ĐIỆN BIÊN PHỦ TRÊN KHÔNG I.

1.

Nguyên nhân
Nguyên nhân trực tiếp:
Ngày 12.10.1972, đồng chí Lê Đức Thọ và cố vấn H.Kissinger đã thống nhất được bản dự thảo Hiệp định Paris gồm 9 chương với những nội dung cơ bản là các bên tham chiến ngừng bắn tại chỗ, quân đội Mỹ và đồng minh rút về nước, tiến hành trao trả tù binh trong vòng 60 ngày và khẳng định Việt Nam là một quốc gia đang trong tình trạng bị chia cắt tạm thời. Theo đó, chính quyền Việt Nam Cộng hòa (VNCH) của Tổng thống Nguyễn Văn Thiệu được tồn tại trong một giải pháp hòa bình. Ngày 8.10, hai bên đã thống nhất là sẽ ký tắt Hiệp định ngày 22.10. Từ Washington D.C, Tổng thống Nixon tuyên bố thêm để khẳng định rằng: "Hiệp định hiện nay được coi như đã hoàn chỉnh. Có thể tin rằng chúng tôi sẽ ký hiệp định vào ngày 31.10". Mỹ và Việt Nam còn thống nhất kế hoạch cố vấn Kissinger sẽ đến Hà Nội để hoàn tất những thủ tục cuối cùng cho việc ký kết Hiệp định Paris trong tuần tiếp theo. Tuy nhiên, Tổng thống VNCH Nguyễn Văn Thiệu đã kịch liệt phản đối bản dự thảo trên của hiệp định. Ngày 23.10, Thiệu tuyên bố rằng bản dự thảo trên là sự "bán đứng" quyền lợi VNCH của Mỹ nhằm đưa được tù binh Mỹ về nước và yêu cầu quân đội Việt Nam Dân chủ Cộng hòa phải rút về miền Bắc, thiết lập vùng phi quân sự làm biên giới giữa hai miền. Thiệu còn tuyên bố trên đài phát thanh rằng: "Bắc Việt Nam là Bắc Việt Nam, Nam Việt Nam là Nam Việt Nam. Mọi người phải chấp nhận thực tế là tồn tại hai nước Việt Nam, không bên nào được xâm lược bên nào". Ngày 25.10, nhận thấy khả năng Mỹ sẽ không ký hiệp định như đã thỏa thuận, Chính phủ ta đã cho công bố công khai nội dung tóm tắt của dự thảo mà hai bên đã thỏa thuận với mục đích yêu cầu Mỹ giữ cam kết, không vì sự phản đối của Thiệu mà đi ngược lại những điều hai bên đã thống nhất. Ngày 26.10, sau khi ta công bố dự thảo hiệp định, Kissinger đã tổ chức một cuộc họp báo tại Washington DC tuyên bố rằng: "Thứ nhất, chúng ta khẳng định với Hà Nội rằng chúng ta sẽ giữ nguyên những điều khoản của bản hiệp định ban đầu, đồng thời bỏ ngỏ khả năng đề nghị thay đổi của Sài Gòn. Thứ hai, chúng ta muốn chuyển đến Sài Gòn thông điệp rằng chúng ta đã quyết định sẽ thực hiện đúng lộ trình ký kết hiệp định". Trong buổi họp báo lịch sử này, Kissinger còn tuyên bố một câu nổi tiếng: "Hòa bình đã nằm trong tầm tay". Chính tuyên bố này của Kisinger đã góp phần đưa đến nhiệm kỳ tổng thống lần 2 cho Tổng thống R.Nixon trước ứng cử viên ngang ngửa của đảng Dân chủ G.Mc Govern trong cuộc bầu cử Tổng thống Mỹ tháng 11.1972. Ngày 3.12, ngay khi đoàn ta lên đường đến Paris để tiếp tục vòng đàm phán, nhân dân thủ đô Hà Nội đã được lệnh sơ tán. Ta đã có những dự báo chính xác về thái độ của Mỹ trong những ngày đàm phán sắp tới và khả năng của một cuộc không kích ác liệt khó có thể tránh khỏi tới đây. Trước đó, trong tháng 11.1972, Bộ Chính trị cũng đã ra nghị quyết khẳng định rằng Nixon sẽ tăng cường các hoạt động quân sự sau khi tái đắc cử tổng thống vì khi đó Nixon không còn chịu những ràng buộc về chính trị như trong thời kỳ vận động bầu cử trước đây. Ngày 7.11.1972, ngay sau khi Tổng thống R.Nixon đắc cử lần 2, Hiệp định Paris vẫn không được ký kết như tuyên bố ngày 26.10 của Kissinger. Công chúng Mỹ đã cảm thấy bị lừa ngay sau khi cuộc bầu cử tổng thống vừa kết thúc, Thượng viện Mỹ đã tính đến dự định cắt giảm ngân sách chiến tranh trong phiên họp tháng 1.1973 sau khi tù binh Mỹ được trao trả. Trong khi đó, từ Paris Kissinger điện về cho Nixon

Bộ Tổng tham mưu đã chỉ đạo biên soạn tài liệu cách đánh B52 để huấn luyện cho các đơn vị phòng không. Bộ Chính trị và Quân ủy Trung ương đã chỉ thị cho Quân chủng Phòng không-Không quân nghiên cứu cách đánh B52. trưởng ban tác chiến: "Tôi không muốn bị một tai tiếng nào về chuyện ta đánh trật mục tiêu này hay mục tiêu nọ. Bộ Tổng tham mưu đã điều hẳn một trung đoàn tên lửa vào Khu 4.. phái đoàn Mỹ tham gia đàm phán biết rõ mười mươi rằng ta sẽ không chấp nhận những yêu sách ngang ngược của VNCH nhưng vẫn đưa ra. Tổng thống Nixon triệu hồi Kissinger về nước và Kissinger đã nói với viên đại sứ VNCH tham gia cuộc đàm phán trước khi lên máy bay về Mỹ rằng: "Tôi sắp làm một bi kịch". Ngày 14. ba tháng trước khi cuộc tập kích chiến lược bằng không quân của Mỹ vào thủ đô Hà Nội và Hải Phòng diễn ra.52 đặt lên bàn đàm phán Hiệp định Paris. đồng thời đưa một số đơn vị vào Khu 4 trực chiến để đúc rút kinh nghiệm. tìm cách kích động để Hà Nội bỏ cuộc đàm phán bằng cách đưa ra những yêu cầu mà họ không bao giờ chịu chấp nhận. Do vậy. những yêu cầu này có thể ít hơn so với đòi hỏi của Thiệu. Mỹ sẽ ném bom hủy diệt miền Bắc. tiến hành điều chỉnh lực lượng. Sau khi nghe báo cáo trực tiếp của Kissinger. điều các đơn vị phòng không chủ lực về các địa bàn trọng điểm. nếu không. tiếp đó sẽ đánh bom cho đến khi Hà Nội buộc phải trao trả tù binh để đổi lấy việc rút quân đội Mỹ khỏi Nam Việt Nam. Về thực chất. ta đã hoàn thành việc xây dựng kế hoạch chiến dịch đánh B52. không quân. bổ sung vũ khí trang bị.với 2 phương án để giải quyết bế tắc hiện nay: Phương án thứ nhất. Nixon đã chỉ thị cho Đô đốc hải quân Thomas Moorer. Mỹ nhất định thua nhưng nó chỉ chịu thua sau khi thua trên bầu trời Hà Nội. chính trị thì cuộc ném bom này là rất không cần thiết và có