 COOH ra khái hçn hîp. - Trong c«ng nghiÖp, cã thÓ s¶n xuÊt CH3 COOH tõ C2H2 theo nguyªn t¾c : CH CH + H2O O2
HgSO4 , 800 c Mn
2

CH3 - CHO

2CH3 - CHO +

2CH3 - COOH

2) øng dông:
( Nh- s¸ch gi¸o khoa ) - ESte cña c¸c axÝt kh«ng no chñ yÕu dung ®Ó ®iÒu chÕ thuû tinh h÷u c¬ VÝ dô: n CH2 = CH COOC2H5 COOCH3
XT , t 0c , P

CH2 - CH COOC2H5 n COOCH3

Convert by TVDT

101

Thuviendientu.org
n CH2 = C CH3
XT , t 0c , P

CH2

C CH3 n

§6. I. §Þnh nghÜa

ESTE

- Ph¶n øng gi÷a AxÝt vµ r-îu t¹o thµnh ESte vµ n-íc gäi lµ ph¶n øng ho¸ E Ste. - Hîp chÊt Este lµ s¶n phÈm cña ph¶n øng gi÷a r-îu vµ axÝt

O R-C O- H AxÝt R-îu
H
+

O + R' - OH R- C O - R' ESte + H2O

V× ph¶n øng ho¸ este vµ ph¶n øng thuû ph©n x¶y ra ng-îc chiÒu nhau => Muèn cho ph¶n øng x¶y ra theo chiÒu este ho¸ x¶y ra m¹nh h¬n ta dïng H2SO4 ®Æc R - COOH a xÝt + R' - OH r-îu
H 2 SO4 dac

R - COO - R' + ESte

H2O

C¸ch ®äc tªn : ®äc tªn gèc H - C cña r-îu + tªn gèc cña axÝt VÝ dô: C2H5 - COOH axÝt Propionic + CH3 - OH r-îu Metylic
H 2 SO4 dac H 2 SO4 dac

C2H5 - COO - CH3 + MetylPropionat

H2O

CH2 = CH - COOH + CH3 - CH - OH

CH2 = CH - COO - CH - CH3 + H2O

CH3 axÝt aCrylic II. TÝnh chÊt vËt lÝ : R-îu is« - Propylic

CH3 is« - Propyl aCrylat

§a sè c¸c este cña r-îu víi c¸c axÝt h÷u c¬ ®Òu ë d¹ng láng, cã mïi th¬m hoa qu¶, dÔ bay h¬i. - CH2 - CH(CH3)2 Is« amyl axetat ( mïi dÇu chuèi ) III. TÝnh chÊt ho¸ häc . TÝnh chÊt ho¸ häc c¬ b¶n cña c¸c este lµ ph¶n øng thuû ph©n

VÝ dô:

CH 3 - COO - CH2

O R- C O - R'
Cã 2 tr-êng hîp x¶y ra:

O + H2O R-C O- H
axÝt h÷u c¬ vµ r-îu

+

R' - OH

1) Ph¶n øng x¶y ra trong m«i tr-êng axÝt ( H+ )

R- COO - R' Este

+

H2O

H+

R- COOH axÝt

+

R' - OH R-îu

Ph¶n øng x¶y ra 2 chiÒu ng-îc nhau ( P¦ thuËn nghÞch )

2) Ph¶n øng x¶y ra trong m«i tr-êng kiÒm ( OH - )
Ph¶n øng x¶y ra mét chiÒu

Muèi cña axÝt h÷u c¬ vµ r-îu

Convert by TVDT

102

Thuviendientu.org
OH-

R- COO - R' Este

+

H2O

R- COOH + OHHay : R - COO - R' VÝ dô : CH3 - COO - C2H5
CH2 - O - CO - R

+ +

OH NaOH

R- COOH + R' - OH axÝt R-îu R- COO + H2O R- COO - + R' - OH CH3 - COONa + C2H5 OH

* ChÊt bÐo ( li pit ) lµ este cña Glyxerin ( r-îu 3 lÇn r-îu ) víi c¸c axÝt bÐo R , R' , R'' : gèc H - C cña c¸c axÝt bÐo - C¸c AxÝt bÐo th-êng gÆp lµ CH - O - CO - R' => + C17H35 COOH : ax. Stearic + C17H33 COOH : ax. Oleic CH2 - O - CO - R'' VÝ dô : CH2 - O - CO - C17H35 + C 15H33 COOH : ax. Panmetic CH2 - O - CO - C17H33

