Thời thơ ấu và thanh niên của Chủ tịch Hồ Chí Minh (1890-1911) Chủ tịch Hồ Chí Minh

sinh ngày 19 tháng 5 nǎm 1890 tại quê ngoại làng Hoàng Trù, xã Kim Liên, huyện Nam Đàn, tỉnh Nghệ An, trong một gia đình nhà nho.

Cụ Nguyễn Sinh Sắc Cụ Hoàng Thị Loan Bà Nguyễn Thị Thanh Ông Nguyễn Sinh Khiêm Thân phụ Chủ tịch Hồ Chí Minh là ông Nguyễn Sinh Sắc, sinh nǎm 1862 tại Kim Liên, Nam Đàn, Nghệ An. Mồ côi cha mẹ từ nhỏ nhưng ông sớm có ý chí tự lập, thông minh, ham học. Nǎm 1901 Nguyễn Sinh Sắc thi Hội và đậu Phó bảng. Tuy đỗ cao nhưng ông vẫn sống rất thanh bạch, khiêm tốn, ghét thói xu nịnh, cam phận của các quan lại trong triều đình Huế. Ông chỉ làm quan trong một thời gian ngắn và sau đó sống bằng nghề dạy học, bắt mạch bốc thuốc chữa bệnh cho nhân dân. Ông đã đi nhiều nơi, liên lạc với những người yêu nước, tuyên truyền đoàn kết, kêu gọi nhân dân sống có tình nghĩa thủy chung. Tư tưởng yêu nước tiến bộ, nhân cách cao thượng của ông đã ảnh hưởng rất sâu sắc đến những người con. Ông qua đời tại thị xã Cao Lãnh (Đồng Tháp) vào nǎm 1929, thọ 67 tuổi. Thân mẫu Chủ tịch Hồ Chí Minh là bà Hoàng Thị Loan sinh nǎm 1868 trong một gia đình nho học. Bà là một phụ nữ thông minh, cần cù chịu khó, thương yêu chồng con và giàu lòng nhân ái. Bằng nghề làm ruộng và dệt vải bà đã hết lòng chǎm lo cho chồng và các con. Cuộc đời của bà tuy ngắn ngủi nhưng đã để lại hình ảnh về một phụ nữ Việt Nam sống có tình nghĩa và có ảnh hưởng rất lớn tới tư cách của các con mình. Bà Hoàng Thị Loan qua đời tại Huế nǎm 1901, lúc 33 tuổi. Chị gái Chủ tịch Hồ Chí Minh là Nguyễn Thị Thanh, sinh nǎm 1884. Chị đã tham gia nhiều phong trào yêu nước, nhiều lần bị thực dân Pháp và triều đình phong kiến bắt giam. Nguyễn Thị Thanh qua đời tại quê hương nǎm 1954, thọ 70 tuổi.