hại vì khi đó Hoa Kỳ đã quyết tâm rút khỏi chiến tranh. Hoa Kỳ biết rõ rằng không thể nào bắt Bắc Việt Nam nhượng bộ một . Người Mỹ đã quyết định mang bom B. phòng không đều chủ động triển khai nghiên cứu cách đánh B52 tại chỗ. Phải dự kiến mọi tình huống càng sớm càng tốt để có thời gian mà suy nghĩ. chuẩn bị.. Đây là cơ hội để ông sử dụng sức mạnh quân sự một cách hiệu quả để giành thắng lợi. Phương án thứ hai. chấn chỉnh công tác bảo đảm phục vụ chiến đấu. tôi sẽ xem xét trách nhiệm của ông". Mỹ có thể mạo hiểm cắt đứt quan hệ với Thiệu nếu Hà Nội chấp nhận. khi B52 ra đánh đèo Mụ Giạ. ký kết Hiệp định Paris theo những điều khoản mới của Mỹ. Nixon đã ra "tối hậu thư" yêu cầu ta trong 72 giờ phải quay trở lại đàm phán. Đây chính là một cái cớ tốt nhất để Mỹ đổ lỗi cho phía ta thiếu thiện chí. ta đã không bị bất ngờ về chiến lược. Các đơn vị tên lửa. Về lý do quân sự. Đầu tháng 9-1972. gây ra đổ vỡ trong quá trình đàm phán hiệp định để Mỹ đưa B. Ngày 13. Những nội dung quan trọng như: công tác chuẩn bị. Kịch bản do Kissinger dựng lên đã được Tổng thống Nixon triển khai.. về cơ bản đã được xác định. Chủ tịch Hồ Chí Minh đã nhắc nhở: Sớm muộn rồi đế quốc Mỹ cũng sẽ đưa B52 ra đánh Hà Nội. nghệ thuật tác chiến chiến dịch phòng không. đàm phán giữa ta và Mỹ bị ngưng lại khi hai bên không thỏa thuận được vấn đề khu phi quân sự và vấn kề ký kết các văn bản pháp lý của hiệp định.. ra-đa. Ngay sau khi gửi thông điệp này cho ta.12. Mỹ có thể đưa ra những yêu cầu tối thiểu với Hà Nội. thậm chí trong chiến dịch Quảng Trị đưa tới 4 trung đoàn vào tham chiến cùng với các lực lượng phòng không tại chỗ nhằm tìm ra cách đánh B52 hiệu quả nhất. Cuối năm 1967. xây dựng thế trận phòng không 3 thứ quân. Ngay từ năm 1966.52 ném bom Hà Nội. điều chỉnh bố trí lực lượng. Chính vì vậy mà khi cuộc tập kích chiến lược của không quân địch diễn ra. chiến dịch cũng như cả về chiến thuật.12. Nếu thất bại.

ngoại trừ điểm khác biệt lớn là lần này trọng tâm sẽ là các cuộc tấn công dồn dập bằng máy bay ném bom chiến lược B-52 thay vì các máy bay ném . làm thất bại kế hoạch Việt Nam hóa chiến tranh của Mỹ.ri vào tháng 10 . chiến dịch Linebacker đã được chuẩn bị trong nhiều tháng trước đó. gồm việc ném bom.1972 để chấm dứt chiến tranh. Nixon còn tuyên bố: "Sau cuộc bầu cử. Tổng thống Nixon đã yêu cầu Đại sứ Mỹ tại Sài Gòn Ellsworth Bunker và Cố vấn an ninh H.5. Tổng thống Nixon đã có cuộc hội đàm gấp với Kissinger và tướng A. Nguyên nhân sâu xa: Sau thất bại của Quân lực Việt Nam Cộng Hòa trong chiến dịch Lam Sơn 179. Thậm chí. chính phủ Việt Nam Cộng hoà đã phản đối kịch liệt và không chấp nhận. sau khi nghe tin thị xã Quảng Trị thất thủ. (Chiến dịch Linebacker II là chiến dịch quân sự cuối cùng của Hoa Kỳ chống lại Việt Nam Dân chủ Cộng hòa trong Chiến tranh Việt Nam từ 18/12 đến 30/12 năm 1972 sau khi Hội nghị Paris bế tắc và đổ vỡ. Nixon và Kissinger thống nhất với kế hoạch sẽ mở rộng ném bom miền Bắc và trước mắt là phá hủy toàn bộ Hải Phòng. Đây thực chất chỉ là cách để thể hiện trách nhiệm nghĩa vụ cuối cùng đối với đồng minhViệt Nam Cộng hòa: khi dự thảo hiệp định đã được ký tắt với Bắc Việt Nam. 2. Tổng thống Nixon đã ra lệnh triển khai chiến dịch Linebacker (sau này được gọi là Linebachker I) để leo thang.1972. Những động thái này của Nixon nhằm cho thế giới thấy rằng Nhà Trắng rất có thiện chí với Hiệp định. Trong những ngày cuối cùng trước khi đưa B.Haig để bàn về những biện pháp quân sự đáp trả Hà Nội nhằm cứu nguy cho quân đội VNCH đang tháo chạy ở miền Trung. Đến ngày 9. tôi sẽ có những hành động dữ dội. phong tỏa miền Bắc. Chiến dịch này là sự nối tiếp của chiến dịch ném bom Linebacker diễn ra từ tháng 5 đến tháng 10 năm 1972. Nó chỉ làm dư luận Mỹ và thế giới bất bình với chính phủ Hoa Kỳ. Cuối cùng. Hoa Kỳ tiến hành chiến dịch đánh bom lần cuối này với ý định đưa miền Bắc về thời kỳ đồ đá.Kissinger liên tục chuyển những thông điệp yêu cầu Tổng thống VNCH Nguyễn Văn Thiệu phải chấp nhận những điều khoản của dự thảo Hiệp định tháng 10. Trong cuộc họp này đã có ba giải pháp được đưa ra.1972. ném bom phá hoại miền Bắc. lập lại hoà bình ở Việt Nam. Trên thực tế. quân đội Nhân dân Việt Nam tại miền Nam liên tục mở các cuộc tấn công vào các căn cứ và vị trí chiến lược của Việt Nam Cộng Hòa qua chiến dịch Xuân hè 1972.xơn đã lật lọng. Tôi sẽ ném bom và phong tỏa chúng". Mục tiêu chính trong các trận oanh tạc của chiến dịch này là nhằm phá hoại hệ thống hậu cần và gây sức ép tâm lý với miền Bắc. Ngày 1.1972. giảm bớt sự tấn công miền Nam.vấn đề cốt lõi mà họ đã đánh nhau gần 20 năm chỉ bằng một cuộc ném bom dù ác liệt đến đâu. Hoa Kỳ quyết định dùng nấc thang quân sự mạnh tay nhất này để chứng tỏ họ đã cố gắng hết mức cho quyền lợi của đồng minh.52 mang bom tàn phá Hà Nội. Nhưng gần đến ngày kí.5. Tổng thống Mĩ Ních. phá vỡ các đê điều hoặc sử dụng vũ khí hạt nhân. Đế quốc Mĩ buộc phải thoả thuận sẽ kí Hiệp định Pa . thậm chí đã phải ép Sài Gòn ký kết Hiệp định và nếu có "chuyện gì" sau này thì đó là do lỗi của phía Sài Gòn và Hà Nội. ra lệnh sử dụng máy bay tối tân nhất lúc bấy giờ ("pháo đài bay" B52 ) ném bom hòng huỷ diệt Hà Nội và các thành phố lớn ở miên Bắc nước ta nhằm giữ thể diện của một siêu cường quân sự và để rút lui trong danh dự.

