P. 1
Giao trinh bong ban(NguyenDanhThai)

Giao trinh bong ban(NguyenDanhThai)

4.0

|Views: 1,854|Likes:
Được xuất bản bởiHocLieuMo

More info:

Published by: HocLieuMo on Dec 20, 2007
Bản quyền:Attribution Non-commercial

Availability:

Read on Scribd mobile: iPhone, iPad and Android.
download as PDF, TXT or read online from Scribd
See more
See less

05/08/2014

pdf

text

original

1

TR¡ONG OA¡ HOC S¡ PHAM TP. HCM
KHOA G¡AO O¡C – THK CHAT


PGS. TS. NG¡YKN OANH THA¡
GV. NG¡YKN TH¡ H¡KN - GV. NG¡YKN VAN KHANH







BOÙNG BAØN











L¡¡ HANH NO¡ BO - 2005


2
CHUCNG 1
SC LUCC L|CH SU MCN BCNG BAN
¡. NG¡ON GOC VA S¡ PHAT TR¡KN
Ðong ban Ia mon fho fhao co IIch su Iau doI va duoc moI nguoI ua fhích. Vo nguon goc
cua no hIon co nhung quan dIom khac nhau. Song nhIou nguoI cho rang mon bong ban xuaf
hIon som nhaf o nuoc Anh.
Vao khoang nam 1890 mof van dong vIon nguoI Anh mang fu My vo 1 qua bong duoc
cho fao bang xonIuyIo rong bon frong va dung Iam bong danh fron ban. Ðo IoaI bong nay
co do nay Ion. khI danh xuong ban phaf ra am fhanh “pIng-pong". non co nguoI con daf fon
cho no Ia “bong pIng pong”.
Ðau fho ky 20. mon bong ban duoc phaf frIon o Trung Au va mof so quoc gIa chau A
nhu Nhaf Ðan... TIop do Ian sang cac nuoc chau PhI... Iam cho mon fho fhao nay phaf frIon
fron pham vI foan fho gIoI.
¡¡. S¡ THANH LAP L¡KN OOAN BONG BAN Q¡OC TK
Sau nam 1918. khI daI chIon fho gIoI Ian fhu nhaf kof fhuc. cac cuoc fhI dau va gIao Iuu
ngay cang fang. cac dung cu bong ban ngay cang doI moI Iam cho ky fhuaf bong ban co
nhung buoc fIon bo nhanh chong. Trong fình huong nhu vay mof you cau buc fhIof Ia phaI
fhanh Iap mof fo chuc fho fhao mang fính quoc fo do fIon cho vIoc gIao Iuu rong raI va
chính quI. VoI su khoI xuong va van dong cua nuoc Anh va mof so quoc gIa chau Au khac.
fhang 12 nam 1926. faI Iuan Ðon da khaI mac daI hoI IIon doan bong ban quoc fo Ian fhu
nhaf. ÐaI hoI da fhong qua nghI quyof va chuong frình chính fhuc fhanh Iap IIon doan
cac hoI bong ban quoc fo goI faf Ia IIon doan bong ban quoc fo. ÐaI hoI da fhao Iuan va
fhong nhaf ban hanh Iuaf bong ban. dong fhoI bau ong Mong-fa-gu Ia chu fIch IIon doan
bong ban quoc fo.
Su fhanh Iap IIon doan bong ban quoc fo Ia dIom moc frong IIch su phaf frIon cua
phong frao bong ban. dua bong ban fro fhanh mon chính fhuc fron vu daI fho fhao fho
gIoI.
¡¡¡. CAC G¡A¡ OOAN PHAT TR¡KN
Nou cuoI fho ky 19 mon bong ban moI chI Ia mof hoaf dong fro choI gIaI frí. fhì don
dau fho ky 20 da dan fro fhanh mof mon fho fhao duoc fhI dau fhoo Iuaf quI dInh.
Tu cuoc fhI vo dIch bong ban fho gIoI Ian fhu nhaf nam 1926 don nay. su phaf frIon cua
mon bong ban noI chung co fho khaI quaf fhanh cac gIaI doan sau:
¡¡¡.1. Tho¡ ky thjnh vuong cuu chuu Au
Ðong ban duoc baf nguon fu chau Au roI Ian fruyon ra khap fho gIoI. Truoc nhung nam
50 cua fho ky 20 cac van dong vIon chau Au hau nhu Iam chu cac gIaI Ðong ban fho gIoI va
ho da gIanh duoc phan Ion ngoI vI quan quan. ÐIou can Iuu y Ia nam 1902 nguoI My phaf
mInh ra vof maf cao su da Iam cho ky fhuaf bong ban co su fhay doI. Ðo maf vof cao su co
Iuc phan hoI va Iuc ma saf Ion hon nhIou so voI vof go da fao ra mof so fhay doI vo do
xoay va mof so cach danh moI.
ThoI ky nay. fu fuong chI dao vo ky chIon fhuaf cua cac nha vo dIch Ia coI frong phong
fhu. coI nho fan cong. Iay phong fhu chac. khong danh hong Iam nguyon fac. Nhu vay da
3
Iam cho fran dau koo daI. maf dI hung fhu cua khan gIa. Ðo fhay doI fình frang nay. IIon
doan Ðong ban fho gIoI da quyof dInh sua doI Iuaf. Ví du nhu fang do rong ban bong. ha
fhap do cao IuoI va quI dInh fhoI gIan fhI dau .v.v… Nhung bIon phap nay da co vu cach
danh fan cong. fang nhanh nhIp do fhI dau va frong mof chung muc nao do da han cho
cach danh phong fhu fIou cuc. Iam cho xu huong phaf frIon quan bình gIua fan cong va
phong fhu co duoc mof buoc fIon Ion.
¡¡¡.2. Su dot phu cuu Nhut Bun
Ðau nhung nam 50 cua fho ky 20. nguoI fa da caI fIon vof va su dung maf vof muf xop.
IoaI vof nay maf vof co fính dan hoI va Iuc baf Ion. foc do bong danh dI nhanh non fhuan
IoI cho cach danh fan cong. Nam 1952 frong gIaI vo dIch bong ban fho gIoI van dong vIon
Nhaf Ðan Ian dau fIon su dung IoaI vof nay voI cach danh vuf bong xa ban kof hop voI dI
chuyon nhanh da do dang gIanh duoc 4 chuc vo dIch va chuyon uu fho frong mon bong ban
sang chau A.
¡¡¡.3. Trung Quoc vung len
Thap ky 50 cua fho ky 20 Trung Quoc da fham gIa mof so cuoc fhI dau Ion cua fho gIoI.
Nho vIoc fong kof kInh nghIom mof cach nghIom fuc. nam fhaf chaf vIoc huan Iuyon ky
fhuaf co ban. non frình do ky fhuaf cua cac van dong vIon Trung Quoc nang Ion raf nhanh.
Nam 1959 gIanh duoc chuc vo dIch don nam fho gIoI.Nam 1961 gIanh duoc chuc vo dIch
dong doI nam. Trong ba gIaI vo dIch bong ban fho gIoI Ian fhu 26. 27. 28. van dong vIon
Trung Quoc gIanh duoc fron mof nua fong so huy chuong vang. Trong fhI dau voI cac doI
quoc fo. doI Trung Quoc da gIanh uu fho ap dao. fro fhanh mof cuong quoc bong ban duoc
ca fho gIoI fhua nhan.
¡¡¡.4. Cuc d¡en do¡ khung g¡uu chuu Au vu chuu A
Ðuoc vao fhap ky 70. van dong vIon chau Au qua nhIou nam fham do. fìm kIom da sang
fao ra 2 cach danh fIon fIon Ia cach danh Iay fan cong nhanh Ia chính kof hop voI caf bong
vong cung va cach danh Iay caf bong vong cung Ia chính kof hop voI fan cong. Kof hop chaf
cho gIua do xoay voI foc do. dong fhoI su dung cach danh fan cong gan ban cung co nhung
fIon bo va phaf frIon moI.
Su gIao Iuu hoc hoI Ian nhau gIua Au. A da Iam cho ky fhuaf. chIon fhuaf cua mon bong
ban daf duoc frình do moI.
HIon nay cac nuoc nhu Thuy ÐIon. HungarI. Nam Tu. Nga. Ðuc v.v. .. cua chau Au va
cac nuoc nhu Trung Quoc. Nhaf Ðan. Han Quoc. TrIou TIon .v.v... cua chau A frình do fhuc
Iuc fuong duong nhau. Ðo do frong cac cuoc fhI dau quan frong fhuong raf kho du doan
duoc fhang fhua. su canh franh gIua chau Au va chau A ngay cang fro non gay gaf.
¡V. CAC C¡OC TH¡ OA¡ BONG BAN Q¡OC TK LON
¡V.1. G¡u¡ vo djch bong bun the g¡o¡
CIaI vo dIch bong ban fho gIoI |goI faf Ia fhI dau bong ban fho gIoI) Ia cuoc fhI dau
quoc fo duoc fo chuc som nhaf. co anh huong Ion nhaf va frình do cao nhaf.
Tu gIaI vo dIch bong ban fho gIoI Ian fhu nhaf nam 1926 don nay gIaI da fo chuc duoc
40 Ian. frong do cac nuoc chau Au gIanh duoc quyon fo chuc 30 Ian.
HIon nay gIaI vo dIch bong ban fho gIoI co 10 noI dung do Ia:
• ThI dau dong doI nam
• ThI dau dong doI nu
• Ðon nam
• Ðon nu
4
• ÐoI nam
• ÐoI nu
• ÐoI nam nu hon hop
• ThI dau cac cay vof xuaf sac
• ThI dau an uI danh don nam nu khong co fhuong.
• ..
¡V. 2. Cup bong bun the g¡o¡
Cup bong ban fho gIoI Ia mof cuoc fhI dau quan frong do IIon doan bong ban quoc fo fo
chuc. moI nam 1 Ian. Tu Cup Ian fhu nhaf nam 1980 don nay da fo chuc duoc 20 Ian.
Cup bong ban fho gIoI quI dInh chI co 16 van dong vIon fham gIa fhI dau. Tu cach van
dong vIon fham gIa Cup nay Ia: cac van dong vIon uu fu fho gIoI do IIon doan bong ban
quoc fo cong bo. cac van dong vIon vo dIch danh don cua cac chau Iuc va vo dIch danh don
cua IIon doan nuoc dang caI fo chuc. ThI dau chI fIon hanh mof noI dung danh don nam.
¡V.3. Bong bun tu¡ du¡ ho¡ Olymp¡c
TaI cac ky ÐaI hoI OIympIc. mon bong ban Ia mof frong cac noI dung fhI dau chính
fhuc. Ðo do cac nuoc dou co fho dang ky fham gIa franh chuc vo dIch cua ÐaI hoI vo mon
bong ban.
¡V.4. G¡u¡ vo djch bong bun chuu A vu Cup bong bun chuu A
Ðay Ia 2 cuoc fhI dau bong ban quan frong nhaf cua khu vuc chau A.
CIaI vo dIch bong ban chau A co fu nam 1972 va cu haI nam fo chuc 1 Ian. Ðon nay da
fo chuc 14 Ian. Cup bong ban chau A duoc baf dau nam 1983. moI nam fo chuc 1 Ian. don
nay da fo chuc duoc 17 Ian. Cup chau A duoc fo chuc fhoo phuong fhuc cup bong ban fho
gIoI. chI fhI dau danh don nam. nu.



V. L¡CH S¡ PHAT TR¡KN BONG BAN O V¡KT NAM
Ðau fho ky 20. bong ban phaf frIon fron khap cac chau Iuc. Nam 1920 bong ban du
nhap vao VIof Nam. O mIon Ðac do fhuong gIa Hoa KIou. con o mIon Nam do nguoI Phap
mang don.
Nam 1924 bong ban da co maf o cac fhanh pho Ion nhu Ha NoI. HaI Phong. Nam ÐInh.
Huo. Ða Nang. SaI Con. O ca 3 mIon Ðac Ky. Trung Ky. Nam Ky da co fo chuc fhI dau.
Nam 1926 gIaI bong ban Ðac Ky duoc fo chuc faI gara ofo pho hang Ðau - Ha NoI.
Thang 3 nam 1938 Ian dau fIon co fhI dau bong ban quoc fo o VIof Nam va Cuu vo dIch
fho gIoI KoIonva-srabdos |HunggarI) cung fham gIa. ÐoI VIof Nam co 2 van dong vIon Ia
Nguyon Ðình ThI |Nam ÐInh) va Iy Ngoc Son |Ha NoI) fham gIa. MoI dau fhu VIof Nam
da fhang 1 van.
Nam fIop sau do VIof Nam cu doI bong ban fham gIa fhI dau faI CampuchIa gom 3 van
dong vIon: Iy Ngoc Son. MaI Ðuy Ðuong. Nguyon Ðình ThI. Iy Ngoc Son gIanh duoc danh
hIou Vo dIch don nam. MaI Ðuy Ðuong va Nguyon Ðình ThI gIanh duoc danh hIou vo dIch
doI nam.
Nam 1951 faI CIaI vo dIch bong ban fho gIoI Ian fhu 18 fo chuc faI VIon |Ao). dong doI
nam cua VIof Nam xop fhu 5 frong fong so 27 doI.
Nam 1952 faI CIaI vo dIch bong ban fho gIoI Ian fhu 19 fo chuc faI Ðombay |An Ðo).
dong doI nam cua VIof Nam xop fhu 8 frong fong so 19 doI.
5
Nam 1953 faI CIaI vo dIch bong ban chau A. van dong vIon MaI Van Hoa cua VIof Nam
da gIanh chuc vo dIch don nam va cung voI Tran Canh Ðuoc doaf chuc vo dIch doI nam.

Nam 1954 faI CIaI vo dIch bong ban fho gIoI Ian fhu 21 fo chuc faI nuoc Anh. dong doI
nam cua VIof Nam xop fhu 5 frong fong so 24 doI. Cung nam I954 faI A van hoI fo chuc o
Tokyo |Nhaf) mof Ian nua MaI Van Hoa gIanh duoc chuc vo dIch don nam Ian fhu haI. doI
VIof Nam da fhang duong kIm vo dIch Ia Nhaf Ðan voI fy so 5/3.
Nam 1957 faI CIaI vo dIch bong ban fho gIoI Ian fhu 24 duoc fo chuc o Thuy ÐIon. van
dong vIon MaI Van Hoa cua VIof Nam duoc xop fhu 8 fho gIoI.
Ngay 23-5-1959 HoI bong ban nuoc VIof Nam Ðan Chu Cong Hoa |nay Ia IIon doan
bong ban VIof Nam) ra doI va don fhang 2 nam 1960 gIa nhap IIon doan bong ban fho
gIoI.
Nam 1959 faI gIaI vo dIch bong ban fho gIoI Ian fhu 25 fo chuc o Ðooc Mun |Tay Ðuc)
dong doI nam xop fhu 3. Van dong vIon Io Van TIof Ia haf gIong fhu 6 cua fho gIoI. Cung
nam do Io Van TIof gIanh chuc vo dIch don nam frong cuoc fhI dau quoc fo faI Phap.
Nhung nam 1959. 1960. 1961. doI bong ban VIof Nam fham gIa CIaI bong ban huu nghI
gIua cac nuoc XHCN o chau A |VIof - Trung - TrIou - Mong).
Nam 1966 fham du Canofo faI CampuchIa. dong doI nam va nu dou xop fhu 3 . Thang 4
cung nam faI CIaI bong ban quoc fo fo chuc faI Ðac KInh. dong doI nam xop fhu 4. dong
doI nu xop fhu 3.
Thang 10-1970 fhI dau quoc fo faI Ðình Nhuong |TrIou TIon). dong doI nam VIof Nam
fhang RumanI 5/1.
Thang 8-1972 faI gIaI bong ban chau A fo chuc faI Ðac KInh. dong doI nam va dong doI
nu dou xop fhu 4. RIong doI nu xop fhu 3.

Thang 4-1974 faI CIaI bong ban chau A fo chuc faI Nhaf Ðan. dong doI nam xop fhu 5.
dong doI nu xop fhu 6.
Thang 5-1976 faI CIaI bong ban chau A Ian fhu 3 fo chuc o TrIou TIon. dong doI nam
va dong doI nu dou xop fhu 5.
Nam 1982 frong ÐaI hoI fho fhao chau A fo chuc faI An Ðo. dong doI nam xop fhu 9;
dong doI nu xop fhu 7.
Nam 1989 faI SÐA Camos Ian fhu 15 fo chuc o MaIayxIa. doI bong ban VIof Nam gIanh
3 huy chuong bac.
Nam 1990 faI A van hoI. dong doI nam xop fhu 8. dong doI nu xop fhu 11.
Nam 1991 faI SÐA Camos Ian fhu 16 fo chuc o PhIIIppInos. doI bong ban VIof Nam
gIanh duoc 1 huy chuong vang. 1 bac. 2 dong.
Nam 1993 faI SÐA Camos Ian fhu 17 fo chuc o SIngaporo. doI bong ban VIof Nam
gIanh 1 huy chuong bac. 3 huy chuong dong.
Nam 1994 faI A van hoI. dong doI nam va nu xop fhu 10. doI nam xop fhu 5.
Nam 1995 faI SÐA Camos 18 fo chuc o ThaI Ian. doI bong ban VIof Nam gIanh 1 huy
chuong vang. 1 bac. 2 dong.
Nam 1997 faI SÐA Camos 19 fo chuc o IndonoxIa. doI bong ban VIof Nam gIanh 1 huy
chuong vang. 2 bac. 3 dong.
Nam 1999 faI SÐA Camos fo chuc o Ðrunoy. doI bong ban VIof Nam gIanh 1 huy
6
chuong bac. 3 huy chuong dong.
Nam 2001 faI SÐA Camos fo chuc o MaIaIxIa. van dong vIon Vu Manh Cuong cua VIof
Nam Ian fhu 2 doaf HCV don nam |Ian dau doaf HCV faI SÐA Camos 18).
HIon nay doI fuyon bong ban VIof Nam dang fích cuc cung voI cac doI fuyon fho fhao
khac cua nuoc nha chuan bI do san sang fham gIa fhI dau va quyof fam gIanh nhIou huy
chuong o SÐA Camos Ian fhu 22 so To chuc faI VIof Nam vao nam 2003.
Qua fhanh fích fhI dau cua cac van dong vIon bong ban VIof Nam faI cac gIaI fhI dau
quoc fo cho fhay. du daf duoc fhanh fích fhI dau quoc fo som song nhIp do phaf frIon so voI
cac nuoc co non bong ban fIon fIon co chIou huong cham. chua dap ung duoc su mong moI
cua ca nuoc.
VoI frình do cua mon bong ban hIon nay chung fa cung con raf nhIou doI fhu faI cac ky
SÐA Camos. Cac van dong vIon hang dau fuy da fho hIon duoc phong cach IoI danh cua
bong ban hIon daI. nhung frình do ky. chIon fhuaf va dac bIof Ia frình do fho Iuc con nhIou
han cho. Nou duoc fap Iuyon mof cach ho fhong. khoa hoc. hy vong co fho dap ung duoc
you cau cua nganh. coI mon bong ban Ia mof frong nhung mon muI nhon.
















7
CHUCNG 2

TRI THUC CC BAN CUA MCN BCNG BAN

¡. BONG
Qua bong ban duoc Iam fu chaf doo. co dang hình cau. Ðuong kính cua bong fIou chuan
Ia 40 mm. frong Iuong Ia 2.5 gam. Trong fhI dau chính fhuc co you cau nhaf dInh doI voI
Iuc nay va mau sac cua bong.
¡¡. BAN BONG BAN
Ðan bong hình chu nhaf. chIou daI 2.74 mof. rong 1.525 mof. cao so voI maf daf Ia 0.76
mof. maf ban phaI song song voI maf phang ngang. Maf ban cua ban bong noI chung duoc
cho fao bang go. cung co fho dung cac nguyon IIou khac nhung du dung nguyon IIou gì do
Iam fhì fIou chuan vo fính dan hoI cung phaI nhu nhau. Tuc Ia bong fIou chuan roI fu do
cao 0.3 mof xuong maf ban phaI nay Ion duoc do cao 0.23 mof.
¡¡¡. L¡O¡ BONG BAN
Ðo cao fIou chuan cua IuoI bong ban Ia 15.25 cm va vuong goc voI maf ban. IuoI bong
ban chIa ban bong fhanh haI nua bang nhau.
¡V. VOT BONG BAN
Vof bong ban: phan do |hoac cof vof) duoc Iam bang go con maf vof duoc dan mof Iop
muf gaI fhuan hoac muf gaI nguoc. kích fhuoc hình dang va frong Iuong khong han cho. Co
haI IoaI vof: vof doc va vof ngang. Van dong vIon dua vao ky fhuaf va cach danh khac
nhau ma Iua chon su dung vof co fính nang khac nhau. Vof muf gaI fhuan |gaI quay ra
ngoaI). Co dac dIom Ia fính dan hoI fof. danh bong chac va foc do nhanh. fhích hop cho
van dong vIon fan cong gan ban.
Vof muf gaI nguoc co dac dIom Ia khI danh bong do xoay manh fhích hop cho van dong
vIon Iíp bong duong cong va caf bong.
V. SAN TH¡ OA¡
San fhI dau bong ban co hình chu nhaf. chIou daI 14 mof. chIou rong khong duoc hop
hon 7 mof. do cao cua dan don chIou sang khong duoc fhap hon 4 mof. Trong fhI dau chính
fhuc. xung quanh san khong duoc co nguon anh sang choI. dong fhoI maf san khong duoc
phu mau frang do franh anh huong don van dong vIon.
V¡. THO¡ G¡AN OANH BONG

ThoI gIan danh bong Ia chI su som muon cua vof danh vao bong. NoI chung Ia dua vao
cac gIaI doan bay khac nhau cua bong doI phuong danh sang ban cua mình sau khI baf Ion:
fhoI ky dau bong dI Ion. fhoI ky cuoI bong dI Ion. fhoI ky cao dIom. fhoI ky dau dI xuong va
fhoI ky cuoI dI xuong |xom hình 1).
8


V¡¡. GOC OO MAT VOT


Coc do maf vof Ia chI goc hình fhanh boI maf vof va maf ban. Ðo frong fhI dau van
dong vIon muon IoI dung su bIon doI goc do cua maf vof do do hoac danh fra doI phuong
nham fao ra nhung duong bong co fính nang khac nhau non goc do maf vof fhuong xuyon
bIon doI. Hình 2 bIou fhI su bIon doI goc do maf vof.
V¡¡¡. O¡KM T¡KP X¡C KH¡ OANH BONG
Ia chI su fIop xuc cua vof vao bong khI danh bong. Hình 3 bIou fhI: So 12 don so 1 Ia
phan fron bong. So 1 don so 2 Ia phan fron gIua bong. so 3 Ia gIua bong. so 4 - 5 Ia phan
duoI gIua bong va so 6 Ia phan duoI bong.


¡X. CAC KHA¡ OANH BONG
Cac khau frong danh bong Ia chI cau fruc dong fac danh bong.
Mac dau dong fac ky fhuaf va phuong phap danh bong ban raf da dang phong phu.
nhung cau fruc dong fac IaI co nhung quI Iuaf chung bao gom cac khau: Iua chon vI frí fruoc
khI danh bong. dua vof va vung vof don bong. quyof dInh fhoI dIom danh vao bong. vI frí
fIop xuc bong khI danh bong. goc do maf vof va phuong huong vung vof. dong fac vung vof
fhoo da sau khI danh bong va fro vo fu fho ban dau.
X. OO XOAY C¡A BONG
Trong qua frình bay nou bong danh dI xoay voI foc do fuong doI Ion va co fính chaf
xoay ro rof fhì duoc goI Ia bong xoay.
Ðo xoay cua bong khI danh Ia mof frong nhung nhan fo chu you gop phan gIanh fhang
IoI cua mon bong ban. Cac IoaI ky fhuaf chu you cua mon bong ban hIon daI dou khong
fach roI khoI bong xoay. Vì vay muon danh bong ban faf fhì can phaI nghIon cuu ky
nguyon Iy xoay cua bong frong mon bong ban.
X.1. Lum the nuo de co duong bong d¡ xouy
9
Trong fhoI dIom khI vof fIop xuc bong. nou nhu phuong huong danh cua vof dI dung qua
fam bong. fhì vof fac dung vao bong mof Iuc I Iam cho bong bI danh dI khong co do xoay
|xom hình 4. ghI chu: o day gIa dInh Ia bong doI phuong danh sang khong xoay).
Nou nhu phuong huong danh cua vof khong dI dung qua fam bong fhì ngoaI fac dong
vao bong voI Iuc I’ con fao ra mof Iuc ma saf Iam cho bong xoay |xom hình 5). Trong hình:
I Ia fong hop Iuc cua 2 Iuc fhanh phan: I’ Iuc fac dong. I” Iuc ma saf cua vof vao bong).

X.2. Cuc lou¡ xouy chu yeu
Thoo fhoI quon nguoI fa chIa cac IoaI xoay co ban cua bong fhanh 3 IoaI chính Ia: xoay
Ion. xoay xuong va xoay sang bon canh |xoay ngang).
a. Xoay /cn
KhI danh vao bong ngoaI Iuc ra fruoc con
fao fhom Iuc ma saf cua vof voI bong fhoo huong
fu duoI Ion Iam cho bong dI co huong xoay Ion
fron |xom hình 6a).
b. Xoay xuong
KhI danh vao bong ngoaI Iuc ra fruoc con fao
fhom Iuc ma saf cua vof vao bong fhoo huong fu
fron xuong duoI. Iam cho bong dI co huong xoay
xuong duoI |xom hình 6b).



c. Xoay sang bcn |xoay nghIong)
KhI danh vao bong ngoaI Iuc ra fruoc con fao
fhom Iuc ma saf gIua vof bong fhoo huong sang
fraI hoac sang phaI Iam cho duong bong dI co
huong xoay sang bon. Trong do Iuc ma saf duoc
san sInh ra gIua vof va bong co huong sang fraI
so Iam cho bong xoay bon fraI va nguoc IaI |xom
hình 7).
J. Xoay ngbicng /cn, xoay ngbicng xuong
Trong fhuc fo danh bong fhuong con ma saf vao phía fron canh bon hoac phía duoI
canh bon cua bong. Nou ma saf phía fron canh bon fhì bong xoay nghIong Ion fron. nou
ma saf vao phía fron canh bon fraI bong so fao ra xoay Ion bon fraI |nhu hình 8 |1); xoay
xuong bon phaI 8 |2); xoay Ion bon phaI 8 |3); xoay xuong bon fraI 8 |4).
10


c. Xoay tbuan (xuoiì oa xoay ngbicb (nguocì
Ðay Ia haI IoaI xoay kho xuaf hIon |kho fao ra duoc) frong fhuc fo fap Iuyon va fhI dau.
Phuong huong xoay nay nhu hình 9 frong do phan bon phaI Ia xoay fhuan |xuoI). phan bon
fraI Ia xoay nghIch |nguoc).
Mac dau haI IoaI duong bong xoay nay khong do xuaf hIon. nhung IaI fhuong xuaf hIon
hon hop voI cac duong bong xoay nghIong. xoay Ion. xoay xuong. Trong duong xoay
nghIong. xoay Ion. xoay xuong fhuong co fhanh phan xoay fhuan va xoay nghIch. Vì vay
frong bong ban hIon daI duong xoay cua bong khI danh co fho phan nho fhanh 26 IoaI
|xom hình 10).


Tbuyct minb
1. Xoay Ion 2. Xoay Ion nghIch
3. Xoay Ion fhuan 4. Xoay xuong
5. Xoay xuong fhuan 6. Xoay xuong nghIch
7. Xoay nghIong bon fraI 8. Xoay fraI fhuan
9. Xoay fraI nghIch 10. Xoay nghIong phaI
11. Xoay bon phaI nghIch 12. Xoay bon phaI fhuan
13. Xoay bon fraI 14. Xoay Ion bon fraI fhuan
15. Xoay Ion bon fraI nghIch 16. Xoay xuong bon phaI
17. Xoay xuong bon phaI nghIch 18. Xoay xuong bon phaI fhuan
19. Xoay Ion bon phaI. 20. Xoay Ion bon phaI nghIch
21. Xoay Ion bon phaI fhuan 22. Xoay xuong bon fraI
23. Xoay xuong bon fraI fhuan 24. Xoay xuong bon fraI nghIch
25. Xoay fhuan 26. Xoay nghIch.
X.3. TInh chut cuu bong xouy
KhI co do xoay. bong so nay fron ban va baf fro IaI fu maf vof cua doI phuong khac han so
11
voI khI bong khong xoay.
a. Ðac Jicm bay cua bong xoay
Ðong khong xoay khI bay chI chIu Iuc can chính dIon cua khong khí |xom hình 11) non
f o c d o b a y g I a m d a n .
Con bong xoay frong khI bay Iam cho khong khí xung quanh qua bong hình fhanh dong
hoan Iuu |xoay fron - xom hình 12 bon fraI). Nhu vay. frong khI bong bay xoay ngoaI Iuc
can chính dIon "X" ra con chIu ap Iuc “Y" vuong goc voI huong bay cua bong.


* Ouc d¡em buy cuu bong xouy len
Tu hình 12 co fho fhay ro: KhI bong xoay Ion
frong Iuc bay phuong cua ap Iuc bon canh co huong
dI xuong. non bong co dac dIom Ia: fang nhanh
do roI xuong. fang do cong cua duong vong cung.
ruf ngan cu Iy cua bong danh ra. gIam bof fhoI
gIan fron khong cua bong. Vì vay foc do bong
xoay Ion nhanh fhì do cong Ion. fy Io bong fof
cao |xom hình 13 - duong vong cung a). Ðuong cong b Ia duong bay cua bong khong xoay.
* Ouc d¡em buy cuu bong xouy xuong
KhI bong bay xoay xuong fhì ap Iuc
bon canh cua dong khí Iuu co huong dI
Ion. Vì vay dac dIom bay cua IoaI bong nay
Ia: gIam foc do roI xuong cua bong. gIam do
cong cua duong vong cung. koo daI fhoI gIan
bay cua bong Iam fang cu Iy cua bong danh ra.
Ðo duong vong cung cua bong xoay xuong
khong fof. khI foc do nhanh do bay ra ngoaI
ban |xom hình 14. duong cong a). Nhung bong
xoay xuong co foc do cham |nhu khI caf bong
va go bong) fhì IaI fuong doI vung va chac bong |xom hình 14 duong cong b).
12


* Ouc d¡em buy cuu bong xouy ngh¡eng
Ap Iuc bon canh cua dong khí Iuu khI bong xoay
nghIong bon fraI huong sang bon phaI |xom hình 15
duong cong g). con ap Iuc bon canh cua dong khí
Iuu khI bong xoay nghIong bon phaI huong
sang bon fraI |xom hình 15 duong cong h).
Chu y: PhaI va fraI o day Iay huong danh bong
xoay Iam chuan. cac phan sau so khong gIaI
fhích vo phaI fraI nua.


* Ouc d¡em buy cuu bong xouy ngh¡eng
len, xouy ngh¡eng xuong
Ðong xoay nghIong Ion. xuong Ia fong hop cua
xoay nghIong voI xoay Ion hoac xoay xuong. Ðo vay
frong khI bay chung vua co dac dIom cua bong xoay
nghIong vua co dac dIom cua bong xoay Ion
hoac xoay xuong. Ví du: Ðong xoay nghIong bon fraI.
frong Iuc bay. ngoaI dac dIom bay cua bong xoay Ion
ra. con co huong cong sang bon phaI.



b. Ðac Jicm bat ban cua bong xoay
* Ouc d¡em but bun cuu bong xouy len
KhI roI cham maf ban. do fac dung Ian ra fruoc cua
fhan bong. Iam cho foc do sau khI baf Ion fang nhanh
non co xu fho Iao ra fruoc |xom hình 16 duong cong a).
Cuong do xoay Ion cua bong cang Ion. fhì xu fho Iao
fruoc cung cang manh. Iuc nay cua bong duoc goI Ia Iuc
Iao fruoc.
* Ouc d¡em but bun cuu bong xouy xuong
KhI cham maf ban do fac dung cua fhan bong Ian ra sau. non foc do cua bong sau khI
baf Ion so cham IaI. fhIou suc Iao ra fruoc |xom hình 17 duong vong cung b) fhuong Iam
cho doI phuong kho co fho dung suc manh do danh vao bong.

* Ouc d¡em but bun cuu bong xouy ngh¡eng
KhI cham ban. do dIom dau fruc quay cua bong fIop xuc
13
maf ban |xom hình 18) khong co fac dung Ian. non dac dIom baf ban gIong voI bong khong
xoay. Nhung frong fhuc fo danh bong. bong xoay nghIong fhuong fhuong IaI co ca fhanh
phan xoay fhuan hoac xoay nghIch. Ðo xoay fhuan va xoay nghIch fhuong Iay vI frí co foc
do xoay Ion nhaf o ngoaI fhan bong do fIop xuc vao maf ban |Hình 19) non co do baf ban
nghIong vo mof bon ro rof: Ðong xoay fhuan sau khI baf ban so Iao sang bon phaI. con
bong xoay nghIch sau khI baf ban so Iao sang bon fraI. Vì vay bong xoay nghIong co kom
fhoo fhanh phan xoay fhuan hoac nghIch. sau khI baf ban co kha nang baf sang phía bon.
Ví du nhu khI gIao bong xoay nghIong fraI hoac khI go bong xoay nghIong bon fraI frong
ban. vof danh vao phan gIua duoI cua bong. Nhu vay bong danh ra co fhanh phan xoay
fhuan. sau khI bong cham maf ban doI phuong baf Ion so hoI quoo sang bon phaI |xom
hình 20).

Nguoc IaI. khI gIao bong xoay nghIong phaI fhì sau khI bong roI cham maf ban doI
phuong so baf ban quoo sang bon fraI Iam fang fhom do kho cho doI
phuong khI danh fra.
` Ouc d¡em but bun cuu bong xouy ngh¡eng len vu xouy
ngh¡eng xuong
Ðong xoay nghIong Ion |hoac xoay nghIong xuong) sau khI roI
xuong cham maf ban ngoaI Iuc Iao ra fruoc cua bong xoay Ion |hoac co
su gIam cham foc do sau khI baf ban cua bong bong xoay xuong). nou
nhu co kom fhoo fhanh phan xoay fhuan hoac xoay nghIch fhì so co
kha nang baf ban sang phía bon. O muc do nhaf dInh. phuong huong
baf sang bon canh cua no moI nguoI co fho dua vao phan gIoI fhIou o
fron do suy ra.
c. Ðac Jicm bat tro /ai trcn mat oot cua bong xoay
* Ouc d¡em but tro lu¡ tren mut vot cuu bong xouy len
KhI fIop xuc voI maf vof cua doI phuong bong xoay Ion so Ian Ion phía fron va baf fro
IaI fhoo huong Ion fron Iam cho bong doI phuong danh fra do bI qua cao. fham chí bong ra
khoI ban. Vì vay khI dung cac phuong phap danh fra bong xoay Ion doI hoI phaI dIou chInh
hình vof |goc do) dong fhoI fang suc manh xuong duoI do frIof fIou Iuc baf Ion fron cua
bong xoay Ion.
* Ouc d¡em but tro lu¡ tren mut vot cuu bong xouy xuong
KhI fIop xuc voI maf vof cua doI phuong bong xoay xuong so Ian xuong phía duoI va baf
fro IaI fhoo huong xuong duoI. Iam cho bong doI phuong danh fra IaI do chuc IuoI. Vì vay
khI dung cac phuong phap danh fra bong xoay xuong doI hoI phaI dIou chInh goc do maf
vof. dong fhoI fang Iuc Ion fron do frIof fIou Iuc chuc xuong duoI cua bong xoay xuong.
* Ouc d¡em but tro lu¡ tren mut vot cuu bong xouy ngh¡eng
KhI fIop xuc voI maf vof cua doI phuong bong xoay nghIong so Ian vo mof phía |xoay
nghIong fraI so Ian vo phía fraI. xoay nghIong phaI so Ian sang phaI). non ban Ioch sang 1
14
bon do Iam cho doI phuong do bong ra ngoaI ban.
Ðo vay khI danh fra bong xoay nghIong can dIou chInh maf vof. Iam cho maf vof
nghIong vo phía nguoc IaI voI huong Ioch sang bon cua bong xoay nghIong. Ví du: Ðo bong
xoay nghIong fraI. maf vof can nghIong vo bon phaI cua doI phuong. Ðong fhoI fang fhích
dang Iuc nguoc huong voI huong ban Ioch sang bon cua bong xoay nghIong. Ðo do khI danh
fra bong xoay nghIong fraI can fang fhích dang Iuc vo phía bon phaI cua doI phuong do
frIof fIou Iuc ban Ioch sang bon cua no.
* Ouc d¡em but tro lu¡ tren mut vot cuu bong xouy ngh¡eng len vu xouy
ngh¡eng xuong
Cung cach phan fích fuong fu. bong xoay nghIong Ion bon fraI. fron maf vof cua doI
phuong cung ban Ioch Ion fron phía bon fraI. Con bong xoay nghIong xuong cung ban Ioch
xuong phía duoI bon phaI. Cung cach suy Iuan nhu fron doI voI cac kIou xoay con IaI.
* Phun khu vuc tren be mut bong xouy
KhI bong xoay. muc do baf Ion khac fhuong fron maf ban
va muc do ban Ioch sang bon fron maf vof doI phuong dou
fy Io fhuan voI foc do xoay o vI frí bong fIop xuc voI maf ban
va maf vof. Ðo fhuan IoI cho nguoI hoc va nghIon cuu.
chung foI dom 2 nua maf ngoaI cua bong xoay |Iay gIoI han Ia
quI dao van dong cua vI frí bo maf bong xoay co foc do Ion
nhaf). moI nua bo maf cua bong phan fhanh 4 khu vuc
|xom hình 21).
Tron hình 22 chung fa co fho quan saf cac khu vuc noI
fron fu phIa bon.

Con cac vung o fron duong kính o vI frí fam bong co fho xom hình 23.
1. Khu vuc xoay nhanh nhaf Ia khu vuc ma o do co foc do quay Ion nhaf. Nou bong xoay
nghIong fIop xuc vao maf ban doI phuong khu vuc nay so baf sang mof bon voI foc do
nhanh va dof ngof.
KhI danh fra bong xoay nou danh vao khu vuc nay so do bI "an xoay" nhaf |Ðo bong
xoay bI hong goI Ia “an xoay").
2. Khu vuc xoay nhanh: Ia khu vuc ma o do foc do quay nhanh song cham hon o khu
vuc 1. Nou bong xoay nghIong fIop xuc vao maf ban cua doI phuong o khu nay bong so baf
sang phía bon ro rof. KhI danh fra bong xoay. nou danh vao khu vuc nay van bI "an xoay".
3. Khu vuc xoay you: Ia khu vuc ma o do foc do quay fuong doI nho. Nou bong xoay fIop
15
xuc maf ban cua doI phuong o khu vuc nay fhì hIon fuong bong baf sang phía bon khong ro
Iam. KhI danh fra nou danh vao khu vuc nay noI chung khong do bI "an xoay".

4. Khu vuc xoay raf you |cham): Ia khu vuc ma o do foc do nho. Nou bong xoay nghIong
fIop xuc maf ban cua doI phuong o khu nay fhì bong so baf sang phía bon raf you. KhI
danh fra nou co kha nang fhì fof nhaf Ia danh vao khu nay do khong bI fac dung xoay cua
bong vao maf vof Iam cho bong ban Ioch ra ngoaI ban.
X¡. TOC OO C¡A BONG
Toc do danh bong |nhanh) Ia mof frong nhung nhan fo chu you do gIanh fhang IoI
frong mon bong ban. fao ra co hoI chu dong frong dap vuf fan cong Iam cho doI phuong
khong kIp fro fay do gIanh dIom fruc fIop.
Trong vaf Iy. foc do chuyon dong cua mof vaf duoc xac dInh boI quang duong ma no dI
duoc frong 1 don vI fhoI gIan.
Nhu vay frong 1 don vI fhoI gIan quang duong dI duoc cang daI fhì foc do cang nhanh.
Toc do frong mon bong ban Ia chI muc do nhanh. cham vo fhoI gIan bay cua bong va fhoI
gIan gIua cac Ian danh bong. ThoI gIan bay cua bong fron khong va fhoI gIan gIua cac Ian
danh bong ngan duoc goI Ia foc do nhanh. ví du nhu: day bong nhanh. vay bong nhanh. fan
cong nhanh; nguoc IaI. so goI Ia foc do cham nhu caf. dap bong cao. xa ban... Vì vay muon
nang cao foc do bong ban. can phaI ruf ngan ca fhoI gIan gIua cac Ian danh bong va fhoI
gIan bay cua bong sau khI bong danh khoI fay.
X¡¡. S¡C MANH OANH BONG
Suc manh danh bong cung Ia mof frong nhung nhan fo chu you gop phan gIanh fhang
IoI frong mon bong ban. NguoI danh dung suc manh Ion fhì khI gap co hoI chI can 1 Ian
quaf vof da gIaI quyof duoc van do. nguoc IaI nguoI su dung suc manh you. khI gap co hoI
fhuong phaI fan cong IIon may qua cung khong gIanh duoc phan fhang. danh bo Io co hoI
fof. NoI chung su dung fof suc manh frong danh bong co fho fao duoc su uy hIop raf Ion
doI voI doI phuong; do chIom uu fho frong danh bong. Trung Quoc Ia nuoc fu fruoc don gIo
Iuon coI frong suc manh frong danh bong va coI no nhu mof fIou chí quan frong do nghIon
cuu fìm hIou cong co ban cua van dong vIon IoaI hình fan cong va danh gIa frình do cao
fhap cua ky fhuaf danh bong.
Toc do suc manh frong danh bong chu you duoc quyof dInh boI foc do vung vof |o fhoI
dIom) danh vao bong Ion hay nho. Vì vay muon co foc do fof frong danh bong can phaI
nang cao cac fo chaf fho Iuc nhu: fo chaf foc do. fo chaf suc manh |dac bIof Ia suc manh
bof phaf danh vao bong) va nang Iuc phoI hop dung suc nhIp nhang cua foan fhan.
X¡¡¡. O¡ONG BAY VONG C¡NG C¡A BONG
Trong qua frình bay frong khong khí. do bong
chIu fac dung cua suc huf frong fruong ma fao fhanh
mof duong bay hình cong vong cung. Chung fa goI no
Ia duong bay vong cung cua bong. Ðo vI frí fIop xuc
khI danh vao bong phan Ion fhap hon maf IuoI. non
duong bay vong cung cua bong fof phaI dam bao dIou
kIon do bong bay qua IuoI va roI xuong ban cua doI
phuong. voI do cao va dIom roI cua bong fhích hop; dong fhoI phaI fang duoc do kho khI
danh fra doI phuong. Trong hình 24 bIou fhI: do cao “h” cua duong vong cung can phaI vuof
qua do cao maf IuoI. duong bay fhang cua bong “S” dam bao dIom roI cua bong frong maf
ban cua doI phuong.
16
Ðo cao duong bay vong cung cua bong can phaI cao hon maf IuoI nhung IaI khong duoc
qua cao do fao ra co hoI fhuan IoI cho doI phuong fan cong.
Ðo cao duong bay vong cung cua bong duoc quyof dInh boI huong danh va foc do bong
sau khI roI khoI vof |cung duoc goI Ia"foc do ra khoI fay”). Toc do bay cua bong cang
nhanh. fhì do cong cua duong bay vong cung so cang nho. duong ban fhang cang daI; nguoc
IaI do cong cua duong bay vong cung so cang Ion. duong ban fhang cang ngan. Trong mon
bong ban duong ban fhang cua bong khong duoc qua daI hoac qua ngan. boI vì nou qua daI
fhì bong so ra ngoaI. con qua ngan fhì bong khong qua IuoI. Mof dIou can Iuu y Ia khI bong
xoay Ion co fho Iam cho do cong cua duong bay vong cung Ion fhom. duong ban fhang ngan
IaI. con bong xoay xuong fhì nguoc IaI.
X¡V. O¡ONG OANH BONG
Ðuong danh bong cua bong ban Ia chI duong bay cua bong fron
khong so voI maf ban bong. Thoo fhoI quon Iay phuong huong va
vI frí dung bình fhuong cua nguoI danh bong Iam chuan. co
fho chIa fhanh 5 duong bong co ban |xom hình 25).
Trong fhI dau nou van dong vIon gIoI vo vIoc fhay doI duong
bong. co fho dIou dong duoc doI phuong phaI chay IIon fuc
sang fraI. sang phaI do bong. dong fhoI buoc doI phuong phaI
danh bong fhay doI fhuan fay va fraI fay.
Ðuong choo bon phaI con goI Ia duong choo fhuan fay.

Ðuong fhang bon phaI con goI Ia duong fhang fhuan fay.
Ðuong choo bon fraI con goI Ia duong choo fraI fay.
Ðuong fhang bon fraI con goI Ia duong fhang fraI fay.
Ðuong fhang frung Io con goI Ia bong fhoo fhan frung Io.
XV. O¡KM RO¡ C¡A BONG
ÐIom roI cua bong Ia chI dIom cham cua bong fron maf
ban bong. Trong fhI dau nou bIof van dung fof duong bong. chu dong dIou chInh hop Iy
dIom roI cua bong. fhì co fho fang fhom do kho buoc doI phuong phaI chay sang phaI. fraI.
Ion xuong. fruoc sau Iam pha vo y do chIon fhuaf cua doI phuong.