CH - O - CO - C17H35

CH - O - CO - C17H33

CH2 - O - CO - C17H35 Glyxerin tri Stearat

CH2 - O - CO - C17H33 Glyxerin tri Oleat

- Lipit cã 2 lo¹i : + Lipit r¾n ( mì, b¬ ): lµ este cña Glyxerin víi c¸c axÝt bÐo no + Lipit láng ( dÇu ) : lµ este cña Glyxerin víi c¸c axÝt bÐo kh«ng no

- Lipit cã tÝnh ch¸t ho¸ häc t-¬ng tù nh- c¸c este nãi chung + Ph¶n øng thuû ph©n trong m«i tr-êng axit. CH2 - O - CO - C17H35 H+ CH - O - CO - C17H35 + 3H2O CH2 - O - CO - C17H35 + Ph¶n øng thuû ph©n trong m«i tr-êng kiÒm CH2 - O - CO - C17H35 CH2 - OH CH - OH + 3C17H35 COOH CH2 - OH CH2 - OH

CH - O - CO - C17H35

+ 3NaOH

CH - OH

+

3C17H35 COONa

CH2 - O - CO - C17H35

CH2 - OH

- Thµnh phÇn chÝnh cña xµ phßng lµ muèi kim lo¹i kiÒm cña c¸c axÝt bÐo => ph¶n øng thuû ph©n trong m«i tr-êng kiÒm ®-îc gäi lµ ph¶n øng ho¸ xµ phßng ( P¦ t¹o xµ phßng ).

§ 7.
I . Kh¸i niÖm vÒ c¸c hîp chÊt GluxÝt

C¸c hîp chÊt GluxÝt

Convert by TVDT

103

Thuviendientu.org
1) §Þnh nghÜa: lµ nh÷ng hîp chÊt t¹p chøc mµ trong ph©n tö cã chøa nhiÒu nhãm - OH vµ c¸c nhãm c¸c bo nyl ( >C=O )

2) Ph©n lo¹i : Cã 3 lo¹i
- Mono x¸ccarit : chøa mét nhãm nguyªn tö C, H, O nh- Glucoz¬, Fructoz¬: C 6H12O6 - §i x¸ccarÝt : Chøa 2 gèc mono x¸ccarit nh- : x¸c caroz¬, man t«z¬ - Po ly X¸ccarit : Chøa nhiÒu gèc mono x¸ccarÝt nh- Tinh bét , Xenluloz¬ : ( C 6H10O5 )n II. Glucoz¬

1) Tinh chÊt vËt lÝ: Tinh thÓ nhá mÞn, ngät m¸t, tan tèt trong n-íc 2) C«ng thøc cÊu t¹o:
CTCT CH2 - CH - CH - CH - CH - CH = O CTPT C6H12O6

OH

OH

OH

OH

OH

Hay CH2OH - (CHOH)4 - CHO

3) TÝnh chÊt ho¸ häc :
Trong ph©n tö cã 5 nhãm - OH vµ 1 nhãm - CH = O => glucoz¬ lµ hîp chÊt cã 5 chøc r-îu vµ 1 chøc an®ªhÝt . =>

a/ TÝnh chÊt cña r-îu ®a chøc :

+ T¸c dông víi c¸c kim lo¹i kiÒm + T¸c dông víi axÝt

Glucozat vµ H2

Este ®a chøc vµ n-íc

+ T¸c dông víi Cu(OH)2 ë nhiÖt ®é phßng b/ TÝnh chÊt cña an®ªhÝt: + T¸c dông víi H2 R-îu 6 lÇn r-îu R-îu 5 lÇn r-îu mét lÇn axÝt

