Ngập lụt tại thành phố Hồ Chí Minh 1.

Thực trạng và nguyên nhân Thành phố Hồ Chí Minh lại nằm trên vùng cửa các con sông lớn: Lòng Tàu, Soài Rạp là nơi thoát nước của hệ thống sông Đồng Nai với bờ biển (khoảng 70-80km) nên một mặt chịu áp lực của nước nguồn từ trên đổ về hoặc khi mưa xuống, mặt khác lại chịu áp lực của biển từ dưới dâng lên quanh năm là lúc triều cao, xâm nhập mặn, gió bão và tình trạng mực nước biển dâng do khí hậu trái đất ấm dần lên (dự báo nước biển có thể dâng cao khoảng 1m so với hiện nay vào cuối thế kỷ này). Triều, lũ, mưa và các tổ hợp của chúng chính là nguyên nhân gây ngập. Ngập là một vấn đề hiện nay của thành phố Hồ Chí Minh, là mối quan tâm hàng đầu trong quá trình nâng cao chất lượng đô thị thành phố. Các trận mưa xuống, lũ về và các đợt triều cường làm ngập lụt, không chỉ riêng ở vùng đất thấp khu vực ngoại thành mà ngay cả một số quận trong khu vực nội thành như Bình Thạnh, Q.6, Q.7, Q.8 v.v… làm ảnh hưởng đến sự phát triển kinh tế xã hội và gây nên những khó khăn và thiệt hại đáng kể cho người dân. Điển hình như các đường: Âu Cơ, Bàu Cát, Trương Công Định (Q.Tân Bình), Bình Long, Lũy Bán Bích (Q.Tân Phú), An Dương Vương, Kinh Dương Vương, Tên Lửa (Q.Bình Tân), Phan Văn Hớn (Q.12), Xô Viết Nghệ Tĩnh, Nguyễn Hữu Cảnh, Ung Văn Khiêm (Q.Bình Thạnh), Thành Thái, Ngô Quyền (Q.10)…

Theo đại biểu Nguyễn Phước Thảo, Giám đốc Trung tâm chống ngập nước thành phố Hồ Chí Minh (TTCN), trong năm 2011, thành phố Hồ Chí Minh phải ứng phó với nhiều bất lợi về thời tiết. Mưa có vũ lượng trên 70 mm tăng 40% so với năm 2010. Triều cường liên tục lập kỷ lục mới: 1,57m (tháng 10-2011) và 1,58m (tháng 11-2011). Nguyên nhân gây ngập úng được cho là do tình trạng lấn chiếm kênh rạch làm thu hẹp dòng chảy, khiến nước nước từ trong các hệ thống cống ngầm cống không thoát kịp ra kênh rạch. Việc san lấp kênh rạch xây dựng hạ tầng đô thị, khu dân cư làm mất diện tích trữ nước và thoát nước. Tình trạng thi công chặn dòng, gây ngập cho khu vực dự án còn phổ biến, đặc biệt là thi công gây ngập trong các ngõ, hẻm sâu. Theo các nhà chuyên môn, muốn thoát nước tốt, cứ 1km đường thì phải có 2km cống. Qua khảo sát cho thấy, trên địa bàn thành phố Hồ Chí Minh có khoảng trên 3000 km đường, nhưng chỉ có gần 1500km cống. Như vậy, thành phố mới chỉ xây dựng được 30% khối lượng cống để đáp ứng thoát nước trên các tuyến đường.

chậm trễ.5m. sau ngần ấy thời gian đầu tư tiền của và công sức.Phát triển Nông thôn đã đưa ra giải pháp quy hoặch thủy lợi để chống ngập lụt cho thành phố tuy nhiên hiệu quả còn hạn chế. Bộ Nông nghiệp . trong đó có thể hạ thấp mực nước trong kênh rạch theo yêu cầu để tăng cường khả năng thoát nước của . Giải pháp đề xuất và kết quả đạt được Thành phố Hồ Chí Min đã bắt đầu “tuyên chiến” với tình trạng ngập lụt từ gần 10 năm nay.2. xây dựng hệ thống cống mới kết hợp với van điều tiết… Dự án nhiều.Thị Nghè.Nhà Bè . Tuy nhiên. có tổng mức đầu tư hơn 454 tỷ đồng. đến nay vẫn còn nhiều gói thầu dở dang. do vậy cần có giải pháp tổng thể mới có thể khắc phục được tình trạng ngập lụt ngày càng nặng nề ở thành phố.Vùng I: Gồm toàn bộ khu vực bờ hữu sông Sài Gòn . Giải pháp thuỷ lợi Trước tiên là phân vùng kiểm soát nước chống ngập úng: . Sau khi hoàn thành hệ thống khép kín đảm bảo kiểm soát mực nước kênh rạch trong khu vực.Vùng II: Khu vực ngã 3 sông Sài Gòn – Đồng Nai .Soài Rạp Xây dựng một hệ thống công trình khép kín bao gồm 13 cống kiểm soát triều và 172km đê bao kết hợp với các tuyến giao thông.Vùng III: Khu vực bờ tả sông Nhà Bè . tình trạng ngập lụt ở thành phố Hồ Chí Min nhìn chung vẫn chưa có chuyển biến gì đáng kể. Mấy năm qua. dự án vệ sinh môi trường nước Nhiêu Lộc . nhưng hầu hết tiến độ đều chậm trễ do giải phóng mặt bằng chậm và nguồn vốn… Cụ thể như: Dự án đê bao bờ hữu sông Sài Gòn xây dựng 67km đê bao và hơn 200 cống ngăn lũ tự động kéo dài từ sông Vàm Thuật (quận 12) đến Tỉnh lộ 8 (huyện Củ Chi). thành phố Hồ Chí Minh đã tập trung hàng nghìn tỷ đồng để xây dựng các dự án chống ngập lớn như: Dự án đê bao bờ hữu sông Sài Gòn. cao trình không thấp hơn 2.