17
CHUCNG 3

KY THUAT CC BAN CUA MCN BCNG BAN

¡. KY TH¡AT CAM VOT
¡.1. Tum quun trong cuu cum vot
Ky fhuaf cam vof Ia mof frong nhung ky fhuaf nhap mon cua van dong vIon bong ban.
Ky fhuaf cam vof fof co fho nang cao fính IInh hoaf cua ban fay. canh fay va co fay. fao co
so fof cho vIoc nang cao ky fhuaf sau nay. Nguoc IaI nou ky fhuaf cam vof khong fof fhì
khong chI anh huong foI IInh hoaf cua ban fay. canh fay. co fay ma con Iam cho dong fac
danh bong khong chuan xac anh huong don vIoc nang cao ky fhuaf va dung suc khI danh
bong. Vì vay nguoI baf dau hoc danh bong ban fruoc hof phaI hoc fof ky fhuaf cam vof.
¡¡.2. Phuong phup cum vot
Phuong phap cam vof co 2 kIou chính Ia: cam vof doc va cam vof ngang. Cam vof doc
co uu dIom Ia day chan fraI fay fof. fIon cho phoI hop day fraI cong phaI. fan cong bong
frong ban fuong doI IInh hoaf. Vì vay phan dong moI nguoI chI su dung danh bong maf
fhuan cua vof doc. Cach cam vof nay frong khI danh bong co fho fhuc hIon Iuan phIon gIua
fhuan fay va fraI fay nhanh. day Ia phuong phap cam vof fruyon fhong cua Trung Quoc va
Nhaf Ðan. Cach cam vof ngang fhích hop voI cong bong 2 bon maf vof fraI va phaI. caf
bong. Iíp bong duong vong cung fraI fay. pham vI quan xuyon fuong doI Ion. day Ia phuong
phap cam vof fruyon fhong cua chau Au.
a. Cacb cam oot Joc
CIong nhu cam buf vIof chu. ngon caI va ngon fro fao fhanh hình gong kìm kop chaf
vof. 3 ngon con IaI cong fu nhIon va ap saf vao maf sau cua vof.
* Cuch cum vot doc lou¡ hInh tun cong nhunh
Iam cho chuoI vof ap saf fron ngam fay |ngam fay nam gIua ngon caI va ngon fro va
saf voI ban fay). canh phaI cua chuoI vof ap saf vung dof fhu 3 cua ngon fro. dof fhu nhaf
cua ngon caI ap chaf vao vaI fraI cua vof. dof fhu haI cua ngon fro op chaf vaI phaI cua
vof. Khop fhu nhaf cua ngon caI va dof fhu nhaf. fhu haI cua ngon fro fao fhanh hình
gong kìm quap ra phía fruoc cua vof. Khoang cach gIua dau ngon fro va ngon caI khoang 1
- 2 cm. Ða ngon con IaI gap IaI fu nhIon chong Ion nhau va chong gIu phía sau vof bang dof
fhu nhaf va dof fhu haI cua ngon gIua |xom hình 26).
Phuong phap cam vof nay fhích hop cho danh fan cong nhanh bang vof maf muf dan
fhuan. Ðo IInh hoaf cua co fay va ngon fay so fof hon cach cam vof ngang. KhI fan cong
fhuan fay ngon caI an vof. ngon fro fha Iong. ngon uf va ngon khong fon ho fro ngon gIua
chong gIu vof phaf Iuc. KhI day chan fraI fay. ngon fro an vof. ngon caI fuong doI fha Iong.
ngon uf va ngon khong fon ho fro ngon gIua chong gIu vof phaf Iuc.
* Cuch cum vot doc lou¡ hInh lIp bong
Iam cho chuoI vof ap saf vao ngam fay. dof fhu nhaf ngon caI va dof fhu 2 ngon fro op
khoa vaI vof. dof fhu nhaf cua ngon caI ap chaf canh fraI cua chuoI vof o phía fruoc. ngon
fro quap chaf chuoI vof va cung voI ngon caI fao fhanh vong fron. Ða ngon con IaI hoI duoI
fhang fu nhIon chong Ion nhau o sau vof. do dof fhu nhaf cua ngon gIua chong gIu sau vof
|xom hình 27).
18


Cach cam vof IoaI nay fhích hop nhaf voI cach danh IoaI hình Iíp bong maf muf nguoc
|gaI up vao frong). IoaI hình cam vof nay do co dInh co fho Iam cho cang fay. ban fay. co
fay voI bong fao fhanh mof duong fhang. phaf huy day du suc manh co fay va cang fay.
KhI Iíp bong fhuan fay. ngon caI dung suc op vao vof. ngon khong fon va ngon uf phoI hop
voI ngon gIua dung suc chong gIu vof. KhI day chan bong. ngon caI fha Iong ngon fro dung
Iuc op vao vof. ngon khong fon va ngon uf cung ho fro ngon gIua dung suc chong gIu vof.
* Cuch cum vot doc cut bong
Ngon caI cong ap saf bon fraI chuoI vof hoI dung suc an
xuong. 4 ngon con IaI hoI xoo ra va duoI fhang fu nhIon do
maf phía sau cua vof |xom hình 28).
Cach cam vof IoaI nay fhích hop khI dung cho caf bong.
pham vI quan xuyon bong fhuan fay va fraI fay dou fuong doI
rong.
KhI caf bong fhuan fay. dua vof hoI nghIong ra sau gIam
fhIou Iuc Iao fruoc cua bong don. KhI caf bong fraI fay 4 ngon
phía sau vof hoI quap IaI. dau fIon Iam cho chuoI vof chuc xuong duoI. sau do vung vof caf bong.
KhI fan cong hoac day. chan bong can dI chuyon ngon fro don canh sau cua chuoI vof doI
fhanh phuong phap cam vof fan cong.
b. Cacb cam oot ngang
Ngon caI cong fu nhIon ap saf chuoI vof o phía fruoc. ngon fro o sau; ba ngon con IaI
cam Iay chuoI vof mof cach fu nhIon.
* Cuch cum vot ngung lou¡ hInh cut bong tun cong
Ngon caI o phía fruoc cong fu nhIon ap saf chuoI vof. ngon fro o sau vof duoI choch fu
nhIon ap saf maf vof. vaI vof dua nho vao ho khau va dof fhu 2 cua ngon gIua. Cac ngon fay
khac nam chuoI vof mof cach fu nhIon |xom hình 29).
Cach cam vof IoaI nay fhích hop nhaf doI voI cach danh IoaI hình kof hop caf bong voI
fan cong. Cach cam vof don gIan mac dau nou so voI cach cam vof doc fhì fính IInh hoaf
cua ban fay. ngon fay. co fay fuy co bI han cho nhaf dInh. nhung do phaf huy fac dung
xoay ngoaI va xoay frong cua canh fay va co fay.
KhI fan cong bong fhuan fay. ngon fro co fho hoI dI dong Ion fron fao fhuan IoI cho op
gIu vof va phaf Iuc.Tan cong bong fraI fay va faf nhanh. ngon caI co fho dI chuyon Ion
fron mof chuf. nhu vay so co IoI cho vIoc gIu op vof va phaf Iuc. KhI caf bong fhuan. fraI
fay. vI .frí cua ngon fay co ban khong co su fhay doI.
19
* Cuch cum vot ngung lou¡ hInh lun cong (dup vut)
Ngon caI duoI choch fu nhIon. ap saf maf vof. ngon fro duoI choch fu nhIon ap saf phía
sau vof. dung dof fhu nhaf cua ngon fro chong gIu vof. dau vof hoI choch Ion fron |xom
hình 30).

Cach cam vof IoaI nay fhích hop nhaf voI cach danh IoaI hình Iíp bong va fan cong
nhanh. Nou so sanh voI cach cam vof IoaI hình caf bong fan cong fhì cach cam vof nay
fuong doI on dInh.
ÐIou can noI ro fhom Ia: cach cam vof ngang IaI co fho phan ra fhanh cam sau va cam
nong. NguoI cam vof ma ho khau fay nam saf vaI vof Ia cam sau. nguoc IaI Ia cam nong.
!u dIom cua cam nong Ia co fay va ban fay IInh hoaf. fhuan fIon cho xu Iy bong frong
ban. fuc Ia vua co fho dung phuong phap "Iíp” cung co fho dung phuong phap go "vay ngan"
v.v... do danh fra. KhI fan cong. do danh bong fhap. kof hop phaI fraI fuong doI IInh hoaf.
KhI caf bong. go bong. gIao bong do danh bong xoay bIon doI. doI phuong fuong doI kho
phan bIof duoc.Nhung co nhuoc dIom Ia khI fan cong foan bo Iuc fap frung vao ban fay non
co anh huong nhaf dInh foI phaf Iuc. KhI caf bong maf vof khong do dang co dInh duoc
non raf kho khong cho do vong cung cua caf bong.
!u dIom cua cach cam vof sau Ia goc do maf vof fuong doI co dInh. khI fan cong phaf
Iuc fap frung non co IoI cho vIoc fang fhom suc manh danh bong. Iíp bong cung fuong doI
xoay. Caf bong cung do khong cho va fao duoc do xoay manh. Nhuoc dIom Ia do cam vof
chaf. co fay khong IInh hoaf khI doI cong fính IInh hoaf phoI hop phaI. fraI hoI kom. xu Iy
bong frong ban fuong doI kho khan. bIon doI xoay do bI doI phuong phaf hIon va doI pho.
¡.3. Nhung vun de cun chu y trong cum vot
1. Pbuong pbap cam oot can on Jinb. Khong non fhay doI mof cach qua do dang cach
cam vof do bao dam cho dong fac danh bong on dInh.
2. Cam oot kbong ncn qua cbat boac qua /ong. Cam vof qua chaf so anh huong foI fính
IInh hoaf cua co fay va ngon fay khI danh bong. Qua Iong so anh huong foI suc manh va fy
Io bong vao ban frong danh bong.
J. Dua oao su ycu tbicb oa Jac Jicm ky tbuat cua mìnb ma /ua cbon pbuong pbap
cam oot tbicb bop. Ví du fhích danh fan cong gan ban non chon cam vof doc. fhích danh
Iíp bong fhuan fraI fay fhì fof nhaf Ia chon cam vof ngang. NgoaI ra. nguoI moI hoc khI
chon va hoc cach cam vof. can co su chI dan cua huan Iuyon vIon bong ban.
¡.4. Khong the co¡ nhe tuc dung cuu tuy khong cum vot
KhI chung fa nghIon cuu vo phuong phap cam vof fhì khong fho coI nho fac dung cua
fay khong cam vof frong mon bong ban. Tay khong cam vof ngoaI vIoc co fho duy frì fhang
bang co fho ra con phaI bIof phoI hop vung fay nhIp nhang. hop Iy voI fay cam vof do
nang cao duoc foc do vung vof. fang cuong suc manh va do xoay danh bong.
¡¡. L¡A CHON V¡ TRÍ O¡NG
20
¡¡.1. Tum quun trong cuu vj trI dung
VI frí dung cua van dong vIon Ia vI frí dung phu hop voI dac dIom cach danh cua mình.
fruoc khI danh bong chon duoc vI frí dung chính xac so co fho phaf huy fof hon so fruong
ky fhuaf cua mình. bu dap vao cho khIom khuyof vo ky fhuaf. dong fhoI daf duoc pham vI
quan xuyon bong fuong doI foan dIon.
¡¡.2. Phuong phup chon vj trI dung
Can cu vao cu Iy gIua van dong vIon voI ban bong ma co fho chIa vI frí dung ra fhanh
dung gan. dung frung bình. dung xa ban. Khoang cach dung frung bình IaI chIa fhanh:
frung bình gan va frung bình xa.
Ðung gan ban Ia vI frí dung cua van dong vIon cach ban bong khoang 0.5 mof. Ðung
frung bình gan ban Ia vI frí dung cua van dong vIon cach ban bong khoang 0.7 mof.
Ðung xa ban Ia vI frí dung cua van dong vIon cach ban bong khoang 1 mof fro Ion.
Ðung frung bình xa Ia vI frí dung cua van dong vIon cach ban bong 1 mof |xom hình
31).

VI frí dung cua van dong vIon bong ban can can cu vao IoaI hình cach danh. dac dIom
ky fhuaf ca nhan khac nhau ma xac dInh do co IoI cho vIoc phaf huy so fruong ky fhuaf.
VI frí dung co ban cua cach danh day fraI cong phaI o nguoI cam vof doc. non o khu vuc
frung bình gan hoI Ioch fraI. cach ban khoang fron duoI 40 cm. chan fraI daf o phía sau.
chan phaI daf fruoc |xom hình 32); VI frí dung co ban cua cach danh fan cong 2 maf o gIua
khu vuc gan ban. cach ban khoang fron duoI 50 cm. chan fraI hoI ra fruoc. chan phaI hoI
ra sau |xom hình 33); VI frí dung co ban cua van dong vIon Iay cach danh Iíp bong Iam
chính dung o cu Iy frung bình hoac frung bình gan. hoI Ioch fraI |xom hình 34); VI frí dung
co ban cua van dong vIon Iay cach danh kof hop caf cong o nguoI danh vof ngang. dung o
khu vuc cu Iy frung bình gan |xom hình 35). VI frí dung co ban cua van dong vIon Iay cach
danh caf bong Iam chính o khu vuc frung bình xa |xom hình 36).
21

Cbu y: Cac vI frí dung co ban noI o fron Ia vI frí dung khI chuan bI danh fra bong doI
phuong danh sang noI chung.
Trong fhuc fo fhI dau. van dong vIon can can cu vao do gan xa va phuong huong vI frí
bong don. dI chuyon foI vI frí fhuan IoI do co fho dung phuong phap fay chuan xac danh
fra cac IoaI bong don khac nhau.

¡¡.3. Tu the dung
VI frí dung chính xac cua van dong vIon bong ban con can phoI hop voI fu fho dung
chính xac. Tu fho dung chính xac khong chI co IoI cho xuaf phaf nhanh ma con quan xuyon
duoc foan ban bong. dong fhoI co IoI cho van dong vIon kIp fhoI su dung cac IoaI ky fhuaf
danh fra bong don.
Tu fho dung chuan bI danh fra bong don cua doI phuong |goI don gIan Ia fu fho chuan
bI) Ia: haI chan dung dang hoI rong hon vaI. chung goI. frong fam co fho roI vao gIua haI
chan. fhan nguoI hoI nga ra fruoc. hop bung. nguc. Tay cam vof co fu nhIon. Van dong vIon
cam vof doc. khuyu fay hoI khuynh ra ngoaI. vof daf o phía fruoc bon phaI bung. co fay fha
Iong fu nhIon. Tay khong cam vof co fu nhIon o phía fraI canh fhan. maf nhìn chu y vao
bong don |xom hình 32. 33. 34). NguoI cam vof ngang. khuyu fay chuc xuong. daf o phía
fraI fhan. haI maf cham chu nhìn vao bong don |xom hình 35. 36).
Chu y: Trong fu fho chuan bI cua ca van dong vIon vof doc va vof ngang. fhì ban fay.
canh fay. cang fay. co fay phaI fha Iong fu nhIon do fao duoc IoI cho phaf Iuc danh bong.
¡¡¡. KY TH¡AT OANH BONG
¡¡¡.1. Ky thuut g¡uo bong
CIao bong Ia ky fhuaf duy nhaf hoan foan phu fhuoc vao y chí cua van dong vIon.
khong chIu su fac dong cua doI phuong frong vIoc Iua chon vI frí. dung suc manh. foc do. do
xoay. duong bong… do danh bong don baf cu vI frí nao fron maf ban doI phuong. Trong moI
22
hIop dau moI dau fhu co khoang 15 – 20 Ian gIao bong. nou gIao bong co chaf Iuong cao. co
fho fao ra co hoI fhuan IoI cho fan cong. fham chí co fho fruc fIop gIanh dIom.
Ðua vao vI frí danh bong co fho phan gIao bong ra fhanh gIao bong fhuan fay va gIao
bong fraI fay. gIao bong nghIong nguoI va gIao bong kIou ngoI xom xuong. Ðua vao do cao
fung bong. co fho chIa fhanh gIao bong fung bong cao va gIao bong fung bong fhap. Ðua
vao dac dIom cua bong. co fho phan fhanh gIao bong Iay foc do Iam chính. gIao bong Iay do
xoay Iam chính. gIao bong Iay dIom roI Iam chính. Vì vay moI van dong vIon can phaI fap
fof mof hoac haI IoaI gIao bong khac nhau do co fho phoI hop voI cach danh cua mình
gIanh chu dong frong fhI dau.
a. Ky tbuat giao bong tung bong tbap
* Ky thuut g¡uo bong dunh ngung bong
Duc Jiem: Toc do bình fhuong. fron co ban bong xoay íf hoac khong xoay. Ky fhuaf
nay Ia non fang do nam vung cac ky fhuaf gIao bong phuc fap khac. NguoI baf dau hoc
danh bong ban fruoc hof can hoc ky fhuaf gIao bong nay.
Thuc hien hy lhuul Jong luc giuo bong Junh ngung lhuun luy: VI frí dung o cu Iy
frung bình so voI ban hoac hoI Ioch bon phaI |frong sach nay "fraI" va "phaI" dou Iay phaI.
fraI cua nguoI danh bong Iam chuan. Ví du khI gIoI fhIou vo gIao bong fhì Iay nguoI gIao
bong Iam chuan con khI gIoI fhIou vo do gIao bong fhì Iay nguoI do gIao bong Iam chuan).
fhan nguoI cach mop ban khoang 35 cm. haI chan dung fach sang 2 bon hoI rong hon vaI
|vo dIom nay cac kIou gIao bong khac cung dou nhu vay. do do cac phan sau so khong gIaI
fhích nua). chan fraI dung hoI ra fruoc. frong fam roI vao gIua haI chan. fhan fron hoI xoay
sang phaI. fay fraI cam bong o phía fruoc bon phaI fhan. Sau do fay fraI fung bong nho
nhang Ion fron khong. dong fhoI fay phaI dua vof ra phía sau bon phaI. maf vof hoI
nghIong ra fruoc. KhI bong roI xuong o do cao cao hon maf IuoI dua vof fhoo huong fu sau
ra fruoc sang fraI danh vao phan gIua va fron cua bong Iam cho dIom roI fhu nhaf vao
khoang gIua ban cua mình baf sang ban doI phuong. Sau khI bong duoc danh dI. fay phaI
fhoo da vung ra phía fruoc sang fraI. Trong qua frình gIao bong. frong fam co fho dI
chuyon dan fu chan phaI sang chan fraI.
Thuc hien hy lhuul Jong luc giuo bong Junh ngung luy lrui: Ðung o vI frí Ioch
fraI so voI ban bong. fhan nguoI cach mop ban khoang 35 cm. chan phaI hoI ra fruoc. frong
fam co fho roI vao chan fraI; Than fron hoI xoay sang fraI. fay fraI cam bong o phía fruoc
bon fraI fhan; Tay phaI cam vof o phía fruoc bon fraI fhan. Sau do. fay fraI fung bong Ion
fron. fay phaI dua vof ra sau phía bon fraI fhan dong fhoI xoay maf vof hoI nghIong fruoc.
KhI bong roI xuong o do cao cao hon maf IuoI mof chuf fhì fay phaI vung vof ra phía fruoc
danh vao phan phía fron. gIua cua bong dong fhoI phaf Iuc ra phía fruoc bon phaI. Iam cho
bong cham vao gIua maf ban cua bon mình baf .sang ban doI phuong... Sau khI bong roI
khoI vof. fhoo da fay phaI fIop fuc vung ra phía fruoc bon phaI. Trong qua frình gIao bong
frong fam co fho can dI chuyon fu chan fraI sang chan phaI.

* Ky thuut g¡uo bong nhunh thuun tuy
Duc Jiem: Toc do bong nhanh. duong vong cung fhap. dIom roI xa. duong bong dI co do
xoay Ion hoac xoay Ion bon phaI fuong doI manh; day Ia mof frong nhung ky fhuaf gIao
bong ma van dong vIon IoaI hình fan cong fhuong dung. Sau khI cham ban bong so Iao
fruoc dong fhoI quoo sang bon phaI. KhI doI phuong danh fra do bI huf bong hoac danh
bong Ion cao.
Thuc hien hy lhuul Jong luc: VI frí dung o phía bon phaI gan mop ban. fhan nguoI
23
cach ban khoang 35 cm. chan fraI hoI ra fruoc. chan phaI hoI xoay sang phaI; Tay fraI cam
bong o bon phaI fruoc bung. fay phaI cam vof cung o bon phaI fhan nguoI. fay fraI fung
bong nho Ion fron. fay phaI cam vof dua ra phía sau bon phaI. ÐoI khI bong roI xuong.
cang fay nhanh chong vung vof ra fruoc. maf vof hoI nghIong ra fruoc. danh vao phan fron
gIua cua bong dong fhoI fao ma saf cua vof vao phía fron bon phaI cua bong. Sau khI danh
vao bong fhoo da cang fay va co fay vung ra fruoc.
ÐIom cham bong o ban bon mình non co gang o gan duong mop dau ban. Trong qua
frình gIao bong frong fam co fho chuyon dan fu chan fraI sang chan phaI |xom hình 37).

* Ky thuut g¡uo bong nhunh tru¡ tuy
Duc Jiem: Toc do bong nhanh. duong vong cung fhap. dIom roI xa. Iuc Iao Ion co kom
fhoo xoay Ion hoac xoay Ion bon phaI fuong doI manh. cung Ia mof frong nhung kIou gIao
bong ma van dong vIon IoaI hình fan cong fhuong su dung.
Thuc hien hy lhuul Jong luc: VI frí dung o bon fraI saf ban bong. fhan nguoI cach
ban khoang 35 cm. chan phaI hoI ra fruoc. fhan nguoI hoI xoay sang fraI. fay fraI cam
bong o bon fraI phía fruoc bung. Tay phaI cam vof va cung o vI frí bon fraI canh fhan. Tay
fraI fung nho bong Ion. fay phaI cam vof dua vof ra phía sau bon fraI. ÐoI khI bong roI
xuong. cang fay vung vof nhanh ra phía fruoc bon phaI. dong fhoI hoI xoay ngoaI Iam cho
maf vof hoI nghIong fruoc. danh vao phan fron gIua cua bong. dong fhoI dung vof ma saf
vao bong fhoo huong Ion fron. Sau khI danh vao bong. cang fay va co fay vung vof fhoo da
ra fruoc. Ðo fang foc do vung vof. frong gIay Iaf fIop xuc bong can co su phoI hop nhIp nhang
xoay chuyon cua Iuon va fhan fron |xom hình 38).

* Ky thuut g¡uo bong xouy xuong nhunh tru¡ tuy
Duc Jiem: Toc do bong nhanh. duong vong cung fhap. dIom roI xa. KhI doI phuong
danh fra bong khong do dung suc manh danh bong non foc do bong danh fra cham. dong
fhoI do danh bong Ion cao. Vì vay. sau khI gIao bong do cuop fan cong hoac gIanh vI frí
fhuan IoI.
Thuc hien hy lhuul Jong luc: CIong voI gIao bong nhanh fraI fay. su khac bIof o day
Ia vI frí vof fruoc khI gIao bong fuong doI cao. doI khI bong roI xuong. vof so vung fu phía
fron dang sau ra phía duoI dang fruoc Iam cho maf vof ngua ra sau. danh vao phan gIua
duoI cua bong dong fhoI co su co saf cua vof vao bong fhoo huong xuong duoI dang fruoc.
ÐIom danh vao bong noI chung hoI fhap hon maf IuoI. ÐIom cham bon ban mình non ap
saf duong vach dau ban |xom hình 39).
24

* Ky thuut g¡uo bong ngun tru¡ tuy
Duc Jiem: Suc manh you. duong bong ngan. dIom roI gan IuoI. bong khong xoay |hoac
xoay you) co fho buoc doI phuong phaI dI chuyon Ion saf ban do bong; dong fhoI doI phuong
khong do dung suc do fan cong. Nou nhu doI phuong dung go bong do danh fra. do danh
fhanh bong cao. Thích hop nhaf Ia su dung phoI hop voI gIao bong nhanh Iam cho doI
phuong phaI chay nguoc xuoI Ion xuong.
Thuc hien hy lhuul Jong luc: Tu fho chuan bI can co hof muc gIong voI gIao bong
nhanh. Nhung khI danh vao bong maf vof hoI ngua ra sau. dung cang fay va co fay IIong
vof ra fruoc danh nho vao phan duoI gIua cua bong. Ðo cao dIom danh vao bong xap xI
ngang bang voI do cao maf IuoI. ÐIom cham ban bon mình fof nhaf Ia o khu vuc gIua cua
ban |xom hình 40).

* Ky thuut g¡uo bong xouy ngh¡eng len (xuong) ben tru¡ thuun tuy
Duc Jiem: Co do xoay nghIong fraI Ion hoac xoay nghIong fraI xuong fuong doI manh.
Trong qua frình bay cua bong co huong quoo phaI... Phuong phap fay khI gIao bong co gang
fhuc hIon gIong voI gIao bong gIua xoay nghIong Ion va xoay nghIong xuong. Iam cho doI
phuong kho nhan bIof duoc huong xoay cua bong dan foI danh bong chuc IuoI hoac danh
bong bong. hoac cung co fho Iam cho bong ban manh sang bon fraI ra ngoaI.
Thuc hien hy lhuul Jong luc: VI frí dung ap saf gan ban phía bon phaI. fhan nguoI
cach ban khoang 35 cm. chan fraI hoI ra fruoc. fhan fron hoI xoay sang phaI. Tay fraI gIu
bong o bon phaI fruoc bung ap saf dau ban bong. Tay phaI cam vof o bon phaI fhan. Cung
Iuc voI fay fraI fung bong. fhì fay phaI dua vof Ion phía fron bon phaI. doI khI bong roI
xuong do cao ngang maf IuoI fhì fay cam vof vung nhanh xuong phía duoI sang bon fraI
danh vao bong. Nou gIao bong xoay nghIong Ion. frong gIay Iaf vof fIop xuc bong. co fay
xoay nhanh Ion fron sang fraI Iam cho vof danh vao phan gIua bong va ma saf vao bong
fhoo huong Ion fron sang fraI. Sau khI danh bong fay vung fhoo da Ion phía fron bon fraI.
Nou muon gIao bong xoay nghIong xuong sang fraI. frong gIay Iaf vof fIop xuc bong. co fay
xoay nhanh sang fraI va xuong duoI. Iam cho vof danh vao phan gIua bong va ma saf vao
bong fhoo huong xuong duoI bon fraI. Sau khI bong roI khoI vof. vof can vung Ion fron va
sang fraI do dong fac gIong voI gIao bong xoay nghIong xuong |xom hình 41).
25

* Ky thuut g¡uo bong xouy ngh¡eng len (xuong) ben phu¡ tru¡ tuy
Duc Jiem: Co do xoay nghIong Ion bon phaI hoac xoay nghIong xuong bon phaI fuong
doI manh. Trong qua frình bay frong khong frung bong co huong quoo sang fraI. KhI gIao
bong fhu phap fhuc hIon can gIong nhau do doI phuong kho nhan bIof duoc phuong huong
xoay cua bong Iam cho doI phuong khI danh fra do danh bong cao hoac chuc IuoI hoac Ia
Iam cho bong ban manh Ioch sang phía bon phaI |co Iuc bong ra khoI ban).
Thuc hien hy lhuul Jong luc: VI frí dung o phía bon fraI gan ban. fhan nguoI cach
ban khoang 35 cm. chan phaI hoI ra fruoc. fhan nguoI hoI quay sang fraI. hop bung. Tay
fraI gIu bong o phía fruoc bon fraI bung ap gan vao mop cuoI ban. Tay phaI cam vof o phía
fraI co fho. KhI fay fraI fung bong. fay phaI dua vof Ion phía fron bon fraI Iam cho chuoI
vof huong xuong phía duoI bon phaI. ÐoI khI bong roI xuong don do cao ngang maf IuoI fhì
cang fay va co fay vung xuong duoI sang phaI danh bong. Nou muon gIao bong xoay
nghIong Ion bon phaI fhì frong gIay Iaf vof fIop xuc bong. co fay xoay Ion fron bon phaI.
Iam cho vof danh vao phan gIua cua bong dong fhoI fao ma saf vao bong fhoo huong Ion
fron va sang phaI. Sau khI danh vao bong. so vung vof fhoo da Ion phía fron bon phaI. Nou
muon gIao bong xoay nghIong xuong bon phaI fhì frong gIay Iaf vof fIop xuc bong. co fay
xoay xuong duoI bon phaI. Iam cho vof danh vao phan gIua cua bong. dong fhoI fao ma saf
vao bong fhoo huong xuong duoI va sang phaI |xom hình 42). Sau khI bong roI khoI vof.
Vof can Iap fuc vung Ion phía fron bon phaI do fao ra dong fac gIong nhu khI gIao bong
xoay nghIong Ion bon phaI.

* Ky thuut g¡uo bong xouy xuong vu khong xouy thuun tuy
Duc Jiem: Ðay Ia mof kIou ky fhuaf gIao bong xoay xuong co fhom xoay va khong
xoay. HaI IoaI "xoay va khong xoay" co foc do xoay khac nhau raf Ion. ÐoI phuong raf kho
nhan bIof duoc foc do xoay cua bong. khI danh fra do danh bong cao hoac danh bong ra
ngoaI. danh bong chuc IuoI.
Thuc hien hy lhuul Jong luc: VI frí dung o khoang gIua hoac hoI Ioch fraI cach ban
khoang 40 cm. hoI quay nguoI ra sau. Chan fraI dung hoI ra fruoc. Tay fraI gIu bong o phía
fruoc bung hoI Ioch phaI dong fhoI ap gan mop ngang cuoI ban. Tay phaI cam vof daf o
bon phaI fhan. Tay fraI fung bong Ion fron nho nhang dong fhoI fay phaI dua vof ra phía
sau va Ion fron. maf vof hoI ngua ra sau. KhI bong roI xuong don do cao ngang maf IuoI fhì
cang fay nhanh chong vung vof ra fruoc xuong duoI danh bong. Nou gIao bong co fhom do
xoay fhì frong gIay Iaf vof fIop xuc bong. cang fay xoay ngoaI. koo fhoo co fay dung Iuc
26
mIof xuong phía duoI ma saf vao phan duoI va gIua cua bong. Sau khI danh vao bong. vung
vof fhoo da xuong phía duoI fruoc bon fraI |xom hình 43). Nou khong muon fhom do xoay
fhì frong gIay Iaf vof fIop xuc bong. co fay khong can dung suc quay co fay. maf vof so fruc
fIop danh ra fruoc vao phan gIua cua bong do gIam bof suc manh ma saf xuong duoI vao
bong. ÐoI cho sau khI bong roI khoI vof. cang fay nhanh chong xoay ngoaI. koo fhoo xoay
co fay dong fhoI vung nhanh vof xuong phía duoI fruoc bon phaI fao ra cam nhan saI cho
doI phuong |xom hình 44).
Ky fhuaf gIao bong xoay xuong "xoay va khong xoay" fhuan fay cung co fho duoc van
dung frong gIao bong fraI fay |dac bIof Ia vof ngang). ChI can fap Iuyon fhanh fhao duoc
ky fhuaf gIao bong xoay xuong "xoay va khong xoay" fhuan fay. fhì so hoc duoc raf nhanh
ky fhuaf gIao bong xoay xuong “xoay va khong xoay" fraI fay.

* Ky thuut g¡uo bong thuun tuy ngh¡eng nguo¡
Duc Jiem: VI frí dung gIao bong Ioch han sang fraI |o goc ngoaI bon fraI cua ban
bong). nhu vay so co IoI cho cuop fan cong fhuan fay sau khI gIao bong.
Thuc hien hy lhuul Jong luc: Cac cach gIao bong fhuan fay da frình bay o cac phan
fruoc dou co fho van dung frong gIao bong fhuan fay nghIong nguoI. ÐIom khac nhau o day
Ia: Ðo vI frí dung Ioch han sang fraI. non chan fraI dung han ra fruoc. fhan fron quay Ioch
sang bon phaI va fruc vaI gan vuong goc voI ban |90
0
). Ðong fac fay danh bong vo co ban
gIong voI cac IoaI gIao bong fhuan fay. Muon nam baf ky fhuaf nay chI can nam vung cac
ky fhuaf gIao bong fhuan fay fhì so do dang nam duoc cac ky fhuaf gIao bong fhuan fay
nghIong nguoI. O day khong frình bay chI fIof.
b. Ky tbuat giao bong tung bong cao
Duc Jiem: KhI fung bong cao |do cao daf fu 2 - 3 m hoac cao hon so fao ra foc do bong
roI xuong nhanh. Iuc fong hop Ion |fang Ion hon Iuc fac dung gIua vof va bong). KhI fhuc
hIon gIao bong nhanh. foc do xoay nhanh. IaI fhom vao fhoI gIan bong roI xuong daI. nhIp
do danh bong khac voI bình fhuong. do Iam phan fan suc chu y cua doI phuong non do kho
danh fra fuong doI Ion.
Thuc hien hy lhuul Jong luc: Phan Ion dung o vI frí gIao bong nghIong nguoI o
ngoaI goc fraI ban |cung co fho dung o nua phan ban bon fraI). chan fraI hoI ra fruoc. fhan
fron xoay sang phaI mof goc khoang 90
0
; Tay fraI cam bong hoI cao hon maf ban. dung suc
cua cang fay Ia chính do fung bong Ion khoang 2 - 3 mof hoac cao hon. Ðong fhoI co hof
suc Iam cho bong khong Ioch so voI fruc fhang dung. Cac dong fac khac cung gIong dong
fac co ban cua gIao bong xoay Ion xuong) bon fraI fhuan fay |xom hình 45).
ChI co dIou Ia do bong duoc fung Ion cao. fhoI gIan bong roI xuong daI. non fay cam vof
27
co fho koo daI hon cu Iy dua ra sau va vung vof danh bong.

c. Ky tbuat giao bong kicu ngoi xom
Duc Jiem: Ðo fu fho gIao bong ngoI xom. vI frí danh bong o fu phan vaI fro Ion non
goI Ia gIao bong fron fay. Ðo vI frí co fho khI danh vao bong khong gIong voI gIao bong
duoI fay noI chung non dac dIom baf Ion o maf ban va Iuc baf fro IaI fron maf vof doI
phuong cua bong co huong khac voI gIao bong duoI fay. do Iam cho doI phuong danh bong
hong hoac danh bong cao.
Thuc hien hy lhuul Jong luc: VI frí dung o khu gIua hoac Ioch fraI gan ban. chan
fraI hoI dung ra fruoc hoac dung ngang bang chan |so voI mop dau ban bong); Than fron
hoI xoay sang phaI; Tay fraI gIu bong daf o phía fruoc bon phaI fhan nguoI. Tay phaI cam
vof do o bon canh phaI cua fhan. Co haI fu fho co ban sau khI fung bong:
Mot /a. Iuc dau fung bong Ion o fu fho dung fhang. sau do ngoI xom fhap xuong do danh
bong;
Hai /a. baf dau bang fu fho ngoI xom cao. sau do moI fung bong Ion. danh bong.
KhI gIao bong xoay nghIong Ion bon phaI fhuan fay kIou ngoI xom fhì sau khI fung
bong. fay phaI gIo Ion fron cao hon vaI Iam cho maf vof hoI Ioch sang fraI. ÐoI khI bong
roI xuong don do cao ngang bang maf IuoI hoac hoI cao hon maf IuoI khoang 20 cm fhì fay
phaI vung vof fu bon fraI Ion fron ra phía fruoc bon phaI danh vao phan gIua bong. dong
fhoI dung suc ma saf vao bong fhoo huong Ion fron bon phaI. ÐIom cham ban phía bon cua
mình o khoang gIua ban. Sau khI danh bong. canh fay vung fhoo dua ra phía fruoc sang
bon phaI dong fhoI nhanh chong dung Ion chuan bI don danh bong cua doI phuong danh
sang |Xom hình 46. 47).
28

Ðong fac gIao bong xoay nghIong xuong bon fraI fhuan fay fron co ban cung gIong voI
gIao bong xoay nghIong Ion bon phaI fhuan fay. Cho khac bIof Ia: khI bong roI fu fron cao
xuong cao hon maf IuoI fhì danh vao phan gIua va duoI cua bong. dong fhoI ma saf vao
bong fhoo huong xuong duoI bon phaI |xom hình 48).

KIou ngoI xom cung co fho gIao bong fraI fay nhung frong fhI dau chính fhuc khong su
dung nhIou |íf gap). Nou nguoI fap co hung fhu voI IoaI gIao bong fraI fay nay fhì co fho
fap fron co so gIao bong fhuan fay.
¡¡¡.2. Ky thuut do g¡uo bong
29
Ðo gIao bong Ia mof frong 3 ky fhuaf quan frong hang dau. Ðo ky fhuaf gIao bong phaf
frIon nhanh chong. co nhIou chung IoaI da Iam fang do kho cua ky fhuaf do gIao bong Ion
raf nhIou.
MoI mof hIop fhI dau bong ban. do gIao bong cung gIong voI gIao bong. daI fho co fu 15
- 20 co hoI. Nou do gIao bong khong fof. fhì khong chI maf dIom fruc fIop hoac fao ra co
hoI fan cong cho doI phuong ma con kho phaf huy duoc ky - chIon fhuaf cua mình. Iam cho
ban fhan do xuaf hIon fam Iy cang fhang va so sof. fu do dan foI fhaf baI. Nguoc IaI. nou
nhu nam vung ky fhuaf do gIao bong fhì co fho bIon bI dong fhanh chu dong. gIanh fhang
IoI foan cuc.
a. Cbuan bi Jo giao bong
* Luu chon vj trI dung
Muon do gIao bong fof. fruoc hof phaI Iua chon fof vI frí dung. Nou nhu doI phuong
dung gIao bong o goc phaI cua ban bong fhì co fho gIao bong don vI frí fraI fay hoac cung
co fho don bon phaI cua ban bon do gIao bong. fhì vI frí dung do gIao bong non o khu vuc
gIua hoac Ioch sang bon phaI mof chuf. Nou nhu doI phuong gIao bong o goc fraI cua ban
bong fhì co fho gIao bong don vI frí fay phaI hoac cung co fho don bon fraI cua ban bon do
bong. fhì vI frí dung do gIao bong non o khu vuc gIua hoac Ioch sang bon fraI mof chuf.
Nou doI phuong gIao bong o vI frí khoang gIua ban fhì vI frí dung do gIao bong cung khong
non qua Ioch sang mof bon.
NgoaI ra con can dua vao dac dIom cach danh va fhoI quon vo vI frí dung cua mình do
Iua chon vI frí dung xa. gan. hoac frung bình cho phu hop frong khI doI pho voI cac cach
gIao bong daI hoac ngan.
* Phun doun bong den
Muon do gIao bong fof can phaI phan doan chuan xac do xoay. foc do. suc manh. dIom
roI. do cao cua bong don moI co fho su dung phuong phap danh fra chính xac phu hop dac
dIom va fính nang cua bong don.
- Ðua vao phuong huong vung vof va goc do maf vof cua doI phuong do phan doan
duong bay cua bong don. Nou maf vof cua doI phuong nghIong. dong fhoI vung vof nghIong
ra fruoc fhì bong phaf ra nhaf dInh Ia bong duong choo. Nguoc IaI nou maf vof cua doI
phuong huong ra fruoc. fhoo huong fhang fhì bong phaf ra nhaf dInh Ia bong duong fhang.
- Tu phuong huong vung vof va ma saf vao bong frong gIay Iaf doI phuong danh vao bong
do phan doan phuong huong xoay cua bong danh sang. Ví du: Vung vof va ma saf bong fu
fron xuong duoI Ia xoay xuong. Vung vof va ma saf vao bong fu duoI Ion fron Ia xoay Ion.
Vung vof va ma saf bong fu fraI sang phaI Ia xoay nghIong bon phaI. Vung vof va ma saf vao
bong fu phaI sang fraI Ia xoay nghIong bon fraI. Vung vof va ma saf vao bong Ion fron bon
fraI Ia bong xoay nghIong Ion bon fraI. Vung vof va ma saf vao bong xuong phía duoI bon
phaI Ia bong xoay nghIong xuong bon phaI v.v... Nhung can chu y khong non bI mo hoac boI
dong fac gIa fruoc va sau khI danh vao bong cua doI phuong.
- Phan doan cuong do. foc do. do xa gan cua dIom roI fu muc do Ion nho cua foc do vung
vof frong gIay Iaf danh vao bong va do "day" "mong" khI caf bong cua doI phuong. NoI
chung foc do vung nhanh. IaI caf bong “nong" dou Ia bong co fhom do "xoay". Con foc do
vung vof nhanh nhung caf bong khong "nong" Iam hoac "sau” Ia bong khong xoay hoac foc
do xoay nho. foc do bay sau khI bong danh ra nhaf dInh so fuong doI nhanh. Caf bong raf
"nong" fhì foc do bay cung fuong doI nho. dIom roI cung fuong doI gan.
Chu y: Khong bI Iua boI dong fac gIa cua doI phuong fruoc va sau khI danh vao bong.
Co nhung van dong vIon khI gIao bong nhanh gap. Iuc dau foc do vung vof co y Iam
30
cham. khI don fhoI dIom vof fIop xuc bong co fay dof ngof phaf Iuc Iac manh Iam cho foc
do bong dI raf nhanh. bon do gIao bong co fho bI doI phuong Iua boI dong fac cham fruoc
khI vof fIop xuc bong non fro fay khong kIp.
Phan doan dIom roI cua bong danh sang fu vI frí dIom roI fron ban doI phuong va do
vong cung cua bong khI doI phuong gIao bong. Nou dIom roI Ian fhu nhaf khI gIao bong gan
IuoI hoac duong vong cung bay cua bong danh sang co dIom cao nhaf |dInh cao cua vong
cung) o fron khoang khong cua ban doI phuong hoac gan IuoI. fhì dIom roI cua bong danh
sang faf so gan IuoI. Nguoc IaI. nou nhu dIom roI Ian fhu nhaf IaI gan dau ban |gan vI frí
dung cua doI phuong) dong fhoI dIom cao cua duong vong cung IaI o fron khoang khong cua
maf IuoI fhì dIom roI cua bong faf phaI xa.
- Phan doan cuong do xoay cua bong qua foc do vung vof va am fhanh phaf ra khI vof
danh vao bong cua doI phuong. Ví du: Toc do vung vof frong fhoI dIom danh vao bong
nhanh. nhung am fhanh phaf ra nho fhì bong danh sang faf so raf xoay. Nguoc IaI. nou
am fhanh phaf ra khI danh vao bong fo. chac. fhì bong danh sang khong xoay. hoac co foc
do xoay khong Ion.
NgoaI ra. con co mof so phuong phap do phan doan fính nang cua bong danh sang. Ví
du nhu quan saf duong vong cung bay va hình dang cua no do phan doan phuong huong va
cuong do xoay cua bong danh sang v.v. . . Van do nay can dua vao su nhan bIof va Iy gIaI
duoc fính chaf cua cac IoaI bong xoay. hình dang duong bay vong cung khI bong bay cua
van dong vIon. NguoI fap can phaI fhong qua fap Iuyon Iau daI kof hop voI kIom nghIom
frong fhuc fo do nang cao frình do phan doan cho mình.
b. Pbuong pbap Jo giao bong
Phuong phap co ban cua do gIao bong gom co: gIaf bong. cong bong. baf bong. vuof
bong. go bong. caf bong. day bong. chan bong. dap bong bong. bo nho.

* Oo g¡uo bong nhunh thuun vu tru¡ tuy
Vì foc do bong danh sang nhanh. duong vong cung fhap. dIom roI xa. xung Iuc |Iuc Iao)
Ion. IaI co fhom do xoay Ion non bong dI nhanh. goc do Ion o bon fraI fhuong khong kIp no
fhan danh fra. Vì vay non fhuong dung day chan fraI fay hoac danh fra bang gIaf nhanh
hoac cong nhanh fhuan fay. KhI dung caf bong danh fra. non IuI ra sau mof chuf. doI cho foc
do bong danh sang cham IaI moI danh fra.
* Oo g¡uo bong xouy xuong nhunh
Ðo bong danh sang co foc do nhanh. dIom roI xa IaI xoay xuong. khI danh fra raf do
chuc IuoI. vì vay khI day hoac cong bong danh fra non hoI ngua maf vof ra sau. dong fhoI
fang fhom Iuc Ion fron; khI dung cach danh fra bong vong cung non fang fhom suc manh
nang koo Ion fron. KhI danh fra bang go bong. caf bong: nou foc do bong danh sang
nhanh. nhung cuong do xoay xuong khong Ion fhì goc do maf vof khong non qua ngua ra
sau va dIom fIop xuc vof voI bong non vao phan gIua bong dong fhoI fang fhom suc manh
ma saf bong xuong duoI.
* Oo g¡uo bong xouy xuong “xouy vu khong xouy"
Truoc hof can phan doan chuan xac do xoay cua bong danh don.
- ÐoI voI bong xoay xuong co fhom do xoay fhì co fho dung go bong do do fra bong.
dong fhoI maf vof phaI ngua ra sau nhIou hon va dung suc ra fruoc nhIou hon mof chuf do
"xuc" bong Ion. Nou dung gIaf bong hoac Iíp bong do do fra fhì can fang suc manh koo
nang Ion fron.
- ÐoI voI bong xoay xuong "khong xoay" co fho dung day chan hoac cong bong do danh
31
fra. Nhung phan Ion bong cua IoaI nay fhuong co kom fhoo xoay xuong nho vì vay khI
danh fra goc do maf vof co fho hoI ngua ra sau. dong fhoI fang fhom Iuc huong Ion fron.
* Oo g¡uo bong ngun
Ðo IoaI gIao bong nay gan IuoI. dong fhoI fhuong duoc su dung kof hop voI gIao bong
nhanh non can phaI Iuon chu y foI dIom roI cua bong don. KhI phaf hIon bong don Ia bong
ngan can phaI Iap fuc dI chuyon Ion phía fruoc do don duoc vI frí danh bong fhích hop. Sau
do can cu vao phuong huong. muc do xoay cua bong don va so fruong ky fhuaf cua ban
fhan do su dung go. day. cong. Iíp bong cho phu hop... Vì phan Ion bong IoaI nay dou o
frong ban. khI danh fra vof fhuong bI fro ngaI cua maf ban. Iam cho bIon do dong fac
khong fho Ion. non can phaI van dung day du suc manh cua cang fay va co fay. Ðong fhoI
can phaI dua vao fính nang xoay cua bong don do dIou chInh goc do maf vof va phuong
huong dung suc. Sau khI danh bong can nhanh chong fro vo vI frí dung bình fhuong chuan
bI don danh Ian bong sau.
* Oo g¡uo bong xouy len (xuong) ben tru¡ thuun tuy
Ðo IoaI gIao bong nay fhuong dong fac fay gIong nhau ma do xoay IaI co su khac bIof
gIua xoay nghIong Ion va xoay nghIong xuong. Ðo vay. fruoc khI danh fra can phaI dac bIof
chu y foI phuong huong xoay cua bong.
Ðo gIao bong xoay nghIong Ion fhuong su dung day bong. cong bong do danh fra. KhI
do bong maf vof can hoI nghIong fruoc. dong fhoI hoI nghIong Ioch sang fraI mof cach fhoa
dang. can fang fhom Iuc huong xuong phía duoI va phía fruoc do phong ngua khI vof fIop
xuc bong so baf nguoc sang phía fron bon phaI. Nou dung go bong hoac caf bong do do
bong. maf vof khong non ngua ra sau qua nhIou. dong fhoI hoI nghIong Ioch sang fraI fhoa
dang. ngoaI ra con phaI fang Ion suc manh ma saf vao bong fhoo huong xuong phía duoI.
KhI dung Iíp bong do do bong can fang Ion goc do nghIong fruoc cua maf vof. dong fhoI
gIam foI da suc manh nang koo Ion fron. fang fhom Iuc huong ra fruoc.
Ðo bong xoay nghIong xuong bon fraI non dung go. caf do danh fra. KhI do bong maf
vof can hoI ngua ra sau. dong fhoI hoI nghIong Ioch sang fraI. fang fhom Iuc huong ra
fruoc. ngan ngua bong don baf fro IaI ra phía duoI bon fraI. Nou dung day bong. cong bong
do do fhì maf vof phaI hoI ngua ra sau. dong fhoI hoI nghIong Ioch vo bon fraI. fang foI da
suc manh ma saf bong Ion fron. KhI dung Iíp bong do do fra fhì maf vof khong non qua
nghIong vo fruoc. dong fhoI fang fhom suc manh nang koo Ion fron.
* Oo g¡uo bong xouy len (xuong) ben phu¡ tru¡ tuy
Phuong phap do gIao bong xoay Ion |xuong) bon phaI fraI fay co ban gIong voI do gIao
bong xoay Ion |xuong) bon fraI fhuan fay. chI khac Ia khI danh vao bong vof can phaI
nghIong Ioch sang bon phaI mof cach fhoa dang do frIof fIou suc manh ban Ioch sang bon
fraI cua bong don.
Tron day Ia cac phuong phap do cac IoaI gIao bong noI chung. NguoI fap khI da fhanh
fhao duoc cac phuong phap noI fron so Iam cho cac ky fhuaf co ban duoc nang cao. Ðua vao
so fruong ky fhuaf cua mình va doI hoI ky. chIon fhuaf frong fhI dau co fho van dung cac
phuong phap khac nhau do chu dong danh fra cac IoaI gIao bong cua doI phuong.
¡¡¡.3. Ouy, chun bong
Ðay. chan bong Ia fon goI chung cua day bong va chan bong. Ðay Ia mof frong nhung
ky fhuaf chu you cua cach danh IoaI hình day fraI cong phaI va cung Ia ky fhuaf khong fho
fhIou cua cach danh cac IoaI hình khac. VI frí khI day. chan bong Ia dung gan ban. bIon do
dong fac nho. foc do nhanh. dIom roI bIon hoa nhIou. cung co mof so bIon doI do xoay. KhI
phoI hop su dung cac IoaI ky fhuaf day chan co fho IoI dung bIon doI foc do. dIom roI. do
32
xoay gIanh chu dong fao cac co hoI fan cong. KhI o fu fho bI dong hoac fho gIang co. co fho
fao ra fac dung phong fhu fích cuc. dong fhoI fung buoc chuyon fu bI dong va gIang co
fhanh chu dong.
Ðay. chan bong co fho chIa ra fhanh: chan ngang. day nhanh. day fang Iuc. chan gIam
Iuc. day xoay xuong. day xoay nghIong v.v...
a. Cban bong (con goi /a cban ngangì
Duc Jiem: Chan bong Ia dung suc nho. foc do cham. dIom roI vua phaI. khong xoay
hoac xoay nho. Ðong fac chan bong don gIan. do nam vung duoc ky fhuaf. Ia ky fhuaf
nhap mon cua nguoI moI hoc. Thong qua fap Iuyon co fho Iam quon fính nang bong. nam
baf dong fac. daf non mong ky fhuaf cho vIoc hoc cac ky fhuaf day chan khac. Chan bong
duoc chIa fhanh 2 IoaI: chan bong fraI fay va chan bong fhuan fay.
Thuc hien hy lhuul Jong luc chun bong lrui luy: Ðung o khoang gIua hoac Ioch
sang fraI ban bong. fhan nguoI cach ban khoang 40 - 50 cm. HaI chan dung mo sang rong
hon vaI |cac ky fhuaf gIoI fhIou duoI day dou nhu vay).
chan phaI hoI dung ra fruoc hoac haI chan dung ngang
bang. haI dau goI hoI khuyu. hop bung va nguc. fhan fron
hoI quay sang fraI. fay phaI co fu nhIon cam vof o phía
fruoc fhan nguoI hoac hoI Ioch fraI. dong fhoI cang fay xoay
ngoaI Iam cho maf vof gan vuong goc voI maf daf. KhI
bong doI phuong danh sang baf Ion khoI maf ban. cang
fay dua vof ra fruoc don bong o fhoI dIom bong dI Ion
dung maf vof vuong goc voI maf ban day vao phan gIua cua bong. Trong gIay Iaf vof fIop
xuc vao bong .chI dung suc nho nhang cua cang fay va co fay. Chu you dua vao suc baf fro
IaI cua bong danh sang do chan bong fra doI phuong. Sau khI chan bong. ban fay va canh
fay vung ra fruoc fhoo da dong fhoI nhanh chong fro vo fu fho chuan bI danh bong fIop.
Trong qua frình fhuc hIon dong fac. frong fam co fho don Ion 2 chan |xom hình 49).
Thuc hien hy lhuul Jong luc chun ngung lhuun luy: VI frí dung o khu gIua hoac
Ioch sang fraI ban. fhan nguoI cach ban khoang 40 - 50 cm. haI chan fach sang haI bon.
chan fraI hoI ra fruoc. haI goI hoI khuyu. hop nguc va bung. fhan fron hoI xoay sang phaI;
fay phaI co fu nhIon va hoI xoay frong Iam cho maf vof gan nhu vuong goc voI maf daf. daf
o phía fruoc bon phaI fhan nguoI.
KhI bong doI phuong danh don baf Ion khoI maf ban. cang fay dua vof ra fruoc bong. o
fhoI dIom bong baf Ion. dung maf vof vuong goc 'voI maf ban day vao phan gIua cua bong.
chI dung suc nho nhang cua cang fay va co fay. chu you dua vao suc baf fro IaI cua bong do
chan bong fra IaI doI phuong. Sau khI chan bong. fay vung vof ra fruoc fhoo da dong fhoI
nhanh chong fro vo fu fho chuan bI fruoc khI danh bong. .
Trong qua frình fhuc hIon dong fac. frong fam co fho don Ion haI chan |xom hình 50).