+ T¸c dông víi c¸c chÊt Oxyho¸

c/ Ph¶n øng lªn men:
C6H12O6

r-îu etylic vµ CO2
Men Ruou

2C2H5 OH

+

2CO2

4) §iÒu chÕ : a/ Thuû ph©n tinh bét hoÆc Xenluloz¬ : ( C6H10O5 )n
( C6H10O5 )n + nH2O
H
Ca(OH ) 2

nC6H12O6 C6H12O6

b/ Trïng hîp fomal®ªhit: 6 H - CHO
* L-u ý : nH - CHO
XT , t 0c

CH2OH - ( CHOH )n - 2 - CHO C6H12O6 - Cã tÝnh chÊt cña r-îu ®a chøc, nh-ng kh«ng tham gia ph¶n øng tr¸ng b¹c

5) §ång ph©n cña glucoz¬ - Fructoz¬ :
CTCT CH2 - CH - CH - CH - C - CH2

OH

OH

OH

OH

O

OH

- Ngät h¾c, cã nhiÒu trong mËt ong ( 40% )

III . X¸c caroz¬ ( §-êng kÝnh )

1) TÝnh chÊt lÝ häc vµ tr¹ng th¸i tù nhiªn:
CTPT : C12H22O11 : hîp chÊt §i x¸ccarÝt - Tinh thÓ kh«ng mµu, ngät, tan tèt trong n-íc - Cã trong c©y mÝa, cñ c¶i ®-êng, cµ rèt, qu¶ thèt nèt .... - §Æc ®iÓm cÊu t¹o: Ph©n tö ®-îc t¹o bëi 2 gèc mono X¸ccarÝt ®ã lµ glucoz¬ vµ fructoz¬

2) tÝnh chÊt ho¸ häc .
Thuû ph©n trong H+ glucoz¬ vµ fructoz¬

Convert by TVDT

104

Thuviendientu.org
C12H22O11 + H 2O
H

C6H12O6

+

C6H12O6

3) §ång ph©n cña x¸ccaroz¬ - Mantoz¬ ( m¹ch nha) :

C12H22O11 Glucoz¬

Ph©n tö ®-îc t¹o bëi 2 gèc glucoz¬ => Khi bÞ thuû ph©n C12H22O11 IV. Tinh bét + H2O
H

2C6H12O6

1) TÝnh chÊt lÝ häc vµ tr¹ng th¸i tù nhiªn:
- Bät mÞn, m¸t tay, kh«ng tan trong n-íc l¹nh, tan mét phÇn trong n-íc nãng - Trong tù nhiªn cã trong c¸c h¹t hoÆc cñ: g¹o, ng«, m× , khoai, s¾n ......... hå tinh bét

2) CÊu t¹o ph©n tö.
- Tinh bét lµ hîp chÊt Poly x¸ccarÝt => Nã lµ hîp chÊt cao ph©n tö s½n cã trong tù nhiªn - Ph©n tö ®-îc t¹o nªn tõ hµng tr¨m ®Õn hµng ngµn gèc glucoz¬ => CTPT : ( C 6H10O5 )n - C¸c m¾t xÝch C6H10O5 liªn kÕt víi nhau theo 2 kiÓu:

+ CÊu tróc m¹ch th¼ng : amiloz¬ ( chiÕm 20% )

+ CÊu tróc m¹ch nh¸nh: amilopeptin ( chiÕm 80% )

NÕu biÓu diÔn mét m¾t xÝch C6H10O5 lµ:
3) TÝnh chÊt ho¸ häc:
H

a/ Ph¶n øng thuû ph©n : b/ T¸c dông víi n-íc Ièt :

( C6H10O5 )n

+

nH2O

nC6H12O6

hîp cã mµu xanh lam

Dùa vµo tÝnh chÊt nµy ®Ó nhËn ra hå tinh bét vµ ng-îc l¹i

4) Sù t¹o thµnh tinh bét : Nhê cã chÊt diÖp lôc mµ c©y xanh cã thÓ hÊp thô n¨ng l-îng ¸nh s¸ng mÆt trêi vµ tæng hîp ®-îc tinh
bét tõ CO2 vµ H2O Qu¸ tr×nh ph¶n øng rÊt phøc t¹p => cã thÓ ®¬n gi¶n ho¸ ph¶n øng nh- sau :

6n CO2 +
V. Xen luloz¬

5n H2O

ChÊt diÖp lôc hÊp thô n¨ng l-îng as mÆt trêi

(C6H10O5)n

+

6n O2

1) TÝnh chÊt lÝ häc vµ tr¹ng th¸i tù nhiªn:
- R¾n, d¹ng sîi, kh«ng tan trong n-íc vµ bÊt kú dung m«i h÷u c¬ nµo. Xenluloz¬ chØ tan trong n-íc Sv©yze. - Cã trong mµng tÕ bµo thùc vËt : + B«ng lµ xenluloz¬ gÇn nh- nguyªn chÊt

Convert by TVDT

105

Thuviendientu.org
+ Trong gç chøa 50% xenluloz¬, ngoµi ra cßn cã trong tre, nøa, gai, ®ay, ......