nơi nào không còn đất làm hồ điều hòa thì có thể nạo vét sâu các kênh rạch để trữ nước và thoát nước. giảm tải cho hệ thống thoát nước và ngập nước trong mùa mưa (kinh nghiệm của Portland Oregon Hoa Kỳ). Xây dựng hệ thống bể ngầm thu gom nước mưa. tăng mực nước ngầm và hạn chế lún sụt đất. tạo mảng xanh trên mái nhà. khu vui chơi giải trí.SOM (Mỹ) đã quy hoạch theo mô hình “đô thị đảo” (City of Island) kết hợp phát triển các đô thị với các kênh rạch bao quanh vừa bảo tồn hệ sinh thái tự nhiên vừa thoát nước dễ dàng. chữa cháy cục bộ v. Giải pháp quy hoạch Để thoát nước nhanh cần quy hoạch các hồ điều hòa nước tại các lưu vực.hệ thống thoát nước của đô thị cũ. đồng thời giảm lượng nước mưa chảy vào hệ thống cống. duy trì một số vùng đất ướt ngập nước. rất cần được khuyến khích thực hiện. hạn chế bê tông hóa diện tích đất để tăng lượng nước thấm xuống lòng đất. rất tiếc là ý tưởng này không được thực hiện đầy đủ trong thực tế. các khu chung cư. Owings & Merrill . các trường học tại những nơi còn ngập nước để sử dụng nước cho tưới cây.v. mái nhà sinh thái (đổ đất trồng cây cỏ xanh bên trên mái) giữ cho nước mưa không chảy tràn quá nhanh giải pháp này có thể thu đến 75% lượng nước mưa. Ở Nhật trong quy hoặch họ luôn tính toán kỹ không gian dành cho nước thấm và thoát. ngăn chặn ảnh hưởng của hiện tượng mực nước biển dâng. bãi đậu xe. Giải pháp kiến trúc xây dựng Xây dựng mái nhà xanh. biến dòng chảy 2 chiều thành dòng chảy một chiều từ trên xuống dưới. . Giải pháp này có thể giảm 20-40% lượng nước chảy trên bề mặt. Ở Khu đô thị mới Nam Sài Gòn công ty tư vấn Skidmore. tạo điều kiện tốt cho việc thoát lũ. ở các công viên.