hoạt động trong mọi điều kiện thời tiết. đã được đưa vào sử dụng từ năm 1952. .000m . bay và ném bom thẳng đứng từ độ cao mắt thường không thể nhìn thấy được (9. cách trận địa gần 10 km). giữa tỉnh Vĩnh Phú và Hà Nội. Thái Nguyên và các mục tiêu khác liên tục trong 12 ngày đêm. Gia Lâm.2. I. B52 có thể sử dụng trong 4 dạng chiến tranh như: chiến tranh hạt nhân chiến lược. Xen kẽ các đợt này có 8 lần F 111 và 127 lần máy bay cường kích bắn phá các khu vực nội.000m).Ngày 18/12 Từ 19h20 đến 20h18. Đây là những cuộc ném bom dữ dội nhất trong Chiến tranh Việt Nam và là một trong những cuộc tập kích có cường độ cao nhất trong lịch sử các cuộc chiến tranh. Đây là chiếc máy bay B-52 G đầu tiên bị bắn rơi tại chỗ trên bầu trời Hà Nội. Diễn biến: . 85 khu vực dân cư bị trúng bom làm chết 300 người. có thể mang được 30 tấn bom (B52D). nhiều tốp máy bay B-52 (mỗi tốp 3 chiếc) liên tiếp dội bom xuống khu vực sân bay Nội Bài. Tại chiến dịch này Hoa Kỳ đã sử dụng lực lượng không quân chiến lược với B-52 làm nòng cốt ném bom rải thảm huỷ diệt xuống Hà Nội. Đây là loại máy bay ưu việt.bom chiến thuật và mục đích là dùng sức mạnh và biện pháp không hạn chế đánh thẳng vào các trung tâm đầu não của Việt nam Dân chủ Cộng hoà. vượt quá khối lượng bom đã ném trong toàn bộ thời kì từ 1969 đến 1971 Máy bay B52: Là loại máy bay hiện đại nhất thời ấy có thể bay cao 16 km nên pháo cao xạ không bắn được. 20h18.Ngày 17/12 Tổng thống Nixon chính thức ra lệnh mở cuộc tiến công bằng không quân vào Hà Nội và Hải Phòng. hạ một máy bay B-52 (rơi xuống cánh đồng thuộc Phủ Lỗ và Đông Xuân..000 tấn bom. hạt nhân chiến trường. mang khoảng 100 . . Đêm cùng ngày. Mỹ huy động 90 lần B-52 ném ba đợt bom xuống Thủ đô Hà Nội. Trong đêm đầu tiên Mỹ đã ném khoảng 6. Hải Phòng. Yên Viên.200 quả bom (gấp 40 lần các loại máy bay khác) Pháo đài bay B52 là loại máy bay ném bom chiến lược của không quân Mỹ. được bảo vệ tối đa bằng nhiều tốp máy bay chiến thuật F4.15. ngoại thành. F111 trong mỗi chuyến oanh tạc. tiểu đoàn 59 trung đoàn tên lửa phòng không 261 do tiểu đoàn trưởng Nguyễn Thăng chỉ huy phóng hai quả đạn. mở đầu chiến dịch 12 ngày đêm "Hà Nội Điện Biên Phủ trên không". Chiến dịch mang tên Linebacker. Cuộc chiến đấu ác liệt của lực lượng phòng không ba thứ quân bảo vệ Hà Nội bắt đầu.600 quả bom xuống 135 địa điểm thuộc Thủ đô Hà Nội. chiến tranh thông thường và chiến tranh cục bộ. Mỹ đã thả hơn 36. Trong 12 ngày.. Đông Anh.