33
b. Ðay nbanb trai tay
Duc Jiem: Ðong fac nho. foc do nhanh. dIom roI bIon doI. co kom fhoo xoay Ion nho
hoac khong xoay. Ðay Ia ky fhuaf vua co fho phong fhu fích cuc IaI vua co fho ho fro fan
cong va Ia ky fhuaf duoc su dung nhIou nhaf.
Thuc hien hy lhuul Jong luc: Ðung o phan gIua hoac hoI Ioch sang fraI ban. fhan
nguoI cach ban khoang 40 cm. haI chan dung song song. chan phaI hoI ra fruoc. haI goI hoI
khuyu. hop bung va nguc. fhan nguoI hoI xoay ra fruoc hoac sang fraI. Canh fay phaI va
khuyu fay ap saf bon phaI fhan. co fu nhIon. dua vof don phía fruoc fhan hoac Ioch fraI.
dong fhoI cang fay xoay ngoaI Iam cho maf vof hoI nghIong ra fruoc. KhI bong doI phuong
danh don o fhoI dIom dang baf Ion fhì dung maf vof hoI nghIong fruoc day vao phan gIua
cua bong. Trong gIay Iaf vof danh vao bong. cang fay va co fay hoI dung suc ra fruoc hoac
ra fruoc kom fhoo huong Ion fron. dua vao Iuc baf Ion cua bong |fuc muon Iuc) do danh
bong fra. Sau khI danh vao bong. fay va cang fay vung fhoo da ra fruoc va nhanh chong
fro vo fu fho chuan bI ban dau. Trong qua frình fhuc hIon dong fac. frong fam co fho roI
dou fron haI chan |xom hình 51).


c. Ðay tang /uc
Duc Jiem: Toc do nhanh. suc manh Ion. dIom roI bIon hoa. co kom fhoo xoay Ion hoac
khong xoay. Co fho han cho fan cong. cua doI phuong. buoc doI phuong phaI IuI ra sau |xa
ban). fao co hoI fan cong. Ky fhuaf nay fhuong duoc su dung phoI hop voI chan bong gIam
Iuc do co fho khong cho va dIou dong duoc doI phuong. gIanh quyon chu dong. Ðay Ia ky
fhuaf day chan co uy Iuc Ion nhaf.
Thuc hien hy lhuul Jong luc: Ðung o phan gIua hoac Ioch sang fraI ban. fhan nguoI
cach ban khoang 50 cm. HaI chan dung sang haI bon. chan phaI hoI ra fruoc. 2 goI hoI
khuyu. hop bung va nguc. fhan nguoI xoay ra fruoc hoac hoI sang fraI. Canh fay va khuyu
fay phaI ap saf fhan. cang fay xoay ngoaI dong fhoI nang Ion fron. dua vof don fruoc fhan
hoac hoI Ioch fraI. Vof cao bang maf IuoI hoac hoI cao hon. maf vof hoI nghIong fruoc.

34
KhI bong doI phuong danh don vuof qua IuoI. canh fay. cang fay va co fay vung vof ra
fruoc don bong. Ðong fhoI Iung. Iuon. khop hong xoay sang fraI. Vao cuoI fhoI dIom bong
dI Ion hoac o Iuc cao nhaf cua bong don dung maf vof hoI nghIong fruoc day danh vao
phan gIua cua bong. Trong gIay Iaf danh vao bong. canh fay. cang fay va co fay phaf Iuc ra
fruoc va huong xuong duoI day op bong phoI hop voI dung suc nhIp nhang cua foan fhan.
Sau khI danh vao bong canh fay va ban fay vung fhoo da ra fruoc va xuong duoI. sau do
nhanh chong fro vo fu fho chuan bI ban dau. Trong qua frình fhuc hIon dong fac. frong
fam co fho chuyon dIch fu chan fraI sang chan phaI |xom hình 52).
J. Cban bong giam /uc
Duc Jiem: Ðong fac nho. Iuc nho co fho gIam you Iuc baf fro IaI cua bong don non
dIom roI gan. duong vong cung fhap khong xoay. Iuc fIon ra fruoc raf you phan Ion duoc su
dung frong fình huong bong danh sang cua doI phuong co suc manh Ion hoac do xoay Ion
cao |dac bIof Ia khI vI frí dung cua doI phuong fuong doI xa ban) so co fho dIou chuyon doI
phuong Ion fruoc do danh bong. Nou nhu sau chan bong gIam Iuc IaI kof hop voI cong bong
hoac day fang Iuc fhì hIou qua so cang cao.

Thuc hien hy lhuul Jong luc: Ðung o phan gIua hoac Ioch sang bon fraI ban. fhan
nguoI cach ban khoang 40 cm; haI chan dung sang haI bon; chan phaI hoI ra fruoc. haI goI
hoI khuyu. hop nguc va bung. fhan nguoI xoay ra fruoc hoac hoI sang fraI. Canh fay va
khop khuyu fay phaI ap saf bon phaI fhan nguoI. fay co fu nhIon dua vof don fruoc fhan
hoac Ioch fraI. cang fay xoay ngoaI Iam cho maf vof hoI nghIong ra fruoc. Sau khI bong doI
phuong danh don baf Ion khoI maf ban. cang fay va co fay vung vof ra fruoc don bong. KhI
bong o fhoI dIom dI Ion fhì dung maf vof nghIong fruoc chan bong gIam Iuc vao phan gIua
bong. Trong gIay Iaf danh vao bong. cang fay. co fay nho nhang IuI ra sau do gIam nho Iuc
baf fro IaI cua bong don |fuc gIam Iuc) Iam cho bong bay nho nhang fro vo ban doI phuong.
Sau khI danh bong. nhanh chong fro vo fu fho chuan bI ban dau. Trong qua frình fhuc hIon
d o n g f a c . f r o n g f a m c o f h o d o n d o u f r o n
2 chan |xom hình 53).

c. Ðay bong xoay xuong
Duc Jiem: Iuc manh. duong vong cung fhap. dIom roI xa. co xoay xuong gap |foc do
bay xoay xuong fuong doI nhanh). bong chìm. doI phuong danh fra khong fho muon Iuc non
do chuc IuoI. do do co fho han cho fan cong cua doI phuong. fao co hoI fan cong. Ðay Ia IoaI
ky fhuaf day bong co suc uy hIop Ion.

Thuc hien hy lhuul Jong luc: Ðung o phan gIua hoac Ioch sang bon fraI ban. fhan
nguoI cach ban khoang 40 cm; HaI chan dung sang ngang hoac chan fraI hoI ra fruoc. HaI
goI hoI khuyu. hop bung va nguc. Than nguoI xoay ra fruoc hoac hoI sang fraI. Canh fay va
khuyu fay phaI ap saf bon phaI fhan. Cang fay hoI xoay frong va nang Ion dua vof don
phía fruoc fhan hoac Ioch fraI. cao bang maf IuoI hoac cao hon. maf vof hoI ngua ra sau.
35
Sau khI bong doI phuong danh sang baf Ion khoI maf ban fhì cang fay va co fay vung vof
ra fruoc va xuong duoI don bong. O fhoI dIom khI bong baf Ion gan don dIom cao nhaf fhì
dung vof day vao phan gIua bong. Trong gIay Iaf danh vao bong. canh fay. cang fay va co
fay dung suc Iam cho vof ma saf vao bong fhoo huong ra fruoc va xuong duoI. Sau khI danh
bong. fay vung fhoo da ra fruoc va xuong duoI. dong fhoI nhanh chong fro vo fu fho chuan
bI ban dau. Trong qua frình fhuc hIon dong fac. frong fam co fho roI vao ca haI chan |xom
hình 54).

/. Ðay cp
Duc Jiem: Toc do bong nhanh. duong vong cung fhap. goc do khI day co duong choo Ion.
kom fhoo xoay nghIong xuong bon fraI. doI phuong danh fra so co do kho Ion. do bI danh ra
ngoaI phía bon fraI. Ðo vof fIop xuc bong o khu vuc hoI xoay cua bong danh sang. cho non
day Ia ky fhuaf fuong doI co hIou qua do doI pho voI Iíp bong.
Thuc hien hy lhuul Jong luc: Ðung o vI frí gIua hoac Ioch sang bon fraI ban bong.
fhan nguoI cach ban khoang 40 cm; HaI chan dung sang ngang hoac chan fraI hoI dung ra
fruoc; HaI goI hoI khuyu. hop bung va nguc. Than nguoI xoay ra fruoc. canh fay va khuyu
fay phaI ap saf bon phaI cua fhan. canh fay co fu nhIon. cang fay nang Ion va xoay ngoaI.
dua vof don fruoc fhan. Iam cho maf vof hoI nghIong fruoc. Sau khI bong doI phuong danh
sang baf Ion khoI maf ban. cang fay va co fay vung vof xuong phía duoI ra fruoc bon fraI
don bong. O fhoI dIom bong baf dau baf Ion dung maf vof hoI nghIong fruoc day vao phan
gIua bong. frong gIay Iaf vof fIop xuc bong cang fay va co fay phaf Iuc ra fruoc va xuong
duoI bon fraI. Sau khI danh bong. fay vung fhoo da ra fruoc va xuong duoI bon fraI. dong
fhoI nhanh chong fro vo fu fho chuan bI ban dau. Trong qua frình fhuc hIon dong fac.
frong fam co fho roI vao ca 2 chan |xom hình 55).

¡¡¡.4. Cong bong (bong tun cong)
Cong bong Ia mof frong nhung ky fhuaf chu you cua IoaI hình day fraI cong phaI va fan
cong haI bon. day cung Ia ky fhuaf khong fho fhIou cua cac IoaI hình cach danh khac.
Cong bong co suc manh Ion. foc do nhanh. dIom roI bIon hoa phong phu. Ia bIon phap
36
gIanh dIom chu you cua van dong vIon bong ban cac IoaI hình ky fhuaf.
Ky fhuaf cong bong co raf nhIou chung IoaI. Ðua vao vI frí dung co fho phan fhanh
cong bong fhuan fay. no nguoI cong bong va cong bong fraI fay. Ðua vao do gan xa cua vI
frí dung co fho phan fhanh cong bong gan ban. cong bong do xa frung bình va cong bong
xa ban. Ðua vao su khac nhau vo fính chaf. dIom roI cua bong don co fho phan fhanh gIaf
cong va Iíp cong. cong bong frong ban va dap bong cao. Ðua vao suc manh danh bong khac
nhau co fho chIa fhanh cong bong phaf Iuc va cong bong muon Iuc v.v...
a. Cong bong tbuan tay
Cong bong fhuan fay co foc do nhanh. suc manh Ion. duong bong rong. pham vI quan
xuyon Ion Ia ky fhuaf chu you do do bop doI fhu gIanh fhang IoI. Van dong vIon bong ban
can nam vung cac IoaI hình ky fhuaf fan cong khac nhau moI co fho fhI dau fof mon bong
ban.
* Tun cong nhunh thuun tuy
Duc Jiem: VI frí dung gan. dong fac nho. foc do nhanh. duong bong IInh hoaf co kom
fhoo xoay Ion. Co fho muon suc manh baf fro IaI cua bong doI phuong don do nang cao foc
do bong. fao ra co hoI dap vuf. Trong fhI dau co fho Iay cong fhay fho phong fhu doI pho
voI fan cong cua doI phuong. Ðay Ia ky fhuaf duoc dung nhIou nhaf frong IoaI hình cach
danh fan cong nhanh gan ban.
Thuc hien hy lhuul Jong luc: Ðung o khu vuc gIua hoac hoI Ioch sang bon fraI ban.
fhan nguoI cach ban khoang 50 cm. chan fraI hoI ra fruoc. frong fam co fho daf fron chan
phaI. haI goI hoI khuyu xuong. hop bung va nguc. fhan nguoI hoI xoay sang phaI. fay phaI
co fu nhIon. cang fay hoI ra sau va dua vof don bon phaI fhan nguoI. hoI Ioch phaI. dong
fhoI cang fay xoay frong Iam cho maf vof hoI nghIong fruoc. Sau khI bong doI phuong danh
sang baf Ion khoI maf ban. dau fIon Ia Iuc cua canh fay. cang fay va co fay chu dong vung
vof ra phía fruoc sang phaI |nou do xoay Ion cua bong don Ion) hoac ra fruoc Ion fron sang
fraI |nou bong doI phuong danh sang khong xoay hoac cuong do xoay nho) do don bong.
Ðong fhoI fhan fron xoay sang bon fraI. O fhoI dIom bong fu ban baf Ion dung maf vof
nghIong fruoc do danh vao phan gIua cua bong. Trong gIay Iaf vof danh vao bong. dung
cang fay. co fay phaf Iuc danh vao bong fhoo huong ra fruoc va sang fraI hoac ra fruoc. Ion
fron sang fraI. co su ho fro Iuc cua fhan fron.


Sau khI danh vao bong cang fay va ban fay vung vof fhoo da ra fruoc. Ion fron sang
fraI va nhanh chong fro vo fu fho chuan bI ban dau. Trong qua frình fhuc hIon dong fac.
37
frong fam co fho dI chuyon fu chan phaI sang chan fraI |xom hình 56. 57).
* Vut nhunh thuun tuy (dot kIch)
Duc Jiem: VI frí dung gan ban. foc do bong nhanh. duong bong IInh hoaf co kom fhoo
xoay Ion. ÐIom danh bong o frong ban co fính dof kích. Ðay Ia ky fhuaf mang fính fan
cong dung do doI pho voI bong frong ban. No cung Ia mof frong nhung ky fhuaf ma van
dong vIon can phaI nam vung khI fhuc hIon danh fan cong gan ban.
Thuc hien hy lhuul Jong luc: VI frí dung ap saf ban. khI danh fra fhoo goc Ion bon
phaI gan IuoI. chan phaI buoc ra fruoc bon phaI mof buoc; khI danh fra vao gIua hoac Ioch
phaI gan IuoI. chan fraI buoc ra fruoc phía bon fraI mof buoc. fhan nguoI cuI vo phía bong
don. fay phaI co fu nhIon. cang fay duoI fruoc. dua vof vao frong ban. Nou bong don xoay
Ion hoac khong xoay fhì cang fay xoay frong. Iam cho maf vof nghIong fruoc hoac vuong
goc voI maf ban. KhI bong baf Ion o dIom cao nhaf fhì danh vao phan gIua cua bong.
Trong gIay Iaf danh vao bong. cang fay va co fay dung suc danh ra fruoc va Ion fron Ia
chính. dong fhoI ngon fro hoI fha Iong. ngon caI an vof. cang fay hoI xoay frong. Nou bong
don xoay xuong fhì cang fay xoay ngoaI. Iam cho maf vof ngua sau. ÐoI khI bong baf fu
ban Ion o dIom cao fhì danh vao phan gIua Ioch duoI cua bong. Trong gIay Iaf danh vao
bong dung cang fay. co fay phaf Iuc ra fruoc va Ion fron Ia chính. dong fhoI cang fay xoay
nhIou vao frong. Sau khI danh bong. fay cam vof vung fhoo da ra fruoc va Ion fron. dong
f a c c a n n h o . d o c o I o I c h o v I o c I u I r a s a u n h a n h c h o n g
|xom hình 58 - 59).
* LIp nhunh thuun tuy
Duc Jiem: VI frí dung gan ban. dong fac nho. foc do nhanh. duong vong cung fhap.
duong bong IInh hoaf co kom fhoo xoay Ion. Co fho muon Iuc baf fro IaI cua bong don do
nang cao foc do bong fao ra co hoI dap vuf. Ðay Ia ky fhuaf chuyon dung do doI pho voI
gIaf bong.
Thuc hien hy lhuul Jong luc: VI frí dung o khu vuc gIua hoac Ioch sang bon fraI ban.
fhan nguoI cach ban khoang 40 cm. chan fraI hoI dung ra fruoc. frong fam co fho roI vao
chan phaI. haI goI hoI khuyu. hop bung va nguc. fhan nguoI hoI xoay sang phaI. fay phaI co
fu nhIon. cang fay nang Ion fron dua vof don vI frí hoI cao o bon phaI fhan nguoI. Ðong
fhoI cang fay xoay frong Iam cho maf vof nghIong fruoc. Sau khI bong doI phuong danh
sang baf Ion khoI maf ban. dung Iuc cua cang fay va co fay vung vof ra fruoc sang fraI don
bong. dong fhoI xoay fhan fron sang fraI. Trong fhoI dIom bong dI Ion. dung maf vof
nghIong fruoc danh vao phan gIua. Ioch fron cua bong. Trong gIay Iaf vof danh vao bong.
muon suc xoay cua fhan Iam cho cang fay. ban fay nghIong fruoc koo gIaf bong. Sau khI
danh vao bong fay vung vof fhoo da ra fruoc sang fraI va nhanh chong fro vo fu fho chuan
bI. Trong qua frình fhuc hIon dong fac. frong fam co fho dI chuyon fu chan phaI sang chan
fraI |xom hình 60. 61).
38



39
* Phun cong bong cu ly trung bInh vu xu bun thuun tuy
Duc Jiem: VI frí dung hoI xa voI ban. dong fac fhuc hIon rong. suc manh Ion. duong
bong daI. co kom fhoo xoay Ion. co fho IoI dung suc manh va dIom roI bIon hoa do gIanh
dIom. KhI bI dong co fho Iay fan cong fhay cho phong fhu fIon hanh phan cong do fao co
hoI dap vuf.
Thuc hien hy lhuul Jong luc: Ðung cach ban khoang fron duoI 1 mof. chan fraI hoI
ra fruoc. frong fam co fho don Ion chan phaI. haI goI hoI khuyu. hop bung va nguc. fhan
nguoI hoI xoay sang phaI. Tay phaI co fu nhIon. dua vof xuong duoI ra sau bon phaI fhan
nguoI. dong fhoI cang fay xoay frong. Iam cho maf vof gan vuong goc voI maf daf. KhI
bong don cham ban baf Ion o fhoI dIom cao. dau fIon Ia canh fay koo fhoo cang fay vung
vof Ion fron. ra fruoc sang fraI don bong. cung voI fhan fron xoay sang fraI. KhI bong o
fhoI dIom dI xuong dung maf vof vuong goc voI maf daf danh vao phan gIua cua bong.
dong fhoI ma saf vof vao bong fhoo huong ra fruoc va Ion fron. Trong gIay Iaf vof danh
vao bong. dung canh fay. cang fay phaf Iuc Ia chính co su phoI hop cua Iuc xoay fhan. Sau
khI danh bong. fay vung vof fhoo da ra fruoc Ion fron sang fraI va nhanh chong fro vo fu
fho chuan bI ban dau. Trong qua frình fhuc hIon dong fac. frong fam co fho dI chuyon fu
chan phaI sang chan fraI |xom hình 62. 63).



* Vut bong thuun tuy
Duc Jiem: Ðung o vI frí gan ban. dong fac fhuc hIon rong. suc manh Ion. foc do
nhanh. bong dI hoI xoay Ion co fính cong kích manh. Ðay Ia ky fhuaf mang fính fan cong
co suc uy hIop Ion khI doI pho voI bong cao vua va Ia mof bIon phap quan frong gIanh
dIom cua cac IoaI hình |dac bIof Ia cach danh IoaI hình fan cong nhanh).
Thuc hien hy lhuul Jong luc: Ðung o khu vuc gIua hoac Ioch fraI. phan Ion dung o.
vI frí gan ban. chan fraI hoI dung ra fruoc. cu Iy gIua haI chan rong hon so voI cac IoaI
cong bong khac. frong fam co fho roI vao chan phaI. HaI goI hoI co. hop bung va nguc.
fhan fron hoI xoay sang phaI. fay phaI co fu nhIon. dua vof ra sau. sang phaI fhan. dong
fhoI cang fay xoay frong. Iam cho maf vof hoI nghIong fruoc. Sau khI bong doI phuong
danh sang baf Ion khoI maf ban. fhan nguoI va canh fay xoay sang fraI. Cung Iuc do. canh
fay phaf Iuc koo fhoo cang fay va co fay vung vof ra fruoc sang fraI don bong. KhI ' bong
baf Ion o fhoI dIom cao nhaf. dung maf vof nghIong fruoc danh vao phan gIua Ioch fron
40
cua bong. Trong gIay Iaf vof danh vao bong Iay canh fay va cang fay phaf Iuc Ia chính.
danh vao bong fhoo huong ra fruoc va sang fraI |khI bong danh sang co cuong do xoay Ion
Ion fhì phaf Iuc danh bong fhoo huong ra fruoc xuong duoI sang fraI). Sau khI danh bong.
fay cam vof vung fhoo da ra fruoc sang fraI dong fhoI nhanh chong fro vo fu fho chuan bI
ban dau. Trong qua frình fhuc hIon dong fac. frong fam co fho dI chuyon fu chan phaI sang
chan fraI |xom hình 64. 65).
Nou bong don xoay xuong fhì maf vof khong non qua nghIong ra fruoc. danh vao phan
gIua bong. dong fhoI fang suc manh huong Ion fron mof cach fhoa dang.



* LIp cong thuun tuy
Duc Jiem: VI frí dung hoI xa ban. dong fac nho. foc do nhanh. duong bong IInh hoaf.
co kom fhoo xoay Ion. chu dong phaf Iuc danh bong. co fho fao ra co hoI dap vuf. Ia ky
fhuaf mang fính fan cong co hIou qua nhaf do doI pho voI bong xoay xuong |dac bIof Ia doI
pho caf bong). Ðay cung Ia ky fhuaf ma van dong vIon IoaI hình fan cong gan ban can
phaI nam vung.
Thuc hien hy lhuul Jong luc: Ðung o vI frí gIua hoac Ioch sang bon fraI ban. cach
ban khoang 50 – 60 cm. chan fraI dung hoI ra fruoc. frong fam co fho roI vao chan phaI.
haI goI hoI co. hop bung va nguc. Than nguoI hoI xoay sang phaI. Tay phaI co fu nhIon.
cang fay dua ra sau bon phaI co fho. dong fhoI xoay ngoaI Iam cho maf vof hoI ngua ra sau.
ÐoI khI bong don cham ban baf Ion don dIom cao. voI su koo fhoo cua canh fay. Iay cang
fay Iam chính vung vof Ion fron ra fruoc sang fraI don bong cung Iuc voI xoay fhan fron
sang fraI. O fhoI dIom bong fu fron cao dI xuong dung maf vof ngua ra sau don danh vao
phan gIua duoI cua bong |nou bong don co cuong do xoay xuong nho. co fho danh vao phan
gIua bong). Trong gIay Iaf vof danh vao bong. Iay cang fay phaf Iuc Iam chính fhoo huong
ra fruoc Ion fron va sang fraI ma saf danh vao bong. Iam cho bong xoay Ion. Sau khI danh
bong. fay cam vof vung fhoo da Ion fron ra fruoc sang fraI va nhanh chong fro vo fu fho
chuan bI ban dau. Trong qua frình fhuc hIon dong fac. frong fam co fho dI chuyon fu chan
phaI sang chan fraI |xom hình 66. 67).
41


* Oup bong bong thuun tuy
Duc Jiem: Ðong fac fhuc hIon Ion. suc manh Ion. foc do nhanh. duong bong rong. bong
khong xoay hoac hoI xoay. Ðay Ia ky fhuaf mang fính fan cong co suc uy hIop Ion do doI
pho voI bong cao. Cac van dong vIon bong ban can nam vung ky fhuaf nay.
Thuc hien hy lhuul Jong luc: VI frí dung duoc xac dInh fuy fhoo vI frí bong doI
phuong danh sang. NoI chung cach ban fuong doI xa. chan fraI dung ra fruoc. frong fam co
fho roI vao chan phaI. Tay phaI va fhan fron cung xoay sang phaI. Co hof muc dua vof ra
sau bon phaI fhan. dong fhoI cang fay xoay frong Iam cho maf vof nghIong fruoc.
O fhoI dIom bong dI Ion. chan phaI dung Iuc dap daf. fhan fron xoay sang fraI. Toan bo
canh fay vung Ion fu phía sau bon phaI fhan don vI frí fuong doI cao o phía fruoc. fron bon
fraI fhan nguoI. sau do fIop fuc vung vof quay xuong phía duoI fruoc bon fraI don bong.
Truoc khI bong don dI xuong dung maf vof nghIong fruoc danh manh vao phan gIua fron
cua bong. Trong gIay Iaf vof danh vao bong. Iung. Iuon. hang va fhan fron fích cuc phaf Iuc
xoay sang bon fraI. canh fay va cang fay voI su koo fhoo cua Iung. Iuon. hang va fhan fron
dung suc phaf Iuc ra fruoc xuong duoI sang fraI danh vao bong. Sau khI danh bong. canh
fay vung fhoo da vo huong ra fruoc. xuong duoI bon fraI. dong fhoI nhanh chong fro vo fu
fho chuan bI ban dau. Trong qua frình fhuc hIon dong fac. frong fam co fho chuyon dIch fu
chan phaI sang chan fraI |xom hình 68).



* Vut truot thuun tuy
Duc Jiem: Ðung gan ban. dong fac nho. foc do nhanh co kom xoay nghIong fraI hoac
42
xoay nghIong Ion bon fraI. Co fho baf ngo danh mof duong bong khac fhuong. Iam cho doI
phuong fro fay khong kIp. Tu do Iam cho doI phuong maf dIom hoac danh fra bong cao fao
co hoI cho bon mình fan cong fhuan IoI. Ðay Ia mof IoaI ky fhuaf fan cong co suc uy hIop
Ion.
Thuc hien hy lhuul Jong luc: Ðung o khu vuc gIua hoac Ioch sang bon fraI ban. fhan
nguoI cach ban khoang 50 cm. chan fraI dung hoI ra fruoc; Trong fam co fho roI vao chan
phaI; HaI goI hoI co. hop bung va nguc. fhan nguoI hoI xoay sang phaI. fay phaI co fu
nhIon. dua vof ra phía fruoc bon phaI fhan. cang fay xoay frong. Iam cho maf vof vuong
goc voI maf daf hoac hoI nghIong fruoc |khI bong don xoay Ion). Sau khI bong don baf Ion
khoI maf ban. canh fay koo fhoo cang fay va co fay |Iay cang fay co fay Iam chính). vung
vof ra phía fruoc bon fraI don bong. Truoc khI vof danh vao bong. IoI dung dong fac co fay
Iam cho maf vof nghIong sang phaI. KhI bong don o fhoI dIom cao nhaf. dung maf vof
vuong goc voI maf daf hoac hoI nghIong fruoc danh vao phan gIua bon fraI hoac phan gIua
Ioch fron bon fraI cua bong. dong fhoI ma saf vao bong fhoo huong ra fruoc va sang fraI.
Trong gIay Iaf vof danh vao bong dung cang fay va co fay phaf Iuc Ia chính fhoo huong ra
phía fruoc bon fraI. Sau khI danh bong. fay cam vof vung fhoo da vo phía fruoc bon fraI...
Trong qua frình fhuc hIon dong fac. frong fam co fho chuyon dIch fu chan phaI sang
chan fraI |xom hình 69).

b. Nc nguoi cong bong tbuan tay
Duc Jiem: KhI gap bong don o nua fraI ban. khong dung ky fhuaf fraI fay do danh fra
ma dI chuyon buoc nhanh don goc ngoaI bon fraI ban bong. dung ky fhuaf cong bong fhuan
fay do danh fra nham phaf huy fac dung uy Iuc cua cong bong fhuan fay o vI frí nua fraI
ban. Ðay Ia ky fhuaf fhuong duoc su dung frong cach danh day fraI cong phaI va cung Ia
ky fhuaf can nam vung doI voI van dong vIon co cac cach danh khac.
Thuc hien hy lhuul Jong luc: Truoc hof can nhanh chong dI chuyon don vI frí. no
nguoI nghIong voI ban. chan fraI dung ra fruoc. fhan fron hoI nga ra fruoc va hop bung.
Ðua vao fình hình bong cua doI phuong danh sang. o vI frí no nguoI dung cac IoaI ky fhuaf
cong bong fhuan fay |nhu cong nhanh fhuan fay. vuf nhanh. gIaf bong fhuan fay. dap bong
fhuan fay) do danh bong |xom hình 70 - 71).
43

c. Cong bong trai tay
Cong bong fraI fay co foc do nhanh. suc manh Ion. duong bong IInh hoaf. Ðay Ia ky
fhuaf chu you do ha guc doI phuong gIanh fhang IoI. Su dung cong bong fraI fay co fho
khong dung hoac íf dung no nguoI cong bong. dIou nay so franh hoac gIam fhIou duoc vIoc
xuaf hIon cac khoang frong bon phaI fuong doI Ion. PhoI hop cong bong fhuan fay voI cong
bong fraI fay co fho phaf huy foI da duoc uy Iuc fan cong foan ban. Ðay Ia ky fhuaf chu
you cua cach danh fan cong haI bon. Cac van dong vIon co cach danh cac IoaI hình khac
nhau dou phaI nam chac ky fhuaf nay.
* Cong nhunh tru¡ tuy
Duc Jiem: VI frí dung gan ban. dong fac nho. foc do nhanh. dIom roI IInh hoaf. co kom
fhoo xoay Ion. co fho muon Iuc baf Ion cua bong don do nang cao foc do fao ra co hoI dap
vuf. Trong fhI dau co fho dung fan cong fhay cho phong fhu nham doI pho voI fan cong cua
doI phuong. ky fhuaf nay fhuong dung chu you frong cach danh fan cong haI bon.
Thuc hien hy lhuul Jong luc: Ðung hoI Ioch fraI. fhan nguoI cach ban khoang 40 -
50 cm; HaI chan dung ngang nhau hoac chan phaI hoI dung ra fruoc; HaI goI hoI co. hop
bung va nguc. fhan nguoI xoay ra fruoc hoac hoI xoay sang fraI |van dong vIon vof doc
canh fay phaI ap saf vao canh fhanh bon phaI. khuyu fay hoI dua ra fruoc; van dong vIon
vof ngang canh fay phaI khong can ap saf vao canh fhan bon phaI). Canh fay co fu nhIon
dua vof ra fruoc bung hoac Ioch fraI. cang fay xoay ngoaI. Iam cho maf vof hoI nghIong
fruoc. Sau khI bong don baf roI khoI maf ban. dua vao cuong do xoay Ion cua bong don
dung cang fay va co fay Ia chính vung vof ra fruoc sang phaI hoac ra fruoc Ion fron sang
phaI don bong. KhI bong don dang o fhoI ky baf Ion cao. dung maf vof nghIong fruoc danh
vao phan gIua va fron cua bong. Trong gIay Iaf vof danh vao bong dung cang fay va co fay
phaf Iuc danh vao bong fhoo huong ra fruoc sang phaI hoac ra fruoc Ion fron sang phaI.
dong fhoI xoay cang fay ra ngoaI. Sau khI danh bong. cang fay. co fay vung fhoo da vo phía
fruoc vaI phaI va nhanh chong fro vo fu fho chuan bI ban dau. Trong qua frình fhuc hIon
dong fac. frong fam cua co fho daf Ion haI chan. hoac chuyon dIch fu chan fraI sang chan
phaI |xom hình 72. 73).
* Vut nhunh tru¡ tuy
44
Duc Jiem: Cung gIong nhu vuf nhanh fhuan fay.
Thuc hien hy lhuul Jong luc: VI frí dung ap saf ban. KhI danh fra goc Ion bon fraI
gan IuoI. chan fraI buoc ra phía fruoc bon fraI mof buoc. KhI danh fra khu vuc gIua hoac Ioch
fraI gan IuoI. chan phaI buoc mof buoc nho ra phía fruoc bon fraI. Than nguoI cuI vo phía
bong don. fay phaI co fu nhIon. cang fay duoI fruoc dua vof bong vao frong ban. Nou bong
don xoay Ion hoac khong xoay fhì cang fay xoay ngoaI. Iam cho maf vof nghIong fruoc hoac
vuong goc voI maf ban. KhI bong don o fhoI ky dIom cao fhì danh vao phan gIua Ioch fron
hoac phan gIua cua bong. Trong gIay Iaf vof danh vao bong. cang fay va co fay Iay dung suc
ra fruoc Ia chính |nou bong don khong xoay. co fho fhích dang dung suc Ion fron). Ðong fhoI.
ngon caI hoI fha Iong. ngon fro an vof. cang fay hoI xoay ngoaI. Nou bong don xoay xuong
fhì cang fay xoay frong. Iam cho maf vof ngua sau. KhI bong o fhoI dIom cao nhaf fhì danh
vao phan gIua Ioch duoI cua bong. Trong gIay Iaf vof danh vao bong. dung cang fay va co fay
phaf Iuc ra phía fruoc va Ion fron. kof hop voI cang fay xoay ngoaI fhoa dang. Sau khI danh
bong fay vung vof fhoo da. dong fac can nho do co IoI cho vIoc nhanh chong fro vo fu fho
chuan bI ban dau |xom hình 74. 75).

* G¡ut nhunh tru¡ tuy
Duc Jiem: CIong voI gIaf nhanh fhuan fay
Thuc hien hy lhuul Jong luc: Ðung hoI Ioch sang fraI. fhan nguoI cach ban khoang
40 cm. chan phaI hoI dung ra fruoc |hoac dung ngang bang). frong fam co fho roI vao chan
fraI hoac ca haI chan. haI goI hoI khuyu. hop bung va nguc. fhan nguoI hoI xoay sang fraI.
fay phaI co fu nhIon. cang fay nang Ion va xoay ngoaI. dua vof ra phía fruoc bon fraI va
hoI cao. maf vof nghIong fruoc. Sau khI bong don baf Ion
khoI maf ban. dung Iuc cua cang fay. co fay vung vof ra phía
fruoc sang phaI Ia chính do don bong. dong fhoI fhan fron
xoay sang phaI. KhI bong don o fhoI dIom dI Ion dung maf
vof nghIong fruoc danh vao phan gIua fron cua bong. Trong
gIay Iaf vof danh vao bong dua vao Iuc xoay cua fhan Iam
cho fay ngua fruoc koo gIaf bong. dong fhoI gIu cho do nghIong
fruoc cua maf vof on dInh. Sau khI danh bong. canh fay
vung fhoo da ra fruoc sang phaI va nhanh chong fro vo fu
fho chuan bI ban dau. Trong qua frình fhuc hIon dong fac. frong fam co fho chuyon dIch
fu chan fraI sang chan phaI |hoac roI vao ca haI chan) |xom hình 76).
45
* But nhunh tru¡ tuy
Duc Jiem: Ðung gan ban. dong fac nho. foc do bong nhanh. duong bong IInh hoaf. co
kom fhoo xoay Ion. Co fho muon Iuc baf Ion cua bong don do nang cao foc do bong. fao ra
co hoI dap vuf bong. Trong fhI dau co fho dung fan cong fhay fho phong fhu do doI pho voI
su fan cong cua doI phuong. Ðay Ia mof frong nhung ky fhuaf fhuong dung cua van dong
vIon vof ngang.
Thuc hien hy lhuul Jong luc: Ðung o vI frí Ioch fraI. fhan nguoI cach ban khoang 40
cm. haI chan dung dang song song. haI goI hoI khuyu. hop bung va nguc; Than nguoI xoay
ra fruoc hoac hoI xoay sang fraI. fay phaI co fu nhIon. dua vof ra fruoc bung va hoI Ioch
fraI. cang fay xoay ngoaI Iam cho maf vof hoI nghIong fruoc. co fay Iam dong fac co va gap
frong do chuan bI fof cho dong fac co fay danh bong.
Sau khI bong don baf Ion khoI maf ban. can cu vao muc do xoay Ion khac nhau cua
bong don Iay cang fay va co fay Iam chính. vung vof ra fruoc bon phaI hoac ra fruoc Ion
fron sang phaI do don bong. KhI bong o fhoI ky dI Ion. Iay maf vof nghIong fruoc do danh
vao phan gIua va fron cua bong. Trong gIay Iaf vof danh vao bong co fay phaf Iuc. dong
fhoI cang fay xoay ngoaI. Chu y vIoc muon Iuc baf Ion cua bong don.
Sau khI danh bong fay vung vof fhoo da vo fruoc sang phaI va nhanh chong fro vo fu
fho chuan bI ban dau. Trong qua frình fhuc hIon dong fac. frong fam co fho daf Ion ca haI
chan hoac chuyon dIch fu chan fraI sang chan phaI |xom hình 77).

* Phun cong bong cu ly trung bInh vu xu bun tru¡ tuy
Duc Jiem: CIong voI cong bong xa ban |va frung bình) fhuan fay.
Thuc hien hy lhuul Jong luc: Ðung cach ban khoang 1 mof. chan phaI hoI ra fruoc.
frong fam roI vao chan fraI. haI goI hoI khuyu hop nguc va bung. fhan nguoI hoI xoay sang
fraI. fay phaI co fu nhIon |van dong vIon vof doc canh fay phaI op saf vao bon phaI fhan
nguoI. khuyu fay hoI nho ra fruoc. Van dong vIon vof ngang canh fay phaI khong can op
saf fhan nguoI) vof dua ra phía sau bon fraI. cang fay xoay ngoaI. Iam cho maf vof gan
vuong goc voI maf daf. KhI bong doI phuong danh sang baf Ion foI dIom cao. canh fay koo
fhoo cang fay vung vof ra fruoc sang phaI don bong. Ðong fhoI Iung Iuon hang koo fhoo
fhan fron xoay sang phaI. KhI bong o fhoI ky roI xuong dung maf vof vuong goc voI maf
daf danh vao phan gIua cua bong. dong fhoI ma saf vao bong fhoo huong ra fruoc va Ion
fron sang fraI. frong gIay Iaf danh vao bong dung Iuc cua canh fay va cang fay Ia chính. co
su ho fro cua Iuc xoay fhan. Sau khI danh bong. canh fay vung vof fhoo da Ion phía fron
bon phaI dong fhoI nhanh chong fro vo fufho chuan bI ban dau. Trong qua frình fhuc hIon
dong fac. frong fam co fho chuyon dIch fu chan fraI sang chan phaI |xom hình 78. 79).

46


* Vut bong tru¡ tuy
Duc Jiem: CIong voI vuf bong fhuan fay.
Thuc hien hy lhuul Jong luc: Ðung o khu vuc gIua hoac Ioch sang fraI ban. phan Ion
dung o vI frí gan ban. chan phaI hoI ra fruoc. frong fam co fho roI vao chan fraI. haI goI
hoI co. hop bung va nguc. fhan fron hoI xoay sang fraI. fay phaI co fu nhIon |van dong vIon
vof doc canh fay phaI ap saf bon phaI fhan nguoI. khuyu fay hoI nho ra fruoc; van dong
vIon vof ngang canh fay phaI khong can ap saf fhan nguoI). cang fay dua ra sau va xoay
ngoaI do dua vof ra canh fhan Ioch sau bon fraI. dong fhoI Iam cho maf vof hoI nghIong ra
fruoc. Sau khI bong don baf Ion khoI ban. fhan fron xoay sang bon phaI. cung Iuc do canh
fay phaf Iuc koo fhoo cang fay va co fay vung vof ra phía fruoc sang phaI don bong. KhI
bong o fhoI ky dIom cao dung maf vof nghIong fruoc danh vao phan gIua va fron cua bong.
Trong gIay Iaf vof danh vao bong. dung Iuc cua canh fay va cang fay Ia chính danh vao
bong fhoo huong ra fruoc sang phaI hoac ra fruoc. xuong duoI bon phaI. Iung Iuon. hang
cung fích cuc dung suc ho fro. Sau khI danh bong. fay vung vof fhoo da ra fruoc sang phaI
va nhanh chong fro vo fu fho chuan bI ban dau. Trong qua frình fhuc hIon dong fac. frong
fam co fho dI chuyon fu chan fraI sang chan phaI |xom hình 80. 81). Nou bong don xoay
xuong fhì maf vof khong non qua nghIong fruoc va co fho danh vao phan gIua bong. co
fang fhom Iuc huong Ion fron mof cach fhoa dang.
47

* LIp cong tru¡ tuy
Duc Jiem: CIong voI Iíp cong fhuan fay. ngoaI ra fap fhanh fhao Iíp cong fraI fay co
fho gIam bof so Ian no nguoI Iíp cong. Vì vay ma co fho gIam bof hoac franh duoc vIoc
xuaf hIon hIon fuong do khoang frong qua Ion o bon phaI.
Thuc hien hy lhuul Jong luc: Ðung o khu vuc gIua hoac Ioch sang bon fraI ban. fhan
nguoI cach ban khoang 50 - 60 cm. Chan phaI dung hoI ra fruoc. frong fam co fho roI vao
ca haI chan. haI goI hoI khuyu. hop bung va nguc. fhan nguoI hoI xoay sang fraI. fay phaI
co fu nhIon |van dong vIon vof doc canh fay phaI ap saf canh fhan bon phaI. khuyu fay hoI
nho ra fruoc; van dong vIon vof ngang canh fay phaI khong can op saf fhan). Cang fay
phaI dua sang fraI. dua vof xuong fhap phía duoI bon fraI fhan nguoI. dong fhoI xoay frong
Iam cho maf vof hoI ngua sau. ÐoI khI bong baf Ion khoI maf ban don vI frí cao. dung Iuc
cua canh fay. cang fay Ia chính vung vof Ion phía fron sang phaI don bong |koo fhoo fhan
fron xoay sang phaI). KhI bong baf Ion o fhoI ky dI xuong. dung maf vof ngua sau danh
vao phan gIua va duoI cua bong |nou cuong do xoay xuong cua bong don nho. co fho danh
vao phan gIua bong). Trong gIay Iaf vof danh vao bong. dung Iuc cua cang fay dua vof fao
ma saf vao bong fhoo huong Ion fron ra fruoc sang phaI Iam cho bong xoay Ion. Sau khI
danh bong. fay vung vof fhoo da Ion fron va ra fruoc sang phaI va nhanh chong fro vo fu
fho chuan bI ban dau. Trong qua frình fhuc hIon dong fac. frong fam co fho dI chuyon fu
chan fraI sang chan phaI |xom hình 82. 83).
48

¡¡¡.5. Ky thuut g¡ut bong
CIaf bong Ia mof IoaI ky fhuaf fan cong co do xoay Ion du doI. duong dI cua bong co do
vong cung Ion. fy Io bong fof |vao ban) cao. sau khI roI xuong ban Iuc baf manh co suc cong
kích Ion. Trong fhI dau vua co fho chu dong cong kích. IaI vua co fho duoc su dung nhu ky
fhuaf qua do fu fho gIang co hoac bI dong sang fho fan cong. CIaf bong co fho danh fra
mof cach chac chan bong fhap va bong xoay xuong. do do so voI fan cong nhanh no co
nhIou fhoI co do phaf dong fan cong. CIaf bong frình do cao khI doI pho voI fan cong
nhanh. caf bong va cac IoaI cach danh khac dou co hIou qua fuong doI Ion. NguoI su dung
vof ngang khI gIaf bong fhuan fay va fraI fay dou fhuan IoI. con doI voI vof doc khI gIaf
bong fraI fay do goc do nghIong fruoc cua maf vof kho daf duoc you cau. non nhung van
dong vIon co cach danh Iay gIaf bong Iam chính phan Ion dou su dung vof ngang. Can cu
vao su khac nhau cua vI frí danh bong. ky fhuaf gIaf bong co fho phan chIa fhanh: gIaf
vong fraI fay. gIaf vong fhuan fay. no nguoI gIaf vong. Can cu vao su khac nhau vo phuong
phap danh bong va do cao cua cau vong co fho phan chIa fhanh: gIaf vong xoay manh |con
goI Ia bong vong froo cao) va gIaf vong. gIaf xung.
a. Ky tbuat giat oong tbuan tay
Ðay Ia mof frong nhung ky fhuaf chu you cua cach danh gIaf vong vof doc. gIaf vong
vof ngang va cach danh fan cong nhanh kof hop gIaf vong.
* Ky thuut g¡ut vong xouy munh thuun tuy
Duc Jiem: Nou so sanh voI bong fan cong noI chung fhì vI frí dung gIaf bong hoI xa
hon. dong fac hoI Ion. foc do hoI cham. do vong cung Ion. bong co do xoay Ion manh.
Ðuong vong fhu nhaf fuong doI cao. duong vong fhu haI fuong doI fhap. sau khI roI xuong
cham ban Iao ra fruoc dong fhoI roI fruof xuong duoI. ÐoI phuong danh fra khong fhoa
dang do xuaf hIon bong cao hoac ra ngoaI ban. NoI chung dung gIaf bong do doI pho voI
bong xoay xuong co fho fao ra co hoI vuf bong.
49
Thuc hien hy lhuul Jong luc: Ðung o vI frí cach ban khoang 60 cm. Chan fraI dung
hoI ra fruoc. frong fam co fho daf Ion chan phaI. haI goI hoI khuyu. hop bung va nguc. fhan
nguoI hoI xoay sang phaI. vaI phaI hoI ha fhap. fay phaI co fu nhIon. cang fay dua ra sau
va ha fhap. dua vof don phía duoI sau bon phaI fhan. dong fhoI xoay frong Iam cho maf
vof hoI nghIong fruoc. ÐoI khI bong baf Ion dang o fhoI dIom cao fhì dung Iuc cua canh
fay. cang fay Iam chính vung vof Ion phía fron va ra fruoc don bong |cung Iuc voI xoay
fhan sang bon fraI). O fhoI dIom bong baf ban dI xuong. dung maf vof hoI nghIong fruoc
danh vao phan gIua Ioch fron cua bong. Trong gIay Iaf vof danh vao bong muI ban chan
phaI dap daf. Iuon va hang bon phaI xoay sang bon fraI do fro Iuc. Cang fay voI su koo
fhoo cua canh fay phaf Iuc dua vof ma saf vao bong fhoo huong Ion fron va ra fruoc sang
fraI. Can phaI su dung day du suc manh cua co fay Iam cho bong xoay Ion manh. Sau khI
danh bong. canh fay vung vof fhoo da ra fruoc Ion fron sang fraI va nhanh chong fro vo fu
fho chuan bI ban dau. Trong qua frình fhuc hIon dong fac. frong fam co fho dI chuyon fu
chan phaI sang chan fraI |xom hình 84. 85).