Năm 1983. sống cùng với gia đình người anh cùng cha khác mẹ. ông Sắc phải chăn trâu.Anh trai Chủ tịch Hồ Chí Minh là Nguyễn Sinh Khiêm. hiệu là Trí Hiếu. thông qua thầy Vương Thúc Mậu. Nghệ An . Cảm mến đức ham học. Mỗi lần đi chăn trâu. huyện Nam Đàn. ngoan ngoãn và gia cảnh của cậu Sắc. làng Kim Liên. gia đình cụ Tú đã gả người con gái đầu lòng Hoàng Thị Loan cho cậu thư sinh Nguyễn Sinh Sắc. triều đình phe phái tranh giành nhau trong lúc kẻ thù đang vây ép. Các Hiệp ước 1883 . Từ tuổi thanh niên. Cụ Nhậm để lại hai người con trai khác mẹ Nguyễn Sinh Trợ. Anh em đùm bọc nhau trong khó khăn của mảnh đất quê nghèo. Sau khi chiếm xong Nam Kỳ. Sau này ông còn lấy biệt danh là Nguyễn Xuân Sắc. Năm 1884. Những năm đó. tỉnh Nghệ An (nay là Làng Sen. cắt cỏ. xã Kim Liên. say sưa nghe thầy dạy. Thầy Vương Thúc Mậu dạy học đồng thời với thầy Hoàng Xuân Đường ở Làng Chùa (còn gọi là Hoàng Trù). còn gọi là Nguyễn Sinh Thuyết và Nguyễn Sinh Sắc. Do tham gia các hoạt động yêu nước chống thực dân và phong kiến nên Nguyễn Sinh Khiêm đã từng bị tù đày nhiều nǎm. Một năm sau đó.ông Nguyễn Sinh Sắc. Nguyễn Sinh Khiêm qua đời nǎm 1950. thầy Hoàng Đường đã sang làng Kim Liên xin với vợ chồng ông Nguyễn Sinh Trợ được đưa Nguyễn Sinh Sắc về nuôi ăn học.quê Bác hôm nay Dòng họ Nguyễn Sinh trên đất Nam Đàn là một dòng họ khoa cử và đức độ.Ác Măng và 1884 Patơnốt của triều đình đã . huyện Nam Đàn. Tổng Lâm Thịnh. khi vào thi Hội (1895) đổi thành Nguyễn Sinh Huy. Trí Đễ. mở mang vǎn hoá. sinh năm Quý Hợi (1863) (Hồ sơ mật thám tại tòa Khâm sứ Trung kỳ nói ông sinh năm 1862 tại phường Phú Đầm. thọ 62 tuổi. phụ giúp gia đình. cha ông là Nguyễn Sinh Nhậm cũng qua đời. cậu Sắc chăm ngoan học giỏi. đất nước loạn lạc. Nguyễn Phan Diêu. thực dân Pháp tấn công ra Bắc. tỉnh Nghệ An). khi ông Sắc lên 3 tuổi thì mẹ là cụ Hà Thị Hy qua đời. cậu Sắc thường dừng lại xem học và mê mải. Ở Làng Sen có lớp học của thầy giáo Vương Thúc Mậu. Được gia đình cụ Tú Hoàng Xuân Đường chăm sóc. Nguyễn Sinh Khiêm đã đi nhiều nơi truyền thụ kiến thức. sinh nǎm 1888. Người cha kính yêu của Bác . Ông Sắc còn nhỏ. vua Tự Đức mất.