địch huy động 24 lần máy bay B-52 và 36 lần máy bay chiến thuật hộ tống vào đánh sân bay và bệnh viện Bạch Mai. . Tổng Tư lệnh Quân đội nhân dân Việt Nam. một RA50. ngoại thành Hà Nội. Tiểu đoàn 77 Trung đoàn Tên lửa 257 bắn rơi tại chỗ một máy bay B52 D. Hôm đó. hai A7. nhà máy điện yên Phụ. 180 lần máy bay chiến thuật của không quân và hải quân Mỹ đánh phá các mục tiêu trọng yếu: ga Hàng Cỏ và Sở Công an (Hà Nội). Ngoài ra. trong đó bắn rơi tại chỗ ba B-52. địch huy động 78 lần B-52 ném bom Hà Nội và hơn 100 lần máy bay cường kích các loại vào đánh phá nội. Bộ Giao thông. 20h34. quân và dân ta bắn rơi 11 máy bay. Từ 20h5 đến 20h7. xã Nhân Chính. Ban ngày. sân bay Yên Bái. "hạ gục" 7 chiếc B-52. Đêm 20 rạng ngày 21/12. tiểu đoàn 77. 94) tập trung hoả lực bắn rơi tại chỗ chiếc B-52 thứ 3. xứng đáng với lòng tin cậy của Đảng. .. Đêm 18 rạng ngày 19/12. Giáp Bát. nhà máy Cao su Sao Vàng. Đại tướng Tổng Tư lệnh Võ Nguyên Giáp trực tiếp gọi điện thoại xuống các sư đoàn biểu dương bộ đội Phòng không Hà Nội đánh tốt. bộ đội tên lửa phòng không bảo vệ Hà Nội bắn 35 quả đạn.. hai F4. trung đoàn tên lửa 261 bắn cháy một máy bay B-52 rơi tại chỗ ở khu vực ga Yên Viên. 30 lần F4. Các trận địa tên lửa.Ngày 20/12 Từ 19h đến sáng 21/12. một F111.. Đại tướng Võ Nguyên Giáp. động viên thăm hỏi bộ đội và nhân dân Thủ đô. trong hai phút từ cự ly 22 km với hai quả đạn. Yên Viên nơi vừa bị B-52 ném bom. Hải Phòng).. cách Hà Nội hơn 10 km. trong đó 5 chiếc rơi tại chỗ. 79.. F105 vào đánh phá các khu vực Bắc Giang.Ngày 21/12 Chiến sự tại Hà Nội và Hải Phòng diễn ra ác liệt. Cùng thời gian này. . ga Kép.không quân và khu vực Đông Anh..Ngày và đêm 19/12 4h30. Từ 20h29 đến 20h38. cảng Hải Phòng. đến một số đơn vị phòng không . Văn Điển. Cát Bi và An Lão (Kiến An. pháo phòng không với các đơn vị dân quân tự vệ Thủ đô bắn hàng nghìn viên đạn các loại tiêu diệt một máy bay F4. trung đoàn tên lửa 257 bắn rơi chiếc B-52 thứ 2 ở ngoại thành. tiểu đoàn 93. một F105. địch ném bom đợt thứ 3 vào các khu vực Đài phát thanh Tiếng nói Việt Nam (Mễ Trì). một A6. Bộ trưởng Bộ Quốc Phòng. của nhân dân. ba tiểu đoàn tên lửa (78. Từ 21h37 đến rạng sáng 22/12. cầu Phủ Lý và 6 đợt đánh vào khu vực thị xã Thanh Hoá..

Ban đêm. địch huy động 44 lần máy bay chiến thuật đánh phá khu vực Thái Nguyên (Cao Ngạn và dọc đường số 1). 54 lần máy bay chiến thuật của không quân Mỹ đánh phá các khu vực ngoại thành Hà Nội. Yên Bái. 11 máy bay F111 đánh vào Yên Viên. Sở Dầu và sân bay Kiến An ( Hải Phòng ). Hoài Đức ( Hà Tây ).Ngày 22/12 2h38. Việt Yên (Hà Bắc). Bắc Giang. Phà Rừng. ga Kép và khu vực Vĩnh Tuy (Hà Nội). hai A7. Ban đêm. một F4. tiểu đoàn tên lửa 93 lại bắn rơi một chiếc B-52 ở khu vực Quỳnh Côi. 24h ngày 24/12. Thái Bình. tại trận địa Vân Đồn (Hà Nội). . Trạm Trôi. hai F4. Hướng biển. Ta bắn bốn máy bay trong đó có hai B-52.. Giáp Bát. 33 chiếc B-52 đánh Đồng Mỏ ( Lạng Sơn ) và khu vực Bắc Giang. các kíp chiến đấu của tiểu đoàn 57 bộ đội phòng không Hà Nội đồng loạt nổ súng bắn rơi tại chỗ một B-52 ở chợ Bến. . từ 19h50. có 7 máy bay chiến thuật của Hải quân Mỹ vào đánh Uông Bí. Mỹ Đức. Lấy cớ nghỉ lễ Noel. quân và dân ta bắn rơi 5 máy bay. Cùng thời điểm này. Sen Hồ. Trong ngày. phối hợp với 39 lần máy bay chiến thuật yểm hộ đánh phá các sân bay Yên Bái.Ngày 24/12 Ban ngày. và các trận địa tên lửa.Ngày 25/12 . một chiếc F4. Hải Hưng (Hải Dương ngày nay).. địch dùng 33 lần B-52 đánh phá ác liệt ga Kép. tiểu đoàn 71 bắn rơi tại chỗ một máy bay B-52 ở Thanh Miện. trong đó có một B-52. Lần này địch sử dụng 24 chiếc B-52 và 36 máy bay chiến thuật vào đánh phá sân bay. Quân và dân miền Bắc đã bắn rơi 5 chiếc máy bay. 3h46. Ngày 21. bộ đội rađa phát hiện chính xác các tốp B-52 và máy bay chiến thuật Mỹ ở hướng Tây Nam. 30 chiếc máy bay F4 và F105. 18 lần F 111 hoạt động xen kẽ ở độ cao thấp nhằm bất ngờ đánh phá vào các mục tiêu đã trinh sát. ga Giáp Bát.Ngày 23/12 Ban ngày. Đa Phúc và các sân bay Nội Bài. địch tạm ngừng cuộc tập kích để củng cố lực lượng. Hà Tây. 22/12. 3h42. .5 ly ngay loạt đạn đầu đã bắn rơi một máy bay F 111 "cánh cụp cánh xoè" của Mỹ. một A7. bệnh viện Bạch Mai. Gia Lâm.. trong đó bắn rơi tại chỗ ba chiếc B-52. Văn Điển. các chiến sĩ tự vệ nhà máy Liên Cơ Hà Nội bằng 19 viên đạn 14. Mai Dịch.

