Thời thơ ấu và thanh niên của Chủ tịch Hồ Chí Minh (1890-1911) Chủ tịch Hồ Chí Minh

sinh ngày 19 tháng 5 nǎm 1890 tại quê ngoại làng Hoàng Trù, xã Kim Liên, huyện Nam Đàn, tỉnh Nghệ An, trong một gia đình nhà nho.

Cụ Nguyễn Sinh Sắc Cụ Hoàng Thị Loan Bà Nguyễn Thị Thanh Ông Nguyễn Sinh Khiêm Thân phụ Chủ tịch Hồ Chí Minh là ông Nguyễn Sinh Sắc, sinh nǎm 1862 tại Kim Liên, Nam Đàn, Nghệ An. Mồ côi cha mẹ từ nhỏ nhưng ông sớm có ý chí tự lập, thông minh, ham học. Nǎm 1901 Nguyễn Sinh Sắc thi Hội và đậu Phó bảng. Tuy đỗ cao nhưng ông vẫn sống rất thanh bạch, khiêm tốn, ghét thói xu nịnh, cam phận của các quan lại trong triều đình Huế. Ông chỉ làm quan trong một thời gian ngắn và sau đó sống bằng nghề dạy học, bắt mạch bốc thuốc chữa bệnh cho nhân dân. Ông đã đi nhiều nơi, liên lạc với những người yêu nước, tuyên truyền đoàn kết, kêu gọi nhân dân sống có tình nghĩa thủy chung. Tư tưởng yêu nước tiến bộ, nhân cách cao thượng của ông đã ảnh hưởng rất sâu sắc đến những người con. Ông qua đời tại thị xã Cao Lãnh (Đồng Tháp) vào nǎm 1929, thọ 67 tuổi. Thân mẫu Chủ tịch Hồ Chí Minh là bà Hoàng Thị Loan sinh nǎm 1868 trong một gia đình nho học. Bà là một phụ nữ thông minh, cần cù chịu khó, thương yêu chồng con và giàu lòng nhân ái. Bằng nghề làm ruộng và dệt vải bà đã hết lòng chǎm lo cho chồng và các con. Cuộc đời của bà tuy ngắn ngủi nhưng đã để lại hình ảnh về một phụ nữ Việt Nam sống có tình nghĩa và có ảnh hưởng rất lớn tới tư cách của các con mình. Bà Hoàng Thị Loan qua đời tại Huế nǎm 1901, lúc 33 tuổi. Chị gái Chủ tịch Hồ Chí Minh là Nguyễn Thị Thanh, sinh nǎm 1884. Chị đã tham gia nhiều phong trào yêu nước, nhiều lần bị thực dân Pháp và triều đình phong kiến bắt giam. Nguyễn Thị Thanh qua đời tại quê hương nǎm 1954, thọ 70 tuổi.