chấp nhận sự bảo hộ của thực dân Pháp trên toàn cõi Việt Nam. cân đai. Giải nguyên Phan Bội Châu liên kết với Hoàng Thân Cường Để. Những năm tháng ở quê hương. Bà Loan lâm bệnh và qua đời ngày 10-2-1901 tức ngày 22-12 năm Canh Tý. mũ. đây là địa bàn cuộc khởi nghĩa Tây Sơn của 3 anh em gốc họ Hồ. Đồng bào kéo vào kinh thành Huế. 13-4-1904. Tháng 5-1908. Tháng 5-1906. Người con gái đầu lòng Nguyễn Thị Thanh ở lại quê với bà ngoại. huyện Bình Khê (nay là huyện Tây Sơn). thương dân. Tháng 7-1909. tạp dịch vô cùng khổ sở của nhân dân. Năm đó. Lần này ông đậu Phó Bảng và được vua ban áo. ông Sắc vào Bình Định nhậm chức tri huyện. với lý do gia cảnh éo le: vợ mới mất. Thầy Vương Thúc Mậu bị thực dân Pháp bắt và thi hành án tử hình. quan trường bạc nhược. áp bức dân lành. vinh quy. không qua được kỳ 2 và 3 (Tam trường) nhưng có tiêu chuẩn để vào học Quốc Tử giám. ông Sắc đã đậu cử nhân. khi bọn địa chủ. Năm đó. chỉ còn bà Loan. tháng 5-1901. nhiều người mưu trí cứu nước. Chính vì vậy. Lận đận con đường khoa cử. ông Sắc dự thi Hội lần thứ hai. nhưng cũng không đậu. Lại một cái tang lớn nữa giáng vào gia đình ông. Năm đó ông Sắc thi. sau khi bị thực dân Pháp thống trị. mà ông bị triều đình khiển trách. đặt tên là Nguyễn Sinh Xin. Nông dân Bình Khê nổi tiếng có võ nghệ và cứng đầu. Ở Huế. phong trào biểu tình chống thuế của nhân dân miền Trung lan rộng. ông Sắc được đón về làng. được cử vào Hội đồng sơ khảo kỳ thi Hương ở Thanh Hóa. Ông ở lại quê hương dạy học. bái tổ. không ra làm quan ngay. ruộng và nhà. cường . cụ Nguyễn Thị Kép qua đời. cách thành Quy Nhơn khoảng 40km về phía tây. được cấp đất vườn. tổ chức thanh niên Đông Du tìm đường cứu nước… Yêu nước. Ông về quê. Dân làng quê hương Kim Liên đã tổ chức đón Phó Bảng long trọng. Những ông Cử lúc đó có thể được ra làm quan ngay. con trai út mất. ông Sắc vào Huế và tháng 6-1906 nhận chức Thừa Biện Bộ Lễ. Cuối 1900. cậu Cung và em của cậu. Tuổi trẻ của ông Sắc chứng kiến cảnh dân nô lệ. nhưng tất cả những con đường cứu nước lúc đó đều chưa hợp với ý nguyện của ông Sắc. đưa vợ và hai cậu con trai vào Huế để tiếp tục học hành. quê ở Nghệ An trôi dạt vào Bình Định .Quy Nhơn. Theo tục lệ. năm 1898. đục khoét. mang theo Nguyễn Sinh Cung. ông đem cậu Nguyễn Sinh Khiêm theo. Các bạn bè đồng thời của ông. ông Sắc tận mắt chứng kiến cảnh phu phen. Tiếp tục chí trai theo con đường khoa cử. Nước Việt Nam vốn là một nước phong kiến độc lập. vợ chồng ông sinh người con thứ tư. nhưng ông Sắc chọn con đường tiếp tục vào kinh đô dự thi Hội 1895 (nhà Nguyễn tổ chức thi Hội và thi Đình sau kỳ thi Hương một năm và cứ ba năm tổ chức một lần). chỉ đậu kỳ 1. Nguyễn Sinh Xin. Hơn một thế kỷ trước. trở thành một nước thuộc địa nửa phong kiến. ông Sắc dự thi Hội lần thứ 3. kỳ thi Hương tại trường thi Nghệ An năm 1894. Hai cậu con trai của ông tham gia các cuộc biểu tình này. Bình Khê là một vùng quê nghèo. đem theo hai người con trai vào học tại lớp dự bị trường tiểu học Pháp Việt Thừa Thiên.