* Ky thuut g¡ut vong, g¡ut xung thuun tuy
Duc Jiem: Toc do bong nhanh. duong vong fhap nhung daI. xoay Ion manh. sau khI
baf Ion khoI ban co Iuc xung fruoc Ion. dong fhoI fruof xuong duoI. day Ia bIon phap gIanh
dIom chu you cua van dong vIon gIaf bong.
Thuc hien hy lhuul Jong luc: VI frí dung can dua vao vI frí bong don ma xac dInh.
Chan fraI dung hoI ra fruoc. frong fam co fho don Ion chan phaI. haI goI hoI khuyu. hop
bung va nguc. fhan fron hoI xoay sang phaI. Canh fay fach khoI fhan. fay phaI cam vof
dua xuong phía duoI bon phaI fhan do vof cao ngang maf ban. dong fhoI cang fay xoay
frong Iam cho maf vof nghIong fruoc. Sau khI bong don baf Ion khoI maf ban. dung Iuc cua
cang fay Ia chính vung vof vo phía fruoc va Ion fron do don bong. Cung Iuc. fhan fron cung
xoay sang bon fraI. KhI bong don o fhoI dIom cao nhaf hoac baf dau dI xuong dung maf vof
nghIong fruoc danh vao phan gIua va fron cua bong. Trong gIay Iaf vof danh vao bong
dung phaf Iuc cua cang fay Ia chính dua vof fhoo huong ra fruoc. Ion fron do ma saf vao
bong. kof hop voI van dung dong fac va suc manh cua co fay Iam cho bong xoay manh Ion
fron. Sau khI danh bong. fay vung vof fhoo da Ion fron. ra fruoc va nhanh chong fro vo fu
50
fho chuan bI ban dau. Trong qua frình fhuc hIon dong fac. frong fam co fho chuyon dIch fu
chan phaI sang chan fraI |xom hình 86 - 87).

* Ky thuut g¡ut vong xouy ngh¡eng thuun tuy
Duc Jiem: Vo co ban cung gIong voI gIaf vong xoay manh fhuan fay. ChI khac Ia sau
khI bong danh ra co xoay Ion va xoay nghIong bon phaI manh. Trong qua frình bay. bong
quoo sang fraI. KhI cham maf vof doI phuong bong so ban sang bon phaI. fang fhom do
kho cho vIoc danh fra cua doI phuong.
Thuc hien hy lhuul Jong luc: Co ban cung gIong voI gIaf bong xoay manh fhuan fay.
ÐIom khac nhau o day Ia maf vof nghIong sang fraI. danh vao phan gIua bon phaI hoac
phan duoI bon phaI cua bong. NgoaI ma saf Ion fron ra. con can phaI fang fhom suc manh
ma saf vao bong fhoo huong ra fruoc sang phaI Iam cho bong san sInh xoay nghIong Ion
bon phaI manh mo |xom hình 88. 89).



51

b. Nc nguoi giat oong tbuan tay
Duc Jiem: KhI gap fruong hop bong don nua ban bon fraI. khong dung ky fhuaf fraI
fay danh fra ma dI chuyon nhanh ra ngoaI goc fraI ban. no nguoI dung ky fhuaf gIaf vong
fhuan fay danh fra. Tu do daf duoc vIoc phaf huy uy Iuc gIaf vong fhuan fay o vI frí nua
fraI ban. Ðay Ia mof frong nhung ky fhuaf fhuong dung cua cach danh gIaf vong vof doc.


Thuc hien hy lhuul Jong luc: Truoc fIon can nhanh chong dI chuyon ra ngoaI goc
52
fraI ban. fhan nguoI nghIong vo ban. chan fraI dung ra fruoc. fhan fron hoI cuI vo fruoc va
hop bung. Can cu vao fình hình bong danh don do su dung cac ky fhuaf gIaf vong fhuan
fay. KhI danh bong can dua vao su khac nhau vo dIom roI va fính chaf cua bong don do
dIou chInh hop Iy vI frí dua vof va phuong huong vung vof |xom hình 90. 91).
c. Ky tbuat giat oong trai tay
Ky fhuaf gIaf vong fraI fay Ia mof frong .nhung ky fhuaf chu you cua cach danh gIaf
vong vof ngang. Van dong vIon co cach danh fan cong nhanh kof hop gIaf vong cung doI
hoI phaI nam vung ky fhuaf nay.
* Ky thuut g¡ut vong xouy munh tru¡ tuy
Duc Jiem: Cung gIong voI gIaf vong xoay manh fhuan fay. nhung phan Ion Ia cac van
dong vIon vof ngang fhuong su dung.
Thuc hien hy lhuul Jong luc: VI frí dung o khu vuc gIua hoac Ioch sang bon fraI ban.
fhan nguoI cach ban khoang 60 cm hoac xa hon mof chuf. Chan phaI hoI dung ra fruoc
hoac dung song song. frong fam co fho roI vao ca haI chan. haI goI hoI khuyu. fhan fron
hoI xoay sang fraI. Tay phaI co fu nhIon. cang fay dua sang fraI va ha fhap dua vof xuong
phía duoI bon fraI fhan nguoI. dong fhoI cang fay xoay ngoaI Iam cho maf vof nghIong
fruoc. ÐoI khI bong don baf Ion khoI ban. don dIom cao. canh fay vung vof Ion fron va ra
fruoc do don bong cung Iuc voI nang fhan Ion fron xoay sang phaI. KhI bong don o fhoI
dIom dI xuong dung maf vof hoI nghIong fruoc danh vao phan gIua hoI Ioch fron cua bong.
Trong gIay Iaf vof danh vao bong. Iay cang fay phaf Iuc Ia chính ma saf vao bong fhoo
huong Ion fron va hoI ra fruoc. Ðong fhoI nang gof chan Ion kof hop voI Iung. Iuon. hang
xoay nang Ion fron song phaI fro Iuc cho dong fac fay Iam cho bong xoay Ion manh hon.
Sau khI danh bong. co fay vung vof fhoo da Ion fron ra fruoc va nhanh chong fro vo fu fho
chuan bI ban dau |xom hình 92).

* Ky thuut g¡ut vong, g¡ut xung tru¡ tuy
Duc Jiem: Cung gIong voI gIaf vong. gIaf xung fhuan fay. nhung ky fhuaf nay fhuong
duoc phan Ion cac van dong vIon vof ngang su dung.
Thuc hien hy lhuul Jong luc: VI frí dung can can cu vao vI frí cua bong don ma xac
dInh. chan phaI dung hoI ra fruoc. frong fam co fho roI fron chan fraI. haI goI hoI khuyu.
hop bung va nguc. Iung. Iuon. hang fhan fron hoI xoay sang fraI. fay phaI co fu nhIon
53
khuyu fay ap saf fhan nguoI. fay cam vof dua sang bon fraI fhan va Ioch duoI. Ðong fhoI
cang fay xoay ngoaI. Iam cho maf vof nghIong fruoc. ÐoI khI bong don baf Ion khoI maf
ban dung Iuc cang fay Ia chính vung vof ra fruoc va Ion fron don bong. Cung Iuc xoay fhan
fron sang phaI. O fhoI dIom bong cao hoac fhoI dIom bong baf dau dI xuong. dung maf vof
nghIong fruoc danh vao phan gIua va fron cua bong. Trong gIay Iaf vof danh vao bong. Iay
cang fay phaf Iuc Iam chính dua vof ma saf vao bong fhoo huong ra fruoc va Ion fron. Chu
y dung dong fac va suc manh co fay Iam cho bong xoay Ion manh hon. Sau khI danh bong.
canh fay vung vof fhoo da ra fruoc va Ion fron. sau do nhanh chong fro vo fu fho chuan bI
ban dau. Trong qua frình fhuc hIon dong fac. frong fam co fho dI chuyon fu chan fraI sang
chan phaI |xom hình 93).

* Ky thuut g¡ut vong xouy ngh¡eng tru¡ tuy
Duc Jiem: Tron co ban gIong voI gIaf vong xoay ngang fraI fay. ChI khac Ia sau khI
bong danh dI co kom fhoo xoay Ion nghIong fraI raf manh. frong khI bong bay so quoo
phaI. bong khI fIop cham maf vof doI phuong fhuong ban Ioch sang bon fraI. fang fhom do
kho cho doI phuong danh fra.
Thuc hien hy lhuul Jong luc: Tron co ban gIong voI gIaf vong xoay ngang fraI fay.
ÐIom khac nhau Ia maf vof nghIong sang bon phaI. danh vao phan gIua bon fraI cua bong
hoac phan duoI bon fraI cua bong. ngoaI ma saf bong fhoo huong fu duoI Ion fron con can
phaI fang fhom suc manh ma saf vao bong fhoo huong ra fruoc sang fraI. Iam cho bong
san sInh xoay Ion xoay nghIong fraI manh.
J. Ky tbuat giat oong nbo, oot mut gai
Duc Jiem: Ðay Ia ky fhuaf gIaf bong vong duoc fhuc hIon bang vof muf gaI. Ðo vof
muf gaI co do dính bong nho hon vof muf dan nguoc. boI vay bong gIaf vong co cuong do
xoay nho. foc do bong va Iuc xung fruoc sau khI bong cham ban dou kom bong gIaf vong
bang vof muf dan nguoc. Ðay Ia mof IoaI ky fhuaf bo fro cua IoI danh fan cong nhanh doI
pho voI bong xoay xuong.
Thuc hien hy lhuul Jong luc: Tron co ban gIong voI gIaf vong vof muf dan nguoc.
ÐIou khac bIof Ia o cho: VI frí dung cua van dong vIon khI gIaf vong nho vof gaI fuong doI
gan. dong fac nho. dung cang fay phaf Iuc Ia chính. KhI danh bong goc do maf vof khong
duoc qua nghIong fruoc |xom hình 94).
54

¡¡¡.6. Ky thuut go bong
Co bong Ia mof IoaI ky fhuaf fuong doI chac chan khI danh fra bong xoay xuong gan
ban va frong ban.
Cac IoaI hình cach danh dou khong fho fhIou ky fhuaf nay. Co bong fhuong co suc
manh nho. foc do cham. do xoay va dIom roI bIon hoa nhIou. duong bong ngan. Ðong sau
khI baf Ion phan Ion Ia o frong ban. fhIou Iuc fIon ra fruoc. doI phuong khong do dang
phaf dong fan cong. Su dung ky fhuaf nay do qua do cho doI fìm kIom. hoac fao ra co hoI
fan cong. Vì dong fac go bong fuong fu voI caf bong IaI fuong doI do hoc non co fho coI nhu
ky fhuaf nhap mon cua caf bong. Chung IoaI cua go bong co raf nhIou. Ðua vao su khac
nhau cua vI frí danh bong co fho chIa fhanh: go bong fhuan fay va go bong fraI fay. Ðua
vao su som muon cua fhoI dIom danh vao bong co fho chIa fhanh: go nhanh va go cham.
Ðua vao su khac nhau vo cuong do xoay cua bong co fho chIa fhanh: go xoay va go khong
xoay. Ðua vao su khac nhau vo phuong huong cua duong xoay co fho chIa fhanh: go xoay
xuong va go xoay nghIong v.v...
a. Ky tbuat go bong trai tay
Ðo phan Ion van dong vIon |dac bIof Ia van dong vIon vof doc) fan cong fhuan fay
fuong doI manh con fan cong fraI fay fuong doI you non go bong fraI fay co fy Io su dung
cao hon go bong fhuan fay.
* Ky thuut go nhunh tru¡ tuy
Duc Jiem: Ðong fac nho. nhIp do va foc do danh bong fuong doI nhanh. duong vong
cung fhap. co kom fhoo xoay xuong. Ðo do co fho ruf ngan fhoI gIan chuan bI danh bong
cua doI phuong. co fho kof hop voI go bong cham. co fho fhay doI nhIp do go bong do fao
dIou kIon fan cong.

Thuc hien hy lhuul Jong luc: Ðung o vI frí hoI Ioch sang fraI ban. cach ban khoang
40 cm. chan phaI o fruoc. haI goI hoI khuyu. hop bung va nguc. fhan nguoI cuI ra fruoc va
hoI xoay sang fraI. fay phaI co fu nhIon. cang fay hoI xoay frong. dua vof Ion phía fron ra
fruoc bon fraI co fho. Iam cho maf vof hoI ngua sau. Sau khI bong don baf Ion khoI maf
ban cang fay va co fay vung vof xuong phía duoI fruoc sang phaI do don bong. O fhoI dIom
bong dI Ion fhì danh vao phan gIua va duoI cua bong. Trong gIay Iaf vof danh vao bong.
cang fay va co fay dung Iuc mof cach fhoa dang ma saf vao bong fhoo huong xuong duoI ra
fruoc sang phaI. Can chu y IoI dung Iuc baf Ion cua bong don. Sau khI danh bong. fay vung
vof fhoo da xuong phía duoI fruoc bon phaI; dong fhoI nhanh chong fro vo fu fho chuan bI
ban dau. Trong qua frình fhuc hIon dong fac. frong fam co fho dI chuyon fu chan fraI sang
chan phaI |xom hình 95 - 96).
55

* Ky thuut go chum tru¡ tuy
Duc Jiem: Ðong fac fuong doI Ion. nhIp do danh bong va foc do bong cham. co kom
fhoo xoay xuong. Ia mof IoaI go bong chac chan nhaf. doI phuong khong do phaf dong fan
cong. Co fho kof hop voI go nhanh va go ngan. cung nhu bIon hoa co hIou qua nhIp do va
dIom roI danh bong. fang fhom do kho cho doI phuong khI danh fra do franh fhu gIanh
chu dong va fao ra co hoI fan cong.
Thuc hien hy lhuul Jong luc: VI frí dung o khu vuc gIua hoac Ioch sang bon fraI ban.
fhan nguoI cach ban khoang 50 cm. Chan phaI dung hoI ra fruoc. haI goI hoI khuyu. hop
bung va nguc. fhan nguoI hoI xoay sang fraI. Canh fay phaI co fu nhIon. cang fay hoI nang
Ion va xoay frong. dua vof Ion phía fron bon fraI co fho. maf vof hoI ngua sau. KhI bong
don baf Ion khoI maf ban va bay Ion don vI frí cao cang fay va co fay vung vof ra fruoc
xuong duoI va sang phaI. KhI bong o fhoI dIom dI xuong fhì danh vao phan gIua va duoI
cua bong. Trong gIay Iaf vof danh vao bong. cang fay va co fay dung Iuc Iam cho vof ma
saf vao bong fhoo huong ra fruoc. xuong duoI va sang phaI. Sau khI danh bong. fay cam vof
vung fhoo da vo phía fruoc bon phaI va xuong duoI. dong fhoI nhanh chong fro vo fu fho
chuan bI ban dau. Trong qua frình fhuc hIon dong fac frong fam co fho chuyon dIch fu
chan fraI sang chan phaI |xom hình 97. 98).

56

* Ky thuut go bong xouy ngh¡eng tru¡ tuy
Duc Jiem: Toc do cham. vong cung fhap co kom fhoo xoay nghIong phaI. ÐoI phuong
danh fra do danh bong ra ngoaI vo phía bon phaI hoac danh fra bong cao. Tu do gIup bon
mình co co hoI fan cong.
Thuc hien hy lhuul Jong luc: Ðung hoI Ioch sang bon fraI. cach ban khoang 50 cm.
Chan phaI dung hoI ra fruoc. haI goI hoI khuyu. hop bung va nguc. fhan nguoI xoay ra
fruoc hoac hoI xoay sang bon fraI. Tay phaI co fu nhIon. cang fay nang Ion va xoay frong.
dua vof ra phía fruoc bon fraI fhan nguoI. Iam cho maf vof hoI ngua ra sau. Sau khI bong
don baf Ion khoI maf ban. cang fay va co fay vung vof ra phía fruoc don. KhI bong don o
fhoI dIom cao nhaf hoac baf dau dI xuong dung maf vof ngua sau danh vao phan gIua va
duoI cua bong. Trong gIay Iaf vof danh vao bong dung Iuc cua cang fay va co fay Iam cho
vof ma saf vao bong fhoo huong ra fruoc sang phaI. Sau khI danh bong fay cam vof vung
fhoo da ra fruoc sang phaI. dong fhoI nhanh chong fro vo fu fho chuan bI ban dau. Trong
qua frình fhuc hIon dong fac. frong fam co fho dI chuyon fu chan fraI sang chan phaI |xom
hình 99. 100).

b. Ky tbuat go bong tbuan tay
Ðo da so van dong vIon nang Iuc fan cong fhuan fay fuong doI manh |dac bIof Ia van dong
vIon vof doc) cho non fy Io nguoI su dung go bong fhuan fay fhuong íf hon nguoI su dung go
bong fraI fay. KhI gap phaI duong bong xoay xuong o nua bon phaI ban khong do fan cong fhì
su dung go bong fhuan fay do danh fra so fuong doI chac chan hon.
* Ky thuut go bong nhunh thuun tuy
Duc Jiem: CIong voI go bong nhanh fraI fay.
Thuc hien hy lhuul Jong luc: Ðung Ioch sang bon fraI. cach ban khoang 40 cm. chan
fraI o fruoc. haI goI hoI khuyu. hop bung va nguc. fhan nguoI hoI xoay sang phaI. Tay phaI co
fu nhIon. cang fay hoI xoay ngoaI. dua vof Ion phía fron fruoc bon phaI co fho. maf vof hoI
ngua sau. Sau khI bong don baf Ion khoI maf ban. cang fay va co fay vung vof xuong phía duoI.
fruoc bon fraI don bong. KhI bong con o fhoI dIom dI Ion fhì danh vao phan gIua va duoI cua
bong.
57


Trong gIay Iaf vof danh vao bong cang fay va co fay dung suc fhoa dang Iam cho vof
ma saf vao bong fhoo huong ra fruoc xuong duoI sang fraI. Chu y IoI dung Iuc baf Ion cua
bong don. Sau khI danh vao bong. fay cam vof vung fhoo da vo phía duoI fruoc sang fraI.
dong fhoI nhanh chong fro vo fu fho chuan bI ban dau. Trong qua frình fhuc hIon dong fac.
frong fam co fho chuyon dIch fu chan phaI sang chan fraI |xom hình 101. 102).
* Ky thuut go bong chum thuun tuy
Duc Jiem: CIong voI go bong cham fraI fay
Thuc hien hy lhuul Jong luc: VI frí dung hoI Ioch sang fraI. fhan nguoI cach ban
khoang 50 cm. chan fraI dung hoI ra fruoc. haI goI hoI khuyu. hop bung va nguc. fhan
nguoI hoI xoay sang phaI. Tay phaI co fu nhIon. cang fay nang Ion va xoay ngoaI dua vof
Ion phía fron bon phaI fhan nguoI. maf vof hoI ngua sau. Sau khI bong don baf Ion khoI
maf ban. cang fay va co fay vung vof xuong phía duoI. fruoc bon fraI. o fhoI dIom bong baf
ban baf dau dI xuong fhì danh vao phan gIua va duoI cua bong. Trong gIay Iaf danh vao
bong cang fay va co fay dung suc ma saf vof vao bong fhoo huong ra fruoc va xuong duoI
bon fraI. Sau khI danh bong fay cam vof vung fhoo da ra fruoc xuong duoI va sang fraI.
dong fhoI nhanh chong fro vo fu fho chuan bI ban dau. Trong qua frình fhuc hIon dong fac.
frong fam co fho chuyon dIch fu chan phaI sang chan fraI |xom hình 103).
58

* Ky thuut go bong xouy ngh¡eng thuun tuy
Duc Jiem: Toc do bong cham. duong vong cung fhap co kom fhoo xoay nghIong fraI.
ÐoI phuong danh fra do ra ngoaI o phía bon fraI hoac danh fra bong cao. fu do fao co hoI
fan cong cho bon mình.
Thuc hien hy lhuul Jong luc: VI frí dung hoI Ioch sang bon fraI. cach ban khoang 50
cm. Chan phaI hoI dung ra fruoc. haI goI hoI khuyu. hop bung va nguc. fhan nguoI xoay ra
fruoc hoac hoI sang fraI. fay phaI co fu nhIon. cang fay nang Ion va hoI xoay frong.
dua vof ra phía fruoc bon fraI co fho. maf vof hoI ngua sau. Sau khI bong don baf Ion khoI
maf ban. cang fay va co fay vung vof ra phía fruoc sang fraI don bong. KhI bong don o fhoI
dIom cao nhaf hoac baf dau dI xuong. dung maf vof hoI ngua sau danh vao phan gIua va
duoI cua bong. Trong gIay Iaf vof danh vao bong dung Iuc cua cang fay. co fay ma saf vof
vao bong fhoo huong ra fruoc va sang fraI. Sau khI danh bong. fay cam vof vung fhoo da ra
fruoc sang fraI fhan. dong fhoI nhanh chong fro vo fu fho chuan bI ban dau. Trong qua
frình fhuc hIon dong fac. frong fam co fho chuyon dIch fu chan phaI sang chan fraI |xom
hình 104. 105).

c. Ky tbuat go bong oay ngan (ouot nganì
Duc Jiem: Ðong fac nho. foc do bong nhanh. duong vong cung fhap. duong bong ngan.
dIom roI gan IuoI. co fho han cho fan cong cua doI phuong. chu you dung do doI pho duong
bong xoay xuong gan IuoI.
Thuc hien hy lhuul Jong luc: Tron co ban gIong voI go bong nhanh. ÐIom khac nhau
Ia so voI go bong nhanh fhì noI chung phaI nhanh hon. KhI bong don cham ban. fay cam
vof phaI nhanh chong don bong. maf vof hoI ngua sau. KhI bong don vua baf Ion khoI maf
ban fhì dung Iuc cua cang fay va co fay ma saf vof nho vao phan gIua va duoI bon canh cua
bong fhoo huong ra fruoc Iam cho bong bay nho va roI vao saf IuoI o ban cua doI phuong.
J. Ky tbuat go bong xoay manb oa kbong xoay
Duc Jiem: Co hof muc dung phuong phap fay gIong nhau do go bong sang co xoay
manh va "khong xoay" Iam cho doI phuong kho phan doan cuong do xoay cua bong. KhI doI
phuong danh fra do xuaf hIon bong chuc IuoI hoac danh bong cao. fu do fao ra co hoI fan
cong.
Thuc hien hy lhuul Jong luc: KhI go bong "xoay manh" can fang nhIou goc do ngua
vof. Trong gIay Iaf vof fIop xuc bong can IoI dung frIof do suc manh cua cang fay va co fay
59
voI foc do nhanh ma saf vof vao gIua va phía duoI cua bong fhoo huong ra fruoc va xuong
duoI. KhI go bong "khong xoay" co fho gIam nhIou goc do ngua vof. Trong gIay Iaf vof fIop
xuc bong. foc do vay |vuof) cua vof can cham mof chuf. dung maf vof cham nho bong day
ra phía fruoc do gIam fhIou suc manh ma saf vof vao bong. Sau khI bong roI khoI vof. cang
fay va co fay dung suc nhanh manh do fang fhom foc do vuof bong. Iam cho dong fac go
bong khong xoay gIong voI dong fac go .bong xoay manh.
¡¡¡.?. Ky thuut cut bong
Caf bong Ia ky fhuaf chu you cua cach danh kof hop fan cong voI caf bong. Ðay Ia ky
fhuaf co fhoI gIan danh vao bong muon. foc do bong cham. fy Io bong fof cao. su bIon hoa
do xoay va dIom roI nhIou. doI phuong kho phaf Iuc fan cong. Vì vay ma co fho frong Iuc
caf bong fhua co phan cong. Ky fhuaf caf bong co fho dua vao vI frí danh bong chIa fhanh:
caf bong fhuan fay va caf bong fraI fay; Ðua vao do gan xa cua vI frí dung so voI ban co
fho chIa fhanh: caf bong gan va caf bong xa; Ðua vao muc do xoay cua bong khac nhau co
fho chIa fhanh: caf bong xoay va caf bong khong xoay; Ðua vao vI frí bong don va fính
nang cua bong khac nhau co fho chIa fhanh: caf bong duoI nguoI. caf bong dof kích. caf
bong gIaf vong xoay ngang. caf bong gIaf vong. gIaf xung v.v…
a. Ky tbuat cat bong tbuan tay
Caf bong fhuan fay Ia ky fhuaf fhuong dung chu you cua van dong vIon caf bong.
Duc Jiem: Ðong fac fuong doI nho. dIom danh bong fuong doI cao. nhIp do danh bong
va foc do cua bong fuong doI nhanh. co kom fhoo xoay xuong. Ðuong bong va dIom roI bIon
hoa nhIou. co fho ruf ngan fhoI gIan chuan bI danh bong cua doI phuong dong fhoI Iam cho
doI phuong phaI dI chuyon phaI fraI do danh bong. non co fho fao duoc dIou kIon fan cong
hoac fruc fIop gIanh dIom.
Thuc hien hy lhuul Jong luc: VI frí dung fuy fhuoc vao vI frí cua bong don ma xac
dInh. noI chung cach ban khoang 1 mof. Chan fraI dung hoI ra fruoc. frong fam co fho roI
vao chan phaI. haI goI hoI khuyu. hop bung va nguc. fhan nguoI hoI xoay sang phaI. Canh fay
phaI co fu nhIon. cang fay hoI nang Ion phía fron bon phaI dong fhoI xoay ngoaI. dua vof Ion
phía fron bon phaI fhan nguoI. maf vof hoI ngua sau. KhI bong don baf Ion khoI maf ban va
dang o cuoI fhoI ky dI Ion fhì fhan nguoI xoay sang bon fraI. cang fay va co fay vung vof vo
phía fruoc xuong duoI sang fraI. KhI bong o fhoI dIom dI xuong fhì vof danh vao phan gIua
Ioch duoI cua bong. Trong gIay Iaf vof danh vao bong cang fay va co fay voI su koo fhoo cua
canh fay so dung Iuc nhIp nhang Iam cho maf vof ma saf vao bong fhoo huong ra fruoc.
xuong duoI sang fraI. Sau khI danh bong. fay cam vof vung fhoo da xuong duoI phía fruoc
sang fraI. dong fhoI nhanh chong fro vo fu fho chuan bI ban dau. Trong qua frình fhuc hIon
dong fac. frong fam co fho chuyon dIch fu chan phaI sang chan fraI |xom hình 106. 107).
60

* Ky thuut cut bong xu bun thuun tuy
Duc Jiem: Ðong fac fuong doI Ion. dIom danh bong fuong doI fhap. nhIp do danh bong
va foc do bong fuong doI cham. duong bay vong cung fuong doI daI. dung bIon doI do xoay
Iam chính. phoI hop voI bIon doI duong bong va dIom roI do franh fhu gIanh chu dong va
fao co hoI fan cong gIanh dIom fruc fIop.
61

Thuc hien hy lhuul Jong luc: VI frí dung fuy fhuoc vao vI frí bong don. NoI chung
dung cach ban khoang fron 1 mof. Chan fraI hoI dung ra fruoc. haI goI hoI khuyu. hop
bung va nguc. fhan nguoI hoI xoay sang phaI. frong fam co fho roI vao chan phaI. Canh fay
phaI co fu nhIon. cang fay hoI nang Ion va xoay ngoaI. dua vof Ion phía fron bon phaI co
fho. maf vof hoI ngua ra sau. KhI bong don baf Ion roI khoI maf ban don fhoI dIom gIua
cua gIaI doan dI xuong. fhan nguoI xoay sang bon fraI. dong fhoI cang fay va co fay vung
vof xuong duoI ra fruoc sang fraI don bong. KhI bong o fhoI dIom cuoI gIaI doan dI xuong
fhì danh vao phan gIua va duoI cua bong. Trong gIay Iaf vof fIop xuc bong. cang fay va co
fay dung Iuc Iam cho maf vof ma saf vao bong fhoo huong xuong duoI ra fruoc sang fraI.
Chu y van dung suc manh cua fhan nguoI xoay sang fraI. Sau khI danh bong. fay cam vof
vung fhoo da xuong duoI ra fruoc sang fraI dong fhoI nhanh chong fro vo fu fho chuan bI
ban dau. Trong qua frình fhuc hIon dong fac. frong fam co fho dI chuyon fu chan phaI sang
chan fraI |xom hình 108. 109).
* Ky thuut cut bong duo¡ nguo¡ thuun tuy
Duc Jiem: Ðong don xIof gan fhan nguoI. can phaI nhanh chong dI chuyon sang fraI
do co vI frí fhuan IoI cho caf bong fhuan fay.
Thuc hien hy lhuul Jong luc: Ðong don xIof gan vao gIua hoac Ioch phaI gan co fho.
chan phaI doI hoI phaI nhanh chong dI chuyon ra phía sau bon fraI. dong fhoI nghIong
Iuon. hop bung va xoay nguoI sang phaI. canh fay ap saf bon phaI fhan. cang fay nhanh
chong nang Ion va xoay ngoaI. dua vof Ion phía fron bon phaI fhan Iam cho maf vof ngua
ra sau. Sau do nhanh chong vung vof xuong duoI. ra fruoc don bong. KhI bong o fhoI dIom
dI xuong fhì danh vao phan gIua. duoI bong. Trong gIay Iaf vof danh vao bong Iay cang fay
co fay phaf Iuc Ia chính vung vo phía fruoc va xuong duoI. Sau khI danh bong. fay cam vof
vung fhoo da xuong duoI va ra fruoc. dong fhoI nhanh chong fro vo fu fho chuan bI ban
dau. Trong qua frình fhuc hIon dong fac. frong fam co fho do chuyon dIch khong kIp non
van o fron chan phaI |xom hình 110).
62

* Ky thuut cut bong dot kIch thuun tuy
Duc Jiem: Ðo bong dof kích co suc manh Ion. foc do nhanh non caf bong dof kích
fhuong o vao dIou kIon phong fhu bI dong. Ðac bIof Ia do duong bong dof kích dou Ia duong
bong duoc fIon hanh sau khI gIao bong va sau khI bo nho bong ngan hoac frong go bong va
Iíp bong co su khac bIof raf Ion vo fính nang va dIom roI gIua caf bong voI dof kích. fu do
Iam fang fhom raf nhIou vo do kho caf bong. Ðo vay caf bong dof kích can phaI phan doan
chính xac. dI chuyon buoc nhanh. nam vung goc do maf vof va phuong huong dung suc moI
co fho chong do duoc fho fan cong cua bong don. franh fhu gIanh IaI quyon chu dong.
Thuc hien hy lhuul Jong luc: Can cu vao bong don do nhanh chong IuI ra sau. chan
fraI hoI dung ra fruoc. fay phaI co fu nhIon. cang fay nang Ion va xoay ngoaI. dua vof Ion
phía fron fruoc bon phaI fhan. maf vof gan vuong goc voI maf daf. KhI bong don baf Ion
khoI ban foI vI frí cao. fay cam vof vung xuong duoI don bong. KhI bong don o fhoI ky dI
xuong dung maf vof gan vuong goc voI maf daf danh vao phan gIua cua bong. Toan bo
canh fay dung Iuc ma saf vof vao bong fhoo huong fu fron xuong duoI sang fraI do mIof
bong. Muon Iuc baf fro IaI cua bong don do danh fra bong. Sau khI danh bong. fay cam vof
vung fhoo da vo phía duoI ra fruoc sang fraI dong fhoI nhanh chong fro vo fu fho chuan bI
ban dau. Trong qua frình fhuc hIon dong fac. frong fam co fho chuyon dIch fu chan phaI
sang chan fraI |xom hình 111).

* Ky thuut cut bong g¡ut xouy munh thuun tuy
Duc Jiem: Ðo bong don xoay Ion raf manh. duong vong cung Ion non fhoI gIan caf
bong muon. ÐIom danh vao bong fhap. dong fac Ion. Can chu y khac phuc va IoI dung Iuc
baf fro IaI fhoo huong Ion fron cua bong don.
Thuc hien hy lhuul Jong luc: Ðung cach xa ban khoang fron 1 mof. chan fraI dung
hoI ra fruoc. fhan nguoI hoI xoay sang phaI; Tay phaI co fu nhIon. cang fay nang Ion phía
fron ra sau bon phaI dong fhoI xoay frong dua vof Ion fron ra sau sang phaI fhan. bIon do
dua vof fuong doI Ion. dong fhoI Iam cho maf vof gan vuong goc hoac hoI ngua sau. KhI
bong don baf fu ban Ion don gIua fhoI dIom dI xuong. phaI vung vof xuong duoI. ra fruoc
don bong. Cung Iuc. fhan nguoI xoay sang fraI. KhI bong o cuoI fhoI dIom dI xuong. dung
maf vof ngua sau hoac gan vuong goc voI maf daf danh vao phan gIua. duoI hoac phan gIua
cua bong. Trong gIay Iaf vof danh vao bong chu you Ia dung canh fay koo fhoo cang fay fao
Iuc huong xuong duoI va fang cuong dung suc ra phía fruoc. dong fhoI chu y muon Iuc baf
63
fro IaI fhoo huong Ion fron cua bong don do caf fra bong. KhI caf fra bong. co fay can gIu
fuong doI on dInh. Sau khI danh bong. fay cam vof vung fhoo da ra fruoc va xuong duoI
dong fhoI nhanh chong fro vo fu fho chuan bI ban dau |xom hình 112).

* Ky thuut cut bong g¡ut vong, g¡ut xung thuun tuy
Duc Jiem: Ðo bong don xoay Ion raf manh. duong vong cung nho. sau khI roI xuong
maf ban Iuc xung ra fruoc Ion non fhoI gIan caf bong muon. dIom danh bong fhap. dong
fac Ion. Can chu y khac phuc va IoI dung Iuc baf Ion va Iuc xung fruoc cua bong don.
Thuc hien hy lhuul Jong luc: Ðung o vI frí cach xa ban khoang fron 1 mof. fhan
nguoI hoI xoay sang phaI. fay phaI co fu nhIon. cang fay nang sang bon phaI va hoI xoay
frong. dua vof Ion fron phía sau bon phaI co fho. ÐIon do dua vof fuong doI Ion. cu Iy fuong
doI daI. Ðong fhoI. maf vof gan vuong goc voI maf daf hoac hoI ngua sau. Tu fhoI dIom
bong baf Ion khoI ban don gIua fhoI ky bong dI xuong. fay cam vof vung xuong duoI ra
fruoc don bong. Cung Iuc fhan nguoI xoay sang fraI. O cuoI fhoI ky bong dI xuong. dung
maf vof vuong goc voI maf daf hoac hoI ngua sau danh vao phan gIua hoac phan gIua Ioch
duoI cua bong don. Trong gIay Iaf vof danh vao bong fhan nguoI xoay sang fraI. dung suc
chu you cua canh fay. cang fay va co fay huong xuong duoI ra fruoc caf bong. co su nghIong
fhan. khuyu goI bo fro dung suc xuong duoI. dong fhoI phaI chu y muon Iuc baf Ion. va
xung fruoc cua bong don do caf fra bong. KhI caf bong. co fay can gIu fuong doI on dInh.
Sau khI caf bong. canh fay cam vof vung fhoo da xuong duoI ra fruoc; dong fhoI nhanh
chong fro vo fu fho chuan bI ban dau. Trong qua frình fhuc hIon dong fac. frong fam co fho
chuyon dIch fu chan phaI sang chan fraI |dong fac danh bong co fho xom hình 111 caf
bong dof kích fhuan fay vof ngang).
b. Ky tbuat cat bong trai tay
Ðay Ia ky fhuaf fhuong dung cua van dong vIon khI van dung kof hop fan cong va caf
bong. Ky fhuaf caf bong nay cung gIong voI ky fhuaf caf bong fhuan fay va cung co fho
chIa ra fhanh: caf bong gan. caf bong xa. caf bong duoI nguoI. caf bong dof kích. caf bong
gIaf vong xoay manh. caf bong gIaf vong. gIaf xung. Ðac dIom dong fac cua cac IoaI ky
fhuaf nay co ban cung gIong voI cac ky fhuaf caf bong fhuan fay. ÐIom khac bIof Ia o cho
phuong huong fhuc hIon nguoc nhau gIua phaI va fraI. NgoaI ra dIom caf bong cua vof
ngang fraI fay hoI gan fhan hon so voI caf bong fhuan fay. dong fhoI phaf Iuc cua cang fay
va co fay fap frung hon. Cac IoaI caf bong fraI fay co fho xom hình 113. 114. 115. 116. 117.
118. 119).
64


65

c. Ky tbuat cat bong xoay manb oa kbong xoay
KhI fhuc hIon ky fhuaf caf bong. co hof suc dung phuong phap fay gan gIong nhau do
fhuc hIon caf bong xoay manh va khong xoay. Iam cho doI phuong kho phan doan cuong do
xoay cua bong ma danh bong chuc IuoI hoac danh bong ra ngoaI ban hoac danh bong cao.
fao co hoI cho bon mình phan cong hoac dof kích. Ðaf ko Ia caf bong fhuan fay hay caf
bong fraI fay dou can phaI nam vung ky fhuaf caf bong xoay manh va caf bong khong
xoay. KhI caf bong xoay manh. cang fay va co fay frong gIay Iaf vof fIop xuc bong can
dung Iuc fhaf manh. fang nhanh foc do vuof bong. dung Iuc ma saf vof vao fhan bong.
KhI caf bong khong xoay. frong gIay Iaf vof fIop xuc vao bong. canh fay koo fhoo cang
fay va co fay day dua ra fruoc va xuong duoI. nang nho phan gIua va duoI cua bong. fang
fhích dang suc manh cham vof vao bong. gIam nho suc manh ma saf vof vao bong. ÐoI khI
bong danh ra khoI vof cang fay va co fay can dof ngof dung Iuc fang nhanh foc do vay
bong do dong fac caf bong khong xoay co ban gIong voI caf bong xoay manh Iam cho doI
phuong kho phan doan.
¡¡¡.8. Cuc ky thuut khuc
Cac IoaI hình ky fhuaf cua bong ban hIon daI co raf nhIou. ngoaI cac ky fhuaf chu you
nhu gIao bong. day chan. cong bong. gIaf bong. go bong. caf bong v.v... da gIoI fhIou o phan
fron con co cac ky fhuaf dap bong bong. fha bong bong. bo nho bong ngan v.v...
66
a. Ky tbuat Jap bong bong
Duc Jiem: Ðong fac Ion. suc manh Ion. Ia mof ky fhuaf chuyon mon fan cong bong cao
gIanh dIom. Ðo dap bong bong fhuan fay co nhIou fhuan IoI cho vIoc phaf Iuc fap frung.
non dap bong bong phan Ion su dung fhuan fay.
Thuc hien hy lhuul Jong luc: Tuy fhuoc vao vI frí bong don ma xac dInh vI frí dung.
nhung noI chung fhuong dung cach ban hoI xa. Chan fraI dung ra fruoc. frong fam co fho
don Ion chan phaI. Toan bo fhan nguoI va fay cung voI Iung. hong xoay sang phaI. canh fay
co gang dua vof ra phía sau bon phaI co fho. cang fay xoay frong. Iam cho maf vof nghIong
fruoc. KhI bong don cham ban baf Ion foI dIom cao nhaf cung voI suc manh chan phaI dap
daf dI chuyon frong fam. Iung hang cung xoay sang fraI. Toan bo canh fay vung Ion fron va
ra fruoc. Sau do dan dan chuyon huong vung vof xuong duoI phía fruoc do don bong. KhI
bong don o fhoI dIom dI xuong ngang do cao gIua vaI va dau fhì dung maf vof nghIong
fruoc dap manh vao phan gIua bong. Trong gIay Iaf vof danh vao bong. foan bo canh fay
fang foc do phaf Iuc vung vof xuong phía duoI ra fruoc sang fraI. Cung Iuc do Iung. hang
fích cuc dung Iuc phoI hop. Sau khI danh bong canh fay cam vof vung fhoo da xuong duoI
ra fruoc sang fraI. dong fhoI nhanh chong fro vo fu fho chuan bI ban dau. Trong qua frình
fhuc hIon dong fac. frong fam co fho chuyon dIch fu chan phaI sang chan fraI |xom hình
120).
NgoaI ra dap bong con co mof IoaI cach danh goI Ia: "RoI xuong daf no hoa". Tuc Ia khI
bong danh sang baf ban don do cao hon han maf IuoI. canh fay cam vof danh manh fu
phía fron sau ra phía fruoc. duoI vao phan gIua cua bong |dap choch fhang kIou dap ruoI).
ÐIom fhon chof cua IoaI dap bong nay Ia can phaI Iam cho duong fhang fu vI frí dap
bong don dIom roI baf ky fron maf ban doI phuong khong bI IuoI ngan bong IaI. Cach danh
nay can co su phan doan fInh fo. chuan xac duong bong dI Ion sau khI bong don baf Ion
khoI ban. nou khong do bI vuf huf. fao fhanh saI Iam maf dIom.


67

b. Ky tbuat tba bong bong
Duc Jiem: VI frí dung xa ban. bong danh fra cao. duong vong cung Ion co kom fhoo
xoay Ion hoac xoay nghIong. day Ia mof IoaI ky fhuaf phong fhu dac bIof. Tha bong cao fof
nhaf Ia danh bong don vach dau ban cua doI phuong. IoI dung su bIon doI xoay Ion va xoay
nghIong fao ra do kho hoac saI sof cho doI phuong khI danh fra. Ðong fhoI co fho IoI dung
fhoI gIan bay cua bong do franh fhu fhoI gIan dIou chInh vI frí dung va dong fac cua mình
fao fho chu dong hoac co hoI phan kích.
Thuc hien hy lhuul Jong luc: VI frí dung cach ban khoang fron 1 mof. KhI fha bong
bong fhuan fay chan fraI dung ra fruoc. fay phaI co fu nhIon. Cang fay hoI fhap va xoay
frong. dua vof xuong phía duoI. sau bon phaI fhan Iam cho maf vof dung doc hoac hoI
nghIong fruoc. KhI bong don bay qua fhoI ky dIom cao. cang fay. co fay vung vof ra fruoc
va Ion fron don bong. KhI bong o fhoI dIom dI xuong dung maf vof vuong goc voI maf daf
hoac hoI nghIong fruoc danh vao phan gIua hoac phan gIua Ioch fron cua bong don. Trong
gIay Iaf vof danh vao bong cang fay dung Iuc nang koo Ion fron. Nou can Iíp bong xoay
nghIong fhì cung Iuc vof nang koo Ion fron so phaI fang fhom dong fac va suc manh ma
saf vof vao bong fhoo huong sang fraI hoac sang phaI. Sau khI danh bong canh fay cam
vof vung fhoo da ra fruoc va Ion fron hoac ra fruoc Ion fron bon phaI hoac fraI. dong fhoI
nhanh chong fro vo fu fho chuan bI ban dau. Trong qua frình fhuc hIon dong fac. frong
fam co fho chuyon dIch fu chan phaI sang chan fraI. Tha bong bong fraI fay vo co ban
gIong voI dong fac fha bong fhuan fay; ÐIom khac nhau Ia phuong huong dua vof phaI
nguoc IaI |xom hình 121).
68

c. Ky tbuat bo nbo
Duc Jiem: VI frí dung gan ban. dIom roI gan IuoI. KhI doI phuong roI xa ban. bo nho
co fho dIou dong doI phuong Ion fruoc hoac Iam cho doI phuong khong kIp Ion do bong ma
bI maf dIom hoac Iam gIam chaf Iuong bong danh fra. Ðo nho fhuong duoc van dung khI
bong don gan IuoI hoac khI dIom roI khong xa Iam.
Thuc hien hy lhuul Jong luc: Ðung o vI frí ap saf ban. khI bo nho fhuan fay. canh
fay phaI co fu nhIon. cang fay Ioch sang phaI dua vof sang bon phaI fhan nguoI. Co gang
Iam dong fac gIong voI fan cong bong. nhung bIon do dua vof khong non qua Ion. Sau khI
bong don baf Ion khoI ban. canh fay cam vof nhanh chong vung vof ra fruoc don bong. khI
bong don o fhoI ky dI Ion. cang fay dof ngof xoay ngoaI; nou bong don co cuong do xoay
xuong Ion so phaI Iam cho maf vof hoI ngua sau. danh nho vao phan gIua va phan duoI cua
bong. Trong gIay Iaf vof danh vao bong. dung Iuc nho nhang cua cang fay va co fay Ia
chính do danh bong. Sau khI danh bong canh fay cam vof vung fhoo da ra fruoc nhung
bIon do vung vof can co hof muc nho. dong fhoI nhanh chong fro vo fu fho chuan bI ban
dau. Trong qua frình fhuc hIon dong fac. frong fam co fho daf vao ca haI chan |xom hình
122).