Ác Măng và 1884 Patơnốt của triều đình đã . Năm 1983. tỉnh Nghệ An). Tổng Lâm Thịnh. khi vào thi Hội (1895) đổi thành Nguyễn Sinh Huy.ông Nguyễn Sinh Sắc. mở mang vǎn hoá. Sau khi chiếm xong Nam Kỳ. còn gọi là Nguyễn Sinh Thuyết và Nguyễn Sinh Sắc. thông qua thầy Vương Thúc Mậu. Nguyễn Phan Diêu. cha ông là Nguyễn Sinh Nhậm cũng qua đời. Cảm mến đức ham học. hiệu là Trí Hiếu. Người cha kính yêu của Bác . Những năm đó. ông Sắc phải chăn trâu. huyện Nam Đàn. gia đình cụ Tú đã gả người con gái đầu lòng Hoàng Thị Loan cho cậu thư sinh Nguyễn Sinh Sắc. sinh nǎm 1888. Do tham gia các hoạt động yêu nước chống thực dân và phong kiến nên Nguyễn Sinh Khiêm đã từng bị tù đày nhiều nǎm. sinh năm Quý Hợi (1863) (Hồ sơ mật thám tại tòa Khâm sứ Trung kỳ nói ông sinh năm 1862 tại phường Phú Đầm. khi ông Sắc lên 3 tuổi thì mẹ là cụ Hà Thị Hy qua đời. Một năm sau đó. sống cùng với gia đình người anh cùng cha khác mẹ. xã Kim Liên. thực dân Pháp tấn công ra Bắc. thọ 62 tuổi. Ở Làng Sen có lớp học của thầy giáo Vương Thúc Mậu. Nguyễn Sinh Khiêm qua đời nǎm 1950. Anh em đùm bọc nhau trong khó khăn của mảnh đất quê nghèo. Từ tuổi thanh niên. cậu Sắc thường dừng lại xem học và mê mải. Năm 1884. Cụ Nhậm để lại hai người con trai khác mẹ Nguyễn Sinh Trợ.quê Bác hôm nay Dòng họ Nguyễn Sinh trên đất Nam Đàn là một dòng họ khoa cử và đức độ. làng Kim Liên. Thầy Vương Thúc Mậu dạy học đồng thời với thầy Hoàng Xuân Đường ở Làng Chùa (còn gọi là Hoàng Trù). Được gia đình cụ Tú Hoàng Xuân Đường chăm sóc. triều đình phe phái tranh giành nhau trong lúc kẻ thù đang vây ép. thầy Hoàng Đường đã sang làng Kim Liên xin với vợ chồng ông Nguyễn Sinh Trợ được đưa Nguyễn Sinh Sắc về nuôi ăn học. say sưa nghe thầy dạy. Các Hiệp ước 1883 . vua Tự Đức mất. cậu Sắc chăm ngoan học giỏi. Nghệ An . Sau này ông còn lấy biệt danh là Nguyễn Xuân Sắc. cắt cỏ. tỉnh Nghệ An (nay là Làng Sen. Trí Đễ. ngoan ngoãn và gia cảnh của cậu Sắc. đất nước loạn lạc. Mỗi lần đi chăn trâu. Ông Sắc còn nhỏ. huyện Nam Đàn. phụ giúp gia đình. Nguyễn Sinh Khiêm đã đi nhiều nơi truyền thụ kiến thức.Anh trai Chủ tịch Hồ Chí Minh là Nguyễn Sinh Khiêm.