Đến bầu trời khu vực Mộc Châu . ga và kho Văn Điển. Hải Phòng. Dục Nội. Hải Phòng và Thái Nguyên (Mỹ tập trung 66 lần B-52 vào đánh phá Hà Nội. Khu phố Khâm Thiên và Khu Hai Bà Trưng bị tàn phá nặng nề. 87. Đây là trận đánh then chốt quyết định bắn rơi nhiều máy bay chiến lược B.Ngày 26/12 13h. 21 lần B-52 đánh Thái Nguyên và 18 lần B-52 đánh Hải Phòng). Sau ít phút các tiểu đoàn (57. Đa Phúc. Khuyến Lương. Cùng ngày 27. có 66 lượt máy bay chiến thuật yểm hộ. 100 lần máy bay chiến thuật của địch chia làm ba đợt đánh phá dữ dội vào các khu vực nội.21 cất cánh bất ngờ từ sân bay Yên Bái được Sở chỉ huy và rađa dẫn đường trực tiếp bảo đảm. Bạch Mai. Trận chiến đấu đêm 26/12 diễn ra hơn một giờ.52 nhất trong 9 ngày qua. 76. trung đoàn 252 cũng bắn rơi một B-52. địch sử dụng 56 lần chiếc máy bay cường kích các loại vào ném bom dữ dội các khu vực trận địa tên lửa và trạm biến thế Đông Anh.Ngày 27/12 Sáng 27/12. bắn rơi 8 máy bay B-52 và 10 máy bay chiến thuật khác. Tiểu đoàn tên lửa 72.Quân đội Mỹ ngừng ném bom miền Bắc. . Một chùm lửa bốc cháy trùm lên chiếc B-52 đầu tiên bị không quân ta bắn rơi trong chiến dịch 12 ngày đêm "Điện Biên Phủ trên không". anh tiếp cận được mục tiêu. rađa. liên tục vào nhiều mục tiêu trên cả ba khu vực: Hà Nội.Sơn La. . Từ 22h5. 22h20. trung đoàn 285 đã bắn rơi một máy bay F4. 93. Bộ Tư lệnh Không quân cho phi công Phạm Tuân lái máy bay MIG. mục tiêu B-52 trong dải nhiễu. Với kinh nghiệm dày dạn. 36 lượt B-52. 79) đã phân tích chính xác. Xen kẽ giưa các đợt hoạt động của B-52 là 17 lần F 111 tiếp tục thay nhau đánh phá. 85. 79. các trận địa tên lửa. đài phát thanh Mễ Trì. địch sử dụng 105 lần B-52 và 110 lần máy bay chiến thuật hộ tống đánh ồ ạt. 88) đã tập trung bắn rơi một máy bay B-52. lực lượng phòng không ba thứ quân của Hà Nội. 78. không quân ta cất cánh hai lần bắn rơi hai chiếc F4 của Mỹ. Cổ Loa. Cùng thời gian này tại Hải Phòng. các tiểu đoàn tên lửa Phòng không (59. 94) lập tức bắn rơi tại chỗ hai máy bay B-52. Thái Nguyên đã đánh một trận lớn. Gia Lâm. 58.. một chiếc rơi xuống xã Định Công (Thanh Trì). Từ 22h40. Đại đội 61 tiểu đoàn 20 bắn rơi một máy bay F4. . ngoại thành Hà Nội như nhà máy dệt 8/3. B-52 ồ ạt đến ném bom rải thảm dữ dội vào tất cả các mục tiêu nội. ba tiểu đoàn tên lửa (57. Từ 19h đến 22h.. tập trung đánh phá các khu vực: Đông Anh. ngoại thành Hà Nội. Từ các trận địa khu vực ngoại thành. Yên Viên. công kích bằng hai quả tên lửa. bắn rơi thêm hai B-52. cầu Đuống. tiểu đoàn tên lửa 81 bắn rơi một B-52. Đại đội 74 pháo 100 mm. vượt qua hàng rào bảo vệ của máy bay F4 tiến về hướng đội hình B-52.

quân và dân ta bắn rơi ba máy bay Mỹ.5C. quyết tiêu diệt địch. Đây là trận đánh kết thúc chiến dịch 12 ngày đêm "Điện Biên Phủ trên không" bảo vệ Thủ đô Hà Nội cuối tháng Chạp năm 1972. Sau khi bắn cháy máy bay địch. hai tiểu đoàn tên lửa (71. ngoại vi Thành phố Hải Phòng và Quảng Ninh. Trận đánh ngày và đêm 28/12.Ngày 28/12 Từ 10h đến 17h. Bằng hai quả đạn theo phương pháp bám chính xác vào giữa nền dải nhiễu đậm. bắn rơi một máy bay RA. 70 lần máy bay chiến thuật của không quân và hải quân Mỹ đánh xen kẽ các sân bay Thọ Xuân. Phát hiện được B. Vũ Xuân Thiều xin công kích. phi công Vũ Xuân Thiều được lệnh của Sở chỉ huy Không quân. 23h02. Tiểu đoàn 59 và tiểu đoàn 77 cũng bắn rơi hai máy bay B-52 ngay sau đó. 21h41. Trong ngày và đêm đó. . hai A7. phi công Vũ Xuân Thiều cũng anh dũng hy sinh. . Kép và khu vực Kim Anh (VĨnh Phú). . . 131 lần máy bay chiến thuật các loại đánh vào trận địa của bộ đội phòng không .52 bám sát ở cự ly gần. một máy bay lên thẳng HH. Ta bắn rơi hai máy bay.Ngày 29/12 23h16. 18 B-52 đánh khu vực Đồng Mỏ (Lạng Sơn). Cùng ngày.23h.53 đến cứu giặc lái. 60 lần B-52 lần lượt đánh vào: 30 chiếc B-52 đánh khu gang thép Thái Nguyên và khu Trại Cau.Ngày 30/12 7h.không quân. Yên Bái. trong đó Tiểu đoàn tên lửa 79 bảo vệ Hà Nội bắn rơi một B-52. Đây là chiếc B-52 duy nhất chưa kịp cắt bom đã bị bắn rơi. Hoà Lạc. các đơn vị tên lửa phòng không đã bắn tan bốn máy bay B-52. lái chiếc MIG-21 cất cánh từ sân bay Cẩm Thuỷ. đường Hoàng Hoa Thám (Hà Nội). Bộ Tổng Tham mưu thông báo: Tổng thống Mỹ Nixon chấp thuận nối lại các phiên họp Hội nghị Paris.5C. bằng 32 quả đạn. Ngoài ra. quân dân miền Bắc đã bắn rơi 14 máy bay. 5 chiếc F4. một RA. . chiếc B-52 chưa kịp cắt bom đã bị trúng đạn bốc cháy rơi xuống làng Ngọc Hà. do Sở chỉ huy sân bay Thọ Xuân và rađa dẫn đường vòng ra phía sau đội hình B-52 đuổi địch đến vùng trời Sơn La. trong đó có hai chiếc rơi tại chỗ. Nixon ra lệnh ngừng ném bom từ vĩ tuyến 20 trở ra và họp lại Hội nghị Pari về Việt Nam. Không quân ta cất cánh. 72) bắn tiêu diệt tốp máy bay B-52 từ hướng Tây lao vào đánh phá Hà Nội. trong đó có hai B52. trong đó có 5 B-52. một F4. một A6. Đông Anh (Hà Nội). 12 B-52 đánh Kim Anh (Vĩnh Phú).