2) CÊu t¹o ph©n tö.
- Xenluloz¬ lµ hîp chÊt cao ph©n tö s½n cã trong tù nhiªn - Ph©n tö Xenluloz¬ ®-îc t¹o tõ nhiÒu gèc glucoz¬ => thµnh m¹ch th¼ng CTPT : ( C 6H10O5 )n vµ c¸c m¾t xÝch C6H10O5 liªn kÕt víi nhau t¹o

OH Trong mçi m¾t xÝch C6H10O5 cã 3 nhãm -OH => CTCT lµ
3) TÝnh chÊt ho¸ häc a/ T¸c dông víi axÝt
H2SO4®Æc

(C6H7O2)

OH

OH n
este vµ n-íc

OH (C6H7O2)
OH

O - NO2 + 3nHNO3 (C6H7O2)
O - NO2

+ 3nH2O

OH n
Xenluloz¬ trinitrat

O - NO2

n

OH Hay (C6H7O2) OH OH n + 3CH3COOH
H2SO4®Æc

OCO-CH3 (C6H7O2) OCO-CH3 OCO-CH3 + 3H2o

n
Xenluloz¬ Tri axetat
+ nH2O
H

b/ Ph¶n øng thuû ph©n: 4) øng dông : a/ §iÒu chÕ t¬ nh©n t¹o.

( C6H10O5 )n

nC6H12O6

* T¬ lµ nh÷ng polyme m¹ch th¼ng xÕp song song so¾n vµo mét trôc t¹o thµnh sîi. * Cã 2 lo¹i t¬: + T¬ tù nhiªn : T¬ t»m + T¬ ho¸ häc : - T¬ tæng hîp lµ nh÷ng P«lyme cã tÝnh chÊt gièng t¬ ®-îc con ng-êi tæng hîp nªn tõ nh÷ng hîp chÊt h÷u c¬ ®¬n gi¶n ( T¬ Clorin, t¬ Nilon - 6,6 ... ) - T¬ nh©n t¹o lµ nh÷ng P«lyme cã tÝnh chÊt gièng t¬ ®-îc con ng-êi chuyÓn ho¸ tõ d¹ng P«lyme nµy sang d¹ng p«lyme kh¸c ( T¬ ViSco, t¬ Axetat ... )

b/ §iÒu chÕ thuèc sóng kh«ng khãi, s¶n xuÊt nhùa Xenluloit, vÐc ni, ......

§ 8. C¸c hîp chÊt Amino axit - Protit
I. C¸c hîp chÊt a mi no axit

1) §Þnh nghÜa: A minoaxÝt lµ nh÷ng h÷u c¬ t¹p chøc mµ trong ph©n tö chøa ®ång thêi nhãm chøc axÝt ( - COOH) vµ chøc amin
( - NH2) trong ph©n tö. VÝ dô : NH2 - CH2 - COOH NH 2 - CH2 - CH2 - COOH

2) Danh ph¸p:

AxÝt + vÞ trÝ nhãm - NH2 + a mi no + tªn axÝt t-¬ng øng

VÞ trÝ C trong m¹ch c¸c bon cña gèc H - C :

Convert by TVDT

106

Thuviendientu.org
CH3 - CH2 - CH2 - CH2 - CH2 - COOH VÝ dô : NH2 - CH2 - COOH a xÝt amino axic NH2 - CH2 - CH2 - COOH a xit CH3 - CH - COOH a xit , amino Propyonic

, amino Propyonic CH3 - CH - CH2 - CH2 - CH2 - COOH

NH2 NH2

axÝt -

, amino caproic

HOOC - CH - CH2 - CH2 - COOH

a xit -

, amino Glutamic

NH2 II. TÝnh chÊt ho¸ häc: - V× ph©n tö ®ång thêi cã 2 nhãm chøc: Chøc axÝt (- COOH) vµ chøc amin (- NH2) => c¸c amino axÝt võa cã tÝnh chÊt cña mét axÝt, võa cã tÝnh chÊt cña mét ba z¬