¡¡¡.9. Ky thuut don chu yeu cuu cuc cuch dunh thuong gup
a. Ky tbuat Jon cbu ycu cua cacb Janb Jay trai cong pbai oot Joc.
Vuf nhanh. cong nhanh. dap bong. Iíp nhanh.
dof kích danh fra vo cho cu |Tan cong fhuan
fay danh fra doI phuong fan cong duong choo
fhuan fay)
Thuan fay
Ðap bong bong: Cac ky fhuaf fron gom ca no nguoI
TraI fay Ðay nhanh. day fang Iuc. day op
Ky
fhuaf
chu
you
CIao bong
Mof don haI kIou gIao bong chu you nhu: gIao
bong fung cao bong. gIao bong xoay nghIong.
xoay xuong fraI fay
69
Iíp nhanh. go bong. fruof vof
Thuan fay
Iíp nho bong. bo nho bong
Co bong. chan bong gIam Iuc. day bong xoay
xuong.
TraI fay
Cong bong gIua ban. day chan gIua ban. bo
nho bong.
Ky
fhuaf
phu
fro
CIao bong Tu 1 don 2 kIou gIao bong bo fro
Chan bong
Ky fhuaf phong fhu
Tha bong bong
70
b. Ky tbuat Jon cbu ycu cua cacb Janb tan cong 2 mat cua oot Joc.
TraI fay
Vuf nhanh dof kích fhap. dap bong. Iíp
nhanh. gIaf nhanh dap gIaf vong. cong
phaf Iuc gIua ban
Thuan fay
Vuf nhanh. Iíp nhanh. dof kích. dap bong
dap gIaf vong vuof nhanh. danh fra vo
cho cu. dap gIua ban. dap bong bong.
TraI fay 1 kIou gIao bong daI. ngan co foc
do va co do xoay
Ky fhuaf
chu you
CIao bong
Thuan fay 1 kIou gIao bong daI. ngan co
foc do. do xoay
Co bong |chu you Ia vay ngan). chan gIam Iuc fraI fay.
chan nhanh frung Io
Ky fhuaf
bo fro
Iíp bong nho fhuan fay. fruof vof. bo nho bong gIao.
bong fu 1 don 2 kIou bo fro gIao bong
Chan nhanh fhuan fay
Ky fhuaf
phong fhu
Chan nhanh fraI fay
c. Ky tbuat Jon cbu ycu cua cacb Janb /oai bìnb tan cong bai mat oot ngang
Thuan
fay
Vuf nhanh. Iíp bong frong ban. fan cong nhanh.
dof kích fhap. Iíp nhanh. dap vuf bong. danh fra
vo cho cu. dap gIaf vong. dap bong bong. Iíp cong.
TraI fay
Vuf nhanh. fan cong nhanh. dof kích fhap. Iíp
nhanh. dap vuf. day op fang Iuc. gIaf vong
Ky
fhuaf
chu you
CIao
bong
Mof kIou gIao bong chu you fhuan fay va 1 kIou
gIao bong fraI fay.
Vuof nhanh fhuan fay. Iíp nho. chan nhanh op nghIong fraI
fay. chan gIam Iuc. chan nhanh
Co nhanh fhuan fay va fraI fay. go bong xoay nghIong
Ky
fhuaf
bo fro
CIao bong 1 kIou. gIao bong bo fro
J. Ky tbuat Jon cbu ycu cua /oai bìnb cacb Janb tan cong nbanb kct bop giat oong oot
Joc.
Vuf nhanh. cong nhanh. dof kích fhap. dap
vuf bong
Thuan fay
CIaf vong. dap bong bong. Iíp xung gIua ban
TraI fay
Ðay nhanh. day fang Iuc. phaf Iuc cong bong
fraI fay gIua ban
Mof kIou gIao bong daI. ngan co xoay. co foc
do fhuan fay
Ky fhuaf
chu you
CIao bong
Mof kIou gIao bong daI. ngan co xoay. co foc
do fraI fay
Thuan fay: Vuof nhanh. go bong
TraI fay: Ðay op. chan gIam Iuc. day chan duoI. go bong
Ky fhuaf
bo fro
CIao bong: Tu 1 don 2 kIou gIao bong bo fro
Ðay chan bong haI fay va fhuan fay Ky fhuaf
phong
fhu
Tha bong bong fhuan fay va fraI fay
71
c. Ky tbuat Jon cbu ycu cua /oai bìnb cacb Janb tan cong nbanb kct bop giat oong oot
ngang.
Thuan
fay
Vuf nhanh. cong nhanh. dof kích. vuf dap Iíp bong
vong cung. Iíp xung gIua ban. dap bong bong
Vuf nhanh. baf nhanh. dof kích. dap bong
TraI
fay
Ðay fang Iuc. Iíp xung gIua ban
CIao bong chu you fhuan fay 1 kIou
Ky fhuaf
chu you
CIao
bong
Mof kIou gIao bong chu you fraI fay
Vuof nhanh fraI fay va fhuan fay
Ky fhuaf
bo fro
Co bong
Chan bong fhuan fay va fraI fay
Ky fhuaf
phong fhu
Tha bong bong

/. Ky tbuat Jon cbu ycu cua cacb Janb giat oong giat xung bai mat cua oot ngang
Thuan fay
Iíp bong frong ban. gIaf vong gIaf xung gan va
vua ban. gIaf vong fang xoay danh fra vo cho cu.
gIaf xung nguoc gan va vua ban. dap bong bong
Iíp bong frong ban. gIaf vong fang xoay
TraI fay
CIaf vong. gIaf xung gan va vua ban. dap bong
bong
Mof kIou gIao bong xoay fhuan fay Ia chính
phoI hop gIao bong dIom roI
Ky fhuaf
chu you
CIao bong
Mof kIou gIao bong xoay fraI fay Ia chính phoI
hop gIao bong dIom roI
Co bong fang xoay fhuan. fraI fay va go bong ngan fhuan.
fraI fay.
Ky fhuaf
bo fro
Co nhanh xoay nghIong fhuan fay; chan nhanh gan ban
fhuan fay va fraI fay; gIaf vong xoay Ion xoay nghIong fhuan
fay; fha bong bong. 1 kIou gIao bong bo fro
i. Ky tbuat Jon cua cacb Janb kct bop cat bong ooi tan cong (Hicn nay pban /on oan Jong
oicn oot ngang su Jungì
Cong bong
CIaf vong
Thuan
fay
Caf bong
Cong bong
CIaf vong TraI fay
Caf bong
Ky fhuaf
chu you
CIao
bong
Ky fhuaf gIao bong chu you fhuan fay 1 kIou
fraI fay 1 kIou
Co nhanh fhuan fay. go cham fhuan fay
Ky fhuaf
bo fro
Co nhanh fraI fay. go cham fraI fay
Chan bong Ky fhuaf
phong fhu Tha bong bong
¡¡¡.10. Ky thuut ket hop
72
Ky fhuaf kof hop Ia mof fo hop fu 2 IoaI ky fhuaf don fro Ion do kof hop su dung. Ky
fhuaf kof hop Ia co so non mong cua chIon fhuaf. Trong mof fran fhI dau. chIon fhuaf Ia do
nhIou fo hop ky fhuaf cau fhanh. Su van dung cua ky fhuaf kof hop Ia o cho phaI phoI hop
chaf cho gIua cac ky fhuaf danh bong voI bo phap |buoc chan). IoaI hình cua ky fhuaf co
raf nhIou. frong cuon sach nay chI chon ra va gIoI fhIou mof so ky fhuaf kof hop chu you
do fap Iuyon.
a. Ky tbuat Jay trai cong pbai
Duc Jiem: Ia ky fhuaf kof hop chu you cua cach danh day fraI cong phaI. foc do
nhanh. fính fan cong manh. co fho fao co hoI dap vuf bong.
Thuc hien hy lhuul Jong luc: KhI fu day fraI fay chuyon fhanh fan cong fhuan fay.
canh fay sau khI kof fhuc dong fac day chan va fro vo vI frí ban dau can phaI nhanh chong
chuyon dong sang phía bon phaI do dua vof ra phía fruoc bon phaI fhan nguoI. dong fhoI
cang fay xoay frong Iam cho maf vof nghIong fruoc. Sau do Iam dong fac cong bong fhuan
fay |co fho xom o phan fruoc vo cong bong fhuan fay). KhI fu fan cong fhuan fay chuyon
sang day chan fraI fay. canh fay kof fhuc dong fac cong bong va fro vo fu fho ban dau can
phaI nhanh chong chuyon dong sang phía bon fraI va xoay ngoaI. dua vof ra phía fruoc bon
fraI fhan nguoI dong fhoI Iam cho maf vof nghIong fruoc. Sau do Iam dong fac day chan
fraI fay |day chan fraI fay xom o phan fruoc). Ðo fhoI gIan danh vao bong cua ky fhuaf
day chan fuong doI som. frong khI do o ky fhuaf cong bong IaI fuong doI muon. do vay
dIom danh vao bong khI cong bong fhuan fay hoI ra sau hon so voI .day chan bong fraI fay.
NgoaI ra khI day fraI cong phaI. muon gIu cho dong fac danh vao bong chính xac can phaI
dI chuyon buoc nhanh. fu day bong chuyon sang cong bong noI chung dung doI buoc. fu
cong bong chuyon sang day bong noI chung dung buoc nhay; KhI IIon fuc day fraI cong
phaI. frong fình huong bong don co goc do fuong doI Ion. Tu day sang cong cung co fho
dung buoc nhay. khI frong fam khong kIp chuyon dIch cung co fho dung buoc choo.
b. Ky tbuat Jay cban nc nguoi cong bong
Duc Jiem: Toc do nhanh. fính fan cong manh. co fho fao ra co hoI dap. vuf bong. Co
fho phaf huy uy Iuc cong bong fhuan fay o nua bon fraI ban.
Thuc hien hy lhuul Jong luc: Tu day chan fraI fay chuyon doI fhanh no nguoI cong
bong fhì fhon chof ky fhuaf Ia vIoc dI chuyon buoc chan. NoI chung fruoc hof chan phaI dI
chuyon 1 buoc ra phía sau bon fraI. fhan fron cung fhoo do ma hoI xoay sang phaI va hop
bung. frong fam roI vao chan phaI. Cung Iuc do canh fay fu bon fraI fhan nguoI chuyon
dIch ra phía sau bon phaI fhan dong fhoI xoay frong do dIou chInh maf vof Iam cho maf
vof hoI nghIong fruoc. TIop do chan fraI buoc sang bon fraI mof buoc. Cung Iuc do canh fay
hoan fhanh dong fac no nguoI cong bong |xom dong fac no nguoI cong bong o phan fruoc).
Trong qua frình fhuc hIon dong fac. frong fam co fho chuyon dIch fu chan phaI sang chan
fraI. ÐIom danh vao bong cua ky fhuaf day chan fraI fay. no nguoI cong bong cung gIong
voI cac ky fhuaf day chan khac. ÐIom danh vao bong cua ky fhuaf no nguoI cong bong noI
chung dou o ngoaI ban. Ðo khI no nguoI cong bong phaI dI chuyon buoc nhanh dong fhoI
Iam "cho co fho nhuong IaI vI frí danh bong non dIom danh vao bong cua ky fhuaf no
nguoI cong bong van o phía fruoc fhan nguoI”.


c. Ky tbuat tan cong bai mat
Duc Jiem: Toc do nhanh. suc manh Ion. uy Iuc Ion. suc cong kích manh. Ia ky fhuaf
kof hop chu you cua cach danh cong haI maf.
73
Thuc hien hy lhuul Jong luc: Phuong phap khI fhay doI danh bong gIua fhuan fay
va fraI fay cung co ban gIong voI day fraI cong phaI. ÐIom khac nhau o cho khI fan cong 2
maf cua vof doc chuyon fu fhuan fay sang fraI fay. can phaI nang vaI fraI con vaI phaI ha
fhap. nang cao cang fay. hop nhIou phan bung. do hình fhanh cach danh bong cao fay fraI
fay. Nhu vay so fIon cho fap frung phaf Iuc va dIou chInh maf vof. KhI phaf Iuc cong bong
fhuan fay fhì dIom danh vao bong non hoI ra sau so voI cong bong fraI fay. Ðuoc chan cua
cong bong haI maf do vI frí dung xa ban hon so voI day fraI cong phaI non khI dI dong
phaI fraI noI chung dung buoc nhay do co IoI cho danh bong khI dung on dInh; nang cao
fính chính xac khI danh bong.
J. 8au kbi Jay cban, nc nguoi cong bong tat bong tbuan tay
Duc Jiem: foc do nhanh. fính fan cong manh. co fho Iay fan cong fhay phong fhu do
chong do fan cong duong choo fhuan fay cua doI phuong. Ky fhuaf nay duoc fo hop boI ba
ky fhuaf don Ia day chan fraI fay. no nguoI cong bong fhuan fay va fan cong fhuan fay
frong Iuc dI chuyon fu fraI sang phaI. Ðay Ia mof frong nhung ky fhuaf kof hop hay su
dung nhaf cua cac IoaI hình cach danh fan cong. dac bIof Ia cach danh day fraI cong phaI.
Thuc hien hy lhuul Jong luc: Ðac dIom cua faf bong fhuan fay sau khI no nguoI fan
cong Ia: Ðo sau khI no nguoI fan cong. bong danh fra cua doI phuong dIom roI phan Ion o
goc phaI. non cu Iy dI chuyon do faf bong fhuan fay fuong doI daI. Vì vay buoc chan cua faf
bong fhuan fay non su dung buoc choo. Tuc Ia sau khI no nguoI danh bong va fro IaI fu fho
ban dau. phaI nhanh chong dI chuyon frong fam sang chan phaI. chan fraI nhanh chong
buoc 1 buoc Ion qua maf fruoc cua chan phaI. cung Iuc do fay dua vof sang phaI va xoay
frong. Iam cho maf vof hoI nghIong fruoc. ÐoI khI chan fraI cham daf. frong fam co fho roI
vao fron chan fraI. fhoo do fhan nguoI hoI xoay sang fraI dong fhoI vung vof cong bong.
Trong qua frình dong fac cong bong chan phaI cung fhoo do buoc sang bon phaI 1 buoc do
gIu fhang bang va on dInh frong fam co fho. Nou goc do bong don khong Ion fhì buoc choo
co fho nho 1 chuf; Nguoc IaI buoc choo phaI Ion hon. Taf bong fhuan fay sau no nguoI cong
bong non danh vao bong o fhoI dIom bong dang o dIom cao. ÐIom danh vao bong o phía
fruoc bon phaI co fho. Ðo faf bong. sau no nguoI cong bong phan Ion Ia chI co chan fraI sau
khI cham daf fhì Iap fuc vung vof cong bong. cho non do kho dong fac Ion hon so voI cong
bong fhuan fay noI chung. nhung ky fhuaf dong fac va dung Iuc cua canh fay co ban gIong
voI cong bong fhuan fay. NguoI fap chI can nam baf duoc ky fhuaf cong bong fhuan fay fhì
co fho van dung ky fhuaf faf bong. sau no nguoI cong bong duoc nhu y |fron fIon do Ia dI
chuyon buoc don duoc vI frí danh bong).
c. Ðap out bong sau kbi /ip bong tbuan tay (kct bop /ip Japì
Duc Jiem: Ðuoc cau fhanh boI haI ky fhuaf don Ia Iíp cong fhuan fay va dap bong. Suc
manh Ion va du doI Ia bIon phap gIanh dIom chu you cua van dong vIon fan cong nhanh.
Thuc hien hy lhuul Jong luc: Truoc khI vung vof danh Iíp bong canh fay hoI fhap.
vof fhap hon do cao cua bong don. Ðua vao su khac nhau cua cuong do bong xoay xuong
khI don va dua vao you IInh dong fac ky fhuaf don do danh bong. KhI chuyon fu Iíp bong
sang dap bong. cang fay dua vof ra sau va hoI Ion fron phía bon phaI Iam cho vof cao bang
hoac hoI fhap hon do cao cua bong don. fhan fron xoay phaI. ÐI chuyon frong khI su dung
Iíp bong fhì phan Ion su dung buoc nhay. song fu danh fraI fay doI sang danh bong goc do
Ion fhuan fay co fho su dung buoc choo. KhI bong don baf Ion khoI ban cao hon maf IuoI.
can nhanh chong dI chuyon ra fruoc do gIanh Iay vI frí fhích hop moI co fho bao dam cho
dong fac dap vuf bong chính xac.
/. Pban cong trong kbi cat bong
Duc Jiem: Ðo caf bong va cong bong fo hop fhanh. Trong caf bong foc do fuong doI
74
cham fhì fIon hanh phan cong co fính dof ngof co fho Iap fuc fhay doI nhIp do va dong fac
danh bong cua doI phuong. non co fho chuyon fu fho bI dong sang chu dong dong fhoI co
fho fruc fIop gIanh dIom. Ðay Ia ky fhuaf kof hop chu you cua cach danh kof hop cong -
caf va Ia bIon phap gIanh dIom.
Thuc hien hy lhuul Jong luc: Ðo caf bong noI chung dIom danh vao bong o fhoI
dIom bong dI xuong. con fan cong bong phan Ion dIom danh vao bong IaI o vI frí cao. Vì
vay khI caf bong chuyon sang cong bong phaI nhanh chong dI chuyon ra fruoc. dua vao
fính nang cua bong don do cong bong hoac Iíp bong. KhI fu cong bong chuyon sang caf
bong. can nhanh chong dI chuyon ra sau. dua vao fính nang cua bong don va vI frí dung
cua ban fhan ma co fho su dung chIon fhuaf caf bong gan. caf bong xa hoac cac ky fhuaf
caf bong khac. Phuong phap va you IInh cu fho cua cong bong va caf bong co fho xom o
phan ky fhuaf don Io.
i. Giao bong cuop tan cong (xungì
Duc Jiem: CIao bong cuop fan cong |cuop xung) Ia fo hop ky fhuaf hang dau quan
frong nhaf va Ia bIon phap gIanh dIom cua cac IoaI hình cach danh |frong do gIao bong
cuop xung Ia cach danh gIaf vong. gIaf xung).
Cac IoaI gIao bong dou co fho daf duoc co hoI cuop fan cong. Nhung Iay gIao bong xoay
xuong va khong xoay. bong xoay nghIong xoay xuong sang phaI. sang fraI va gIao bong fraI
fay va fhuan fay co fho gIanh duoc nhIou co hoI fan cong nhaf.
Thuc hien hy lhuul Jong luc: Ví du dung phuong phap fay gan gIong voI gIao bong
xoay xuong fang xoay do "gIao bong khong xoay". ÐoI phuong danh fra raf do bI danh bong
cao Iung |hoac bong hoI cao). Iuc nay can nhìn chuan duong bong va dIom roI cua bong
don. nhanh chong dI chuyon don vI frí fhích hop phaf Iuc dap vuf hoac dof kích |van dong
vIon gIaf bong cung co fho phaf Iuc gIaf vong. gIaf xung).
¡¡¡.11. Ky thuut ket hop cuu cuch dunh thuong gup
a. Ky tbuat kct bop cbu ycu cua cacb Janb Jay trai cong pbai oot Joc.
CIao bong cuop cong
CIao bong vuf nhanh
CIao bong day chan hoac danh fra vo cho cu |khI bI cong hoac
khI bI Iíp)
Ða vof
dau
Ðay fraI cong phaI. day fraI cong phaI kof hop no nguoI fan
cong.
Ðay chan no nguoI cong bong. sau do faf bong fhuan fay
Ðay bong no nguoI fan cong. faf bong sau do IuI IaI cong bong
fraI fay
Ðof kích frong khI Iíp bong kof hop fan cong IIon fuc
Ðof kích frong khI go bong sau chuyon sang dap IIon fuc
Tan
cong
va
gIang
co
Ðo gIao bong vuf nhanh |hoac cuop cong chuyon fhanh doI cong)


b. Ky tbuat kct bop cbu ycu cua cacb Janb tan cong bai mat cua oot Joc
CIao bong cuop fan cong |vof dau cua fan cong 2 maf) Ða vof
dau
CIao bong vuf nhanh |khI gap phaI bong ngan)
75
CIao bong phong fhu kín haI maf phan cong |khI bI Iíp hoac
bI cong)
Tan cong 2 maf. fan cong 2 maf kof hop no nguoI fan cong
Tan cong fraI fay kof hop day chan
Tan
cong va
gIang co No nguoI fan cong. faf bong fhuan fay kof hop fan cong fraI
fay
Tan cong gan ban kof hop fan cong vua |voI ban)
Vuof nhanh kof hop dap vuf
Chan nhanh kof hop faf bong fhuan fay
Trong Iuc Iíp bong dof kích. dof kích frong Iíp bong kof hop
IIon fuc dap vuf
Ðof kích frong Iuc go bong hoac dof kích frong go bong kof
hop dap vuf IIon fuc
Kof hop Iíp bong. dap vuf bong va froo bong |bo nho)
Tan
cong va
gIang co
Ðo gIao bong vuf nhanh |hoac cuop cong) sau chuyon fhanh
doI cong
c. Ky tbuat kct bop cbu ycu cua cacb Janb tan cong bai mat cua oot ngang.
CIao bong fhuan fay va fraI fay cuop fan cong. cuop Iíp cong
|dof kích fhap. vuf nhanh. Iíp nhanh)
Ða vof
dau
CIao bong nhanh kof hop doI cong |khI doI phuong fan cong)
Vuof nhanh kof hop dap vuf
Iíp cong kof hop dap vuf
Kof hop Iíp bong vuf bong va froo bong |bo nho)
Tan
cong va
gIang co
Ðo gIao bong cuop fan cong. cuop Iíp cong kof hop dap vuf
bong
J. Ky tbuat kct bop cbu ycu cua cacb Janb tan cong nbanb ooi giat oong cua oot Joc
CIao bong cuop fan cong. cuop Iíp cong
CIao bong ngan. go bong ngan kof hop vuf nhanh Ða vof
dau
CIao bong kof hop phong fhu kín phan kích |khI bI Iíp va bI
cong)
Ðay chan no nguoI fan cong kof hop voI dap vuf IIon fuc
Ðay chan kof hop Iíp xung fhuan fay
Ðay fraI cong phaI gan ban chuyon fhanh Iíp xung vua ban
Tan
cong va
gIang co
Iíp gIaf kof hop voI dap vuf IIon fuc
Ðof kích frong go bong. Trong go bong gIaf vong
Ðay chan no nguoI fan cong sau do faf bong fhuan fay IuI vo
cong bong fraI fay
Tan
cong va
gIang co
Ðo gIao bong cuop cong |hoac cuop xung hoac vuf nhanh kof
hop fan cong IIon fuc)
c. Ky tbuat kct bop cbu ycu cua cacb Janb tan cong nbanb ooi giat oong cua oot Joc.
CIao bong cuop fan cong. cuop Iíp cong. cuop gIaf xung
CIao bong kof hop vuf nhanh |gap bong vay ngan)
Ða vof
dau
CIao bong kof hop phan kích |khI bI fan cong)
76
Cong. day baf bong fraI fay kof hop cong fhuan fay |Iíp)
hoac no nguoI cong bong
No nguoI fan cong kof hop faf bong fhuan fay IuI sau cong
fraI fay
Vuof nhanh gan ban kof hop dap vuf
Tan cong haI maf gan ban kof hop Iíp bong fraI fay vua ban
CIaf vong kof hop IIon fuc dap vuf
Ðof kích frong go bong hoac cuop gIaf vong
Tan cong
va gIang
co
Ðo gIao bong cuop fan cong. cuop gIaf cong kof hop fan
cong IIon fuc


/. Ky tbuat kct bop cbu ycu cua cacb Janb giat xung giat oong bai mat cua oot ngang.
CIao bong cuop Iíp cong. gIaf xung; gIao bong ngan Iíp
bong frong ban |khI bI vay ngan)
Ða vof dau
CIao bong ngan. go fang xoay. doI Iíp. doI gIaf cu Iy frung
bình voI ban. gIao bong chuyon sang phan kích haI maf
|khI bI Iíp hoac bI cong)
Iíp bong fraI fay kof hop Iíp fhuan fay. no nguoI Iíp. gIaf
xung
Iíp nhanh gan ban kof hop doI Iíp. doI gIaf cu Iy vua.
ÐoI Iíp kof hop gIaf xung fra vo cho cu o cu Iy vua
CIaf fang xoay kof hop gIaf xung IIon fuc
Chan nhanh gan ban kof hop doI Iíp. doI gIaf xung cu Iy
vua
Kof hop Iíp. gIaf xung. bo nho
Kof hop go. Iíp. kof hop go. Iíp. gIaf xung
Tan cong
va gIang co
Ðo gIao bong cuop Iíp cong. cuop gIaf xung kof hop fan
cong IIon fuc
i. Ky tbuat kct bop cbu ycu cua cacb Janb cong, cat
CIao bong cuop fan cong hoac cuop Iíp cong
Ða vof dau
Sau gIao bong go bong kof hop caf bong
Tan cong fraI fay kof hop fan cong fhuan fay |hoac gIaf
vong) hoac no nguoI cong bong hoac frong Iíp cong chuyon
sang caf bong hoac frong Iuc caf bong fhì phan cong
Kof hop go bong voI Iíp bong hoac go bong . day bong kof
hop voI dap vuf bong
Tan cong
va gIang co
Ðo gIao bong khong cho hoac cuop Iíp cong
¡V. KY TH¡AT O¡ CH¡YKN B¡OC
¡V.1. Tum quun trong cuu phuong phup d¡ chuyen buoc chun
Cung voI su phaf frIon cua ky fhuaf mon bong ban. su bIon hoa vo duong bong. bIon
hoa dIom roI khI danh bong cung ngay mof nhIou Ion. ÐIou nay doI hoI van dong vIon
bong ban can phaI dI chuyon buoc chan nhanh do bao dam fính chính xac cua dong fac fay
va phaf huy so fruong ky - chIon fhuaf ca nhan. Nguoc IaI nou nhu buoc chan khong fof fhì
khong fho bao dam cho fay fhuc hIon dong fac danh bong chính xac. Tính chuan xac cua
buoc chan va chaf Iuong danh bong co anh huong fruc fIop foI hIou qua cua vIoc su dung
ky fhuaf so fruong cua van dong vIon. Vì vay do danh bong ban. nhaf dInh phaI nam vung
ky fhuaf dI chuyon buoc.
¡V.2. Phuong phup d¡ chuyen buoc thuong dung
77
a. Buoc Jon

Duc Jiem: Ðong fac nhanh va don gIan. pham vI dI chuyon buoc nho. qua frình dI
chuyon buoc frong fam co fho vung vang fhích hop voI vIoc su dung frong khI bong don co
cu Iy gan voI co fho.
Thuc hien hy lhuul Jong luc: Ðung 1 chan Iam fru. chan con IaI dua vao duong bong
va dIom roI cua bong danh sang do dI chuyon buoc ra fruoc. ra sau. sang fraI hoac sang
phaI |xom hình 123 A. Ð. C. Ð).
b. Buoc ouot
Duc Jiem: Toc do dI chuyon nhanh. pham vI dI chuyon Ion hon buoc don. Co fho su
dung khI bong don cach fhan hoI xa. Vì buoc dI chuyon fhu nhaf co bIon do Ion Iam cho
frong fam co fho ha fhap non khong do su dung IIon fuc.
Thuc hien hy lhuul Jong luc: Ðung chan khac huong voI huong bong don dap daf.
chan cung huong buoc mof buoc daI vo huong bong don. Trong fam co fho dI chuyon don
chan nay. con chan kIa nhanh chong buoc fhoo 1 buoc |xom hình 124).

Nou dIom roI cua bong don cach fhan fuong doI xa hoac fuong doI gan. fhì phuong
huong dI chuyon buoc co fho Ioch sau hoac Ioch fruoc.
78
c. Buoc nbay
Duc Jiem: Pham vI dI chuyon fuong doI Ion. frong fam co fho bIon doI raf nhanh.
fruoc va sau dI chuyon cu Iy gIua 2 chan co ban nhu nhau v.v... Co fho su dung do IIon fuc
danh fra bong don va su dung fhích hop khI bong don cach co fho fuong doI xa.
Thuc hien hy lhuul Jong luc: Chan khac huong voI bong don buoc sang huong bong
don fruoc. sau do chan con IaI fIop fuc buoc fhoo sang ngang |xom hình 125).

Nou dIom roI cua bong don fuong doI xa. hoac fuong doI gan fhì phuong huong dI chuyon
don danh cac IoaI bong don do co fho Ioch ra sau hoac Ioch ra fruoc.
J. Buoc Joi
Duc Jiem: ÐIon do dI chuyon Ion hon buoc don va nho hon buoc
nhay. KhI dI chuyon khong co dong fac fron khong. co IoI cho gIu
frong fam co fho on dInh. fhích hop su dung cho cach danh caf
bong. cach danh fan cong nhanh va gIaf vong. KhI cong caf bong dI
chuyon frong pham vI nho cung fhuong su dung buoc doI.
Thuc hien hy lhuul Jong luc: Phuong phap dI chuyon co
ban gIong voI buoc nhay. chI khac nhau o cho khong nhay Ion fron
khong dI chuyon. fruoc hof chan khac voI huong cua bong don buoc
sang ngang gan chan bon cung huong voI bong don sau do chan cung huong IaI fIop fuc
buoc sang bon huong bong don |buoc fach ra - xom hình 126).
c. Buoc cbco
Duc Jiem: Ðuoc choo Ia mof phuong phap buoc co bIon do dI chuyon Ion nhaf. chu you
dung do doI pho voI bong don co khoang cach xa voI co fho. Cach .danh fan cong nhanh
hoac gIaf vong. khI no nguoI fan cong sau do faf bong fhuan fay khoang frong hoac khI Iíp
caf bong frong Iuc dI chuyon fhuong su dung buoc choo. Cach danh caf bong khI dI chuyon
fruoc sau fhuong dung buoc choo do do bong ngan hoac do bong caf dof kích.
Thuc hien hy lhuul Jong luc: Truoc hof dung chan gan voI huong bong don Iam
fhanh chan chong daf. buoc nhanh chan xa bong Ion fruoc qua chan chong daf sang phía
bong don 1 buoc Ion. sau do chan chong daf fIop fuc dI chuyon I buoc sang ngang fhoo
huong bong don |xom hình 127).
79

/. Buoc nc nguoi
KhI bong don o bon fraI fay nhung ban fhan IaI quyof dInh dung ky fhuaf cong bong
fhuan fay danh fra. doI hoI dung buoc no nguoI. Ðuoc no nguoI can cu vao su khac nhau vo
vI frí cua bong don va fhoI quon cua ca nhan co fho phan fhanh no nguoI buoc don. no
nguoI buoc vuof. no nguoI buoc nhay.
* Ne nguo¡ buoc don
Duc Jiem: Toc do dI chuyon nhanh. bIon do nho. khI bong don fhang vao vI frí fhan
nguoI hoac Ioch phaI fhì su dung no nguoI buoc don.
Thuc hien hy lhuul Jong luc: Chan fraI Iam fru chan phaI nhanh chong dI chuyon
mof buoc ra phía sau bon phaI |xom hình 128).

* Ne nguo¡ buoc vuot
Duc Jiem: Toc do dI chuyon so voI no nguoI buoc
don hoI cham hon. nhung bIon do dI chuyon Ion hon so
voI no nguoI buoc don. KhI bong don o vo phía bon fraI
fhan fhì su dung no nguoI buoc vuof.
Thuc hien hy lhuul Jong luc: Chan fraI fruoc
fIon buoc 1 buoc vuof ra fruoc sang fraI. Sau do chan
phaI dI chuyon 1 buoc ra sau bon phaI. frong fam co
fho roI vao chan phaI. frong qua frình dI chuyon vI
frí can khom Iung. xoay nguoI do chua ra vI frí danh
bong |Xom hình 129).
* Ne nguo¡ buoc nhuy
Duc Jiem: Toc do dI chuyon cham. bIon do dI
chuyon fuong doI Ion. co IoI cho vIoc phaf huy cong bong
80
fhuan fay manh mo.
Thuc hien hy lhuul Jong luc: Chan phaI dap daf. Iam cho frong fam co fho nhanh
chong chuyon qua chan fraI. Sau do haI chan hau nhu dong fhoI roI khoI maf daf cung
nhay sang bon fraI 1 buoc. Chan phaI cham daf fruoc. frong fam co fho roI vao chan phaI.
chan fraI cung IIon do cham daf |xom hình 130).
¡V.3. O¡ chuyen buoc chu yeu cuu cuc cuch dunh thuong gup
a. Di cbuycn buoc cua cacb Janb Jay trai cong pbai o oot Joc
VI frí dung cua cach danh day fraI cong phaI cua vof doc o gan ban va Ioch fraI. chan
fraI fhuong o fruoc. chan phaI hoI ra sau. Iuon Iuon chuan bI phaf huy uy Iuc fan cong bong
fhuan fay va no nguoI cong bong. ÐI chuyon nhanh pham vI nho sang 2 bon phaI fraI
fhuong dung nhIou nhaf va cung phoI hop fhoa dang voI dI chuyon phaI. fraI. fruoc. sau
pham vI fuong doI Ion non fhuong Iay dI chuyon buoc nhay. buoc vuof Iam chính kof hop
voI buoc don. buoc doI. buoc no nguoI va buoc choo.
b. Di cbuycn buoc cua cacb Janb tan cong 2 mat (2 bcnì
VI frí dung cua cach danh fan cong haI maf gan ban va hoI Ioch fraI. haI chan fhay doI
fruoc sau hoac dung ngang bang. Thuong dung buoc don dI chuyon sang fraI do no nguoI
sang fraI chua cho fan cong bon phaI. Phuong phap buoc chan dung buoc don va buoc vuof
buoc nhay pham vI nho Iam chính kof hop voI cac buoc khac.
c. Di cbuycn buoc cua cacb Janb giat oong bai mat
VI frí dung o cach danh gIaf |Iíp) vong haI maf hoI xa ban. bIon do dong fac danh bong
fuong doI Ion. KhI fan cong hoac phong fhu doI hoI phaI quan xuyon pham vI fuong doI
Ion. non dI chuyon fhuong dung buoc choo va buoc nhay Iam chính phoI hop voI buoc vuof
va cac IoaI buoc dI chuyon khac.
J. Di cbuycn buoc cua cacb Janb tan cong nbanb kct bop giat oong
KhI fan cong nhanh kof hop gIaf vong fhì Iuc fan cong nhanh fhuong dung cach ban
fuong doI gan. Iay buoc nhay. buoc vuof Iam chính kof hop voI cac IoaI buoc khac: KhI
chuyon sang cach danh gIaf vong fhì dung buoc choo va buoc nhay Ia chính kof hop voI cac
IoaI buoc dI chuyon khac.


c. Di cbuycn buoc cua cacb Janb kct bop cat cong
Cach danh kof hop caf cong noI chung Ia vI frí dung fhuong xa ban va danh vao bong o
fhoI ky bong don dI xuong fhap. dong fhoI con fhuong fu phong fhu chuyon sang fan cong
hoac fu fan cong chuyon sang phong fhu non doI hoI pham vI dI chuyon va pham vI quan
xuyon raf Ion. Vì vay phuong fhuc dI chuyon buoc raf nhIou. KhI phong fhu. dung buoc
nhay va buoc choo Ia chính. phoI hop voI cac buoc dI chuyon khac. KhI chuyon sang fan
cong dung buoc nhay va buoc vuof Ia chính phoI hop voI cac buoc dI chuyon khac.








81
CHUCNG 4
CHIEN THUAT CHU YEU
CUA MCN BCNG BAN

Trong fhI dau bong ban su fhang baI. dac bIof Ia su fhang baI fruoc cac dau fhu co
fhuc Iuc. ky fhuaf fuong duong. fhuong fhuong quyof dInh boI chIon fhuaf.
¡. MO¡ Q¡AN HK G¡¡A CH¡KN TH¡AT VO¡ KY TH¡AT TRONG BONG BAN
NoI chung chIon fhuaf bong ban fhuong duoc cau fhanh fu haI IoaI hình ky fhuaf don
fro Ion kof hop voI nhau. Trong fình huong dac bIof fhì 1 IoaI ky fhuaf cung co fho cau
fhanh chIon fhuaf. Ðo vay ky fhuaf bong ban Ia non fang cua chIon fhuaf bong ban. ChI co
fap Iuyon cac IoaI hình ky fhuaf co ban mof cach fhanh fhao moI co fho van dung duoc
fhoo y muon cac IoaI chIon fhuaf frong fhI dau doI hoI. Co chIon fhuaf fIon fIon va fhoa
dang so fhuc day duoc vIoc phaf huy so fruong ky fhuaf cua ban fhan fof hon. fu do phaf
huy frình do cao hon frong fhI dau.
Cac cach danh khac nhau co cac chIon fhuaf khac nhau. Ví du nhu chIon fhuaf cua cach
danh IoaI hình fan cong nhanh Iay vIoc phaf huy day du su dung manh va foc do nhanh
frong fan cong nhanh gan ban. IInh hoaf bIon hoa nhIou Iam chính. Con su dung chIon
fhuaf doI voI cach danh gIaf Iíp vong fhì IaI Iay vIoc phaf huy fan cong chu dong cua bong
gIaf vong. xoay Ion manh mo. dong fhoI kof hop voI dap vuf manh Iam chính; ChIon fhuaf
cua cach danh kof hop caf bong. fan cong Iay vIoc phaf huy bIon hoa do xoay caf bong va
dap vuf manh foc do nhanh Iam chính v.v... Vì vay do Iam cho chIon fhuaf co fho phaf huy
fof hon so fruong ky fhuaf cua cac IoaI hình cach danh khac nhau non su dung cac ky
fhuaf fhích hop khac nhau do fo hop fhanh chIon fhuaf fhích hop voI cach danh cua mình.
¡¡. CH¡KN TH¡AT CH¡ YK¡ C¡A MON BONG BAN
IoaI hình cach danh cua mon bong ban hIon daI co raf nhIou. Ðaf ky mof IoaI hình
cach danh nao cung dou co raf nhIou chIon fhuaf dac hIou.
¡.1. Ch¡en thuut duy cong
Duc Jiem: Chu you su dung foc do va suc manh fan cong fhuan fay va day chan fraI
fay. dong fhoI kof hop su bIon doI dIom roI va bIon doI nhIp do do ap cho va dIou dong doI
phuong. nham franh fhu chu dong hoac gIanh dIom. ChIon fhuaf day cong Ia chIon fhuaf
chu you cua cach danh day fraI cong phaI doI pho IaI voI cach danh IoaI hình cong kích.
Nhung van dong vIon co nang Iuc day chan fan cong 2 maf va kof hop cong caf. v.v..
fhuong su dung IoaI chIon fhuaf nay.
Phuong phup:
- Ðay fraI cong phaI.
- Ðay chan no nguoI fan cong.
- Ðay chan. no nguoI fan cong. sau do faf bong fhuan fay.
- Ðay fraI kof hop cong fraI fay.
- Ðay fraI cong fraI fay. sau do no nguoI fan cong.
- Ðay fraI. cong fraI fay no nguoI fan cong. sau do faf bong fhuan fay.
Nhung Jieu cun chu y:
- Ðay cong bong dou can co su bIon doI duong bong. bIon hoa dIom roI. va bIon hoa
nhIp do.

82
Ðay Ia phuong phap chu you cua chIon fhuaf day cong gIanh chu dong va fao ra co hoI
dap vuf bong gIanh dIom.
- Ðay chan: NoI chung Iay op fraI fay cua doI phuong Iam chính. Sau do dof ngof doI
sang op fhuan fay do fao ra co hoI fan cong. Nou nhu fhuan fay cua doI phuong fuong doI
kom fhì moI co fho dung day op fhuan fay cua doI phuong Iam chính.
- Trong day chan co fho dof ngof day fang Iuc vao frung Io cua doI phuong Iam cho doI
phuong kho co fho dung suc danh fra. Sau do dung dap vuf fhuan fay hoac no nguoI dap
vuf.
- KhI gap duong bong co co hoI fan cong can quyof doan dap vuf. Ðay Ia bIon phap chu
you do gIanh dIom cua chIon fhuaf day cong.
ChIon fhuaf day cong phaI kIon frì bam gan ban. IaI khong fho phong fhu "chof" o gan
ban. Can phaI nam duoc su fhay doI vI frí gIua. gan va vua ban. nam vung nhIp do doI
cong.
- ChIon fhuaf day cong doI pho voI cach danh gIaf Iíp bong. non kIon frì xa ban Ia
chính. Ðung day nhanh va day chan fang. gIam Iuc. khong cho dIom roI fhua co dung Iíp
bong phan cong gan ban hoac dap vuf gIaf vong voI suc manh frung bình sau do buoc sang
fan cong IIon fuc fhuan fay.
¡¡.2. Ch¡en thuut cong hu¡ mut
Duc Jiem: Chu you IoI dung foc do va suc manh ky fhuaf fan cong bong fhuan fay va
fraI fay ap cho doI phuong. franh fhu gIanh chu dong va fao co hoI dap vuf. ChIon fhuaf
fan cong haI maf Ia chIon fhuaf chu you cua cach danh fan cong haI maf doI pho voI IoaI
hình danh cong kích.
Phuong phup:
- Cong bon fraI. vuf bon phaI |fan cong vao goc fraI cua doI phuong. fìm co hoI vuf
manh vao cho frong bon fhuan fay cua doI phuong).
- Tan cong danh 2 goc. vuf manh vao frung Io.
Nhung Jiem cun chu y:
Tan cong bong fhuan fay va fraI fay dou phaI co su bIon doI duong bong va dIom roI do
fao ra co hoI dap vuf
- Can Iay vIoc op fraI fay cua doI phuong Iam chính. sau do cong kích vao bon fhuan fay
hoac frung Io cua doI phuong fao ra co hoI dap vuf bong.
- KhI gap co hoI can manh dan dap vuf.
- ChIon fhuaf fan cong haI maf frong fình huong chu dong fan cong can kIon frì gan
ban; Trong fình huong bI dong co fho IuI ra sau fhích hop. fIon hanh phan cong o cu Iy gan
va vua.
- ChIon fhuaf fan cong haI maf doI pho voI cach danh gIaf Iíp bong. can kIon frì gan
ban dung vuof bong nhanh do chong IaI bong gIaf vong cua doI phuong. fhua co su dung Iíp
bong phan cong hoac dap vuf. Iíp bong voI suc manh frung bình. sau do chuyon sang fan
cong IIon fuc.
¡¡.3. Ch¡en thuut lIp cong
Duc Jiem: IIon fuc dung Iíp bong nhanh fhuan fay fao co hoI fan cong; Sau do su dung
dof kích va dap vuf do fao fho gIanh dIom. ChIon fhuaf Iíp cong Ia chIon fhuaf chu you cua
cach danh fan cong nhanh doI pho voI cach danh cua IoaI hình caf bong.
Phuong phup:
83
- Iíp bong fhuan fay. sau do dap vuf.
- Iíp fraI fay. sau do dap vuf |noI chung Ia cac van dong vIon fan cong 2 maf khI gap
caf bong goc Ion bon fraI hay su dung).
Nhung Jieu cun chu y:
- Suc manh Iíp. dap vuf bong can co fính baf ngo do doI phuong khong kIp fro fay.
- Can co su bIon doI duong bong va dIom roI khI Iíp bong |nhu Iíp 2 goc fraI. phaI; phaI
ngan. fraI daI v.v...) do dIou dong doI phuong gIanh fho chu dong va fao co hoI fan cong.
- KhI gap bong co co hoI fan cong. can manh dan dap vuf hoac dof kích |co fho dap vuf
vao frung Io hoac bon you cua doI phuong).
- Su dung chIon fhuaf Iíp cong can co su kIon frì khong non nong voI gIanh phan
fhang. doI voI bong co co hoI chua chac chan fhì khong non danh bong qua manh.
¡¡.4. Ch¡en thuut ket hop lIp, vut, bo nho
Duc Jiem: ChIon fhuaf nay Ia do chIon fhuaf Iíp cong kof hop voI bo nho ma fao
fhanh. Ðay Ia chIon fhuaf fhuong dung cua cach danh IoaI hình fan cong doI pho voI cach
danh caf bong.
Phuong phup:
KhI dap vuf o chIon fhuaf Iíp cong hoac bo nho bong sau dof kích |Iuc nay vI frí dung
cua doI phuong noI chung cach ban fuong doI xa non bo nho bong Ia co hIou qua fof nhaf).
Sau khI bo nho frong chIon fhuaf Iíp cong. non kof hop dap vuf hoac dof kích |Iuc nay
vI frí dung cua doI phuong fhuong fhuong cach ban raf gan. non dap vuf hoac dof kích do
co co hoI gIanh dIom).
Nhung Jiem cun chu y:
- Ðo nho frong Iuc Iíp cong. can fIon hanh khI vI frí dung cua doI phuong fuong doI xa.
dong fhoI bong don fuong doI gan IuoI. Nhu vay. dIom roI cua bong bo nho do ap saf IuoI.
co fho fang fhom do kho va cu Iy dI chuyon ra fruoc cho doI phuong.
KhI dap vuf sau khI bo nho. nou doI phuong ap raf gan ban co fho dap bong nham
fhang vao fhan nguoI cua doI phuong. Nhu vay fhuong co fho Iam cho doI phuong kho co
fho no nguoI do danh fra.
¡¡.5. Ch¡en thuut go cong
Duc Jiem: Chu you dung go bong xoay fhap va bIon hoa duong bong. dIom roI do
khong cho doI phuong cho fhoI co cong bong. sau do su dung ky fhuaf dof kích fhap. vuf
nhanh hoac Iíp nhanh v.v... va chuyon sang fan cong IIon fuc. Trong khI go bong gap co hoI
fan cong co fho fIon hanh dap vuf. fhuong fhuong kom fhoo fính dof ngof co fho fruc fIop
gIanh dIom. ChIon fhuaf go cong Ia chIon fhuaf bo fro khong fho fhIou frong cac IoaI hình
cach danh cua bong ban.
Phuong phup:
Co bong fhuan fay. fraI fay kof hop Iíp nhanh. vuf nhanh. dof kích hoac dap vuf fhuan
fay. Co bong fhuan fay. fraI fay kof hop Iíp nhanh. vuf nhanh dof kích hoac dap vuf fraI
fay.
Nhung Jiem cun chu y:
- ChIon fhuaf go cong vua can phaI co hof muc vung vof som |frong fhI dau fu go
chuyon sang cong goI Ia hoI vung vof) do gIanh fho chu dong. nhung IaI khong duoc co fam
Iy nong voI. Nou khong. vung vof raf do saI Iam.
- Vay ngan frong go bong co fho Iam cho doI phuong khong do cuop fruoc |hoac phaf
84
Iuc) fan cong. co IoI cho vIoc fao ra co hoI fan cong do fhua co dung fan cong fhuan fay.
fraI fay hoac no nguoI fan cong.

¡¡.6. Ch¡en thuut phun cong trong cut bong
Duc Jiem: ChIon fhuaf nay duoc kof hop gIua caf bong va cong bong. Thuong Iay caf
bong bIf goc fang xoay Iam chính. fhua co phan cong hoac Iay caf bong xoay. fhap vung.
bIon hoa nhIou. buoc doI phuong Iíp cong frong Iuc dI chuyon buoc. do fu do fìm co hoI
phan cong. ChIon fhuaf nay co dac dIom: “an. bIon manh. cong” Ia chIon fhuaf chu you cua
cach danh kof hop cong caf.
Phuong phup:
- ÐIf goc caf bong fhuan fay. fraI fay |fuc dIom roI an gan IuoI goc fraI cua ban bong
doI phuong). kof hop cong fhuan fay hoac no nguoI fan cong khu vuc frong bon phaI cua
doI phuong.
- Caf bong daI haI goc Ion fhuan fay va fraI fay kof hop phan cong hoac no nguoI fan cong
fraI fay va fhuan fay.
Nhung Jiem cun chu y:
- Caf bong fhuan fay va fraI fay dou can chu y su bIon hoa cuong do xoay cua bong don.
Sau khI caf bong fang xoay co fho dung dong fac caf fuong fu nhu caf bong fang xoay do
caf bong khong xoay. Ðay Ia phuong phap co hIou qua Iam cho doI phuong Iíp bong cao fu
do fIon hanh phan cong.
- KhI caf bong can co gang hof muc co fho op fhap do vong do franh doI phuong dap
vuf hoac dof kích.
- KhI caf bong an goc. can phoI hop caf bong goc kIa do Iam cho doI phuong phaI danh
bong frong Iuc dI chuyon buoc.
¡¡.?. Ch¡en thuut g¡uo bong cuop tun cong (cuop lIp g¡ut)
Duc Jiem: ChIon fhuaf gIao bong cuop fan cong Ia chIon fhuaf Iay gIao bong co duong
bong xoay. dIom roI va foc do khac nhau do fang fhom do kho danh fra cho doI phuong.
fao cho bon mình co co hoI fan cong hoac Iam gIam hIou qua bong danh fra cua doI
phuong. Sau do cuop fruoc fan cong gIanh IaI fho chu dong hoac fruc fIop gIanh dIom. Ðay
Ia chIon fhuaf chu you va bIon phap gIanh dIom chu you cua faf ca cac cach danh. dac bIof
Ia cach danh IoaI hình fan cong.
Phuong phup:
- CIao bong xoay xuong va khong xoay. cuop fan cong.
- CIao bong Iuan phIon fhuan fay va fraI fay. cuop fan cong.
- CIao bong xoay Ion. xoay xuong nghIong fhuan fay va fraI fay cuop fan cong.
Nhung Jiem cun chu y:
- CIao bong can co su bIon doI duong bong va dIom roI do Iam cho doI phuong chay cho
fruoc. sau. phaI. fraI do gIao bong.
- Sau khI gIao bong can co su chuan bI cuop fan cong do khong maf dI co hoI cuop fan
cong.
- Ðan fhan gIao bong gì7 doI phuong co fho dung ky fhuaf gì do danh fra7 Taf ca can
phaI duoc dInh san va du doan fruoc khI gIao bong. Nhu vay. moI co fho Iam fof vIoc chuan
bI cuop fan cong.
- Cuop fan cong co gang su dung hof suc manh. nhung IaI khong fho qua manh |can
85
dua vao do cao va fính chaf cua bong don do su dung suc manh fhoa dang |foI uu) nou
khong so Iam anh huong don chaf Iuong bong danh vao ban.
¡¡.8. Ch¡en thuut do g¡uo bong cuop tun cong lIp g¡ut cong
Duc Jiem: ChIon fhuaf nay Ia do mof so ky fhuaf don Io hình fhanh. co fính fan cong
manh. Co fho bIon su baf IoI cua do gIao bong fhanh fho chu dong. fruc fIop gIanh dIom.
Ðay Ia chIon fhuaf chu you cua cac cach danh frong bong ban. dac bIof Ia cach danh IoaI
hình fan cong.
Phuong phup:
Ðung ky fhuaf vuf nhanh. cong nhanh hoac dof kích suc manh vua phaI fIon hanh do
gIao bong cuop fan cong.
Nhung Jiem cun chu y:
- Ðo do gIao bong cuop fan cong |cuop Iíp. gIaf cong) fhuong duoc fIon hanh frong fình
huong doI phuong chu dong gIao bong va ban fhan o vao fho do gIao bong bI dong do kho
fuong doI Ion.
- Ðo gIao bong cuop fan cong |cuop Iíp. gIaf cong) noI chung khong fho qua manh. Ðo
do can xac dInh duoc phuong huong xoay cua bong don. cuong do xoay va do cao cua bong
don do su dung phuong phap fan cong fhoa dang. Ví du doI phuong gIao bong fang xoay
xoay xuong. KhI do gIao bong cuop fan cong can su dung fhu phap nang koo bong do franh
chuc IuoI. dong fhoI suc manh cong bong khong fho qua Ion. Con nou khI doI phuong gIao
bong xoay Ion xoay nghIong fhì khI do gIao bong cuop fan cong non su dung fhu phap day
op do franh cong bong chuc IuoI. ChI co khI nao bong don hoI cao moI co fho cuop fan cong
suc manh Ion.
- Sau khI kof fhuc dong fac do gIao bong cuop fan cong. can Iap fuc Iam fof vIoc chuan
bI doI cong hoac IIon fuc fan cong do fIop fuc gIanh fho chu dong.
- Ðo gIao bong cuop fan cong Iíp cong. gIaf cong suc manh cang nho cang can chu y
duong bong va dIom roI cua bong. NoI chung phan Ion danh sang fraI fay cua doI phuong.
Nou fraI fay cua doI phuong manh ma fhuan fay you. fhì co fho danh nhIou vo fhuan fay
cua doI phuong.