Đồng chí Lê Mạnh Trinh kể lại. ông lên đường đi về phương Nam. Bác nghe nói Quốc . Tháng 9.Tơvêrin) ra đi tìm đường cứu nước. sang Cao Miên… rồi lại về Sài Gòn. Ngày 27-8-1910 bản án được chuẩn y. địa chủ. Ông vào Sài Gòn.hào được Tây bênh vực cướp đất. tìm cách giảm án hoặc tha tội tù đày. Hội đồng nhiếp chính Triều đình đã họp và buộc ông Nguyễn Sinh Sắc vào tội lạm quyền và tuyên phạt đánh 100 trượng. tiếp tục bốc thuốc nam. nơi Nguyễn Sinh Sắc trị nhậm xảy ra vụ án Tạ Đức Quang.con Bác đang ở bên đó. Trước 1920. cụ Sắc lâm bệnh. anh Thành được giới thiệu tìm được việc làm trên con tàu Latouche .một hội viên của Việt Nam thanh niên cách mạng đồng chí Hội Nam Bộ đã đến gặp cụ Nguyễn Sinh Sắc. Sa Đéc. giữa ông và anh Thành có một số lần trao đổi được thư từ. ông là người nhiệt thành ủng hộ việc Thành ra đi tìm đường cứu nước. Vợ Quang tố cáo ông Sắc lên triều đình. cường hào thì nhiều tên căm ghét. sau đổi thành giáng 4 cấp và thải hồi. nhưng bọn quan lại. bình dân và thương dân. cha sẽ quanh quẩn ở Sài Gòn để chờ tin con. tổ chức Thanh niên ở đây đã chọn nhà ông Lê Văn Giáo (Năm Giáo) ở sát bờ Cái Tôm. Hồ Tá Bang và những người bạn của các cụ. Những người dân nghèo vô tội. ông Sắc có dặn con đại ý là: nước mất.Nguyễn Ái Quốc đã về Quảng Châu. Cụ đã cư ngụ tại đây từ 4-1928. Thủ Dầu Một.Tréville (Latusơ . có lúc đi Long An. Trước khi lên đường sang Quảng Châu. .Việt Quy Nhơn do thầy Phạm Ngọc Thọ (thân sinh của cố Bộ trưởng Bộ Y tế Phạm Ngọc Thạch) dạy. độ thế. triệu hồi ông về Huế để xét xử. cụ đưa cho Lê Mạnh Trinh ăn và dặn: “Cháu ra đi cố gắng. Nước mất thì lo mà cứu. cụ qua đời. chữa bệnh cho dân. ca ngợi là người thanh liêm. Kỳ bộ Việt Nam Thanh niên cách mạng đồng chí Hội ở Nam Bộ. Bến Tre. Tại đây. Thời gian này. Tại Bình Khê. lúc đó. ôngï Nguyễn Sinh Sắc được nhân dân quý mến. chỉ vì thiếu nợ của bọn cường hào mà bị bắt giam giữ được ông Sắc bênh vực. Nếu gặp. Trước khi Nguyễn Tất Thành ra đi. Triều đình ra lệnh cách chức. lập Việt Nam thanh niên cách mạng đồng chí Hội và truyền bá con đường cứu nước vào Việt Nam. một cường hào ác bá nổi tiếng bị giam và bị thương tích rồi chết. đừng có lo. Cuối 1926. Sức khỏe của cụ yếu dần. Cao Lãnh. xã Hòa An gần chùa Hòa Long để cụ ở. Ngày 19-5-1910. thì cháu nói với Quốc là bác vẫn khỏe. 10 năm 1929. Khi cụ lên Cao Lãnh và có ý định ở lại Cao Lãnh. Chiều ngày 26-10 năm Kỷ Tỵ nhằm ngày 26-11-1929. Ông đã ở lại Sài Gòn. cha con gặp nhau. Được sự giúp đỡ giới thiệu của các cụ Trương Gia Mô. cứu nước tức là có hiếu với cha rồi đó”. Lê Mạnh Trinh . Nguyễn Sinh Cung được cha gửi học tại Trường Tiểu học Pháp . chén có trứng. khi biết cụ là thân sinh ra lãnh tụ Nguyễn Ái Quốc đã chú ý chăm sóc cụ. Nguyễn Tất Thành . Ra khỏi nhà giam. con chỉ có một con đường đi tìm đường cứu nước. Ông đến Phan Thiết tìm Nguyễn Tất Thành và được biết anh Thành không dạy học ở đây nữa và đã vào Sài Gòn. Cụ gọi hai chén chè. cứu nhân. cụ bảo vào một quán giải khát để uống nước. tức tối. truyền tụng. Vì vậy.

căm thù giặc và tấm gương thanh bạch của cụ đã truyền cho những người con của cụ. văn minh và dân chủ hôm nay. Lòng yêu nước. sống cho đời. giải phóng con người. liêm khiết. chắc hẳn cụ thỏa lòng mong ước khi Tổ quốc độc lập. thống nhất và không ngừng phát triển mạnh giàu.Cuộc đời cụ Nguyễn Sinh Sắc là cuộc đời trong sáng. lòng yêu nước của cụ thắp sáng và thôi thúc Nguyễn Tất Thành ra đi tìm thấy con đường giải phóng dân tộc. tất cả đều như những bông sen. thơm ngát và thanh khiết… Niềm tin. . Cụ yên nghỉ giữa lòng dân và đất Nam Bộ. thương dân. Chín con rồng tạo mái lá sen thơm chở che cho giấc ngủ vĩnh hằng. cho mọi người.

Sign up to vote on this title
UsefulNot useful