Số dân thường bị thiệt mạng trong chiến dịch là 2200 người. Một lực lượng lớn máy bay B-52. 5 máy bay F 111 và 42 máy bay chiến thuật khác. công nghiệp và quân sự ở miền Bắc Việt Nam nhưng đã không làm thay đổi được lập trường của lãnh đạo Việt Nam Dân chủ Cộng hòa. Tổng kết: Trong chiến dịch có tổng cộng 741 lượt B-52 vào ném bom Bắc Việt Nam trong đó có 12 lượt bị hủy.000 tấn bom đã được thả xuống những nơi được Mỹ coi là 18 mục tiêu công nghiệp và 14 mục tiêu quân sự (trong đó có 8 địa điểm có tên lửa SAM) Cuộc tập kích của không quân Mỹ diễn ra liên tục trong ngày với trọng tâm là các cuộc ném bom của B-52 vào ban đêm. Ở Hà Nội. Để tránh né hệ thống phòng không miền Bắc. 178 đứa trẻ trở thành mồ côi. riêng tại phố Khâm Thiên bom trải thảm đã phá sập cả dãy phố. trong đó có 34 máy bay B-52. Không lực Hoa Kỳ quá tin tưởng vào các biện pháp kỹ thuật gây nhiễu điện tử để bịt mắt radar và tên lửa phòng không của đối phương. Hải Phòng bị tàn phá. y tá bên trong. Hoa Kỳ đã dùng một biện pháp cực đoan. trong đó con số tại Hà Nội được thống kê là 1318 người. Thiệt hại về cơ sở hạ tầng tại Bắc Việt Nam là rất nặng nề. các lực lượng tên lửa phòng không của Bắc Việt Nam đã giải quyết vấn đề bằng những biện pháp chiến thuật sáng tạo và hợp lý. trong thời gian đó vẫn có 212 lượt B-52 đi ném bom ở miền Nam Việt Nam. Trong 12 ngày đêm "Điện Biên Phủ trên không" quân và dân ta đã bắn rơi 81 máy bay các loại. do Phạm Tuân điều khiển. mỗi chiếc mang tối đa 66 quả bom 750-pound (340 kg) hoặc 108 quả bom 500-pound (227 kg) thực hiện các cuộc tấn công hủy diệt hàng đêm tại Hà Nội và Hải Phòng. dùng B-52 bay ở độ cao lớn rải thảm bom huỷ diệt không chính xác vào một loạt các khu vực dân cư của các thành phố lớn để đánh vào ý chí của dân chúng và đã gây ra thương vong lớn cho dân cư. Về mặt quân sự. làm bị thương 290 người. trong đó có 112 mồ côi cả cha lẫn mẹ. Quân đội Nhân dân Việt Nam đã phóng 334 đạn tên lửa . Còn ban ngày các bay chiến thuật thay nhau liên tục đánh phá ác liệt các sân bay của không quân tiêm kích Bắc Việt Nam. Hỗ trợ cho các máy bay ném bom là 3920 lượt máy bay ném bom chiến thuật của không quân và hải quân. các trận địa tên lửa và các trạm radar phòng không. Cũng trong chiến dịch này. Trong toàn chiến dịch.Cuộc tập kích chiến lược quy mô lớn bằng máy bay B. Hải Phòng kéo dài 12 ngày. Tổng cộng đã có 15. Hoa Kỳ đã đánh giá thấp lực lượng phòng không của đối phương. sát hại 287 dân thường. lần đầu pháo đài bay B-52 bất khả chiến bại bị hạ bởi một máy bay tiêm kích MIG-21. kinh tế. Để đáp lại. cơ sở y tế lớn nhất miền Bắc Việt nam đã bị phá huỷ hoàn toàn cùng với các bệnh nhân và bác sĩ. Bệnh viện Bạch Mai. đêm đã bị thất bại hoàn toàn. các nhà xưởng. Chiến dịch này đã phá hoại nặng nề nhiều cơ sở vật chất. Hà Nội. giao thông. và các khu dân cư trở thành đống gạch vụn.52 của Mỹ vào Hà Nội. nhà máy điện. họ đã bắn các máy bay B-52 theo xác suất và đã thành công vượt xa mức trông đợi.

vật chứng rõ ràng. Trong số 27 máy bay cả B-52 và chiến thuật bị bắn rơi. Nguyên nhân thắng lợi a. 4 chiếc khác rơi tại Lào hoặc Thái Lan. 17 trường hợp do trúng tên lửa SA-2. Tính từ man rợ là một từ được nhiều người tặng tôi nhất". Thiệt hại của không quân Mỹ theo phía Mỹ công bố là 10 chiếc B-52 đã bị bắn rơi trên lãnh thổ Bắc Việt Nam. Cùng với đó là 2. như một cách nêu bật thắng lợi của lực lượng phòng không Việt Nam Dân chủ Cộng hòa trong chiến dịch) Trong cuốn hồi ký nhan đề "Những năm tháng ở Nhà Trắng”. 33 bị bắt làm tù binh chiến tranh. Theo số liệu của Việt Nam Dân chủ Cộng hòa. Nguyên nhân khách quan Sự chủ quan của không quân và chính phủ Mỹ Sự đoàn kết giữa các nước XHCN Làn sóng dư luận phản đối ở các nước phương Tây và Mỹ b. Nguyên nhân chủ quan .454 viên đạn 37mm. 15. 5 chiếc F-111 (có 2 chiếc rơi tại chỗ). 26 phi công B-52 được cứu thoát. Thái Lan thì số liệu của phía Việt Nam là đáng tin cậy và có cơ sở hơn. Henry Kissinger. nó phù hợp với thống kê của hãng thông tấn AP. Phía Mỹ chỉ công nhận các trường hợp bị bắn rơi có nhân chứng. Nếu tính tỷ lệ những máy bay trúng đạn cố bay ra biển rồi bị rơi (hầu hết máy bay B-52 bị bắn tại Hải Phòng đều cố thoát ra biển nhảy dù để được Hải quân Mỹ cứu) hoặc rơi tại Lào.036 viên đạn pháo 100mm. ý nghĩa lịch sử 1. nguyên cố vấn an ninh quốc gia dưới thời Tổng thống Mỹ Nixon. chiếm 66% lượng dự trữ của Hà Nội và Hải Phòng.147 viên đạn 14. 8 bị bắt. tổng cộng trong 12 ngày đêm có 81 máy bay bị bắn rơi. viết: "Những lời buộc tội hành vi phi đạo lý và lừa dối cứ bao vây lấy tôi trong cả thời gian dài. và 11 được cứu thoát. Hải Phòng. trong đó có 34 chiếc B-52 (có 16 chiếc rơi tại chỗ). II. bằng 60% dự trữ số đạn tốt của Hà Nội. 3 trường hợp do bị máy bay MIG tấn công vào ban ngày. 3 do pháo phòng không. 33 người khác bị chết hoặc mất tích. 19. 10 phi công chiến thuật bị chết.669 viên đạn 57mm. 1 chiếc rơi ngay tại căn cứ quân sự. Đồng thời không quân chiến thuật Mỹ mất 12 máy bay. và 3 trường hợp không rõ nguyên nhân.SA-2.5mm. 1. Nguyên nhân thắng lợi. (Sách báo Việt Nam gọi chiến dịch Linebacker II này là trận Điện Biên Phủ trên không.