¡¡¡. CH¡KN TH¡AT CH¡ YK¡ C¡A CACH OANH TH¡ONG GAP
¡¡¡.1. Ch¡en thuut chu yeu cuu cuch dunh duy tru¡ cong phu¡
ChIon fhuaf gIao bong cuop fan cong
ChIon fhuaf day cong
ChIon fhuaf do gIao bong cuop fan cong
ChIon fhuaf Iíp cong
ChIon fhuaf chu
you
ChIon fhuaf kof hop Iíp vuf bo nho
ChIon fhuaf go cong
ChIon fhuaf bo fro
ChIon fhuaf kof hop go Iíp
¡¡¡.2. Ch¡en thuut chu yeu cuu cuch dunh tun cong hu¡ mut vot doc
ChIon fhuaf fan cong haI maf
ChIon fhuaf gIao bong cuop fan cong
ChIon fhuaf do gIao bong cuop fan cong
ChIon fhuaf Iíp cong
ChIon fhuaf
chu you
ChIon fhuaf kof hop Iíp. vuf. bo nho
ChIon fhuaf ChIon fhuaf go cong
86
bo fro
¡¡¡.3. Ch¡en thuut chu yeu cuu cuch dunh tun cong hu¡ mut vot ngung
ChIon fhuaf gIao bong cuop fan cong
ChIon fhuaf cong bong haI maf
ChIon fhuaf do gIao bong cuop fan cong
ChIon fhuaf
chu you
ChIon fhuaf Iíp cong
ChIon fhuaf go cong
ChIon fhuaf
bo fro
ChIon fhuaf kof hop go Iíp

¡¡¡.4. Ch¡en thuut chu yeu cuu cuch dunh tun cong nhunh ket hop g¡ut vong vot
doc
ChIon fhuaf gIao bong cuop fan cong
ChIon fhuaf doI cong |doI Iíp)
ChIon fhuaf do gIao bong cuop fan cong
ChIon fhuaf Iíp cong
ChIon fhuaf
chu you
ChIon fhuaf bo fro
ChIon fhuaf
bo fro
ChIon fhuaf go |Iíp) cong
¡¡¡.5. Ch¡en thuut chu yeu cuu cuch dunh tun cong nhunh het hop g¡ut vong vot
ngung
ChIon fhuaf gIao bong cuop fan cong
ChIon fhuaf doI cong |doI Iíp)
ChIon fhuaf do gIao bong cuop fan cong
ChIon fhuaf Iíp cong
ChIon fhuaf chu
you
ChIon fhuaf bo fro
ChIon fhuaf bo
fro
ChIon fhuaf caf cong

¡¡¡.6. Ch¡en thuut chu yeu cuu cuch dunh tun cong g¡ut cong hu¡ mut cu ly trung
bInh (vuu bun) vot ngung
ChIon fhuaf gIao bong cuop gIaf xung
ChIon fhuaf doI cong |doI Iíp)
ChIon fhuaf do gIao bong cuop gIaf xung
ChIon fhuaf
chu you
ChIon fhuaf Iíp cong
ChIon fhuaf go bong cuop gIaf xung
ChIon fhuaf
bo fro
ChIon fhuaf kof hop go Iíp

¡¡¡.?. Ch¡en thuut chu yeu cuu cuch dunh ket hop cong cut vot ngung
ChIon fhuaf phan cong frong caf bong
ChIon fhuaf go cong |doI pho voI van dong vIon IoaI
hình caf bong)
ChIon fhuaf gIao bong cuop fan cong
ChIon fhuaf
chu you
ChIon fhuaf do gIao bong cuop fan cong
ChIon fhuaf kof hop go. caf bong
ChIon fhuaf doI cong |doI Iíp)
ChIon fhuaf
bo fro
ChIon fhuaf Iíp cong

87
CHUCNG 5
GIANG DAY BCNG BAN


¡. L¡A CHON CACH CAM VOT
NguoI moI hoc muon Iua chon va hoc cach cam vof. fruoc hof phaI xac dInh su dung IoaI vof
gì. Vof doc hoac vof ngang7 Vof muf gaI hoac vof muf phang |dan nguoc)7 v.v...
Song muon xac dInh su dung IoaI vof gì con phaI xac dInh ban fhích cach danh nao. fan
cong nhanh. gIaf Iíp bong vong hay Ia caf bong v.v... Nou nhu ban muon hoc cach danh
kIou fruyon fhong cua Trung Quoc fhì non chon vof doc. Muon hoc cach danh kIou fruyon
fhong cua chau Au fhì non chon dung vof ngang. Muon hoc cach danh Iay fang foc do Ia
chính |nhu cong nhanh) fhì chon dung vof muf gaI. Muon hoc cach danh Iay fang cuong do
xoay Iam chính |nhu gIaf Iíp bong vong va caf bong) non chon dung vof muf dan nguoc.
Muon hoc cach danh bIon hoa do xoay Iam chính |nhu cach danh “muon xoay" cua kIou Caf
Tan AI) fhì chon dung vof cao su gaI daI. NgoaI ra do maf fhuan va nghIch cua vof ngang
co fho dan Iop phu co fính chaf khac nhau cho non muon hoc cach danh bIon doI fang xoay
va bIon hoa ky fhuaf co fho chon dung vof ngang dan maf bang cac chaf phu maf vof khac
nhau. Co mof so nguoI moI hoc. fhích hoc cach danh cua mof so van dong vIon uu fu nao
do. fhì ban cung co fho so chon dung IoaI vof ma van dong vIon do su dung.
Sau khI ban fhan da xac dInh duoc cach danh can hoc va xac dInh duoc vof su dung.
ban so co fho can cu vao ky fhuaf co quan ho voI cam vof da gIoI fhIou o phan fruoc do hoc
fap nam vung phuong phap cam vof.
¡¡. LAM Q¡KN VO¡ TÍNH NANG BONG
NguoI moI hoc bong ban. Iuc dau fhuong danh khong frung bong. danh bong ra ngoaI
ban hoac danh bong chuc IuoI.... raf kho danh bong vao ban cua doI phuong. Nguyon nhan
chu you cua hIon fuong fron Ia nguoI hoc chua quon voI fính nang cua vof va bong. Vì vay
fruoc khI Iuyon fap fron ban. fof nhaf Ia Iam quon voI bong. ÐuoI day so gIoI fhIou mof so
phuong phap.
¡¡.1. Tung bong
Tay phaI cam vof fruoc nguc. fay fraI fung nho bong Ion |nou cam vof fay fraI fhì nguoc
IaI) doI khI bong roI xuong don do cao ngang nguc fhì dung vof fang bong nho nhang Ion.
Iam cho bong baf Ion don do cao ngang dau.
Sau khI fhanh fhuc. IaI fang bong nhu vay song fhay doI Iuc nang nho. CuoI cung. kof
hop voI dI chuyon buoc fruoc. sau. phaI. fraI fang bong do Iam quon bong fhom 1 buoc. Vof
ngang co fho fap Iuyon fhay doI haI maf vof.
¡¡.2. Ounh bong vuo tuong
Cam vof fruoc fhan. maf vof ngua sau. Ðung cach fuong khoang fron duoI 1 mof. fung
bong. IIon fuc danh bong vao fuong. Co fho fhuc hIon bang haI cach: bong cham daf va
bong khong cham daf. Iuc dau dIom roI khong non cao hon dau. khong xac dInh vI frí. Sau
do xac dInh pham vI danh vao fuong fu Ion don nho. Sau khI fhanh fhuc co fho dIou khIon
dIom roI bIon doI phaI. fraI. cao. fhap. Suc manh danh bong cung non bIon doI manh. nho.
dong fhoI fung buoc chuyon dan sang danh bong vao pham vI quI dInh fron fuong. CuoI
cung Iuyon fap vua danh bong vua dI chuyon buoc. Vof ngang co fho fIon hanh fap Iuyon
fhay doI haI maf vof.
¡¡.3. Ounh bong treo
88
Iay 1 qua bong ban. dung day froo Ion o vI frí ngang fhaf Iung. NguoI moI hoc co fho
dung bong nay fap Iuyon danh bong IIon fuc. Vof ngang co fho fhay doI maf vof do danh
bong.
¡¡.4. Hu¡ nguo¡ cum vot dunh bong chuyen cho nhuu
Ðau fIon chuyon bong cho nhau o vI frí co dInh. Sau do fIop fuc fap Iuyon danh bong
frong Iuc dI chuyon. Vof ngang co fho chuyon doI maf vof danh bong.
¡¡¡. TAP L¡YKN THKO PH¡ONG PHAP BAT CH¡OC
NguoI moI hoc khI Iam quon fính nang bong con co fho fap baf chuoc mof so ky fhuaf
don gIan do fruoc khI fap Iuyon fron ban da co duoc nhan fhuc so bo doI voI dong fac danh
bong.
NguoI fap Iuyon bong ban khI Iam dong fac baf chuoc. fof nhaf Ia co nguoI bIof danh
bong ban fof Iam mau dong fac do mình baf chuoc fhoo. Nou khong co nguoI Iam mau dong
fac fhì phaI doc ky cac you IInh va phuong phap ky fhuaf da gIoI fhIou frong cuon sach nay
do fap Iuyon.
¡¡¡.1. Tup luyen phuong phup tuy
NguoI moI fap khI fap Iuyon phuong phap fay noI chung co fho fap day chan va cong
bong. KhI fap. fruoc fIon fap dong fac danh bong fay khong. sau do Ia fay cam vof khong
dung bong. NguoI fap can co gang Iam dong fac danh bong dung voI you IInh ky fhuaf.
khong can danh nhanh. KhI dong fac fung buoc da quon fhì co fho fhuc hIon cac baI fap co
nhIp dIou. gIong nhu fap fho duc buoI sang. Nou muon bIof dong fac cua mình Iam co dung
hay khong. co fho dung fap Iuyon fruoc guong. KhI phaf hIon fhay dong fac cua mình co
khIom khuyof. can kIp fhoI sua chua. KhI sua chua dong fac saI co fho Iam dong fac cham
1 chuf. khI sua dung roI moI fang dong fac nhanh dan.
KhI Iam dong fac baf chuoc phuong phap fay. khong chI doI hoI dong fac vung cua canh
fay va goc do maf vof chính xac ma con can chu y dong fac Iung duI. su chuyon doI frong
fam co fho va su dung suc nhIp nhang cua foan fhan. Ðay Ia fhon chof do Iam faf cac baI
fap baf chuoc dong fac fay.
¡¡¡.2. Tup luyen dong tuc chuyen buoc
Tap dong fac dI chuyon buoc co fho fIon hanh ngay fruoc ban bong. Cung co fho fIon
hanh o cac dIa dIom bang phang khac. KhI fap Iuyon dong fac dI chuyon buoc co fho fap
Iuyon fhoo fuan fu: buoc don. sau do don buoc nhay. buoc vuof |fruof) va buoc doI. CuoI
cung fap Iuyon cac phuong phap buoc dI chuyon khac. Tap Iuyon dI chuyon buoc cung co
fho Iuc dau cham. sau do nhanh dan do daf duoc muc dích nam vung dung phuong phap dI
chuyon.
¡¡¡.3. Tup luyen dong tuc pho¡ hop g¡uu phuong phup tuy vu phuong phup d¡
chuyen buoc chun
Thong qua fap Iuyon phuong phap fay va phuong phap dI chuyon buoc. khI nguoI fap da
so bo nam duoc you IInh cua phuong phap fay va dI chuyon buoc fhì co fho fIon hanh fap
Iuyon phoI hop gIua 2 phuong phap nay voI nhau. KhI fhuc hIon cac baI fap nay. can chu y
fruoc hof dI chuyon buoc. sau do moI "danh bong" do bao dam su chính xac cho dong fac
danh bong.
Cac baI fap baf chuoc noI fron khong chI Ia phuong phap fof do hoc cac ky fhuaf moI
ma cung Ia phuong phap fof do fIon hanh caI fIon ky fhuaf va sua chua saI Iam dong fac.
Vì vay cac baI fap nay khong chI duoc fIon hanh fruoc khI vao fap Iuyon fron ban ma con
duoc fIon hanh sau khI fap Iuyon fron ban. dac bIof Ia khI phaf hIon fhay dong fac cua
89
mình saI doI hoI phaI caI fIon. sua chua.
¡V. TAP L¡YKN TRKN BAN BONG
KhI nguoI moI hoc Ian dau fap Iuyon fron ban bong raf kho danh chuan xac bong. Ðo
nang cao hung phan fap Iuyon va daf duoc hIou qua fap Iuyon fof. co fho dung cac phuong
phap fap Iuyon sau:
¡V.1. Phuong phup tup luyen nh¡eu bong
KhI fIon hanh fap Iuyon nhIou bong. fruoc hof can chuan bI mof so qua bong |cang
nhIou cang fof). doI khI nao danh hof Iuof so bong da chuan bI san moI IaI nhaf gom IaI.
KhI fap Iuyon cac baI fap voI nhIou bong. so gIam duoc fhoI gIan nhaf bong va fang duoc
fhoI gIan danh bong. Ðo vay co fho nang cao hIou qua fap Iuyon.
- Tu ban fhan fung fung qua fron ban bong cua mình sau do fap Iuyon cac IoaI dong fac
ky fhuaf don Io chu you.
- Mof nguoI fung bong. 1 nguoI o bon ban doI dIon danh fra.
- Mof nguoI bIof danh bong ban fap cung do dan daf mof nguoI moI fap Iuyon. Su dung
phuong phap fap Iuyon nhIou bong co fho xom o phan sau.
¡V.2. Phuong phup tup luyen kem cup
HaI nguoI. mof nguoI danh bong. mof nguoI fap Iuyon cac ky fhuaf don Io chu you. Iuc
dau fap Iuyon ky fhuaf chan bong. day bong va cong bong voI duong bong don gIan. Sau
khI fap Iuyon fuong doI fhanh fhao cac ky fhuaf nay moI fap Iuyon fhay doI duong bong.
Phuong phap fap Iuyon kom cap. fof nhaf Ia su dung nhIou bong.
Phuong phap fap Iuyon nhIou bong va phuong phap fap Iuyon kom cap Ia cac phuong
phap fap Iuyon raf co hIou qua khong chI o fhoI gIan dau ma sau khI da co frình do nhaf
dInh van co fho su dung cac phuong phap fap Iuyon nay.

V. PH¡ONG PHAP TAP L¡YKN KY TH¡AT CH¡ YK¡
Hoc ky fhuaf bong ban can hoc fu nong don sau. fu ky fhuaf don gIan fIop don ky fhuaf
phuc fap; fap ky fhuaf don Io fruoc roI moI hoc ky fhuaf kof hop. KhI baf dau hoc danh
bong ban. fof nhaf Ia fap day chan va cong bong fruoc. sau do moI fap cac ky fhuaf phuc
fap khac. Sau khI da nam vung duoc cac IoaI ky fhuaf. can fap fhay doI Iuan phIon gIua cac
IoaI ky fhuaf. dong fhoI khong ngung sua chua hoan fhIon Iam cho cac ky fhuaf duoc cung
co va fhanh fhao. Trong khI fap Iuyon. vua phaI fap fhanh fhao cac duong bong co ban. IaI
vua phaI fính foI fình hình fhI dau fhuc fo. co nhu vay moI co fho ung dung fof ky fhuaf
hoc duoc vao frong fhI dau. ÐuoI day gIoI fhIou mof so phuong phap fap Iuyon ky fhuaf chu
you.
V.1. Tup luyen duy (chun) do¡ duy (chun)
ÐaI fap day doI day Ia phuong phap fap Iuyon nhap mon cua nguoI moI hoc.
a. Pbuong pbap tap /uycn
- ÐoI day duong choo fraI fay |doI chan)
- ÐoI day duong fhang frung Io fraI fay.
- ÐoI day cac dIom roI khac nhau nua bon fraI ban.
b. Nbung Jicm can cbu y
- NguoI moI hoc can phaI hoc chan ngang fruoc. sau do moI hoc day chan.
- NguoI moI hoc can phaI hoc day |chan) fraI fay duong choo fruoc. sau khI fhanh fhao
moI hoc day |chan) cac duong bong khac.
90
V.2. Tup luyen cong do¡ duy
Tap Iuyon cong doI day Ia phuong phap fof do nguoI moI hoc hoc ky fhuaf cong bong.
Sau khI nguoI hoc so bo nam vung duoc ky fhuaf day chan fhì co fho fIon hanh fap Iuyon
cong doI day do hoan fhIon ky fhuaf cong bong.
a. Pbuong pbap tap /uycn
- Cong duong fhang fhuan fay doI day |chan) fraI fay.
- No nguoI cong duong fhang fhuan fay doI day |chan).
- Cong duong choo fraI fay doI day |chan).
- Cong fhuan fay hoac cong fraI fay dIom roI khac nhau |o 1/2 ban) doI day |chan).
b. Nbung Jicm can cbu y
- Nou nguoI moI hoc fap cong bong. nguoI day chan bong can co gang day bong sang
mof phía fhoo phuong huong vI frí vof cua nguoI fap. KhI baf dau suc manh day bong non
nho mof chuf. ÐoI sau khI nguoI fap so bo nam vung duoc ky fhuaf cong bong. fhì bon day
bong moI fang dan suc manh.
- TIon hanh cac baI fap co dIom roI khac nhau. baf dau fap phaI co hof muc khong Iam
cho pham vI phan fan cua dIom roI qua Ion. ÐoI sau khI phuong phap buoc chan va phuong
phap fay fuong doI fhanh fhao so fIop fuc dan dan mo rong pham vI phan fan cua dIom
roI.
V.3. Tup luyen cong do¡ cong
Tap Iuyon cong doI cong Ia phuong phap fap Iuyon chu you cua IoaI hình cach danh fan
cong.
a. Pbuong pbap tap /uycn.
- ÐoI cong duong choo fhuan fay.
- No nguoI doI cong duong choo fhuan fay.
- Mof nguoI fhuan fay. nguoI kIa no nguoI doI cong duong fhang fhuan fay.
- ÐoI cong fraI fay duong choo.

- Mof nguoI fraI fay. 1 nguoI fhuan fay doI cong duong fhang.
- Mof nguoI fraI fay. 1 nguoI no nguoI fhuan fay doI cong duong choo.
- ÐoI cong fhuan fay hoac fraI fay khong han cho dIom roI o nua ban.
b. Nbung Jicm can cbu y
- NguoI moI hoc noI chung phaI fap Iuyon doI cong fhuan fay duong choo fruoc. sau do
moI fap Iuyon cong duong fhang fhuan fay. KhI hoc cong bong fraI fay can fap danh duong
choo fruoc. sau do fIop fuc fap danh duong fhang.
- CIong voI nhung dIou can chu y o fap Iuyon cong doI day.
V.4. Tup luyen cong do¡ cut
Tap Iuyon cong doI caf Ia phuong phap fap Iuyon chu you gIua cach danh IoaI hình fan
cong voI cach danh IoaI hình kof hop cong caf.
a. Pbuong pbap tap /uycn
- Iíp fhuan fay duong choo hoac no nguoI Iíp bong duong fhang doI caf bong fhuan fay.
- Iíp bong fhuan fay duong fhang hoac no nguoI Iíp bong duong choo doI caf bong fraI
fay.
- Iíp bong fraI fay duong choo doI caf bong fraI fay.
91
- Iíp bong fraI fay duong fhang doI caf bong fhuan fay.
- Iíp bong frung Io fhuan fay hoac fraI fay doI caf bong fhuan fay hoac caf bong fraI
fay.
- Cong fhuan fay hoac fraI fay. dIom roI khong han cho doI caf bong fhuan fay hoac
fraI fay o nua ban.
b. Nbung Jicm can cbu y
NguoI moI hoc cach danh fan cong chI sau khI so bo nam vung ky fhuaf cong doI day
va cong doI cong moI co fho fIon hanh fap Iuyon cong doI caf.
KhI baf dau fap Iuyon. suc manh Iíp bong can vua phaI. chu you Ia do vIoc danh bong
fof va gIu duoc dong fac Iíp bong chính xac. ÐoI sau khI co ky fhuaf Iíp bong fuong doI
vung vang. fhì moI co fho fang fhom suc manh danh bong.
Nhung dIom can chu y gIong voI nhung dIom can chu y cua fap Iuyon cong doI day.
Sau khI ky fhuaf caf bong daf duoc fuong doI vung vang va co frình do nhaf dInh. fhì
can chu y fang su bIon doI xoay |nhu caf bong xoay va khong xoay) va bIon doI nhIp do
|nhu go nhanh va caf cham).
V.5. Tup luyen go do¡ go
Co doI go Ia phuong phap fap Iuyon nhap mon cua nguoI moI hoc ky fhuaf caf bong. Co
doI go cung Ia mof frong nhung phuong phap fap Iuyon khong fho fhIou duoc cua cac IoaI
hình cach danh bong ban.
a. Pbuong pbap tap /uycn
- ÐoI go fraI fay duong choo.
- ÐoI go fhuan fay duong choo.
- Mof nguoI fraI fay 1 nguoI fhuan fay doI go duong choo.
- ÐoI go fhuan fay hoac fraI fay dIom roI khac nhau o nua ban.
b. Nbung Jicm can cbu y
Tap Iuyon doI go can co su kIon frì. chu y nang cao fy Io bong fof |danh frung bong.
frung ban) va op fhap duong vong cung.
Nhung dIom can chu y cung gIong nhung dIom can chu y cua fap Iuyon cong doI day va
cong doI caf.

V.6. Tup luyen g¡uo bong vu do g¡uo bong
Tap Iuyon gIao bong va do gIao bong Ia phuong phap fap Iuyon chu you va khong fho
fhIou cua cac IoaI hình cach danh bong ban.
a. Pbuong pbap tap /uycn
- Ðung cung 1 dong fac gIao bong rIong ro vo foc do. duong bong. dIom roI. do xoay.
Ðan bon kIa |dong doI) dung phuong phap do rIong ro do do bong.
- Ðung dong fac gIong nhau gIao bong voI foc do. duong bong. dIom roI khac nhau. Ðan
bon kIa |dong doI) dung phuong phap khac nhau do do fra bong.
- CIao bong Ia ky fhuaf duy nhaf cua mon bong ban duoc fIon hanh khI khong co su ho
fro gIup do cua doI fhu non ngoaI fap Iuyon o fron ban bong ra con co fho fu fap gIao bong
o nha. o cau Iac bo. fruong hoc. cung co fho fap gIao bong o fron maf daf hoac fron fuong.
b. Nbung Jicm can cbu y
Phuong phap fap Iuyon gIao bong va do gIao bong fof nhaf Ia su dung nhIou bong.
92
Ðon fap Iuyon gIao bong. fof nhaf Ia fap Iuyon fhanh fhao 1 kIou gIao bong so fruong.
Sau khI fhanh fhao 1 kIou gIao bong nay. so fIop fuc fap gIao bong mof so kIou khac.
V.?. Tup luyen g¡ut bong
Tap Iuyon ky fhuaf gIaf bong co fho fham khao |xom) phuong phap fap Iuyon cac IoaI
cong bong. ÐIom khac nhau Ia nguoI doI fap can su dung ky fhuaf fuong ung doI pho gIaf
bong. Ví du khI van dong vIon gIaf bong Iuyon fap doI cong voI van dong vIon fan cong
nhanh. van dong vIon fan cong nhanh co fho su dung vuof nhanh.

V.8. Tup luyen to hop ky thuut
* Tup Iuyen Juy lrui cong phui
a. Pbuong pbap tap /uycn
- Mof nguoI day fraI cong phaI fraI fay. bon doI dIon mof nguoI doI IaI bang chan day
fraI fay hoac no nguoI cong bong.
- Mof nguoI day fraI cong phaI fhuan fay. bon ban doI dIon mof nguoI doI IaI bang doI
cong fhuan fay.
- Mof nguoI day fraI cong phaI sang nua ban bon fraI doI dIon |hoac nua ban phaI). mof
nguoI dI chuyon buoc day chan fraI fay |hoac doI cong fhuan fay).
- Mof nguoI day fraI cong phaI sang haI dIom phaI fraI cua bon doI dIon. nguoI bon doI
dIon cung fhay nhau day fraI. cong phaI hoac fan cong haI maf vao 2 dIom cua bon kIa.
Ðay fraI cong phaI foan ban. doI day fraI cong phaI hoac fan cong haI maf.
b. Nbung Jicm can cbu y
- Trong fap Iuyon can fang foc dI chuyon buoc va dI chuyon frong fam co fho do bao
dam dong fac danh bong chính xac.
- Cung voI su nang cao vo frình do ky fhuaf. fung buoc fang fhom suc manh va foc do
danh bong.
- Cac dIom can chu y khac. cung gIong voI cac dIom can chu y cua "fap Iuyon day doI
cong".
* Tup Iuyen lun cong hui mul
Co fho fham khao phuong phap fap Iuyon day fraI cong phaI do fIon hanh fap Iuyon.


* Tup Iuyen Juy chun ne nguoi cong bong
a. Pbuong pbap tap /uycn
- Trong doI day mof bon no nguoI fan cong fraI fay cua doI phuong.
- Trong doI day haI bon no nguoI fan cong fraI fay cua doI phuong.
- Ðay chan. no nguoI cong doI choI voI fan cong fraI fay cua doI phuong |phuong phap
nhu fron).
b. Nbung Jicm can cbu y
- Ðay chan no nguoI cong bong. fIop fuc day chan fIop fuc no nguoI cong bong. can fap
Iuyon Iap dI Iap IaI.
- Can fang nhanh buoc dI chuyon moI co fho dung dong fac chính xac do danh bong.
* Tup Iuyen suu hhi ne nguoi lun cong lhì lul bong lhuun luy ru suu Juy chun
93
ne nguoi lun cong lul bong lhuun luy
a. Pbuong pbap tap /uycn
Trong fap Iuyon no nguoI cong fhuan fay doI day chan fraI fay. bon no nguoI fan cong
bIon doI duong bong fan cong fhuan fay doI phuong. ÐoI phuong fhuan fay doI cong goc
phaI cua bon mình. bon mình faf bong fhuan fay |danh fra vo cho cu).
- Trong doI day fraI fay. mof bon no nguoI cong fhuan fay doI phuong; ÐoI phuong
fhuan fay doI cong goc phaI cua bon mình. bon mình faf bong fhuan fay |danh fra vo cho
cu).
b. Nbung Jicm can cbu y
- Ðay Ia phuong phap fap Iuyon co pham vI dI chuyon fuong doI Ion. do do can phaI dua
vao phuong phap dI chuyon buoc do fIon hanh fap Iuyon.
- Sau khI faf bong fhuan fay. can nhanh chong fro vo vI frí chuan bI don danh bong
don Ian fIop fhoo.
- ÐIom roI cua bong khI danh faf fhuan fay. noI chung o bon fhuan fay hoac frung Io
cua doI phuong do franh doI phuong danh fra bong don goc Ion fraI cua bon mình |nhu
vay. fhuong khong kIp cuu bong).
NguoI moI hoc. fruoc hof can fap Iuyon va nam vung so bo buoc dI chuyon cua faf bong
fhuan fay moI fap Iuyon baI fap faf bong fraI fay.
* Tup Iuyen suu hhi Ilp bong lhì Jup rul (houc Jol hlch)
a. Pbuong pbap tap /uycn
- Iíp dap vuf |hoac dof kích) bon phaI cua doI phuong. doI phuong danh fra bang caf
bong fraI fay.
- Iíp dap hoac dof kích bon phaI cua doI phuong. doI phuong danh fra bang caf bong
fhuan fay.
- Iíp fraI |bon fraI cua doI phuong). vuf phaI |bon phaI cua doI phuong). doI phuong
danh fra bang caf bong fhuan fay hoac fraI fay.
- Iíp bong va dap bong co dIom roI khong han cho. doI phuong danh fra bang caf bong
fhuan fay hoac fraI fay.
b. Nbung Jicm can cbu y
- KhI baf dau fap Iuyon Iíp va dap bong dou Iay chac chan Ia chính. doI khI daf duoc
frình do nhaf dInh moI fung buoc fang fhom su chonh Ioch vo muc do dung suc gIua Iíp va
dap vuf.
- Sau khI fap Iuyon Iíp dof kích hoac dap vuf frong khI Iíp bong. co gang kof hop dap
vuf IIon fuc.
- Can fap Iuyon phuong phap dI chuyon buoc frong khI fap Iuyon chay cho.
* Tup Iuyen Jol hlch lrong Ilp bong
a. Pbuong pbap tap /uycn
- Trong doI day quI dInh dIom roI. dof kích vao cac dIom khac nhau fron ban doI
phuong |hoac 1 dIom).
- Trong doI day khong quI dInh dIom roI. dof kích vao cac dIom khac nhau fron ban doI
phuong |hoac 1 dIom).
b. Nbung Jicm can cbu y
Ðo goc do bIon doI maf vof fu day bong sang dof kích fuong doI Ion. cho non khI dof
kích can dac bIof chu y dIou chInh goc do maf vof.
94
- KhI dof kích. can dua vao vI frí bong don do Iua chon dof kích fhuan fay. fraI fay hoac
no nguoI dof kích fhuan fay cho phu hop.
* Tup Iuyen phun cong lrong cul bong
a. Pbuong pbap tap /uycn
- Mof nguoI caf bong fhuan fay hoac fraI fay. mof nguoI phan cong fhuan fay hoac fraI
fay |hoac no nguoI fhuan fay) duong fhang.
- Mof nguoI caf bong fhuan fay hoac fraI fay dIom roI foan ban. mof nguoI phan cong
fhuan fay hoac fraI fay |hoac no nguoI fhuan fay) co dInh dIom hoac khong han cho dIom
roI.
b. Nbung Jicm can cbu y
- KhI phan cong can nhanh chong dI chuyon ra fruoc gIanh duoc vI frí phan cong fhích
hop.
- Phan cong frong khI caf bong. dac bIof Ia phan cong fraI fay can co gang dung suc
danh bong.
- Sau khI phan cong. co gang phaf dong fan cong IIon fuc. Nou khI khong fho phaf dong
fan cong IIon fuc. can nhanh chong chuyon fhanh caf bong.
* Tup Iuyen giuo bong cuop lun cong (cung buo gom cu cuop, Ilp, giul xung)
a. Pbuong pbap tap /uycn
- Tron co so fap Iuyon gIao bong va do gIao bong da gIoI fhIou o phan fruoc. bon gIao
bong cuop fan cong bon fraI hoac bon phaI cua doI phuong.
- Tron co so fap Iuyon gIao bong va do gIao bong da gIoI fhIou o phan fruoc. bon gIao
bong fIon hanh cuop fan cong o cac dIom roI khong han cho.
b. Nbung Jicm can cbu y
- KhI baf dau fap Iuyon co fho you cau bon do gIao bong do bong don bon fraI hoac bon
phaI cua nguoI gIao bong do gIam do kho khI fhuc hIon cuop fan cong cua bon gIao bong.
Sau khI da so bo nam duoc ky fhuaf gIao bong cuop fan cong. bon do gIao bong moI fIop
fuc do bong fra vo cac dIom roI khac nhau.
- Ðon gIao bong co fho fap Iuyon fruoc ky fhuaf cuop fan cong fhuan fay. no nguoI
fhuan fay cuop fan cong hoac fraI fay cuop fan cong. Sau khI da nam vung so bo moI fIop
fuc dua vao su khac nhau vo dIom roI cua bong don va vI frí cua ban fhan mình ma su
dung IInh hoaf cuop fan cong fhuan fay. no nguoI cuop fan cong fhuan fay hoac cuop fan
cong fraI fay.
V¡. PH¡ONG PHAP TAP L¡YKN CH¡KN TH¡AT CH¡ YK¡
ChIon fhuaf cua bong ban Ia su van dung kof hop fu 2 ky fhuaf don Io fro Ion fao
fhanh. ÐoI vay moI IoaI ky fhuaf kof hop dou co fho Iam fhanh 1 IoaI chIon fhuaf do van
dung. Ví du: Ðay fraI cong phaI. day chan. no nguoI fan cong frong chIon fhuaf day cong
v.v… Vì vay. phuong phap fap Iuyon cac IoaI fo hop ky fhuaf da gIoI fhIou o phan fruoc
cung dou co fho dung cho fap Iuyon chIon fhuaf. Song khI dom cac phuong phap nay van
dung cho fap Iuyon chIon fhuaf. can co gang phu hop voI you cau cua fung gIaI doan fap
Iuyon. Ví du:
1. KhI Iay day chan. no nguoI fan cong Iam fhanh baI fap chIon fhuaf. frong doI day
gIang co hoac frong day doI cong gIang co |doI phuong cong fraI fay) can chu y khong
ngung bIon doI suc manh. bIon doI dIom roI frong day chan. KhI gIanh duoc co hoI no
nguoI fan cong. can dung suc manh vuf dap. gIanh dIom.
95
2. KhI faf bong fhuan fay sau day chan no nguoI fan cong Iam fhanh baI fap chIon
fhuaf. co fho gIam fhIou mof cach co y fhuc uy Iuc no nguoI fan cong do fIon cho doI
phuong fan cong danh vao fhuan fay cua mình. ban fhan mình khI chu frong fap Iuyon faf
fhuan fay so danh bong sang goc Ion bon fraI cua doI phuong do buoc doI phuong kho co
fho cong bong vao cho frong bon phaI cua mình. Cung co fho khI faf bong fhuan fay. phaI
co y fhuc cong kích sang bon phaI cua doI phuong do Iam cho doI phuong danh sang
khoang frong bon fraI fay cua mình do fao fhuan IoI cho vIoc van dung cong bong fraI fay
hoac day chan fraI fay. Phuong phap fap Iuyon cac fo hop ky fhuaf khac do van dung va
fap Iuyon chIon fhuaf. co fho fham khao o phan "chIon fhuaf chu you cua mon bong ban"
da gIoI fhIou o fron.
V¡¡. CH¡ONG TR¡NH G¡ANG OAY
ÐIon soan chuong frình gIang day Ia vIoc Iam khong fho fhIou duoc doI voI nguoI gIao
vIon. ÐIon soan chuong frình Ia daf ra ko hoach Iam vIoc khoa hoc. phu hop voI fhuc fIon.
Ko hoach cang saf voI fhuc fo. cang fy my cu fho bao nhIou. fhì chaf Iuong gIang day cang
fof bay nhIou. Chuong frình fhuc chaf Ia ko hoach cua khoa hoc vo mof mon hoc nao do.
ÐIon soan chuong frình phaI dua vao muc fIou dao fao do daf ra ko hoach va phuong
phap fhuc hIon nhIom vu mof cach ro rang gIup gIao vIon gIang day co ho fhong va kIom
fra duoc qua frình gIang day cua mình.
¯ Nbung can cu Jc bicn soan cbuong trìnb .
- Can cu vao muc fIou dao fao.
- Can cu vao noI dung. you cau dao fao.
- Can cu vao quy fhoI gIan cua mon hoc |quy nay do chuong frình. ko hoach dao fao
chung cua fruong phan bo).
- Can cu vao Iua fuoI. gIoI fính. chuyon mon. fho Iuc cua doI fuong.
- Can cu vao kha nang gIang day cua gIao vIon.
- Can cu vao dIou kIon. phuong fIon. co so vaf chaf.
- Can cu vao phuong phap danh gIa kof qua.
¯ Nguycn tac bicn soan cbuong trìnb giang Jay.
- PhaI mang fính gIao duc fu fuong chính frI. dao duc. fac phong. fính fham my fhong
qua noI dung cac chuong. baI.
- PhaI fuan fhoo cac nguyon fac gIang day |chu y don frong fam. frong dIom frong cac
gIaI doan).
- PhaI dam bao fính khoa hoc. su pham. saf voI fhuc fo
- PhaI franh fhu y kIon dong gop cua dong nghIop. cua cac can bo chuyon mon va
nhung y kIon fong kof ruf kInh nghIom cua nam fruoc. khoa fruoc.
¯ Kbi bicn soan can cbu y nbung oan Jc sau.
- Quan frIof gIua caI co ban va caI nang cao. gIua caI foan dIon va caI chuyon sau.
- Iay ky fhuaf. chIon fhuaf Iam chính. frong do chon caI nao Ia cof IoI do bo frí fhoI
gIan. phuong fIon cho phu hop.
- Phan Iy Iuan phaI cu fho cho fung noI dung. fung gIaI doan. Iy Iuan phaI soI sang cho
phan fhuc hanh.
- Ðaf ra phuong phap danh gIa va cac chI fIou cu fho.
¯ Noi Jung cbuong trìnb giang Jay.
+ Muc fIou chuong frình: Can xac dInh ro mo hình dao fao hof chuong frình so duoc
96
goI fho nao7 Cap bac gì. Iam duoc gì7.
+ Ycu cau can ncu ro.
- You cau vo fu fuong chính frI. dao duc. fac phong.
- You cau vo Ií Iuan |duoc boI duong nhung gì. don dau7).
- You cau vo fhuc hanh: hoc ky. chIon fhuaf gì7 Muc do don dau7
- You cau vo nang Iuc cong fac: Co kha nang Iam duoc vIoc gì |gIang day. huan Iuyon.
can bo phong frao. frong faI).
+ Noi Jung giang Jay.
Cac buoc fIon hanh bIon soan noI dung:
- Ðua vao quy fhoI gIan. muc fIou va dIou kIon fhuc fIon do phan chIa fhoI gIan cho cac
phan noI dung gIang day. bao gom: Iy fhuyof. fhuc hanh. fhao Iuan. fhuc fap. fhI dau. on
fap. fham quan. kIom fra - fhI.
- Tron co so phan phoI fhoI gIan chung can phan chIa cu fho cac noI dung fhoo fung
phan. frong hoc ky. fung nam hoc.
- Tu noI dung hoc ky. hoc phan IaI chIa noI dung cho fung gIao vIon.
Phan noI dung kIom fra can xac dInh cu fho phuong phap danh gIa cho dIom. chI fIou
kof fhuc mon hoc va bIou dIom.


CuoI chuong frình can nou ro nhung dIou kIon dam bao cho vIoc fhuc hIon chuong frình
|vo nguoI day. nguoI hoc. dIou kIon phuong fIon co so vaf chaf) .
¯ Ticn trìnb giang Jay.
Ðua vao chuong frình gIang day. gIao vIon phaI bIon soan fIon frình gIang day. TIon
frình fhuc chaf Ia ko hoach |fIon do) gIang day cua fung hoc ky duoc phan chIa cu fho cho
fung gIao an vo cac noI dung ky. chIon fhuaf. phuong phap.
¯ Pbuong pbap bicn soan ticn trìnb giang Jay.
Can cu vao fhoI gIan xac dInh cho hoc ky |nam hoc) do xac dInh so gIao an fuong ung.
Can cu vao noI dung gIang day Ií fhuyof. fhuc hanh do phan chIa noI dung do cho fung
gIao an va sap xop gIang day o gIao an |baI) so may.
¯ Giao an.
Ðua vao fIon frình gIang day do soan gIao an. CIao frình Ia ko hoach cu fho cho 1 baI
|buoI) Ion Iop cua gIao vIon. ko hoach nay chI fIof cho ca noI dung. fhoI gIan. phuong phap
Ion Iop.
Co 2 IoaI gIao an Ion Iop Ia gIao an Iy fhuyof va gIao an fhuc hanh.
- VoI gIao an Iy fhuyof phaI xac dInh fon baI gIang. muc dích. you cau. noI dung baI
gIang cu fho. frình fu fhuc hIon baI gIang qua cac baI Ion Iop va phuong phap gIang day
cua gIao vIon. ÐaI gIang Ií fhuyof phaI IIon ho chaf cho voI fhuc fo va daf non mong cho
gIang day fhuc hanh.
- VoI gIao an fhuc hanh phaI xac dInh ro gIao an so may. noI dung. you cau. phuong
phap. va cac dIou kIon do fhuc hIon gIao an.

- CIao an fhuc hanh duoc chIa Iam 3 phan: phan chuan bI. phan co ban. phan kof fhuc.
V¡¡¡. PH¡ONG PHAP G¡ANG OAY KY TH¡AT CO BAN
97
V¡¡¡.1. Co so cuu phuong phup g¡ung duy
Phuong phap gIang day dua fron cac phuong phap chung cua qua frình su pham.
- Phuong phap fhuyof frình: Ia phuong phap dung IoI noI do mo fa. phan fích. gIang
gIaI frình bay noI dung baI gIang.
- Phuong phap fruc quan Ia phuong phap dung dong fac mau. franh anh. mo hình.v.v...
do fho hIon hình dang. co cau noI dung dong fac.
- Phuong phap su dung cac baI fap dInh muc va khong dInh muc Ia phuong phap dung
Iuong van dong do dIou chInh phan ung fhích nghI. hình fhanh ky nang dong fac.
- Phuong phap gIang day phan chIa : Thuong duoc ap dung voI nhung hoc sInh moI hoc
va nguoI co frình do bong ban fhap. Sau khI xay dung khaI nIom dong fac qua phan fích.
Iam mau. mo phong fhì phan chIa dong fac fhanh fung phan nhu fu fho chuan bI. vung fay
fhuc hIon dong fac danh bong. kof fhuc dong fac. sau do ghop fung phan IaI fhanh dong
fac hoan chInh. Thuc hIon phuong phap gIang day phan chIa khong non fap qua sau fung
phan dong fac. o muc do nhaf dInh Ia phaI ghop cac phan voI nhau vì muc dích cuoI cung
Ia hoan chInh. fap sau qua so dan don saI Iam.
- Phuong phap gIang day hoan chInh |foan bo) : Phuong phap nay fhuong duoc su dung
gIang day voI cac dong fac cung IoaI. hoac voI cac hoc sInh da co frình do chuyon mon
fuong doI fof.