Những năm tháng ở quê hương. nhưng tất cả những con đường cứu nước lúc đó đều chưa hợp với ý nguyện của ông Sắc. Cuối 1900. nhưng ông Sắc chọn con đường tiếp tục vào kinh đô dự thi Hội 1895 (nhà Nguyễn tổ chức thi Hội và thi Đình sau kỳ thi Hương một năm và cứ ba năm tổ chức một lần). đục khoét.chấp nhận sự bảo hộ của thực dân Pháp trên toàn cõi Việt Nam. cách thành Quy Nhơn khoảng 40km về phía tây. thương dân. ông Sắc được đón về làng. Nông dân Bình Khê nổi tiếng có võ nghệ và cứng đầu. Những ông Cử lúc đó có thể được ra làm quan ngay. Tiếp tục chí trai theo con đường khoa cử. Năm đó ông Sắc thi. khi bọn địa chủ. ruộng và nhà. tổ chức thanh niên Đông Du tìm đường cứu nước… Yêu nước. Các bạn bè đồng thời của ông. cân đai. năm 1898. ông đem cậu Nguyễn Sinh Khiêm theo. phong trào biểu tình chống thuế của nhân dân miền Trung lan rộng. 13-4-1904. ông Sắc đã đậu cử nhân. vinh quy. Tháng 5-1908. Đồng bào kéo vào kinh thành Huế. Giải nguyên Phan Bội Châu liên kết với Hoàng Thân Cường Để. nhưng cũng không đậu. bái tổ. mũ. quan trường bạc nhược. Theo tục lệ. quê ở Nghệ An trôi dạt vào Bình Định . ông Sắc vào Huế và tháng 6-1906 nhận chức Thừa Biện Bộ Lễ. được cử vào Hội đồng sơ khảo kỳ thi Hương ở Thanh Hóa. chỉ đậu kỳ 1. Chính vì vậy. vợ chồng ông sinh người con thứ tư. ông Sắc tận mắt chứng kiến cảnh phu phen. Ông về quê. với lý do gia cảnh éo le: vợ mới mất. Nước Việt Nam vốn là một nước phong kiến độc lập. Lần này ông đậu Phó Bảng và được vua ban áo. không qua được kỳ 2 và 3 (Tam trường) nhưng có tiêu chuẩn để vào học Quốc Tử giám. trở thành một nước thuộc địa nửa phong kiến. nhiều người mưu trí cứu nước. cậu Cung và em của cậu. áp bức dân lành. cường . Hơn một thế kỷ trước. không ra làm quan ngay. đặt tên là Nguyễn Sinh Xin. con trai út mất. sau khi bị thực dân Pháp thống trị. được cấp đất vườn. Bà Loan lâm bệnh và qua đời ngày 10-2-1901 tức ngày 22-12 năm Canh Tý. Nguyễn Sinh Xin. đây là địa bàn cuộc khởi nghĩa Tây Sơn của 3 anh em gốc họ Hồ.Quy Nhơn. ông Sắc dự thi Hội lần thứ 3. Năm đó. kỳ thi Hương tại trường thi Nghệ An năm 1894. chỉ còn bà Loan. Tháng 7-1909. huyện Bình Khê (nay là huyện Tây Sơn). mà ông bị triều đình khiển trách. mang theo Nguyễn Sinh Cung. đưa vợ và hai cậu con trai vào Huế để tiếp tục học hành. Lận đận con đường khoa cử. Dân làng quê hương Kim Liên đã tổ chức đón Phó Bảng long trọng. Thầy Vương Thúc Mậu bị thực dân Pháp bắt và thi hành án tử hình. cụ Nguyễn Thị Kép qua đời. Lại một cái tang lớn nữa giáng vào gia đình ông. ông Sắc dự thi Hội lần thứ hai. Ở Huế. Ông ở lại quê hương dạy học. Tuổi trẻ của ông Sắc chứng kiến cảnh dân nô lệ. đem theo hai người con trai vào học tại lớp dự bị trường tiểu học Pháp Việt Thừa Thiên. ông Sắc vào Bình Định nhậm chức tri huyện. Năm đó. Người con gái đầu lòng Nguyễn Thị Thanh ở lại quê với bà ngoại. Tháng 5-1906. tháng 5-1901. Bình Khê là một vùng quê nghèo. Hai cậu con trai của ông tham gia các cuộc biểu tình này. tạp dịch vô cùng khổ sở của nhân dân.