Mấy ngày qua. Qua rồi đêm Giáng sinh mà ông đặt biết bao kỳ vọng sẽ là một đêm tưng bừng khắp nước Mỹ. Tin con tàu A-pô-lô 17 cùng 3 nhà du hành vũ trụ an toàn trở về trái đất. phái đoàn Kít-xinh-giơ sẽ bắt phái đoàn Bắc Việt phải cúi đầu.Xây dựng QĐND toàn diện. đêm 29 tháng 12. Ních-xơn yên tâm cùng vợ lên đường đi nghỉ mát ở Ki-biscây-nơ bang Phờ-lo-ri-đa (Florida). Kẻ trở lại bàn đàm phán trong tư thế chiến bại không phải là phái đoàn Bắc Việt mà chính là phái đoàn Mỹ. ông không hề nhận được bất cứ một tín hiệu nào gọi là yếu mềm từ phía Hà Nội cả. Cơn hoảng hốt của Ních-xơn cứ dồn dập và kéo dài mãi trong những ngày đêm tiếp theo. Hóa ra hệ thống phòng không Bắc Việt không bị vô hiệu hóa. chấp nhận mọi yêu cầu cơ bản của phái đoàn ta. ngay trong đêm 18 tháng 12. Tại đó. ông ta xoa tay chờ tin thắng trận. cao độ nhân tố con người Phán đoán đúng âm mưu của địch. kẻ bị đè bẹp không phải là Hà Nội. không còn cách nào nữa để chối bỏ những đề nghị của Việt Nam. yếu của địch 2. không còn con bài nào khác để ép ta (sử dụng bom nguyên tử thì Mỹ không dám). Trong thế thượng phong. Cùng với việc con tàu Apô-lô 17 (Apollo 17) chở ba nhà du hành vũ trụ Mỹ từ mặt trăng quay trở về Trái đất. 2 chiếc. triển khai công tác chuẩn bị một cách đồng bộ. Ních-xơn hoàn toàn tin tường vào sự thành công của chiến dịch ném bom. rồi 3 chiếc B52 không trở về căn cứ". Ông ta khấp khởi mừng thầm và tràn đầy hi vọng. Ý nghĩa lịch sử Khi ra lệnh cho máy bay B52 bay vào Hà Nội. Thất bại trong cuộc ném bom man rợ. phát huy mạnh mẽ. Sung sướng như mở cờ trong bụng. chiến thắng của cuộc hành binh Lai-nơ-bếch-cơ II sẽ đưa Ních-xơn lên vị thế tột cùng của đỉnh vinh quang. Sau cú "sốc ào ạt" của những đợt bom "rải thảm”. ông ta nhận được báo cáo: "1 chiếc. thành tựu kỳ diệu của loài người. tin như sét đánh ngang tai. chiến thắng "Điện Biên Phủ trên không" có một ý nghĩa vô cùng trọng đại: Bộ Chính trị Trung ương Đảng Cộng sản Việt Nam đánh giá: "Thắng lợi to lớn của tuộc tiến công chiến lược năm 1972 của ta đã làm thay đổi cục diện chiến trường ở miền Nam. cùng với . Cuối cùng trong tâm trạng bi quan đến cùng cực. phía Mỹ đã phải hạ giọng. bị chìm đi trong chiến thắng của nhân dân Việt Nam. Hà Nội phải sụp đổ. cuối cùng trong cuộc tái họp ở Pa-ri. Ních-xơn sẽ là vị tổng thống đáng kính chủ trì lễ kỷ niệm 200 năm thành lập Hợp chủng quốc Hoa Kỳ và hóa thân trở thành một vĩ nhân trước mắt toàn nhân loại. B52 Mỹ cứ bị SAM2 của Bắc Việt liên tiếp bắn rơi. Hệ thống Phòng không của Bắc Việt chắc chắn sẽ bị nhiễu điện tử của Không quân Mỹ làm tê liệt. Còn đối với chúng ta. Bỗng nhiên. Một số phi công tù binh Mỹ sẽ được trở về với gia đình trước đêm Giáng sinh. Ních-xơn đã phải ra lệnh chấm dứt ném bom vào lúc 24 giờ. hạ quyết tâm kịp thời và chính xác. quá lắm là ba hoặc bốn ngày. Kẻ run sợ không phải là người Việt Nam. Quân và dân ta đã nghiên cứu phát hiện ra điểm mạnh. giành được thế chủ động ngay từ đầu và duy trì nó trong suốt quá trình chiến dịch diễn ra.