V¡¡¡.2. TrInh tu cuc buoc g¡ung duy ky thuut co bun
ÐoI voI hoc sInh moI hoc bong ban can gIang day fhoo cac buoc:
+ Buoc 1. Xay dung cam gIac cho hoc sInh vo khong gIan. vo Iuc qua cac baI fap :
- Tang bong faI cho co dIou chInh Iuc khong cho fam bong.
- Ðanh bong vao fuong voI cac dIom quy dInh co dInh va fhay doI dan khoang cach do
fao cam gIac vo Iuc va goc do vof.
- Tang bong cho nhau voI cac khoang cach khac nhau.
+ Buoc 2. Cho hoc sInh fap mo phong dong fac nham buoc dau hình fhanh khaI nIom
dong fac. Ðong fac mo phong can chính xac. Ðan dau can Iam dong fac mo phong cham.
sau fang dan roI baf fhoo nhIp do dong fac.
+ Buoc J. Cho hoc sInh fap voI bong frong dIou kIon chu dong nhu danh bong co dInh
|daf. froo). fu fha bong nay fron ban roI fhuc hIon dong fac danh bong qua ban bon kIa.
|chu y don co cau dong fac. huong Iang vof. goc do vof dung Iuc. gIaI doan. dIom fIop xuc).
+ Buoc 4. Cho hoc sInh fap voI bong frong dIou kIon bI dong. Cho hoc sInh dung o fu
fho chuan bI. nguoI phuc vu fung hoac danh bong sang nho. chuan |ngon) do nguoI fap fhuc
hIon dong fac danh fra. TIop fuc Iam nhu fho nhIou Ian do hình fhanh dong fac nang cao
dan kha nang phan doan. phoI hop danh bong.
+ Buoc 6. Cho hoc sInh danh bong qua IaI voI nhau IIon fuc fhoo 1 duong nhaf dInh do
nang cao kha nang danh bong. khong cho bong.
+ Buoc 6. Cho hoc sInh danh bong fhay doI cac duong |fhang - choo. daI - ngan). fhay
doI dIom roI fu 1 dIom sang 2 dIom. 3 dIom. fu 2. 3 dIom vo 1 dIom v.v...
+ Buoc 7. Cho fap phoI hop ky fhuaf nay voI ky fhuaf khac. nang cao dan you cau vo do
kho.
+ Buoc S. Cho fhuc hanh fhI dau fhong qua do nang cao nang Iuc phan doan. phan ung.
phoI hop van dong va dan hình fhanh y do chIon fhuaf.
98
+ Buoc 0. Cho kIom fra kof qua hoc fap
Trong qua frình gIang day gIao vIon can chu dong sang fao dIou chInh hop Iy voI fhuc
fo baI gIang voI doI fuong do fao non hung phan. fan dung fhoI gIan. phuong fIon. franh
Iang phí. fo nhaf anh huong don fIop fhu baI cua hoc sInh.
V¡¡¡.3. TrInh tu thuc h¡en mot g¡uo un g¡ung duy
Thuc hIon 1 gIao an gIang day fhong fhuong qua 5 buoc gom: To chuc Iop; kIom fra baI
cu; gIang baI moI; cung co baI moI; nhan xof dan do va cho baI fap o nha.
O gIao an fhuc hanh con chIa Iam 3 phan: Phan chuan bI; phan co ban; phan kof fhuc.
- Phan chuan bI: fhuong Ia bao gom cac buoc fo chuc Iop |nhap Iop kIom fra sI so. pho
bIon noI dung you cau baI hoc) va huong dan khoI dong |khoI dong chung – khoI dong chuyon
mon) voI cac hình fhuc dI. chay. nhay. cac dong fac fay khong. cac dong fac voI dung cu cac
fro choI van dong.
- Phan co ban. fhuong bao gom 2 buoc Ia: "KIom fra baI cu va gIang baI moI".
KIom fra baI cu co nhIou hình fhuc song du su dung hình fhuc nao cung phaI faI fao
kIon fhuc cu. mo dau hoac fao fIon do cho hoc baI moI.
ÐaI moI Ia noI dung chuong frình duoc phan chIa cu fho cho fung gIao an. Ia phan co
ban cua baI hoc phaI duoc chI fIof. fy mI. chính xac.
- Phan kof fhuc fhuong bao gom cac buoc: hoI fInh. cung co baI moI. nhan xof va dan
do.
HoI fInh Ia fhuc hIon vIoc gIam dan Iuong va n dong. fha Iong dua co fho fro IaI cac
hoaf dong bình fhuong. HoI fInh fhuong fhuc hIon fruoc cung co baI.
Cung co baI moI cung co nhIou hình fhuc nhung su dung hình fhuc nao cung phaI dam
bao fom faf. fho hIon ro mau chof cua baI. gay an fuong sau vo caI dung; caI saI khI fhuc
hIon baI hoc cua hoc sInh. nguyon nhan saI va cach sua chua.
Nhan xof danh gIa va dan do can ngan gon chính xac vo nhung uu. nhuoc dIom frong
gIo hoc. danh gIa dung kof qua khon. cho dung nguoI. dung vIoc do dong vIon nhac nho.
Cac baI fap vo nha can don gIan do fhuc hIon va bo fro fích cuc cho baI hoc
V¡¡¡.4. Nhung d¡em cun chu y kh¡ g¡ung duy g¡uo un thuc hunh
Trong dIou kIon hIon nay doI voI cac fruong pho fhong o nuoc fa gIao an fhuc hanh
fhuong duoc fo chuc gIang day o san van dong |ko ca voI mon cau Iong. bong ban ...) non
vIoc dIou hanh hoc sInh kho hon o frong Iop do khong gIan rong Ion. Iop hoc dong. hoc
sInh o Iua fuoI hIou dong. moI fruong bon ngoaI nhu nang. gIo. cay coI chIm muong. xo co.
suc vaf. nguoI qua IaI v.v... anh huong nhIou don fap frung chu y hoc fap cua hoc sInh. Ðo
vay buoc fo chuc Iop Ia hof suc quan frong cho fhanh cong cua gIao an.
|To chuc Iop fof Ia fhanh cong mof nua doI voI gIang day fhuc hanh TÐTT).
+ ÐoI hình gIang day: gIao vIon co fho su dung doI hình hang doc. hang ngang. chu ! .
vong fron... do gIang day fuy fhoo fhuc fo san baI va fhoI gIan. muc do nang maf frong
ngay. Nhung du su dung IoaI doI hình nao cung phaI dam bao :
- CIao vIon quan saf hoc sInh ro nhaf. Hoc sInh ngho ro nhaf IoI gIao vIon noI. nhìn ro
nhaf dong fac gIao vIon Iam. Ðo vay gIao vIon non chon huong dung gan nhu xuoI gIo va
gan nhu nguoc nang. nguoc sang.
- Khong do cho anh sang chIou fhang vao maf. vao gay cua hoc sInh Iam anh huong
don suc khoo va fIop fhu baI.
- Khong do doI hình huong don noI dong nguoI nhu: cong fruong. hop cho. duong quoc
Io... Hoc sInh so khong fap frung hoc fap.
99
- KhI su dung doI hình vong fron. gIao vIon khong non dung o gIua vong vì nhu vay
pham vI bao quaf hoc sInh so hop ma non dung gan saf vong fron. fham chí con co fho ra
ngoaI vong. Nhu vay pham vI bao quaf Iop hoc so rong hon.
KhI su dung doI hình vong fron dI dong |fhuong dung frong khoI dong. hoI fInh) gIao
vIon khong non dI chuyon cung chIou voI hoc sInh ma non dung faI cho. Quay maf nguoc
voI huong chuyon dong cua vong. hoac dI nguoc huong voI huong chuyon dong cua vong.
Chu y: KhI su dung doI hình vong fron fInh frong dIou kIon nang. gIo fo. hoac noI co fac
dong ngoaI fhì sau khoang 2 - 3 phuf non cho doI hình dIch chuyon 1/2 vong fron.
+ CIang gIaI phan fích va Iam mau dong fac:
Trong gIang day ky fhuaf bong ban nhaf fhIof phaI fhong qua gIang gIaI. phan fích va
Iam mau cac ky. chIon fhuaf. Tuy fhoo kha nang fIop fhu. frình do chuyon mon. Iua fuoI.
gIoI fính ma muc do su dung phan fích. gIang gIaI va Iam mau khac nhau cho phu hop do
daf hIou qua cao.
` Co 3 hình fhuc kof hop gIang gIaI va Iam mau.
- CIang gIaI roI Iam mau.
- Iam mau roI gIang gIaI.
- Vua gIang gIaI vua Iam mau.
Hình fhuc fhu 3 fhuong duoc su dung nhIou hon. hIou qua hon.
CIang gIaI can ngan gon. ro rang. nou duoc mau chof. you IInh co ban chính xac cua
dong fac.
Iam mau phaI chính xac cac gIaI doan dong fac. Ðong fac mau phaI dop. chuan moI co
fac dung hap dan IoI cuon. gay hung fhu hoc fap cho hoc sInh. Iam mau co fho Ia gIao
vIon fruc fIop gIang day. hoac dung dong doI. hoac dung hoc sInh co ky fhuaf fof. hoac
dung franh anh. phIm anh. mo hình. Nhung fof nhaf Ia gIao vIon fruc fIop gIang day. Nhu
vay vua chu dong vua do chIom duoc Iong fIn cua hoc sInh doI voI fhay.
+ 8ua cbua sai /am cbo boc sinb.
Trong qua frình hoc fap. do hình fhanh ky nang dong fac. hoc sInh fhuong mac nhung
saI Iam nhu: Tu fho khong phu hop. phan doan bong saI. vung vof nhanh hay cham qua.
danh bong khong dung fam. dung dIom. phoI hop cac bo phan fhan fho khI danh bong
khong dong bo... anh huong don chaf Iuong danh bong.
O mof fhoI dIom mof hoc sInh co fho mac 1 saI Iam va cung co fho dong fhoI mac
nhIou saI Iam. Trong Iop co fho chI co 1 hoc sInh mac 1 saI Iam va cung co fho co nhIou
hoc sInh cung mac saI Iam.
KhI sua chua saI Iam cho hoc sInh can chu y:
- PhaI phaf hIon duoc saI Iam va nhung nguyon nhan dan don saI Iam do do fìm cach
sua chua.
- Khong non cung 1 Iuc sua chua nhIou saI Iam cho cung 1 hoc sInh. 1 nhom hoc sInh.
ma phaI chon Iua xom saI Iam nao Ia chu you do sua chua fruoc. saI Iam nao sua chua sau.
Co fho sua chua saI Iam nay fhì hoc sInh so fu khac phuc duoc saI Iam kIa….
- Nou chI mof hoc sInh mac saI Iam fhì can sua chua ca bIof. khong non fap frung ca
Iop do sua.
- Nou nhIou hoc sInh cung mac mof IoaI saI Iam fhì khong non sua chua ca bIof cho
fung nguoI ma non fap frung fung nhom hoac ca Iop cung sua chua.
- KhI fIon hanh sua chua cho hoc sInh. gIao vIon can kIon frì dong vIon khuyon khích.
franh non nong dan don cau gaf hoac fo fhaI do fhIou fhIon chí Iam hoc sInh fu aI nan
Iong.
100
Cac saI Iam. ma hoc sInh fhuong mac frong khI fhuc hanh ky. chIon fhuaf da duoc
frình bay o muc chu y sau moI ky. chIon fhuaf.
+ Tbi Jau tap.
VoI cac van dong vIon fhì fhI dau Ia muc fIou cao nhaf. No doI hoI van dong vIon phaI
fap frung cao do. fho hIon ro fInh fhan y chí. ky chIon fhuaf. fho Iuc nham chIon fhang.
NoI cach khac fhI dau Ia fho hIon fong hoa vo dao duc. y chí. nang Iuc va fho Iuc cua van
dong vIon nham chIon fhang doI phuong.
Trong qua frình gIang day ky - chIon fhuaf. fhI dau gop phan hình fhanh ky nang dong
fac. kIom nghIom kof qua sau moI phan. moI ky - chIon fhuaf. phaf huy su co gang cao
nhaf cua hoc sInh. dua ho dan foI su dung ky fhuaf vao fhuc fo. dong fhoI gay hung phan
frong qua frình hoc fap.
Khong nhaf fhIof phaI frang bI du ky. chIon fhuaf roI moI cho fhI dau ma ngay frong
fung phan ky fhuaf van co fho cho fhI dau.
Thí du: Cho fhI dau 1 kIou gIao bong. do gIao bong nao do; fhI dau go bong. hoac Iíp
bong o 1/2 ban bon phaI |bon fraI) chang han. ThI dau 1 bon cong. 1 bon fhu v.v.:. voI muc
dích ron ky nang ky xao dan foI fhuc fo fhI dau fong hop.
Hoc sInh raf hIou dong va raf muon fhI dau. fhuong chu y don an dIom |duoc. fhua) hon
Ia chu y hoan fhanh ky fhuaf fhoo you cau baI gIang. Ðo do moI khI cho fhI dau. gIao vIon
phaI do ra you cau ro rang. nghIom khac.
Khong non cho fhI dau qua nhIou . ma fhI dau phaI nham muc dích ro rang moI co fho
cung co va phaf huy caI da hoc duoc.
Khong non cho hoc sInh fhI dau khI hoc sInh chua hình fhanh ky. chIon fhuaf.

















101
CHUCNG 6
HUAN LUYEN BCNG BAN

¡. MO¡ Q¡AN HK G¡¡A G¡ANG OAY VA H¡AN L¡YKN
CIang day va huan Iuyon co IIon quan maf fhIof voI nhau. CIang day Ia qua frình
fruyon daf cho nguoI hoc nhung von ky nang ban dau. nhung frI fhuc co IIon quan... Iam
non mong cho qua frình huan Iuyon fIop fhoo nham daf fhanh fích cao.
CIang day va huan Iuyon Ia 2 qua frình fhong nhaf. CIang day Ia gIaI doan dau. huan
Iuyon Ia gIaI doan ko fIop. CIang day Ia frang bI kIon fhuc. ky fhuaf co ban. Huan Iuyon Ia
nang cao kIon fhuc ky nang co ban. Song fhuc fo frong gIaI doan gIang day da co noI dung
huan Iuyon nhu phoI hop cac ky. chIon fhuaf phuc fap. danh bong chuan xac v.v... va frong
qua frình huan Iuyon cung co nhung nhan fo cua gIang day nhu frang bI frI fhuc. sua chua
chI fIof dong fac. hoac nhung dong fac chua phu hop. vì vay nguoI gIao vIon can phaI nam
vung do su dung cho phu hop.
¡¡. LAP KK HOACH H¡AN L¡YKN
Huan Iuyon vIon co 5 nhIom vu chính:
- Iap ko hoach huan Iuyon.
- ÐoI duong pham chaf. y chí. dao duc cho van dong vIon |nam vung fu fuong va nhung
dIon bIon fam Iy cua van dong vIon do dong vIon. gIao duc uon nan kIp fhoI).
- ChI dao. huan Iuyon. nang cao frình do ky. chIon fhuaf. fho Iuc. fam Iy va frang bI Iy
Iuan chuyon mon. nghIop vu cho van dong vIon.
- Thoo doI fình hình suc khoo va su phaf frIon fho Iuc cua van dong vIon frong qua
frình huan Iuyon. fhI dau.
- Huong dan chuan bI fhI dau va fruc fIop chI dao hoaf dong fhI dau.
KhI Iap ko hoach can chu y nhung dIom sau:
- PhaI co muc dích. you cau. noI dung. cac bIon phap fIon hanh o cac fhoI ky. cac gIaI
doan ro rang. Ko hoach phaI pho bIon cho van dong vIon va cho fhao Iuan do ho nhan fhuc
va fhong nhaf fhuc hIon.
- PhaI daf chI fIou ro rang phu hop voI kha nang phan dau cua foan doI. cua moI ca
nhan.
- PhaI Iuon Iuon bam saf cac chI fIou da daf ra do don doc fhuc hIon cho fof. Khong non daf
chI fIou qua cao hay qua fhap anh huong don su phan dau cua van dong vIon. cua doI.
- KhI daf ko hoach phaI can cu vao quI fhoI gIan. doI fuong va phuong fIon cho huan
Iuyon. Ko hoach huan Iuyon phaI dam bao fof IoI danh cua van dong vIon.
- NoI dung huan Iuyon phaI fap frung. phuong phap huan Iuyon phaI phong phu hap
dan saf voI you cau. voI fhuc fIon...
- KhI daf ra chI fIou phaI fìm ra duoc bIon phap cu fho fhích hop co hIou qua cao.
- Ko hoach da Iap ra phaI on dInh. fru fruong hop dac bIof va van do dof xuaf.
¡¡¡. PHAN CH¡A CH¡ KY H¡AN L¡YKN
Phan chIa chu ky Ia can fhIof. Ia quan frong non phaI hop Iy moI mang IaI kof qua cao.
Ðaf chu ky huan Iuyon can can cu vao IIch va fính chaf cac cuoc fhI dau. dIou kIon fhuc
fo do phan chIa hop Iy
102
Chu ky huan Iuyon duoc chIa Iam 3 fhoI ky:
- ThoI ky chuan bI.
- ThoI ky fhI dau.
- ThoI ky nghI ngoI |chuyon fIop)
¯ Tboi ky cbuan bi.
ThoI ky chuan bI duoc chIa Iam 2 gIaI doan:
CIaI doan 1. Ðo huan Iuyon fho Iuc chung. va fho Iuc chuyon mon. boI duong y chí.
pham chaf dao duc. nang cao ky fhuaf va chIon fhuaf. gIaI doan nay fy Io huan Iuyon fho
Iuc chung nhIou hon huan Iuyon fho Iuc chuyon mon.
CIaI doan 2. TIop fuc huan Iuyon fho Iuc foan dIon chu frong huan Iuyon fho Iuc chuyon
mon. nang cao ky. chIon fhuaf. dac bIof Ia chIon fhuaf chuan bI cho fhI dau. CIaI doan nay
fhoI gIan danh cho huan Iuyon ky. chIon fhuaf. fho Iuc chuyon mon nhIou hon.
¯ Tboi ky tbi Jau.
ThoI ky nay Ia fhoI ky chuan bI fof foan dIon cac maf. do daf foI frang fhaI sung suc
nhaf. Ðo do phaI hoan fhIon ky. chIon fhuaf. fho Iuc chuyon mon. frang fhaI fam Iy fhích
ung voI frình do huan Iuyon cao. Can fang cuong cho van dong vIon fhI dau fap voI nhIou
doI fuong. nhIou IoI danh. frong cac hoan canh khac nhau. Tang cuong kIom fra ruf kInh
nghIom. PhaI coI moI Ian fhI dau Ia mof Ian fhu fhach do vuon foI dích.
¯ Tboi ky cbuycn ticp.
NhIom vu cua fhoI ky nay Ia nghI ngoI fích cuc. fap nho nhang fao dIou kIon gIam bof
cang fhang fhan kInh. co bap. duy frì fho Iuc. ky chIon fhuaf do chuyon sang chu ky huan
Iuyon moI.

¡V. H¡AN L¡YKN KY, CH¡KN TH¡AT BONG BAN
Huan Iuyon ky. chIon fhuaf Ia qua frình gIang day va hoan fhIon cac ky fhuaf. kha
nang phoI hop cac dong fac do gIup van dong vIon dung chung Iam phuong fIon frong fap
Iuyon. fhI dau. ChI co huan Iuyon ky fhuaf foan dIon don muc hoan fhIon moI co fho xay
dung duoc nhung chIon fhuaf da dang do van dung co hIou qua frong fhI dau. Huan Iuyon
ky fhuaf Iuon duoc gan kof voI vIoc huan Iuyon fho Iuc chuyon mon bong ban.
¡V.1. Huun luyen g¡uo bong
¯ Ycu cau cua giao bong.
You cau cua gIao bong Ia cung mof dong fac co fho gIao duoc nhIou kIou xoay khac
nhau. nhIou dIom roI khac nhau do fao dIou kIon fhuan IoI cho qua fan cong sau gIao bong.
hoac fhang fruc fIop...
¯ Cac /oai bai tap co ban buan /uycn giao bong.
- Tap Iap IaI nhIou Ian 1 kIou gIao bong cho foI khI fhuan fhuc. dIou Iuyon.
- Thuc hIon 1 kIou gIao bong voI nhIou dIom roI khac nhau.
- Thuc hIon phoI hop nhIou kIou gIao bong voI nhau.
- Thuc hIon dong fac gIao bong kho kof hop voI dong fac gIa.
- Thuc hIon 1 kIou gIao bong |co nguoI cung fap) phoI hop fan cong sau gIao bong.
- Thuc hIon phoI hop nhIou kIou gIao bong |co nguoI cung fap) phoI hop fan cong sau
gIao bong.
- Thuc hIon cac dong fac gIa gIao bong phoI hop fan cong sau gIao bong.
103
Chu y: CIao bong phaI dung Iuaf. dung ky fhuaf. fan dung foI da Iuc vao bong. dac bIof
Ia do IInh hoaf co fay.
ThoI dIom fIop xuc vof voI bong phaI nhanh. gon. phaI chuan bI danh fIop sau gIao
bong. phaI Iam cho van dong vIon nhan ro y nghIa. fam quan frong cua gIao bong do ho
fích cuc nghIon cuu va fhuc hIon co kof qua.
¡V.2. Huun luyen do g¡uo hong
¯ Ycu cau cua Jo giao bong.
KhI do gIao bong can dam bao danh sang dung Iuaf. bong dI fhap. nhanh. dIom bong
roI va fính nang bIon hoa.
¯ Cac /oai bai tap buan /uycn Jo giao bong
- Tap Iuyon do gIao bong voI cac kIou quy dInh vo fính nang. kIou gIao. dIom roI cua
bong.
- Tap Iuyon do cac qua bong kho dac bIof doI voI cac qua gIao bong ma mình so.
- Tap Iuyon do gIao bong voI phong fhu. do qua fIop fhoo do nguoI cung fap danh sang.
- Tap Iuyon do gIao bong frong cac fình huong kho.
- Tap Iuyon fan cong ngay vao qua gIao bong.
Chu y: KhI do gIao bong phaI nam chac nguyon Ií vo bong xoay. phan doan fof duong
bong cua doI phuong.
Iua chon vI frí dung chuan bI fhích hop. Ðình fInh IInh hoaf khI xu Iy cac qua gIao
bong.
¡V.3. Huun luyen tun cong
KhI huan Iuyon fan cong. huan Iuyon vIon can phaI Iay cac nhan fo suc nhanh. suc
manh. suc xoay. do chuan xac Iam fIon do cho su fhanh cong.
¯ Cac bai tap co ban buan /uycn suc nbanb (toc Joì.
- Tap cac duong bong co dInh: 2 nguoI cung vuf nhanh |doI cong) fang dan foc do. I
nguoI vuf nhanh. 1 nguoI phuc vu sau do doI nguoI fap |baI fap nay phaI can nhIou bong).
- Tap vuf nhanh kof hop baf bong. Ðaf bong IIon fuc co nguoI phuc vu.
- Tap Iuyon kof hop fhuan fay va fraI fay. Tap danh fu 2 dIom vao 1 dIom.
- Tap danh fu 2 dIom sang 2 dIom. mof nguoI danh fhoo duong fhang. mof nguoI danh
fhoo duong choo.
- Tap Iuyon voI cac duong bong fhay doI. Tap danh fu 2 dIom vao 1 dIom bang fhuan
fay do fang cuong dI chuyon.
- Tap danh fu 3 dIom sang 1 dIom.
Chu y: KhI huan Iuyon can gIup van dong vIon phan bIof ro fhoI dIom danh bong do
van dung hop Iy. ChI fang foc do danh bong khI ky fhuaf da on dInh.
¯ Cac bai tap co ban oc buan /uycn suc manb.
- Tap Iuyon voI duong bong co dInh - Tap baf fhuan fay fhoo duong choo roI duong
fhang |danh bong o dIom cao nhaf va fang foI da suc manh danh bong).
- Tap Iuyon voI nguoI vuf nhanh. nguoI kIa baf manh. 2 nguoI cung baf bong manh IIon
fuc.
- Tap Iuyon kof hop fhuan fay va fraI fay. Ðay fraI vuf phaI. baf phaI manh.
- Tap Iuyon fhay doI duong bong: baf bong fu 2 dIom vao 1 dIom. Ðaf bong fu 3 dIom
vao 1 dIom. CIaf bong kof hop baf bong manh va fhay doI duong bong dI.
104
¯ Cac bai tap co ban oc Janb bong xoay.
- Tap Iuyon dung duong bong xoay co dInh.
- Tap gIaf bong duong choo fhuan fay.
- Tap gIaf bong khI doI phuong caf bong
- Tap Iuyon kof hop fhuan fay va fraI fay: fap day fraI kof hop gIaf phaI. fap vuf phaI
kof hop gIaf fraI. fap gIaf phaI kof hop gIaf fraI.
- Tap Iuyon fhay doI duong bong: CIaf bong fu 1 dIom sang 2 dIom. sang 3 dIom. Tap
gIaf bong fu 2.3 dIom vao mof dIom.
Chu y: KhI gIaf bong can fang Iuc ma saf. vof fIop xuc vao bong phaI nhanh va dof
ngof.
+ Cac bai tap co ban buan /uycn Jo cbuan xac .
- Tap Iuyon voI cac duong bong co dInh: Tap voI cac ky fhuaf vuf. baf. gIaf bong fron
cac duong choo. duong fhang bang fhuan fay. fraI fay voI bong xoay Ion. xoay xuong.
- Tap chIa ban doI phuong fhanh fung khu vuc roI cho danh vao cac khu vuc do.
- Tap Iuyon kof hop fhuan fay va fraI fay. Tap danh bong fu 1 dIom vao cac dIom va fu
cac dIom vao 1 dIom.
- Tap kof hop nhIou dong fac voI nhau. moI ky fhuaf dong fac you cau danh vao 1 khu
quI dInh.
Chu y: Cac baI fap nou fron dou IIon quan don cac you fo danh bong. KhI huan Iuyon
phaI Iua chon do co you cau cu fho cho fung gIaI doan cu fho.
¡V.4. Huun luyen phong thu
¯ Cac bai tap co ban oc buan /uycn cban - Jay bong.
- Tap Iuyon voI cac duong bong co dInh: Chan day voI Iíp gIaf. vuf. baf bong.
- Tap Iuyon 2 nguoI cung day bong cho nhau. fang dan foc do. roI fhay doI Iuc.
- Tap Iuyon chan day kof hop 2 bon: Chan day fu I dIom sang 2. 3 dIom voI vuf. baf.
gIaf bong.
- Tap Iuyon fhay doI duong bong: chan - day fu 2 dIom sang 2 dIom va bIon hoa sang
nhIou dIom. nhIou foc do khac nhau.
¯ Cac bai tap co ban oc buan /uycn go bong.
- Tap Iuyon voI duong bong co dInh: go bong voI duong choo hay duong fhang fhuan fay
va fraI fay.
- Tap go bong kof hop voI chan - day. go bong kof hop voI vuf baf. gIaf bong.
- Tap Iuyon go bong kof hop 2 bon: go duong choo. gaI duong fhang. Co daI kof hop go
ngan va doI duong. Co daI. ngan kof hop fang. gIam xoay. khong xoay.
Chu y: Ðuong vong cung go bong phaI fhap. on dInh va xoay hIou qua moI cao.
¯ Cac bai tap co ban oc buan /uycn cat bong
- Tap Iuyon cac duong bong co dInh: Caf voI bong Iíp. bong gIaf. Caf bong fhoo duong
choo. duong fhang fhuan fay. fraI fay. Caf bong fhay doI fính nang xoay va khong xoay.
- Tap Iuyon caf bong fhuan fay kof hop fraI fay: Caf bong fu 2 dIom vao I dIom. Tu 2
dIom sang 2 dIom.
- Tap Iuyon caf fhay doI duong bong: Caf bong fu 1 dIom sang 2 dIom. Caf bong vao
khu frong fron ban doI phuong. Caf bong kof hop voI fan cong.
¡V.5. Huun luyen the luc
105
Trong baf ky mon fho fhao nao cung doI hoI van dong vIon phaI co fho Iuc doI dao do
dap ung cho fap Iuyon va fhI dau. Song o moI mon fho fhao IaI co nhung dac dIom rIong va
doI hoI nhung fo chaf fho Iuc rIong dap ung voI van dong. hoaf dong cua no.
Ðac dIom cua mon bong ban Ia san baI fap Iuyon nho fhI dau o frong phong Ion. Ðuong
bong bIon hoa nhIou. you cau do chuan xac khI danh bong cao. Maf do dong fac day. cuong
do Ion. fhoI gIan Iam vIoc IIon fuc ngan. Vì vay khoI Iuong van dong khong Ion Iam. nhung
fhI dau fhuong koo daI nhIou ngay |co gIaI koo daI foI 10 ngay IIon fuc) non van dong vIon
bong ban raf can duoc huan Iuyon fho Iuc foan dIon. chu dao.
Huan Iuyon fho Iuc bao gom huan Iuyon fho Iuc chung va huan Iuyon fho Iuc chuyon
mon.
¯ Huan /uycn tbc /uc cbung
NoI dung huan Iuyon fho Iuc chung cho cac van dong vIon bong ban gom cac baI fap
huan Iuyon cua cac mon fho fhao khac nham phaf frIon cac fo chaf van dong cua co fho
nhu suc nhanh. suc manh. suc bon bI va su khoo Ioo.
Cac baI fap huan Iuyon fho Iuc chung raf phong phu song phaI Iua chon va sap xop sao
cho hop Ií do khong chI dam bao phaf frIon fho Iuc foan dIon. do khong ngung nang cao
duoc chuc nang cua ho fhong fhan kInh. cac co quan noI fang. ho fhong co. xuong ma con
nang cao duoc fo chaf fho Iuc |nhanh. manh. bon. khoo).
ÐuoI day Ia cac baI fap co ban do huan Iuyon fho Iuc cho van dong vIon bong ban:
- IoaI baI fap voI cac dong fac chay nhu: chay buoc nho. chay cao duI. chay dap sau.
chay fang foc do… voI cac cu II va so Ian quI dInh khac nhau.
- IoaI baI fap voI cac dong fac nhay: nhay cao. nhay xa faI cho bang I chan. 2 chan. Io
co I chan. coc nhay. nhay day... Cung cac baI fap nhu fron nhung mang vac fhom frong
Iuong nhu bao caf. fa don.v.v...
- IoaI baI fap chong. day. co. koo nhu: nam sap chong fay. chong day xa kop. co fay xa don.
gap duoI o fhang gIong. fap voI fa fay. fa don. day cao su. day Io xo .v.v...
- IoaI baI fap dI chuyon va cac fro choI van dong nhu dI chuyon fhang. ngang. choo. dI
chuyon bIon doI cac huong hoac mang vac fhom do vaf |bong. gach. nguoI).
ChoI cac mon fho fhao nhu bong chuyon. bong ro. bong da. cau Iong. bong nom.
¯ Huan /uycn tbc /uc cbuycn mon.
Ðac dIom cua huan Iuyon fho Iuc chuyon mon
Van dong vIon ngoaI vIoc fap Iuyon do phaf frIon fo chaf fho Iuc chung ra. con phaI fap
Iuyon phaf frIon cac fo chaf dac fhu cua chuyon mon. Trình do fap Iuyon cang cao fhì you
cau fo chaf ngay cang Ion. Nhung fo chaf fho Iuc chuyon mon so gIup cho van dong vIon
nhanh chong nam vung va nang cao frình do chuyon mon. vì vay cung voI vIoc huan Iuyon
ky. chIon fhuaf. can phaI Iuon coI frong vIoc phaf frIon fho Iuc chuyon mon.
Xu fho phaf frIon cua bong ban hIon daI Ia fhI dau voI foc do nhanh. dIom roI bIon hoa.
doI hoI van dong vIon phaI co foc do chuyon mon va fính IInh hoaf cao.
Toc do chuyon mon frong bong ban Ia foc do rIong bIof cua moI dong fac nhu: Iang fay
bon fhuan hoac bon fraI. dI chuyon buoc chan do don duong bong don .v.v.... You cau IInh
hoaf cua bong ban Ia phaI co kha nang phan ung nhanh voI foc do cua bong ban. dong fhoI
can cu vao fình hình cu fho do quyof dInh cach danh fra.
Muc do IInh hoaf cao hay fhap con phu fhuoc vao foc do fhay doI fu dong fac nay sang
dong fac khac nhanh hay cham. phan doan bong dung hay saI. ÐIou hIon cu fho cua van
dong vIon xuaf sac Ia o cho nhanh. khoo. danh duoc vao dIom you cua doI phuong. Tu
106
nhung dac dIom fron day fa fhay foc do chuyon mon va fính IInh hoaf Ia haI you cau fhIof
you nhaf cua mon bong ban.
Maf khac can chu y foI you fo suc manh. foc do. Iuc vuf vao bong Ia Iuc bof phaf. dac
bIof Ia Iuc co fay. Nou Iuc nay cang Ion fhì foc do Iang fay cang cao.
Ðo gIaI fhI dau bong ban fhuong koo daI nhIou ngay IIon fuc. moI ngay fhI dau may
fran. cang vao sau IaI cang gay go. quyof IIof. vì vay van dong vIon phaI co suc bon chuyon
mon cao.
` Iua chon phuong phap huan Iuyon fho Iuc chuyon mon.
Phuong phap huan Iuyon fho Iuc chuyon mon can phaI phu hop. cu fho doI voI fung van
dong vIon |vì Ia mon doI khang ca nhan). do do khI Iua chon va sang fao cac phuong phap
huan Iuyon fho Iuc chuyon mon can chu y nhung dIom sau:
- Iay fung dong fac ky fhuaf chính frong fhI dau Iam phuong fIon huan Iuyon fho Iuc
chuyon mon.
- Chop mof so dong fac ky fhuaf don Io IaI voI nhau fhanh noI dung do fap.
- Su dung fhIof bI don gIan daf fron ban do fap kha nang phan doan. phan ung nhu fap
voI fín hIou don hoac may ban bong.
- Iuyon fap buoc chan bang cach kof hop voI cac duong bong co ban.
Iuyon fap phaf frIon foc do va fính IInh hoaf.
Trong qua frình fap nang cao foc do Iang fay va dI chuyon buoc chan can chu y foI muc
do chính xac cua dong fac. phaI dam bao khI dI chuyon xong moI fIon hanh vung fay danh
bong. KhI danh bong phaI dam bao bIon do dong fac. phaf huy cao do Iuc o co fay va fang
foc do frong khoanh khac khI vof fIop xuc voI bong.
Phuong phap fap Iuyon: Non fap cac dong fac Iang fay nhanh co hoac khong co frong
Iuong. dong fhoI phaI fap Iuyon dI chuyon buoc chan nhanh va dof bIon. Can chu y fha
Iong co bap sau moI Ian hoaf dong manh.

Ví du:
• ÐI chuyon no nguoI vuf bong.
• ÐI chuyon nhay fruof vuf bong
• ÐI chuyon ngang 20 m mof dof.
• ÐI chuyon vI frí va fhay doI fu fho fhoo fín hIou.
• Mang vaf nang hoac khong mang vaf nang |cang fay mang vaf nang fu 0.5 - 1 kg).
fap Iang fay nhanh 20'- 30'.
• Su dung dong fac danh bong o cac dIom roI khac nhau voI foc do khac nhau.
Iuyon fap phaf frIon suc bon chuyon mon
Phuong phap huan Iuyon suc bon chuyon mon cua bong ban fuong doI co hIou qua Ia:
Iuyon fap voI foc do frung bình. khong mang hoac co mang frong Iuong frung bình.
Thí du: Iuyon fap dI chuyon fhay doI vI frí. phuong huong fhoo dau hIou fay. moI dof 1'.
moI Ian fu 3 - 5 dof.
ÐI chuyon buoc choo ngang 3'
Nhay day 3' – 5'.
Tap dI chuyon buoc chan kof hop dong fac fay.
Nhay bac fhom 20 don 30 bac mof dof. mof Ian fap 10 dof.
107
¯ Nbung Jicm cbu y kbi buan /uycn tbc /uc.
VIoc phaf frIon cac fo chaf fho Iuc cua van dong vIon doI hoI phaI co qua frình Iau daI.
vì vay huan Iuyon fho Iuc phaI co ko hoach hang nam. hang fhang chaf cho.
Can kof hop chaf cho gIua huan Iuyon fho Iuc va ky fhuaf chuyon mon do fhuc day
hoan fhIon ky. chIon fhuaf cho non khI Iua chon cac noI dung huan Iuyon can kof hop cac
fo chaf fho Iuc chuyon mon voI you cau cua ky fhuaf. chIon fhuaf mof cach chaf cho. Can
chu y su chuyon fof va chuyon xau gIua cac fo chaf fho Iuc frong huan Iuyon.
Mof maf phaI IoI dung fac dung fhuc day Ian nhau gIua cac fo chaf. mof maf phaI
franh anh huong xau Ian nhau gIua cac fo chaf.
Trong huan Iuyon fho Iuc can chu y moI quan ho gIua Iuong van dong va cuong do huan
Iuyon.
Tang Iuong van dong mof cach co nhIp dIou va khong ngung Ia van do co y nghIa vo
cung quan frong frong huan Iuyon bong ban hIon daI. NoI chung. van dong vIon chIu duoc
Iuong van dong cang Ion frong huan Iuyon fhì frình do fap Iuyon va cac fo chaf fho Iuc so
duoc nang cao va phaf frIon cang nhanh.
KhoI Iuong van dong cua baI fap va cuong do van dong cua baI fap khong fho fach roI
nhau. dong fhoI o mof muc do nao do. haI van do cuong do va khoI Iuong doI Iap voI nhau.
Cuong do va khoI Iuong cung fang chI co fho don mof muc nao do. Sau do. nou fIop fuc
fang khoI Iuong so Iam gIam cuong do. Nguoc IaI. nou fang cuong do Ion don mof muc nao
do so Iam cho khoI Iuong khong fho fang Ion duoc. fham chí co fho con gIam fhap.
Tình huong fron khong phaI chI ca bIof xay ra o mof baI. mof buoI fap nao. ma no con
bIou hIon o ca qua frình huan Iuyon nhIou nam.
V. H¡AN L¡YKN TAM LY
Quyof doan. dung cam. muu frí. vung vang Ia nhung pham chaf fam Iy chu you cua van
dong vIon bong ban.
Huan Iuyon fam Iy cho van dong vIon bong ban Ia mof qua frình Iau daI. duoc ron
Iuyon fhuong xuyon frong fap Iuyon. frong fhI dau.

V.1. Huun luyen tum ly
Truoc hof phaI phaf frIon nhung pham chaf. y chí chung. fuc Ia nhung pham chaf y chí
cho phop van dong vIon bIof khac phuc nhung kho khan frong qua frình fap Iuyon chuyon
mon qua cac gIaI doan huan Iuyon.
- Cac bIon phap chung ron Iuyon y chí cua van dong vIon:
+ Ron Iuyon fhong qua Iuong van dong cung nhu do kho frong fap Iuyon.
+ Su dung cac baI fap doI hoI fính kIon quyof: Iong dung cam. y chí. nghI Iuc moI vuof
qua duoc.
+ Su dung cac baI fap doI hoI su bon bI. kIon frì frong cac dIou kIon you cau vo suc
manh foc do. suc bon foc do. IInh hoaf. mom doo. khoo Ioo….
+ Ron Iuyon fính fap fho bang cac fro choI van dong mang fính dong doI.
+ Ron Iuyon su fhong mInh. sang fao. xu Iy cac fình huong bang cac cuoc fhI dau hoac
baI fap fuong fu nhu fhI dau.
Cac bIon phap chuyon mon nham ron Iuyon y chí cua van dong vIon.
+ Ron Iuyon kha nang xu Iy nhanh va chính xac cac fình huong fhong qua cac baI fap
danh bong voI fín hIou cua huan Iuyon vIon.
108
+ Ron Iuyon phan xa Iua chon fhong qua nhung baI fap doI hoI phaI Iua chon nhIou gIaI
phap vo ky. chIon fhuaf khac nhau.
+ Ron Iuyon kha nang phan ung chính xac voI foc do bang nhung baI fap vuf. gIaf. baf
bong o cac huong khac nhau.
+ Ron Iuyon kha nang phoI hop van dong fhong qua cac baI fap dI chuyon danh bong.
phoI hop danh doI. cac baI fap danh bong fhoo fình huong fhI dau....
+ Ron Iuyon cam gIac danh bong bang cac baI fap vuf fhay doI foc do. fhay doI dIom
roI. cac baI fap caf bong vao o quy dInh. gIao bong fung cao. v.v...
+ Ron Iuyon y chí quyof fam fhong qua cac baI fap dInh muc cac chI fIou. baI fap fhI
dau. cac baI fap co Iuong van dong va do kho Ion...
+ Ron Iuyon kha nang dIou khIon nhIp dIou qua cac baI fap fhoo fín hIou cua huan
Iuyon vIon. cac baI fap chuyon fu fan cong sang phong fhu. fu phong fhu sang fan cong.
baI fap quI dInh sang fình huong...
+ Ron Iuyon su chu y qua cac baI fap danh bong cac dIom roI fhoo fín hIou cua huan
Iuyon vIon. cac baI fap fhI dau o fhoI dIom fhon chof...
V.2. Ren luyen trung thu¡ th¡ duu
Cung voI vIoc huan Iuyon ky fhuaf. chIon fhuaf. fho Iuc can phaI ron Iuyon frang fhaI
fhI dau cho van dong vIon. Trang fhaI fhI dau co anh huong raf Ion don qua frình fhuc
hIon cac ky. chIon fhuaf.
Trong qua frình huan Iuyon non co chuong frình fhI dau cho moI noI dung. moI gIaI
doan huan Iuyon. fuy fhoo nhIom vu cu fho do phan chIa nguoI fhI dau cho phu hop.
Qua cac gIaI doan huan Iuyon non fo chuc cac cuoc fhI dau noI bo. mof maf ron Iuyon
frang fhaI fam Iy cho van dong vIon. maf khac danh gIa uu. nhuoc dIom da duoc boc Io do
kIp fhoI bo sung vao gIaI doan fIop fhoo.
NgoaI ra con fao ra su franh dua Ianh manh. kích fhích hung phan frong fap Iuyon. ron
Iuyon y chí ngoan cuong .v.v...
Co fho fo chuc fhI dau doI ngoaI voI cac doI khac do van dong vIon co dIp gap go cac
doI fuong khac nhau. fhay doI dIou kIon fap Iuyon. ron Iuyon frang fhaI o moI fruong fhay
doI. Ron Iuyon frang fhaI fhong qua fhI dau bon ngoaI Ia bIon phap co hIou qua nhaf. ngay
ca doI voI ky. chIon fhuaf cung co fac dung Ion. KhI ron Iuyon frang fhaI fhI dau non chu
y: Khong non you cau van dong vIon Iam vIoc qua kha nang cua ho. khong non chI nhìn
vao kof qua fhang hay fhua do danh gIa fhIou khach quan.
Cho phop van dong vIon fhua frong dIou kIon ma ho khong fho Iam noI. nhung khong
do cho nhung fac dong khong fof anh huong don fhI dau.
- KhI kof fhuc fhI dau phaI phan fích foan dIon. phaI fìm ra nhung khuyof dIom ngay
frong fhang IoI cung nhu nhung uu dIom frong fhaf baI; ngan ngua kIp fhoI fu fuong fhang
fhì kIou. baI fhì nan. dac bIof ngan chan fu fuong fhang fhì faf ca dou fof.







109
CHUCNG T
ÐANH ÐCI

¡. TAC O¡NG C¡A OANH OO¡
Ðanh doI Ia mof noI dung fhI dau quan frong cua bong ban. Trong 7 noI dung fhI dau
bong ban fhì danh doI chIom 3 |doI nam. doI nu va doI hon hop nam nu).
Trong fhI dau dong doI nam nu fhì fran fhu 3 dou Ia danh doI. Nou nhu fhuc Iuc cua 2
bon ngang nhau fhì su fhang baI frong fhI dau danh doI fhuong co fac dung mang fính
quyof dInh. Trong daI hoI OIympIc chI co 4 noI dung fhI dau Ia don nam. don nu. doI nam.
doI nu fhì danh doI chIom fy Io 1 nua so huy chuong vang.
KhI cac fhIof bI danh bong khong du. ban bong íf ma nguoI danh bong nhIou. danh doI
so Ia bIon phap fof do fang fhom co hoI fap Iuyon. NgoaI ra danh doI khong chI co fho fao
ra su hung fhu ma con fang fhom fình dong doI fao fhanh fac phong fof Ia doan kof ho fro
nhau.
¡¡. BO TRÍ OO¡ H¡NH OANH OO¡
Ðo frí doI hình danh doI hop Iy Ia mof frong nhung dIou kIon quan frong do danh doI
fof. KhI bo frí doI hình danh doI can chu y foI IoaI hình cach danh va dac dIom ky fhuaf
cua fung cau fhu.
ÐoI hình frong danh doI can fuong doI on dInh. do fang cuong su hIou bIof Ian nhau va
co IoI cho su phoI hop chaf cho khI fap Iuyon va fhI dau.
Ðo frí doI hình danh doI fhuong co cac hình fhuc sau:

¡¡.1. Hu¡ nguo¡ cung lou¡ hInh cuch dunh
IoaI hình nay so co IoI cho vIoc cung phaf huy ky fhuaf vì haI nguoI dou co cach danh
va phong cach gan nhu nhau.
Ví du: HaI nguoI cung co cach danh day fraI cong phaI; Cung fan cong haI maf; Cung
fan cong nhanh kof hop gIaf bong; Cung gIaf Iíp bong; Cung kof hop caf cong...
¡¡.2. Hu¡ nguo¡ khong cung lou¡ hInh cuch dunh
- Mof nguoI day fraI cong phaI va 1 nguoI fan cong haI maf.
- Mof nguoI fan cong nhanh va 1 nguoI Iíp. gIaf bong. hoac 1 nguoI kof hop caf cong.
- Mof nguoI fan cong nhanh va 1 nguoI kof hop caf cong.
- Mof nguoI fan cong nhanh kof hop Iíp gIaf bong va 1 nguoI kof hop cong caf.
¡¡.3. Hu¡ nguo¡ cum vot phu¡ tru¡ (nguoc nhuu)
IoaI hình nay fIon cho khI danh bong haI nguoI dI chuyon vI frí khong va cham vao nhau.
ky fhuaf cung co fho Iay ngan bu daI. Trong cac IoaI hình noI o fron. IoaI hình 1 nguoI gan ban
fan cong nhanh va 1 nguoI hoI xa ban gIaf Iíp bong. hoac IoaI hình 1 nguoI gan ban fan cong
nhanh va 1 nguoI kof hop cong caf. v.v... dou fhuoc vao IoaI hình nay.
¡¡¡. PH¡ONG PHAP PHO¡ HOP O¡ CH¡YKN TRONG OANH OO¡
Pham vI dI chuyon |con goI Ia chuyon cho) frong danh doI so voI danh don Ion hon. non
you cau cung cao hon so voI danh don. HaI nguoI sau moI Ian danh bong xong can phaI
nhanh chong nhuong vI frí danh bong cho dong doI don danh bong.
Phuong phap phoI hop dI chuyon chu you cua danh doI gom co:
110
¡¡¡.1. Phuong phup d¡ chuyen vong
Mof nguoI danh bong xong chay fhoo hình vong cung ra phía sau cua dong doI. doI.
Ðong doI danh bong xong IaI kIp fhoI Ion fruoc chuan bI don danh bong. Ðuong dI chuyon
cua 2 nguoI nhu nhau. HaI nguoI cung co cach danh fan cong fay phaI hoac fay fraI co fho
su dung phuong phap dI chuyon nay |xom hình 140).

¡¡¡.2. Phuong phup pho¡ hop d¡ chuyen hInh “V” nguoc
Tung nguoI sau khI danh bong dou dI chuyon choch sang 1
bon cua mình |xom hình 141). phuong phap dI chuyon IoaI
nay fhuong duoc van dung voI 1 nguoI cam vof fay fraI va 1
nguoI cam vof fay phaI.
¡¡¡. 3. Phuong phup pho¡ hop d¡ chuyen hInh chu “T”
NguoI dung o vI frí gan ban dI chuyon sang phaI hoac fraI;
nguoI dung o vI frí xa ban dI chuyon fruoc sau. Tu do
hình fhanh hình chu "T" |xom hình 142). Phuong phap nay
fhuong van dung khI mof nguoI gan ban fan cong nhanh.
mof nguoI xa ban Iíp gIaf bong |hoac fan cong vua va xa
ban); hoac mof nguoI co cach danh fan cong va 1 nguoI co cach
danh caf bong va ca 2 nguoI dou co IoaI hình cach danh caf
bong.

Nhung phuong phap dI chuyon co ban frong danh doI da gIoI fhIou o fron. frong fhuc fo
fap Iuyon va fhI dau co fho van dung fhIon bIon van hoa sao cho phu hop khong nhaf fhIof
cu phaI co dInh. Vì vay. khI fap Iuyon hoac khI fhI dau can phaI bIof cach van dung IInh
hoaf cac phuong phap nay.
¡V. KY TH¡AT VA CH¡KN TH¡AT CH¡ YK¡ TRONG OANH OO¡
Ky fhuaf va chIon fhuaf frong danh don fron co ban dou co fho su dung voI danh doI.
111
Nhung khI van dung vao danh doI co mof so ky fhuaf va chIon fhuaf co su khac nhau voI
danh don |hoac co you cau khac nhau).
¡V.1. Ky thuut chu yeu cuu dunh do¡
a. Giao bong trong Janb Joi
Ðo gIao bong cua danh doI can phaI gIao bong fu nua bon phaI ban cua bon mình sang
nua bon phaI ban cua doI phuong. non duong bong va dIom roI. su bIon hoa bI han cho. ÐoI
phuong khong can phaI do danh bong frong dI chuyon |phaI. fraI) pham vI rong. do dang
do gIao bong cuop fan cong hoac cuop gIaf. Iíp bong. Vì vay chaf Iuong gIao bong frong
danh doI fof hay xau fhuong co quan ho don su fhang baI cua ca hIop. fran dau.
CIao bong frong danh doI can dac bIof chu y foI dIom roI. ÐIom roI gIao bong cua danh
doI co fho phan nho fhanh 5 khu vuc: gan IuoI bon phaI. gan IuoI frung Io. cuoI ban bon
phaI. frung Io cuoI ban. khu vuc gIua frung Io |xom hình 143).

KhI gIao bong frong danh doI can phaI bIof phoI hop gIua gIao bong fraI fay va gIao
bong fhuan fay. CIao bong fraI fay co fho gIanh vI frí chuan bI don danh bong cho dong doI
non co fho duoc uu fIon su dung fruoc; gIao bong fhuan fay xong can dI chuyon ngay. do
gIanh vI frí danh bong cho dong doI.

b. Ðo giao bong trong Janb Joi.
Ðo duong bong va dIom roI cua gIao bong bI han cho. non da fao ra dIou kIon do nang
cao chaf Iuong do gIao bong. Vì vay bon do gIao bong co fho khong bo Io fhoI co do cuop
fan cong cuop Iíp. gIaf bong hoac nang cao chaf Iuong ky fhuaf day go bong danh fra fao
fho chu dong gIanh dIom. vì vay ma fhuong co quan ho voI su fhang baI frong fhI dau. KhI
do gIao bong gan IuoI bon phaI. gan IuoI frung Io cua doI phuong. noI chung co fho dung ky
fhuaf nhanh. faf nhanh hoac go bong ngan fhuan fay do danh fra. KhI do gIao bong cuoI
ban bon phaI. cuoI ban frung Io; khu gIua frung Io co fho dung cac ky fhuaf Iíp bong. cong
bong hoac go bong fhuan fay... do danh fra.
Cong bong frong ban can co su bIon hoa dIom roI va foc do; KhI go bong 2 goc Ion can
co foc do va do xoay nhaf dInh. Co bong daI. ngan can fang su bIon hoa xa gan cua dIom
roI. dong fhoI chu y op fhap do vong cua bong; KhI cuop Iíp. gIaf bong. cuop fan cong can
co su bIon hoa foc do suc manh va dIom roI nhaf dInh. co gang nang cao fy Io gIanh dIom.
c. Ky tbuat giang co (cam cuì cua Janb Joi
112
Trong danh doI sau 3 Ian danh vao bong ma khong fho kof fhuc duoc chIon cuoc so
phaI buoc vao gIaI doan gIang co |cam cu). Ky fhuaf gIang co cua danh doI cung gIong voI
danh don. nhung dac bIof phaI daf duoc cac you cau sau:
- Can fang nhanh foc do dI chuyon. sau khI danh vao bong can Iap fuc nhuong vI frí
danh bong cho dong doI Sau khI dong doI danh bong xong. ban fhan mình can Iap fuc dI
chuyon don vI frí don danh bong fhích hop. Trong Iuc dI chuyon can chu y khong duoc va
cham vao dong doI.
- Pham vI dI chuyon frong danh doI fuong doI Ion. nguoI chuan bI do bong fhuong xuaf
hIon cho frong. vì vay frong Iuc gIang co non co hof suc khong do xuaf hIon khoang frong va
phaI Iuon chu y quan saf doI phuong. khong do Io fhoI co cong kích vao cho frong cua doI
phuong.
¡V.2. Ch¡en thuut chu yeu trong dunh do¡
ChIon fhuaf cua danh doI cung gIong voI chIon fhuaf cua danh don. nhung can dac bIof
nhan manh su phoI hop gIua 2 nguoI cung doI. NgoaI ra. frong van dung chIon fhuaf con
can xom xof foI dac dIom do bong cua 2 nguoI.
a. Cbicn tbuat giao bong cuop tan cong
- CIao bong xoay xuong hoac "khong xoay". xoay nghIong xoay Ion hoac xoay nghIong
xoay xuong gan IuoI can dac bIof chu y dIom roI.
ÐoI phuong nguoI fay phaI do gIao bong phan Ion non gIao bong vao khu frung Io gan
IuoI; Nou doI phuong nguoI fay fraI do gIao bong phan Ion gIao bong vao khu gan IuoI bon
phaI.
- CIao bong ngau |gIao bong fhanh cap nhu nhau). CIao bong xoay Ion nhay bon phaI
dIom roI Ia: ÐoI phuong fay phaI do gIao bong phan Ion gIao bong vao khu vuc frung Io cuoI
ban; ÐoI phuong Ia nguoI do bong fay fraI fhì phan Ion gIao bong vao khu cuoI ban bon
phaI.
Truoc khI gIao bong can fhong bao ngam |bang fín hIou ngam) cho dong doI mình so
gIao bong IoaI gì. do dong doI chuan bI fof cho cuop fan cong.
b. Cbicn tbuat Jo giao bong cuop tan cong
Vo co ban gIong voI chIon fhuaf do gIao bong cuop fan cong cua danh don. nhung frong
danh doI can chu y vI frí dung va dong fhaI nguoI do bong cua doI phuong. Ví du: Nou doI
phuong dung o nua phaI cua ban gIao bong fhì co fho cuop fan cong goc Ion bon phaI cua
doI phuong. Iam cho nguoI do bong cua doI phuong buoc fruof sang bon phaI do bong fao
fhanh su hon Ioan cua buoc chan; Con nou nguoI do bong cua doI phuong dI chuyon som
sang bon phaI |chuan bI do bong duong choo bon phaI) fhì co fho danh sang bon fraI doI
phuong. fao ra kho khan quay vo bon fraI danh bong.
c. Cbicn tbuat kbi giang co
- ChIon fhuaf doI pho voI haI cay vof doc fay phaI Ia IIon fuc op goc Ion fraI fay cua dau
fhu so 2 cua doI phuong. chuyon sang cong fhuan fay goc Ion hoac cong bong duoI nguoI.
- ChIon fhuaf doI pho voI 1 cay vof doc fay fraI va 2 cay vof doc fay phaI Ia IIon fuc op
goc Ion fraI fay nguoI cam vof fay phaI cua doI phuong. chuyon sang cong fhuan fay goc
Ion hoac cong bong duoI nguoI.
- ChIon fhuaf doI pho voI 2 cay vof ngang fay phaI Ia IIon fuc op goc Ion bon fuong doI
xa nguoI do bong. kof hop dof kích duoI nguoI.
- ChIon fhuaf doI pho voI 1 cay vof ngang fay phaI. 1 cay vof ngang fay fraI Ia cong
kích vao goc Ion fuong doI xa voI nguoI you cua doI phuong va cong bong duoI nguoI.
113
- ChIon fhuaf doI pho voI 1 cay vof doc. 1 cay vof ngang Ia cong kích goc Ion fraI fay
cua nguoI cam vof doc va cong kích frung Io duoI nguoI doI voI nguoI cam vof ngang. fIop
do fhay nhau cong kích haI goc.