Ông đã ở lại Sài Gòn. ca ngợi là người thanh liêm. Thủ Dầu Một. nhưng bọn quan lại. Cao Lãnh. Nước mất thì lo mà cứu. độ thế. chén có trứng. Ngày 27-8-1910 bản án được chuẩn y. Khi cụ lên Cao Lãnh và có ý định ở lại Cao Lãnh.con Bác đang ở bên đó. Vì vậy. anh Thành được giới thiệu tìm được việc làm trên con tàu Latouche . có lúc đi Long An. Thời gian này. cứu nhân. thì cháu nói với Quốc là bác vẫn khỏe. Trước 1920. nơi Nguyễn Sinh Sắc trị nhậm xảy ra vụ án Tạ Đức Quang. cường hào thì nhiều tên căm ghét. Cụ đã cư ngụ tại đây từ 4-1928. Kỳ bộ Việt Nam Thanh niên cách mạng đồng chí Hội ở Nam Bộ. địa chủ. tổ chức Thanh niên ở đây đã chọn nhà ông Lê Văn Giáo (Năm Giáo) ở sát bờ Cái Tôm. tức tối. một cường hào ác bá nổi tiếng bị giam và bị thương tích rồi chết. khi biết cụ là thân sinh ra lãnh tụ Nguyễn Ái Quốc đã chú ý chăm sóc cụ. cha con gặp nhau. Hội đồng nhiếp chính Triều đình đã họp và buộc ông Nguyễn Sinh Sắc vào tội lạm quyền và tuyên phạt đánh 100 trượng.Nguyễn Ái Quốc đã về Quảng Châu. cụ bảo vào một quán giải khát để uống nước. chữa bệnh cho dân. Bến Tre. chỉ vì thiếu nợ của bọn cường hào mà bị bắt giam giữ được ông Sắc bênh vực.Việt Quy Nhơn do thầy Phạm Ngọc Thọ (thân sinh của cố Bộ trưởng Bộ Y tế Phạm Ngọc Thạch) dạy. Cụ gọi hai chén chè. ông Sắc có dặn con đại ý là: nước mất. Tháng 9. Ông đến Phan Thiết tìm Nguyễn Tất Thành và được biết anh Thành không dạy học ở đây nữa và đã vào Sài Gòn. Ngày 19-5-1910. Nguyễn Tất Thành . xã Hòa An gần chùa Hòa Long để cụ ở. lập Việt Nam thanh niên cách mạng đồng chí Hội và truyền bá con đường cứu nước vào Việt Nam. Lê Mạnh Trinh . ông lên đường đi về phương Nam. triệu hồi ông về Huế để xét xử. truyền tụng. đừng có lo. cha sẽ quanh quẩn ở Sài Gòn để chờ tin con. Vợ Quang tố cáo ông Sắc lên triều đình.Tréville (Latusơ . sau đổi thành giáng 4 cấp và thải hồi. Những người dân nghèo vô tội. cụ Sắc lâm bệnh. giữa ông và anh Thành có một số lần trao đổi được thư từ. Sa Đéc. cụ đưa cho Lê Mạnh Trinh ăn và dặn: “Cháu ra đi cố gắng. lúc đó. Nguyễn Sinh Cung được cha gửi học tại Trường Tiểu học Pháp . . Tại Bình Khê. Cuối 1926. Bác nghe nói Quốc . con chỉ có một con đường đi tìm đường cứu nước. bình dân và thương dân. Được sự giúp đỡ giới thiệu của các cụ Trương Gia Mô. cứu nước tức là có hiếu với cha rồi đó”.một hội viên của Việt Nam thanh niên cách mạng đồng chí Hội Nam Bộ đã đến gặp cụ Nguyễn Sinh Sắc. 10 năm 1929. Ra khỏi nhà giam. Tại đây.Tơvêrin) ra đi tìm đường cứu nước. ông là người nhiệt thành ủng hộ việc Thành ra đi tìm đường cứu nước. Sức khỏe của cụ yếu dần. Triều đình ra lệnh cách chức.hào được Tây bênh vực cướp đất. Trước khi lên đường sang Quảng Châu. ôngï Nguyễn Sinh Sắc được nhân dân quý mến. cụ qua đời. tìm cách giảm án hoặc tha tội tù đày. Ông vào Sài Gòn. Hồ Tá Bang và những người bạn của các cụ. tiếp tục bốc thuốc nam. Đồng chí Lê Mạnh Trinh kể lại. Trước khi Nguyễn Tất Thành ra đi. Nếu gặp. Chiều ngày 26-10 năm Kỷ Tỵ nhằm ngày 26-11-1929. sang Cao Miên… rồi lại về Sài Gòn.

Lòng yêu nước. thơm ngát và thanh khiết… Niềm tin. tất cả đều như những bông sen.Cuộc đời cụ Nguyễn Sinh Sắc là cuộc đời trong sáng. căm thù giặc và tấm gương thanh bạch của cụ đã truyền cho những người con của cụ. thương dân. sống cho đời. Cụ yên nghỉ giữa lòng dân và đất Nam Bộ. liêm khiết. thống nhất và không ngừng phát triển mạnh giàu. Chín con rồng tạo mái lá sen thơm chở che cho giấc ngủ vĩnh hằng. . giải phóng con người. lòng yêu nước của cụ thắp sáng và thôi thúc Nguyễn Tất Thành ra đi tìm thấy con đường giải phóng dân tộc. cho mọi người. văn minh và dân chủ hôm nay. chắc hẳn cụ thỏa lòng mong ước khi Tổ quốc độc lập.

Sign up to vote on this title
UsefulNot useful