Hoa Kỳ. Thắng lợi và bài học". giữa ý chí kiên định. Sự kiện "Mỹ cút" còn "Quân chủ lực Bắc Việt vẫn ở lại miền Nam do Hiệp định Pa-ri quy định. Và rõ ràng như Bác Hồ đã từng dự đoán: "ở Việt Nam.. GDP không đến 2 tỉ đô la. với GDP (zxc GDP (Gross Domestic Product): tổng sản phẩm quốc nội) hơn 500 tỉ đô la và một quân đội đông hơn 1 triệu người. quân dân miền Bắc anh hùng đã đập tan cuộc tập kích chiến lược của Không quân Mỹ. lập nên một "Điện Biên phủ trên không" oanh liệt. học thuyết quân sự đúng đắn của Đảng Cộng sản Việt Nam và lãnh tụ Hồ Chí Minh kiệt xuất. Chiến thắng "Điện Biên phủ trên không" đã buộc Mỹ phải chấp nhận thêm cuộc thua trên bàn đàm phán ở Pa-ri sau đó 1 tháng 25 ngày. là một trong những đỉnh cao chiến công trong cuộc đụng đầu lịch sử giữa nhân dân Việt Nam anh hùng và tên đế quốc đầu sỏ Hoa Kỳ".. một cường quốc hạt nhân. góp phần quan trọng vào thắng lợi của Hiệp định Pa-ri” . nhưng nó chỉ chịu thua sau khi thua trên bầu trời Hà Nội". Thất bại ở Việt Nam là thảm họa lớn đối với nước Mỹ. Nhưng chúng ta đã thất bại và buộc phải ký Hiệp định Pa-ri. Đồng chí Tổng Bí thư Lê Duẩn ca ngợi: "Điện Biên Phủ trên không" là "chiến công mang tầm vóc thời đại. Nhân dân ta đã kết thúc thắng lợi cuộc kháng chiến chống Mỹ cứu nước và hoàn thành vẻ vang sự nghiệp giải phóng dân tộc kéo dài 30 năm. Nxb Chính trị quốc gia . Mỹ nhất định thua. Quân dân Hà Nội. Đó là sự kết hợp hài hòa giữa cách mạng và khoa học.). chiến công xuất sắc nhất của cuộc chiến tranh nhân dân trên miền Bắc xã hội chủ nghĩa đánh thắng cuộc chiến tranh phá hoại của đế quốc Mỹ. Từ nay không còn ai muốn có những Việt Nam nữa" "Điện Biên Phủ trên không" là niềm tự hào của mỗi chúng ta. đã tạo điều kiện thuận lợi cho sự phát triển hoàn toàn lô-gích của hai năm sau đó.Hà Nội. chứng minh tài mưu lược của Bộ Chính trị Trung ương Đảng. Đỉnh cao của cuộc leo thang chiến tranh ở Việt Nam là đợt chúng ta đưa B52 ném bom Hà Nội. bản lĩnh vững vàng với năng lực chỉ huy.. giữa khí . Nó mang lại cho nhân dân ta niềm kiêu hãnh về một dân tộc anh hùng..việc đập tan cuộc tập kích đường không chiến lược bằng B52 của Mỹ ở miền Bắc. Chiến công oanh liệt "Điện Biên Phủ trên không" góp phần chứng minh đường lối chính trị. Đại tướng Tổng Tư lệnh Võ Nguyên Giáp nhận xét: "Đây là thắng lợi to lớn nhất. có 180 triệu dân. chống lại một nước nhỏ bé 16 triệu dân. với một đội quân chỉ có khoảng 25 vạn người. bộ Thống soái tối cao của đất nước. lãnh đạo tài giỏi của cán bộ các cấp. 1996. Hải Phòng vào dịp lễ Nô-en năm 1972.. giữa dám đánh và biết đánh. dẫn tới kết quả tất yếu "ngụy nhào" vào mùa xuân năm 1975. ta đã đạt mục tiêu giành thắng lợi quyết định (zxc Sách "Tổng kết cuộc kháng chiến chống Mỹ cứu nước.. Trong cuốn sách "Không còn những Việt Nam nữa" cựu Tổng thống Mỹ Ních-xơn đã viết: "Trong lịch sử nhân loại chưa hề có một quốc gia nào chiếm ưu thế hơn hẳn về vũ khí như Hoa Kỳ so với Bắc Việt Nam.

của cách đánh sáng tạo Việt Nam. tinh thần độc lập tự chủ. là ý chí quyết đánh. dũng cảm và tinh thần chủ động sáng tạo.phách anh hùng và tài trí tuyệt vời của người chiến sĩ trên trận địa. góp phần làm tăng thêm sức mạnh và thế tiến công của phong trào cách mạng thế giới vào chủ nghĩa đế quốc. thể hiện sức sống mãnh liệt của bản sắc văn hóa Việt Nam. bài học về phát huy sức sáng tạo. "Điện Biên Phủ trên không” nói lên sức mạnh vô địch của chiến tranh nhân dân. của đường lối chiến tranh nhân dân và nghệ thuật tổ chức sử dụng lực lượng trong thế trận Phòng không nhân dân. Chi Lãng. tạo nên sức mạnh tổng hợp chiến thắng kẻ thù. để chúng ta thực hiện trọn vẹn lời dạy của Bác Hồ kính yêu: “Đánh cho Mỹ cút. đó là bài học của sự quả cảm. Nó để lại cho đời sau những bài học vô giá về ý chí tự cường và tinh thần sáng tạo không ngừng để giành chiến thắng. Tết Mậu Thân và chiến dịch Hồ Chí Minh bất diệt. chiến đấu và trưởng thành của bộ đội Phòng không . . của chân lý “Không có gì quý hơn độc lập tự do” và chế độ XHCN ưu việt của nhân dân ta. toàn quân ta. dân chủ và CNXH của nhân dân thế giới. khao khát độc lập tự do. Chiến thắng này đã góp phần tạo ra thế và lực mới cho sự nghiệp giải phóng miền Nam. Đó là chiến thắng của sự kế thừa và phát huy truyền thống quân sự Việt Nam. độc lập dân tộc. dám đánh và quyết tâm đánh thắng giặc Mỹ xâm lược bằng tất cả sự mưu trí. Đó là chiến thắng của sức mạnh chính trị. đem lại lòng tin cho hàng trăm triệu người trên trái đất đấu tranh vì hòa bình. đường lối quân sự đúng đắn của Đảng ta. Đống Đa. quyết thắng của toàn Đảng. Chiến thắng “Điện Biên phủ trên không” còn có ý nghĩa quan trọng đối với phong trào đấu tranh vì hoà bình. tinh thần của toàn dân tộc. "Điện Biên Phủ trên không". trận quyết chiến chiến lược vĩ đại đã đi vào lịch sử dân tộc như những Bạch Đằng. đánh cho Nguỵ nhào” Chiến thắng “Điện Biên phủ trên không” đã thể hiện đường lối chính trị. Chiến thắng “Điện Biên phủ trên không” mãi mãi trở thành dấu son chói lọi trong truyền thống chống ngoại xâm của dân tộc ta. của sức mạnh đoàn kết toàn dân tộc. của truyền thống đấu tranh bất khuất của dân tộc ta hàng ngàn năm kết lại. Chiến thắng đó đã trở thành truyền thống vẻ vang và mềm tin vững chắc trong quá trình xây dựng. toàn dân. Điện Biên Phủ. là đòn đánh lịch sử. toàn diện. khắc phục khó khăn. Chiến thắng đó đã cho chúng ta một bài học kinh nghiệm về sự tuyệt đối tin tưởng vào sự lãnh đạo của Đảng và Bác Hồ kính yêu. độc lập dân tộc. thống nhất đất nước của nhân dân ta. xả thân chiến đấu cho lý tưởng cao đẹp độc lập dân tộc và chủ nghĩa xã hội. trong tổ chức hiệp đồng chiến đấu tạo thành sức mạnh tổng hợp cả trên không và mặt đất để chiến thắng kẻ thù. mở đường cho sự sụp đổ của chủ nghĩa thực dân mới ở Việt Nam. bài học về xây dựng và phát huy ý chí quyết chiến. tự lực tự cường. bài học về tiến hành cuộc chiến tranh toàn dân.Không quân. dân chủ và tiến bộ xã hội.