dự kiến. Thác Mơ. cũng như việc tiêu thoát nước mưa. xây dựng hồ điều hòa. Do vậy yêu cầu có những chủ trương về vận hành các công trình thượng lưu để làm nhỏ lưu lượng nước xả xuống hạ du. xây dựng hệ thống cống thoát nước mới.000 tỷ đồng. đòi hỏi sự phối hợp giữa nhiều ban.Giải pháp quản lý Lượng nước mưa trực tiếp trên vùng đô thị. trũng.. nhưng ngân sách thành phố mới cân đối được khoảng 1000 tỷ đồng. nhất là sau những cơn mưa có vũ lượng trên 40mm trở lên. chống ngập phải xuất phát từ nguyên lý cân bằng nước. tổng vốn đầu tư cho các dự án chống ngập thành phố Hồ Chí Minh vào khoảng 14. Cần tính đến mực nước biển dâng do Trái Đất nóng lên. giải tỏa mặt bằng. không hợp lý hoặc xuống cấp nhất là ở những khu vực đô thị hoá nhanh. Dự án Bộ Nông nghiệp . Phước Hòa v. giảm bớt tình trạng ngập nước. để triển khai một dự án chống ngập gặp rất nhiều khó khăn về thủ tục. Bên cạnh giải pháp tổng thể. các giải pháp cụ thể như: Nạo vét kênh rạch. việc xây dựng thêm hồ điều hòa. thậm chí là do không nạo vét hệ thống tiêu thoát nước và cửa xả. nâng cao nhận thức cộng đồng… Theo báo cáo của Trung tâm Điều hành chương trình chống ngập thành phố Hồ Chí Minh. nơi các hệ thống tiêu thoát nước không đủ. riêng giai đoạn 2011-2015.Phát triển Nông thôn đã phân tích tình hình triều cường và ngập lũ đã xẩy ra thời gian gần đây và rút ra kết luận: trong trường hợp xả lũ (từ Trị An. đặc biệt là khi nước biển dâng lên do khí hậu trên trái đất nóng dần và cơ sở hạ tầng ngày càng phát triển.000m3/giây) là rất lớn. xây dựng hệ thống hành lang pháp lý.. TP Hồ Chí Minh rất ít hồ.v. cũng là nguyên nhân quan trọng gây ngập nước. hồ sinh thái để cân bằng nguồn nước là hết sức cần thiết và cấp bách. Thành phố Hồ CHÍ MINH sẽ phải chịu ngập lụt và thiệt hại rất nghiêm trọng.) khoảng 5% như quy định hiện hành (từ 20. ảnh hưởng đến giao thông thủy.000-30. Đề nghị ngưng 20 dự án thủy điện mới dự kiến xây dựng dọc sông Đồng Nai làm nguy cơ lũ ngày càng lớn và trầm trọng hơn. ngành và nhất là nguồn vốn đầu tư quá lớn. hoàn chỉnh quy hoạch thoát nước đô thị. Không xây nhà cao tầng ở những vùng quá thấp. những trường hợp vi phạm cần xử lý nghiêm. Viện trưởng Viện Khoa học công nghệ và Quản lý môi trường (Trường Đại học Công nghiệp thành phố Hồ Chí Minh). người dân 2 ven bờ kênh rạch thường xuyên hoặc lấn chiếm kênh rạch và san lấp vùng trũng để xây cất do vậy cần được tăng cường quản lý đô thị không buông lỏng. tìm cách phân lũ sang những vùng ít quan trọng để giảm bớt áp lực cho vùng đô thị trung tâm đông dân.. Theo Giáo sư Lê Huy Bá. Sự tham gia của cộng đồng Cần đưa phong trào nếp sống văn minh đô thị đến các khu dân cư sống ven và trên kênh rạch để người dân tự giác và vận động các tàu ghe không xả rác xuồng dòng kênh làm tắc nghẽn kênh rạch. Dầu Tiếng. . bảo vệ môi trường sống của chính dân cư sống ven kênh rạch nói riêng và người dân thành phố nói chung.

có hiệu quả chống ngập cao cho khu vực thành phố Hồ Chí Minh. Bên cạnh đó. . giám sát chặt chẽ việc thi công. tập trung cho các dự án cấp bách. không để xảy ra tình trạng dự án chống ngập thì nhiều. ngập lụt lại tái diễn.Quy hoạch thuỷ lợi chống ngập úng khu vực thành phố Hồ Chí Minh : giải quyết ngập do triều cường và điều tiết lũ thượng nguồn. có tính bền vững. thành phố cần rà soát. triển khai hằng năm. nếu không có giải pháp đồng bộ thì mục tiêu ấy sẽ vô cùng khó khăn. đánh giá chặt chẽ các dự án chống ngập. chương trình chống ngập. Phó thủ tướng Chính phủ Hoàng Trung Hải đã chỉ đạo.Quy hoạch tổng thể hệ thống thoát nước thành phố Hồ Chí Minh đến năm 2020 : nâng cấp. Nhưng xem ra. .Bến Nghé – Kênh Đôi – Kênh Tẻ + Dự án nâng cấp đô thị . đầu tư một cách đột phá. Nhiều chuyên gia cho rằng.thành phố Hồ Chí Minh có mục tiêu phấn đấu đến năm 2015 sẽ cơ bản hoàn thành các chương trình chống ngập. 3.Quy hoạch hồ điều tiết : đang được nghiên cứu thực hiện .lưu vực Tân Hoá – Lò Gốm . gồm 3 dự án lớn : + Dự án vệ sinh môi trường thành phố . huy động các nguồn lực. thành phố cũng cần chú trọng huy động các nguồn vốn khác để triển khai các dự án. thành phố Hồ Chí Minh cần tập trung chọn những giải pháp mang tính đồng bộ. cải tạo hệ thống thoát nước và xây dựng hệ thống thu gom nước thải. Các dự án giải quyết ngập tại Hồ Chí Minh .Quy hoạch tích hợp giải quyết các vấn đề ngập tại thành phố Hồ Chí Minh do chính phủ Hà Lan hỗ trợ : tổng hợp quy hoạch từng khu vực và các dự án chống ngập hiện hữu để đưa ra một giải pháp tổng hợp với các biện pháp công trình và phi công trình.Điều chỉnh quy hoạch chung xây dựng thành phố Hồ Chí Minh : cập nhật lính vực thoát nước và nước thải. nhưng cứ mùa mưa đến.lưu vực Nhiêu Lộc – Thị Nghè + Dự án cải thiện môi trường nước – lưu vực Tàu Hủ . Trong cuộc họp mới đây về giải pháp triển khai và huy động nguồn vốn cho các dự án chống ngập úng khu vực thành phố Hồ Chí Minh. . Chính phủ sẽ xem xét bố trí.

Master your semester with Scribd & The New York Times

Special offer for students: Only $4.99/month.

Master your semester with Scribd & The New York Times

Cancel anytime.