1) TÝnh chÊt cña mét axÝt:
Mang ®Çy ®ñ tÝnh chÊt cña mét axÝt nh- : T¸c dông víi Baz¬, OxÝtbaz¬, kim lo¹i m¹nh, muèi cña axÝt yÕu h¬n, r-îu. VÝ dô: NH2 - CH2 - COOH + NaOH NH2 - CH2 - COONa Natri amino axetat CH3 - CH - COOH + C2H5 OH
H 2 SO4 dac

+

H2O

CH3 - CH - COO - C2H5

+

H2O

NH2

NH2 Etyl -

, amino Propyonat

2) TÝnh ChÊt cña mét ba z¬ : T¸c dông víi axÝt t¹o thµnh muèi

CH3- CH - COOH + NH2

HCl

CH3 - CH - COOH NH4Cl

a xit -

, amoniClorua Propyonic

3) Ph¶n øng trïng ng-ng.
Do trong ph©n tö ®ång thêi chøa 2 nhãm - COOH vµ - NH2 => c¸c amino axÝt cã thÓ t¸c dông víi mhau ®Ó t¹o thµnh hîp chÊt cã KLPT lín vµ nhiÒu ph©n tö n-íc n NH2- CH - COOH + n NH2- CH - COOH
t 0c

- NH- CH - CO - NH- CH - CO -

+ 2nH2O

R

R'

R Poly Peptit

R'

n

Trong m¹ch Poly peptit cã liªn kÕt Peptit ( - CO - NH - ) rÊt kÐm bÒn, dÔ bÞ thuû ph©n trong m«i tr-êng axit hoÆc kiÒm. II. Hîp chÊt Pr«tit

1) Tr¹ng th¸i tù nhiªn: Cã trong tÊt c¶ trong c¬ thÓ ®éng vËt vµ thùc vËt

Convert by TVDT

107

Thuviendientu.org
2) CÊu t¹o : a/ Thµnh phÇn nguyªn tè : - Thµnh phÇn chÝnh : C, H, O, N
- C¸c Protit kh¸c nhau cßn chøa thªm c¸c nguyªn tè kh¸c nhau VÝ dô: Cadªin trong s÷a : S, P , Hªm«glopin trong m¸u: Fe , Protit trong lßng tr¾ng trøng: S

b/ CÊu t¹o: - Pr«tit lµ hîp chÊt cao ph©n tö s½n cã trong tù nhiªn
- Protit ®-îc cÊu t¹o tõ c¸c tù nhÊt ®Þnh. - Amino axit : trong ph©n tö c¸c - Amino axit kÕt hîp víi nhau theo mét tr×nh

- Cã thÓ xem Protit gåm c¸c m¹ch dµi ( hoÆc chuçi) c¸c Polt peptit t¹o thµnh III. TÝnh chÊt cña Protit:

1) Ph¶n øng thuû ph©n.
Do trong ph©n tö Protit cã nhãm peptit ( - CO - NH - ) kÐm bÒn => - NH-CH -CO- NH- CH - CO - + 2nH2O
H ( OH )

nNH2 - CH - COOH + nNH2 - CH - COOH

R lßng tr¾ng trøng

R'

n

R
2

R'

2) Sù ®«ng tô: Mét sè protit tan trong n-íc l¹nh t¹o thµnh d keo. Nh-ng khi ®un nãng d2 keo th× protit bÞ ®«ng tô . VÝ Dô : 3) Ph¶n øng mµu: Protit t¸c dông víi mét sè hîp chÊt v« c¬
- T¸c dông víi HNO3 ®Æc - .................... Cu(OH)2 hîp chÊt cã mµu vµng hîp chÊt cã mµu tÝm xanh c¸c hîp chÊt mang mµu

Convert by TVDT

108

You're Reading a Free Preview

Tải về
scribd
/*********** DO NOT ALTER ANYTHING BELOW THIS LINE ! ************/ var s_code=s.t();if(s_code)document.write(s_code)//-->