114

CHUCNG 8
TC CHUC THI ÐAU
VA TRCNG TAI BCNG BAN

¡. TO CH¡C TH¡ OA¡
¡.1. Khu¡ n¡em th¡ duu
ThI dau Ia su danh gIa kof qua cua ca nhan hay fap fho qua qua frình gIang day. huan
Iuyon. cu fho Ia su do suc so faI vo fInh fhan. y chí. fho Iuc. ky fhuaf. chIon fhuaf gIua cac
ca nhan hay fap fho nham danh gIa frình do chuyon mon.
NoI dung fhI dau raf da dang. phong phu. Cac cuoc fhI dau Ion nam frong ho fhong fo
chuc cua fho gIoI. cua cac chau Iuc. cac quoc gIa. cac nganh... ThI dau con duoc fo chuc duoI
dang gIao Iuu. kIom fra danh gIa kha nang van dong vIon frong cac chuong frình gIang
day. huan Iuyon. hoac Iam co so cho cac cuoc fhI dau khac Ion hon.
Muc Jicb tbi Jau.
- Nham fhaf chaf quan ho huu nghI gIua cac vung. mIon cac dan foc quoc gIa. ÐoI Io
"Muc dích Ion nhaf cua fho fhao Ia vì hoa bình huu nghI va suc khoo cua nhan IoaI".
- Nham phaf frIon phong frao fap Iuyon cua quan chung; moI quan ho gIua fhanh fích
fho fhao voI phong frao quan chung Ia moI quan ho chaf cho co fac dong qua IaI fhuc day
nhau phaf frIon va dIou nay da duoc chung mInh ro rang qua fhuc fo.
- Nham kích fhích. fhuc day. gay hung fhu cho nguoI Iuyon fap. fhI dau gIup van dong
vIon danh gIa dung fhanh fích cua mình. ruf ra duoc nhung dIom manh. you ma phaf huy.
khac phuc quyof fam phan dau vuon Ion.
NhIou van dong vIon qua fhI dau. hoac fham quan fhI dau da co y fhuc hon frong Iuyon
fap. fu phan dau vuon Ion va fruong fhanh.
- Nham gIup ban huan Iuyon. huan Iuyon vIon ruf ra duoc cac baI hoc vo fhanh cong
hay fhaf baI. fìm fhay caI dung. caI hay do phaf huy. caI saI. caI do do IoaI fru. fu do vuon
Ion va fruong fhanh frong cong fac.
Cac bìnb tbuc oan Jung tbi Jau.
Thuong sau mof fhoI gIan. 1 gIaI doan gIang day. huan Iuyon phaI co fhI dau do kIom
fra. danh gIa kof qua. Tuy vao fính chaf. muc dích. you cau cu fho do xac dInh cac cuoc fhI
dau fung phan hay fong hop.
- ThI dau sau khI hoan fhanh mof noI dung ky fhuaf. chIon fhuaf nao do ví du nhu fhI
dau go bong. gIao bong. cong - fhu.
- ThI dau baf dau o cac fy so khac nhau.
Tuy fhoo you cau cua huan Iuyon vIon.
- ThI dau gIao huu o noI co dong khan gIa do ron Iuyon frang fhaI fam Iy.
- ThI dau fuyon chon van dong vIon xuaf sac. fhI dau kIom fra noI bo.
- ThI dau chao mung cac ngay Io. hoI.
- ThI dau cac gIaI o frong nuoc va quoc fo.
¡.2. TrInh tu t¡en hunh to chuc th¡ duu
Ðo fIon hanh fo chuc fhI dau I gIaI bong ban can Iam fof cac khau co ban:
115
- Cong fac chuan bI fhI dau.
- Qua frình fhI dau.
- Tong kof fhI dau .
NhIom vu cua cac khau nhu sau :
1. Thanh Iap ban fo chuc gIaI. Ðan fo chuc gIaI phan cong cac fhanh vIon. cac bo phan
phu frach va fhuc hIon chu dao cac khau chuan bI |van ban. phaf fhanh fuyon fruyon.
quang cao. co so vaf chaf. san baI dung cu. doI ngu frong faI. qua frình dIou hanh cua gIaI.
kInh phí. so. fong kof v.v...).
Tuy fính chaf. quI mo cua gIaI ma fhanh Iap ban fo chuc cho phu hop.
Ðan fo chuc fhuong co fhanh phan nhu sau:
- Truong ban fo chuc |fhuong Ia fhu fruong don vI dang caI).
- 2 Pho fruong ban fo chuc. mof nguoI phu frach cong fac fo chuc. mof nguoI phu frach
cong fac chuyon mon.
- TIou ban chuyon mon: gom 3 bo phan.
+ Ðo phan fhu ky phu frach sap xop IIch fhI dau. ghI nhan kof qua cac fran dau. xac
dInh fhanh fích cua cac doI cac ca nhan va xop hang.
+ Ðo phan frong faI: ÐIou hanh cac fran dau. ghI va guI kof qua cac fran dau vo bo
phan fhu ky.
+ Ðo phan san baI dung cu: Chuan bI co so vaf chaf phuc vu cho fhI dau nhu san dau.
ban. IuoI. bong. dIon. nuoc. gho frong faI... phuc vu cho gIaI.
- TIou ban fuyon fruyon: phu frach frang frí daI hoI. fuyon fruyon co dong qua phaf fhanh.
fruyon hình. bang. co khau hIou... Thong bao kof qua qua frình fhI dau cua daI hoI.
- TIou ban vaf chaf. gom 3 bo phan:
+ Ðo phan hanh chính: phu frach Io fan. don fIop.
+ Ðo phan faI chính: phu frach fhu. chI kInh phí cho daI hoI...
+ Ðo phan y fo va bao vo: phu frach cham Io suc khoo va an nInh cho moI nguoI fham
gIa daI hoI frong fhoI gIan fhI dau. KIom fra van dong vIon co dung fhuoc kích fhích frong
fhI dau hay khong |khI can fhIof).
Trong qua frình fhI dau moI bo phan phaI co frach nhIom cao frong chI dao va fIon
hanh cong vIoc cua mình. Nou gap kho khan phaI cung ban bac do gIaI quyof. Nou khong
gIaI quyof duoc phaI bao cao Ion cap fron fruc fIop cua mình do gIaI quyof kIp fhoI. franh
Iam anh huong don ko hoach daI hoI |gIaI).


116
SÔ ÑOÀ THAØNH PHAÀN CUÛA BAN TOÅ CHÖÙC GIAÛI

















Truong bun to chuc
Pho ban chuyon mon Pho ban fo chuc
TIou ban
chuyon mon
TIou ban
fuyon fruyon
TIou ban
vaf chaf
Ð
o

p
h
a
n

f
h
u

k
y

Ð
o

p
h
a
n

f
r
o
n
g

f
a
I

Ð
o

p
h
a
n

s
a
n

b
a
I

Ð
o

p
h
a
n

h
a
n
h

c
h
í
n
h

Ð
o

p
h
a
n

f
a
I

c
h
í
n
h

Ð
o

p
h
a
n

y

f
o

117
Sau khI fhI dau gIaI. fung bo phan va fIou ban hop ruf kInh nghIom hoaf dong cua
mình. fong kof va bao cao Ion ban fo chuc do fong hop danh gIa fong kof foan gIaI va guI
bao cao Ion cap fron.
¡.3. Phuong phup to chuc th¡ duu
O cac daI hoI co quy mo fo chuc Ion. vIoc fo chuc fhI dau bong ban gom 7 gIaI chính va
1 gIaI Iao fhanh. 7 gIaI chính fhuc Ia:
- CIaI dong doI Nam
- CIaI dong doI Nu
- CIaI doI Nam
- CIaI doI Nu
- CIaI doI Nam - Nu phoI hop
- CIaI don Nam
- CIaI don Nu
Tuy fhoo fính chaf quy mo cua gIaI. ban fo chuc co fho fo chuc mof vaI gIaI frong fong
so 7 gIaI fron. NgoaI ra. do khích Io phong frao don vI dang caI co fho fang fhom gIaI "an
uI" nhu gIaI fang van dong vIon cao. hoac nho fuoI nhaf.
` Phuong phap fo chuc fhI dau dong doI:
Truoc day gIaI dong doI nam duoc fhI dau fhoo fho fhuc:
“SvayfhIIng” moI doI duoc cu 3 .van dong vIon: Ian Iuof fhI dau voI nhau gom 9 fran.
ÐoI nao fhang 5 fran fruoc Ia doI do fhang cuoc. Ðong doI nu dau fhoo fho fhuc "Mar CoI
Coor buIIon". moI doI nu cu 3 van dong vIon fhI dau frong 5 fran doI nao fhang 3 fran
fruoc Ia fhang cuoc |fran fhu 3 Ia fran danh doI).
HIon nay ITTI quy dInh gIaI dong doI Nam va gIaI dong doI Nu duoc fo chuc fhI dau
nhu nhau: MoI doI duoc cu 3 van dong vIon fhI dau. CIaI dong doI so dau 5 fran. doI nao
fhang 3 fran fruoc Ia fhang cuoc.
Cach fIon hanh: Ðan fo chuc cho 2 doI ruf fham uu fIon do chon ma hIou AÐC hay XYZ.
Sau khI chon ma hIou. huan Iuyon vIon |bí maf) ghI fon van dong vIon fhI dau ung voI chu
so ma hIou guI cho Ðan fo chuc. Ðan fo chuc can cu vao do Ion danh sach fhu fu cac fran
dau:
Tran 1: Van dong vIon A gap van dong vIon X
Tran 2: Van dong vIon Ð gap van dong vIon Y
Tran 3: Van dong vIon C gap van dong vIon Z
Tran 4: Van dong vIon A gap van dong vIon Y
Tran 5: Van dong vIon Ð gap van dong vIon X
¡.4. Cuc hInh thuc to chuc th¡ duu
a. Hìnb tbuc tbi Jau /oai truc ticp
Co 2 IoaI fhI dau fruc fIop:
Mof Ia: ThI dau IoaI fruc fIop 1 Ian fhua Ia 2 van dong vIon hoac 2 doI fhI dau voI nhau
aI fhua so bI IoaI. AI fhang so vao dau fIop o vong frong cho don khI con mof doI hoac 1
van dong vIon cuoI cung Ia nguoI vo dIch.
HaI Ia: ThI dau IoaI fruc fIop 2 Ian fhua Ia 2 doI hoac van dong vIon fhI dau voI nhau.
aI fhang fIop fuc vao fhI dau o vong frong. AI fhua fIop fuc fhI dau voI nguoI fhua cung
vong. nou aI fhua Ian fhu 2 moI bI IoaI |fho fhuc fhI dau nay íf dung).
118
!u nhuoc dIom cua fhI dau IoaI fruc fIop :
!u dIom: nhanh. gon. fon íf fhoI gIan. 2 van dong vIon dou phaI su dung hof faI nang
fhI dau do gIanh chIon fhang vì vay fran dau hap dan.
Nhuoc dIom: ThI dau IoaI fruc fIop danh gIa khong fhaf chính xac frình do cua van
dong vIon. fhuong co may ruI khI ruf fham xop IIch fhI dau. Cac van dong vIon íf co dIou
kIon fhI dau ruf kInh nghIom |co van dong vIon fhua 1 fran Ia phaI vo).
TIon hanh sap xop fhI dau fruc fIop 1 Ian fhua:
Ðo chu dong sap xop IIch fhI dau fhoo ko hoach. fhoI gIan fruoc nhaf fa phaI fính so
fran dau: So fran dau Ia bang |so doI) so van dong vIon fham gIa fhI dau fru 1.
Thí du: Co 16 van dong vIon fham gIa fhI dau. so fran dau Ia 16 - 1 = 15 fran.
KhI Iap bang sap xop cac fran dau nou so |doI). so van dong vIon fham gIa bang 2
n
fa
chI vIoc Iap bang ruf fham co dInh vI frí cac haf gIong sau do Ian Iuof ruf fham so van
dong vIon con IaI vao cac vI frí.
Thí du co 16 van dong vIon fhI dau fa sap xop nhu sau:
16 van dong vIon = 2
4
|2.2 .2 .2)















Ta ko bang phan chIa fran dau roI dIon so fhu fu fu 1 don 1.
Ruf fham co dInh cac vI frí haf gIong.
Ruf fham va dIon fon van dong vIon vao so fhu fu ma van dong vIon gap duoc.
Truong hop so |doI) dau fhu #2
n
fa phaI fIon hanh nhu sau:
Tính so |doI) van dong vIon phaI fhI dau fu vong 1. So con IaI baf dau fu vong 2 cung
voI cac van dong vIon fhang o vong 1. Nhu vay fu vong 2 fro dI so van dong vIon fhI dau
Iuon bang 2
n
. Cong fhuc do fính so |doI) van dong vIon phaI fhI dau fu vong 1 Ia:
X = 2(u - 2
n
)
X Ia so |doI) van dong vIon phaI danh fu vong 1
a: Ia so |doI) van dong vIon fham gIa gIaI.
2
n
: Ia so xap xI bang va nho hon a.
Thí du co 12 van dong vIon fham gIa fhI dau |12 # 2
n
)
Haf gIong Ð
1
2
3
4
5
6
7
8
9
10
11
12
13
14
15
16
Haf gIong Ð
Haf gIong A
Haf gIong C
Vo dIch
119
Ta fính duoc:
So fran dau Ia 12 - 1 = 11 fran
So van dong vIon phaI dau fu vong dau Ia: X = 2|a-2
n
)
Ta co: X = 2 |12 - 2
3
) = 2|12 - 8) = 8 van dong vIon
Ta co fho xop so do nhu sau:
























b. Hìnb tbuc tbi Jau oong tron
ThI dau vong fron Ia hình fhuc fhI dau ma cac |doI) van dong vIon Ian Iuof gap nhau
fhoo fhu fu gap fham xop IIch. Kof qua fhI dau fính fhoo dIom |fhang duoc 2 dIom. fhua
duoc 1 dIom. bo cuoc 0 dIom). ÐoI hay van dong vIon nao co fong so dIom cao hon so duoc
xop o vI frí cao hon.
ThI dau vong fron chIa Iam 2 IoaI; fhI dau vong fron don va fhI dau vong fron kop.
To chuc fhI dau vong fron fon nhIou fhoI gIan. song no danh gIa fuong doI chính xac
frình do van dong vIon han cho may ruI. co dIou kIon fof cho van dong vIon hoc fap Ian
nhau cung nhu co su co gang vuon Ion suof qua frình fhI dau.
TIon hanh xop IIch:
Cung nhu fo chuc fhI dau IoaI fruc fIop. do chu dong vo fhoI gIan va fhI dau dung fhoo
ko hoach. khI xop IIch fa phaI fính duoc so vong dau. So vong dau co quan ho voI so |doI)
van dong vIon fham gIa.
Nou so |doI) van dong vIon fham gIa Ia so chan fhì so vong dau so bang so |doI) van
dong vIon fham gIa fru 1. fhí du co 6 van dong vIon fham gIa fhì so vong dau Ia 6 - 1 = 5
vong.
Nou so |doI) van dong vIon fham gIa Ia Io fhì so vong dau so bang so |doI) van dong
Haf gIong A
2
3
4
5
8
9
10
11
12
Haf gIong Ð
Haf gIong Ð
Vo dIch
1
6
7
Haf gIong C
120
vIon. Thí du co 5 van dong vIon fhI dau fhì so vong dau Ia 5 vong.
So fran dau duoc fính fhoo cong fhuc:
2
) 1 a | a
X

=
a Ia so |doI) van dong vIon fham gIa fhI dau
Thí du: co 6 van dong vIon fham gIa fhI dau fhì:
So vong dau Ia : 6- 1 - 5 vong
So fran dau Ia:
15
2
) 1 6 | 6
=


Sau khI fính so vong. so fran dau fa ko so vong dau.
Vong 1 Vong 2 Vong 3 Vong 4 Vong 5
1 – 6 1 – 5 1 – 4 1 – 3 1 – 2
2 – 5 6 – 4 5 – 3 4 – 2 3 – 6
3 – 4 2 – 3 6 – 2 5 – 6 4 - 5
O vong 1 fa sap xop fhu fu fu 1 don 6 fhoo nguoc chIou kIm dong ho.
O vong 2 fa gIu so 1 o vI frí co dInh. cac so khac dIch chuyon vI frí fhoo chIou nguoc
kIm dong ho. Cac vong fIop fhoo fa cung Iam nhu vay. 2 so doI nhau qua vach ngang fhì fhI
dau voI nhau o fran do:
Tran 1 : so 1 dau voI so 6
Tran 2 : so 2 dau voI so 5
….
Tran 7 : so 1 dau voI so 4...
Sau khI Iap bang. fa cho fung |doI) van dong vIon ruf fham. aI ruf duoc so nao so dIon
fon ho vao so do.
Chu y: Nou co cac van dong vIon cua cung 1 doI fham gIa fhI dau fhì ban fo chuc non
sap xop cho fhI dau fruoc do franh hIon fuong nhuong dIom voI muc dích rIong cua ho.
Truong hop so |doI) van dong vIon fham gIa Ia so Io. fhí du co 5 van dong vIon fham
gIa fhI dau. fa sap xop nhu sau:
So vong dau: 5 vong
So fran dau :
fran 10
2
) 1 5 | 5
X =

=
Xop Vong dau:
Vong 1 Vong 2 Vong 3 Vong 4 Vong 5
1 – 0 1 – 5 1 – 4 1 – 3 1 – 2
2 – 5 0 – 4 5 – 3 4 – 2 3 – 0
3 – 4 2 – 3 0 – 2 5 – 0 4 - 5
Cach sap xop cung nhu o fron nhung fa fhom so 0 vao cuoI cung roI fIon hanh dIch
chuyon fhoo moI vong. So nao doI voI so 0 so duoc nghI fran do. O vong 1 so 1 duoc nghI.
O vong 2 so 4 duoc nghI.
Tính dIom xop vI frí nhu sau:
Cong fong so dIom daf duoc cua |doI) van dong vIon. aI co so dIom cao hon xop o vI fhu
121
cao hon.
Nou fong so dIom bang nhau fhì Iay so hIop fhang chIa cho so hIop fhua aI co fhuong so
Ion hon duoc xop vI frí cao hon.
Nou fhuong so cac hIop fhang/fhua van bang nhau fhì fính fhuong so qua fhang va qua
fhua.
Nou van bang nhau fhì xof fran dau fruc fIop gIua 2 nguoI aI fhang duoc xop o vI fhu
cao hon. Nou van bang nhau co fho cho ruf fham hoac xop cung fhu hang.
c. Hìnb tbuc tbi Jau bon bop
ThI dau hon hop Ia hình fhuc fhI dau kof hop ca dau IoaI fruc fIop va dau vong fron
frong cung 1 gIaI. Hình fhuc fhI dau hon hop phaf huy duoc nhIou uu dIom. han cho duoc
nhIou nhuoc dIom cua 2 hình fhuc fron.
Co fho dau IoaI fruc fIop fruoc don 1 vong nao do. roI so fo chuc fhI dau vong fron. fhí
du: Co 32 van dong vIon fhI dau don vong 3 con IaI 4 van dong vIon. fa xop cho 4 van dong
vIon nay fhI dau vong fron o vong chung kof.
Co fho fhI dau vong fron fruoc. dau fruc fIop sau. Thí du: Co 20 van dong vIon fa chIa
fhanh 4 bang cho fhI dau vong fron roI chon 4 dau bang vao chung kof fruc fIop .v.v..
Chu y: Can fhong bao ma so va cac fran dau fruoc cho cac doI. cac van dong vIon do ho
chuan bI san sang fhI dau.
¡¡. PH¡ONG PHAP TRONG TA¡
¡¡.1. Yeu cuu chung cuu nguo¡ trong tu¡
- PhaI co nhan fhuc dung vo vaI fro cua nguoI frong faI: Iuon Iuon frau doI dao duc.
fích cuc nghIon cuu ron Iuyon chuyon mon. nghIop vu. khIom fon hoc hoI do nang cao frình
do.
- PhaI fhuong xuyon ron Iuyon fho Iuc. fInh fhan do co du suc khoo dIou hanh chính xac
cac fran dau.
- PhaI nam vung Iuaf Io. phuong phap frong faI do dIou hanh fof cac fran dau.
- PhaI guong mau. nghIom chInh chap hanh Iuaf Io fhI dau. bình fInh. sang suof. IInh
hoaf can cu vao Iuaf va cac fruong hop pham IoI ma quyof dInh xu co Iy. co fình.
- PhaI khach quan vo fu. khong fhIon vI. khong cam fình ca nhan frong dIou hanh fran
dau. Khong non danh gIa. dInh fruoc aI fhang. aI fhua khI fran dau chua baf dau. chua kof
fhuc.
- PhaI quyof doan khI xu Iy cac fình huong song phaI khIom fon Iang ngho y kIon cua
moI nguoI. NghIom fuc kIom dIom ruf kInh nghIom do phaf huy dIom fof. quyof fam sua
chua dIom you kom. vuon Ion khong ngung.
` Quyon han cua frong faI:
- IIon ho chaf cho voI ban fo chuc do nam vung dIou Io va cac buoc fIon hanh gIaI.
- KIom fra dIa dIom. san baI. dung cu. frang fhIof bI. dIou chInh kIp fhoI dung quI dInh
fruoc khI fIon hanh fhI dau.
- KIom fra frang phuc va vof fhI dau cua van dong vIon.
- ÐIou hanh fran dau: Can cu vao Iuaf xac dInh dIom fhang fhua frong cac fruong hop
cu fho cua fran dau. fuyon bo kof qua fung van. fung fran. Tuy fhoo fhuc fo dIon bIon fran
dau ma quyof dInh fam ngung.
- Truong hop van dong vIon co fhaI do. hanh vI khong chính dang frong fhI dau. fuy
fhoo muc do su vIoc. chIou fhoo Iuaf ma xu Iy chính xac. Nou khong fu gIaI quyof duoc fhì
122
phaI bao cao va xIn y kIon fong frong faI.
` Tu fho fac phong khI dIou hanh fran dau:
NguoI frong faI can phaI guong mau vo moI maf:
Trang phuc phaI gon gang. sach so. dung Iuaf. dung quI dInh. Tu fho phaI dang hoang.
chung chac. fac phong phaI nhanh nhon hoaf baf. ThaI do phaI nghIom fuc dung muc.
Ðong fac phaI duf khoaf. fu fuong phaI quyof doan.
Tu fho. fac phong. fhaI do cua frong faI gIup cho frong faI co frach nhIom cao hon frong
dIou hanh fhI dau. co fac dung gIao duc van dong vIon phaf huy fính fích cuc frong fhI dau
va gIu duoc Iong fIn doI voI ho.
` VI frí ngoI cua frong faI
Trong faI chính ngoI o 1 dau IuoI. gIua 2 bon ban bong. cach ban íf nhaf Ia 2 m. Cho
frong faI cao 0.80 mof. Trong faI gIam saf ngoI bon canh frong faI chính fhoo doI dau fhu
gIao bong dung Iuaf khong.
Trong faI Iaf "so dIom" ngoI doI dIon frong faI chính. cach xa ban íf nhaf 2 mof co
nhIom vu Iaf so bao dIom khI fhI dau.
Trong faI gIam bIon ngoI cuoI khu vuc fhI dau co nhIom vu gIup frong faI chính xac
dInh cac fruong hop bong frong hay ngoaI ban.
` Cong fac fruoc va sau fran dau :
Tran dau sap baf dau. frong faI chính can kIom fra IaI san dau va cac fhIof bI phuc vu
cho fran dau.
Truoc khI baf dau fran dau. frong faI dan dau fhu ra Iam fhu fuc |gIoI fhIou 2 van dong
vIon fhI dau may hIop baf fay huu nghI). Cho 2 van dong vIon ruf fham chon quyon uu fIon
va cho fIon hanh khoI dong fhoo Iuaf dInh.
Kof fhuc 1 van dau. frong faI chính fuyon bo kof qua va cho 2 van dong vIon doI bon
dung. KhI frong faI chính fuyon bo kof qua. faf ca cac frong faI dou phaI dung. KhI kof
fhuc fran dau faf ca cac frong faI fro vo phía frong faI chính. Trong faI chính fuyon bo
"fran dau baf dau" va fuyon bo fIop "van fhu nhaf baf dau fu Iuc may gIo. phuf. gIay. Ðau
fhu nao gIao bong fruoc. khI fuyon bo gIao bong |xuong dIom) frong faI phaI quan saf bon
do gIao bong da chuan bI xong chua.
` Phuong phap bao dIom:
KhI xuong dIom hoac fuyon bo frong fran dau am Iuong gIong noI vua phaI. nghIom fuc.
duf khoaf. ro rang do van dong vIon va khan gIa ngho ro.
KhI 2 van dong vIon ngang dIom nhau fhì frong faI xuong so dIom Ion roI ho dou. Thí
du "khong dou. fam dou...".
KhI van dong vIon gIao hof so Ian quy dInh. frong faI chính ra ky hIou doI nguoI gIao
bong. KhI xuong dIom fhì dIom cua nguoI gIao bong xuong fruoc. nguoI do gIao bong xuong
sau.
KhI kof fhuc van dau frong faI chính fuyon bo: Kof qua van fhu nhaf van dong vIon A
fhang van dong vIon Ð voI fy so dIom... Kof qua foan dIon fran van dong vIon Ð fhang van
dong vIon A voI fy so 2/1.
` Khau Ionh va ky hIou cua frong faI:
Trong fran dau frong faI fhuong su dung khau Ionh va ky hIou do fhong bao dIon bIon
fran dau. Trong faI co fho vua dung khau Ionh vua dung ky hIou do fhong bao. hoac chI
dung 1 frong 2 IoaI do. You cau ngan. gon. ro va chính xac.
123
¡¡.2. Ky h¡eu cuu trong tu¡
- Ngung bong: Ðan fay up dua vo fruoc song song voI IuoI.
- Ðaf dau van dau: Ðua ban fay up vo phía van dong vIon do gIao bong va ho "chuan bI"
sau do dua ban fay ngua vo phía van dong vIon gIao bong va ho “gIao bong”. CIao bong
khong dung Iuaf: Ðua ban fay up vo phía van dong vIon gIao bong ho "gIao bong pham
Iuaf” sau do ra ky hIou duoc dIom cho van dong vIon do gIao bong |fay nam IaI huong ra
fruoc khuyu fay co fu nhIon. nam fay cao hon vaI).
- CIao bong cham IuoI: Trong faI ra ky hIou ngung bong |ban fay up dua vo fruoc song
song IuoI) nou van dong vIon 'gIao dung Iuaf. bong cham IuoI hoac coc IuoI roI roI fron ban
doI phuong fhì frong faI dua ban fay up vo phía nguoI gIao bong va ho "gIao bong IaI" . Nou
bong khong qua IuoI hoac roI ngoaI ban fhì frong faI ra ky hIou duoc dIom cho nguoI do
gIao bong.

- Ðanh bong cham maf ban. doI phuong khong do duoc. frong faI chI fay vao dIom bong
roI va ho “bong fof” sau do ra ky hIou duoc dIom cho bon danh bong.
- Ðanh bong ra ngoaI: Van dong vIon nao danh bong ra ngoaI fhì fay phía bon do cua
frong faI gap khuyu fay va haf ban fay ra phía sau.
124

- Ðong nay fron maf ban hoac maf vof 2 Ian IIon: frong faI gIo 2 ngon fay |fro va ngon
gIua) vo phía do. fay bon kIa ra ky hIou duoc dIom.
- Xo dIch ban: Trong faI xoo 2 ban fay ra phía fruoc cac ngon fay huong Ion cao roI duoI
ra. co vao vaI Ian fruoc nguc.
- Kof fhuc mof van dau: Trong faI dung Ion fuyon bo. kof qua va ra ky hIou doI bon
dung: 2 ban fay do choo fruoc nguc. Iong ban fay huong vao nguoI.
¡¡.3. Cuc muu b¡eu, bung vu phuong phup su dung
Trong faI phaI ghI day du. ro rang cac noI dung fron fo phIou. bIou. bang. No Ia bIon
ban cua fran dau. Ngay sau fran dau phaI guI phIou. bIou da ghI day du vo ban fhu ky do
Iuu fru. fong hop.
125
Mau so 1. Ph¡eu trong tu¡
CIaI vo dIch: ...............................................................
Ðon nam: ....................................................................
ÐIa dIom: ....................................................................
Ngay:...........................................................................
Van dong vIon: Nguyon Van An gap van dong vIon Tran Hung.
Thoi giun Kel quu lrun Juu
Thu lu
run
Juu
Bat
Jau
Kct
tbuc
Bun so
An Hung Toan
tran
Ghi
chu
1 7 h 7h12’ 11 9
2 7h15’ 7h28’ 6 11 3/1
3 7h30’ 7h40’ 2 11 8
4 11 6
5
Σ 39 34

Kof qua fran dau van dong vIon An fhang van dong vIon Hung voI fy so 3/1.
Trong tu¡ ky VOV thung ky VOV thuu ky
126
Mau so 2. B¡en bun th¡ duu dong do¡
ÐoI:......................................... gap doI: ............................
ÐIa dIom: ............................... Ngay: ................................
Ðan so: ..............................................................................
Ten Juu lhu Kel quu lrun Juu STT
Van 1 Van 2 Van J Toan tran
Ghi
chu
1. A.... X...
2. Ð... Y...
3. C... Z...
4. A... Y...
5. Ð... X...
Kof qua doI............. fhang doI voI fy so ..................
Trong faI ky ÐoI fhang ky ÐoI fhua ky




Mau so J. Bung theo do¡ th¡ duu vong tron
Ví du 5 van dong vIon |An. Ðung. Hung. Thang. IoI)
STT
Bung
len
J 2 J 4 5
So
Jiem
Xep
hung
1 An 2-1
2
2-0
2
2-0
2
2-1
2
8 1
2 Ðung 1-2
1
2-1
2
2-0
2
2-1
2
7 2
3 Hung 0-2
1
1-2
2
2-1
2
2-1
2
6 3
4 Thang 0-2
1
0-2
1
1-2
1
1-2
1
4 4
5 IoI 1-2
1
1-2
1
1-2
1
2-1
2

5 4
127
Mau so 4. Bung gh¡ d¡em th¡ duu vong tron
Thí du: Ðang fhI dau co 4 van dong vIon Ha. Vy. Iuc. Ian
Tyû soá töøng vaùn Toång coäng
Vaùn 1 Vaùn 2 Vaùn 3 Ñieåm Vaùn Traän STT
Teân
VÑV
Teân
ñoái
thuû
Ñ T Ñ T Ñ T Ñ T Ñ T Ñ T
1 Haø Vyõ
Luïc
Lan
2 Vyõ Haø
Luïc
Lan
3 Luïc Haø
Vyõ
Lan
4 Lan Haø
Vyõ
Luïc

|Ð duoc; T: Thua)
Kof qua xop hang:
Trong faI ky:










128

CHUCNG 9

TUYEN CHCN VAN ÐCNG VIEN

¡. CO SO LY L¡AN C¡A T¡YKN CHON
Tuyon chon van dong vIon bong ban Ia van do duoc quan fam raf nhIou cua cac chuyon
gIa bong ban fho gIoI va VIof Nam. Ðac bIof ngay nay o VIof Nam cac van dong vIon Ion
fuoI. fhanh fích ngay gIam suf. Iop ko can con qua you ma fhanh fích fho fhao quoc fo
ngay cang fang Ion manh mo. Ðo daf foI frình do cao fhì khong phaI baf cu nguoI nao cung
co kha nang vuon foI hoac vuof qua. Ðo do can phaI fìm kIom nhung nguoI faI nang ca fho
daf fhanh fích fho fhao cao frong nhung fình huong cang fhang dac frung cho bong ban.
Su fhích hop voI hoaf dong bong ban duoc xac dInh bang su danh gIa nhung dac fính
va pham chaf fuong doI on dInh cua van dong vIon fuc Ia nang khIou.
Co so cua nang khIou Ia fu chaf fu nhIon co nguon goc dI fruyon. con ban fhan nang
khIou Ia kof qua cua fap Iuyon duoc hoan fhIon frong moI fình huong hoaf dong khac nhau
phu hop voI dac dIom cua van dong vIon.
Nhung fhanh fích fho fhao dInh cao fhuong phu fhuoc vao faI nang fu nhIon. Cung mof
nang khIou nhu nhau. co fho duoc hình fhanh fron nhung “nguyon IIou ban dau” khac
nhau. nguoc IaI haI ca nhan co fu chaf ngang nhau. nhung fIop fhu duoc nhung nang khIou
khac nhau.
Nang khIou Ia nhung dac dIom ca nhan do phan bIof nguoI nay voI nguoI khac va co
mang you fo dI fruyon.
Nhu vay. nang khIou phu fhuoc vao fính dI fruyon. you fo moI fruong va qua frình huan
Iuyon.
ÐoI vay phaf hIon va danh gIa nang khIou cua van dong vIon Ia van do chính cua fuyon
chon.
¡.1. Thunh tIch cuu vun dong v¡en dut duoc trong tup luyen bj ch¡ pho¡ bo¡ nh¡eu
yeu to tuc dong quu lu¡ houc doc lup vo¡ nhuu
Ví du: Nou sau gIaI doan fap Iuyon fhu 3 mof van dong vIon chI daf duoc cac you fo
AÐC. Nhung do daf duoc fhanh fích cao doI hoI van dong vIon phaI daf phuc hop cac pham
chaf AÐCÐÐ. Vay van dong vIon nay co fho chI hoan fhanh fap Iuyon gIaI doan 1 va 2. vì
fhIou pham chaf ÐO ÐÐO. va khong fho dap ung duoc hoaf dong dInh cao.
Tuy nhIon nang khIou phaf frIon cao. chua phaI da dam bao cho fhanh fích. nou frong
fap Iuyon fhIou no Iuc y chí. fhIou y fhuc – fuc Ia dong co. Ðong co duoc coI Ia mof frong
nhung nhan fo quyof dInh nhaf fhanh fích.
Nang khIou va dong co Ia haI nhan fo bu fru cho nhau do gIaI quyof nhIom vu. Trong
fung fhoI gIan. dong co manh mo co fho bu fru cho fhIou sof cua nang khIou va nguoc IaI.
¡.2. Tuyen chon tu¡ nung nhum hu¡ muc dIch:
a. CIam chI phí fhoI gIan. phuong fIon huan Iuyon. kInh phí cho van dong vIon sau nay
co fho daf hIou qua cao frong fap Iuyon.
b. ÐInh huong dung vIoc Iam frong fuong IaI.
Ðo do fuyon chon khong nhung co y nghIa vo kInh fo – xa hoI ma con mang y nghIa vo
dao duc. Tuyon chon xac dInh aI khong co faI nang. fhì non chuyon ngho khac. nhu vay vì
129
IoI ích cua xa hoI va ca nhan moI nguoI.

¡¡. VAN OK O¡NH H¡ONG THK THAO
¡¡.1. Lum the nuo de tuyen chon vo¡ h¡eu quu cuo mot do¡ ngu vun dong v¡en uu
tu cho tuong lu¡
Ðay Ia van do raf phuc fap ca vo Iy Iuan va phuong phap fIon hanh frong huan Iuyon.
Cac cong frình nghIon cuu cho fhay: cac fhanh fích van dong frong nha fruong IaI phu
fhuoc chu you vao su dInh huong dung dan cho cac om hoc sInh vao mof mon fho fhao nao
do.
Vay dInh huong cho cac om fap Iuyon bong ban phaI dua fron co so :
- Can cu vao dac dIom nang khIou ca nhan. Nang khIou do Ia nhung dau hIou phaf
frIon som voI cac dac dIom gIaI phau. sInh Ií va fam Ií co IoI cho vIoc fhuc hIon ky fhuaf
va nang cao fhanh fích van dong sau nay.
- VIoc dInh huong va Iua chon cung xuaf phaf fu kha nang va nhu cau ca nhan.
¡¡.2. Cun xuy dung he thong tuyen chon vu djnh huong dup ung cuc yeu cuu suu:
- VIoc dInh huong fho fhao phaI dI fruoc qua frình fuyon chon.
- ÐInh huong fho fhao phaI fhuc hIon fhoo fung gIaI doan.
- Ðanh gIa mof cach fong hop cac you fo cua hoc sInh va frIon vong hoan fhIon chung
fron co so dI sau nghIon cuu ca bIof fung nguoI.
a. CONC TAC CH!AN ÐI : bao gom cong fac co dong fuyon fruyon |fao hung fhu cho
hoc sInh).
- Quan saf su pham fu cach cua fro om |nham danh gIa fính nang dong).
- Trao doI voI bac sI. bo. mo. gIao vIon va ban fhan hoc sInh |nham ruf ra cac you fo vo
y hoc. su pham va xa hoI).
- Thu nghIom su pham |nham kIom fra cac om co mong muon fap Iuyon bong ban).
- Qua frình su pham |gIao duc nang Iuc van dong).
b. ÐINH H!ONC CH!YÐN MON
ÐInh huong cho hoc sInh fham gIa fap Iuyon bong ban va su dung mof so bIon phap sau
:
- Thu nghIom su pham |nham du doan nang Iuc fIop fhu cac dong fac ky fhuaf).
- NghIon cuu fong hop |nham du doan hoaf dong fhI dau).
- Kham nghIom y hoc |nham fhIof Iap Iua fuoI sInh hoc).
- KIom fra su pham |nham fong hop faf ca cac you fo nghIon cuu va kof Iuan).
- Qua frình su pham cua huan Iuyon fhoo muc fIou do foI uu hoa qua frình fuyon chon.
c. T!YÐN CHON VAO CAC TR!ONC NANC KHIÐ! THÐ THAO
Sau 2 – 3 nam fap Iuyon. cac om co nang khIou fof. co fho fuyon vao cac fruong nang
khIou fho fhao.
ÐInh huong fho fhao dung dan chính Ia co so do fuyon chon cac fuyon van dong vIon
fuong IaI. Tuyon chon van dong vIon do Ia ho fhong cac bIon phap dua fron co so danh gIa
mof cach khoa hoc nang khIou fro om va du doan kha nang cac om co fho vuon foI frong
fuong IaI. Tuyon chon Ia vIoc Iam co fính chaf baf buoc frong qua frình dao fao van dong
vIon. vì day Ia su sang Ioc. dao fhaI.
Tuy nhIon muc dích cuoI cung cua no IaI raf nhan dao. ÐoI vì. phan Ion cac mon fho
130
fhao dou baf dau fap Iuyon fu 9-10 fuoI |±3) va khoang 18 fuoI |±3) fhì daf duoc frình do
cao. fuc Ia phaI fraI qua gan 10 nam fap Iuyon. Su phaf frIon cua co fho frong fhoI gIan
nay phu hop voI hoaf dong fích cuc fho fhao. Nhu vay foan bo frí Iuc cua cac om dau fu cho
fho fhao. Nou khong co kha nang fhì non chuyon sang ngho khac.
¡¡¡. NH¡NG NG¡YKN TAC T¡YKN CHON
Trong qua frình fIon hanh fuyon chon van dong vIon can fhuc hIon cac nguyon fac sau:
Can phaI kIom fra nang khIou nhIou fro om. frong dIou kIon nhu nhau. Cac fosf fuyon
chon vao cac Iop nghIop du phaI don gIan. phuong phap danh gIa do dang fhuan fIon. co
fính don dIou kIon kInh fo – xa hoI.
Can phaI fuyon chon som. Co so baf dau fuyon chon o fung mon fho fhao Ia fuoI daf
fhanh fích cao nhaf va fhoI gIan huan Iuyon do daf fhanh fích cao nhaf. ví du : fuoI daf
fhanh fích cao frong bong ban 18 – 20 fuoI. Van dong vIon phaI fap fu 8 – 10 nam moI daf
dInh cao. Vay baf dau fap fu 7 – 8 fuoI.
KhI danh gIa nang khIou phaI nghIon cuu foan dIon cac maf cua van dong vIon. NgoaI
5 nhan fo xac dInh fhanh fích |fam Ií. fho Iuc. ky fhuaf. chIon fhuaf. fho hình) con phaI
danh gIa cac nhan fo anh huong don fhanh fích |dong co. quan ho xa hoI. suc khoo. fhanh
fích hoc fap. dIou kIon fap Iuyon. fhoI gIan fap …).
Ðanh gIa nang khIou cua van dong vIon phaI qua fIon hanh nhIou Ian frong qua frình
fap Iuyon va fhI dau. Khong duoc danh gIa mof Ian Ia van dong vIon co nang khIou hay
khong. KhI danh gIa khong chI huong vao gIaI doan fIop fhoo ma con huong vao fhanh fích
cao nhaf sau nay boI vì frong su phaf frIon cua mình. con nguoI con chIu su fac dong cua
hang Ioaf nhan fo. ma chung fa khong fho khang dInh mof cach chac chan frong mof gIaI
doan.
PhaI fhanh Iap hoI dong fuyon chon. do danh gIa fap fho. HoI dong gom co huan Iuyon
vIon. bac sI. cac chuyon gIa khac.
Quyof dInh fuyon chon phaI dua fron co so :
- Ðanh gIa nang khIou mof cach khoa hoc.
- KIom fra y hoc.
- Y kIon gIa dình. nha fruong.
- ChI fIou van dong vIon cac fuyon.
¡V. PH¡ONG PHAP T¡YKN CHON
Nof noI baf cua bong ban hIon daI Ia fính sInh dong va foc do. su nam vung ky fhuaf
phoI hop o moI vI frí. Co so cua mof fran dau Ia nhIp do nhanh. nang Iuc foc do. phan ung
kIp fhoI. kha nang phoI hop voI fap frung chu y cao va su on dInh vo fam Ií.
Thoo cac chuyon gIa bong ban. cac you fo quan frong nhaf doI voI van dong vIon Ia :
- Cau fruc hình fhaI va cac chI so chuc nang sInh Ií. sInh hoa va fam Ií van dong vIon.
- Trình do chuan bI fho Iuc chung va fho Iuc chuyon mon.
- Trình do dIou kIon ky fhuaf va kha nang fIop fuc hoan fhIon phu hop quI Iuaf sInh co.
- Tu duy chIon fhuaf va ban IInh chIon Iuoc do fhuc hIon cac fran dau fhon chof.
- Trang fhaI suc khoo va kha nang hoI phuc cua co fho.
Van dong vIon bong ban hIon daI fhoo fruong phaI fan cong fhuong co fhan hình cao
Ion va chan fay daI.
Phaf frIon cac fo chaf van dong. Iua chon va hoan fhIon ky fhuaf. nang cao kha nang
chuc nang cua co fho Ia nhung nhIom vu khong fho fach roI frong huan Iuyon van dong
131
vIon bong ban cap cao. PhaI hof suc chu y foI dac dIom foc do va cac nang Iuc dac bIof
frong bong ban.
Ðua fron co so nhung dac fhu rIong bIof cua van dong vIon bong ban. do nghIon cuu
fuyon chon van dong vIon.
¡V.1. Xuc djnh mo hInh vun dong v¡en
Xac dInh mo hình van dong vIon co nghIa Ia xac dInh nhung you cau ma mof van dong
vIon cap cao phaI dap ung. Ðo Iam vIoc do phaI kIom fra faf ca cac chI so o cac van dong
vIon cap cao. Muc dích kIom fra Ia fìm ra cac you fo quyof dInh fhanh fích fho fhao cao.
Nhaf dInh o cac van dong vIon cap cao co nhIou you fo khac voI cac van dong vIon khac.
Nhu vay. can phaI do hình fho. chIou cao. can nang. fuong quan cac bo phan co fho. ÐoI
fho hình co y nghIa quan frong don fhanh fích fho fhao. Cac cong frình nghIon cuu khang
dInh do daf duoc fhanh fích cao. can co cau fao fho hình fuong ung. Cau fao fho hình íf
chIu fac dong cua fap Iuyon.
Nhung cau fruc fho hình foI uu cung chI Ia nhung fIon do fu nhIon fhuan IoI do daf
fhanh fích cao. chu khong phaI dam bao cho fhanh fích.
Trong bong ban chI so fho hình chua du do xac dInh mo hình van dong vIon cap cao.
Can phaI kIom fra cac fhu nghIom |fosf) van dong va ca nhung nghIon cuu sInh Ií. sInh
hoa …. Vì fhanh fích fho fhao duoc quI dInh boI fong hop cac nang Iuc. ÐIou quan frong Ia
nhung nang Iuc nao quyof dInh fhanh fích fho fhao.
¡V.2. HInh thu¡
ÐoI fuong nghIon cuu o day Ia cac van dong vIon cap cao VIof Nam
Bang 1.
K¡en tuong num
(n = 16)
K¡en tuong nu
(n = 8) TT Ouc tInh
Min X Max Min X Max
1 TuoI |nam) 17 28.4 36 16 24 33
2 So nam da fap 8 16 26 7 14 23
3 ChIou cao |cm) 158 167.23 178 148 156.54 160
4 Can nang |kg) 52 56.55 67 42 48.35 56
5 ChI so gay 42.16 44 46.73 41.91 43.48 47.24
- TuoI va nam fap Iuyon. O bang 1 fa fhay co moI IIon quan fhuan gIua fuoI doI. fuoI
ngho va cap bac van dong vIon. So voI nam cac van dong vIon nu fro hon.
Co nhIou van dong vIon Ion fuoI van duy frì duoc fhanh fích. dIou do chung fo you fo
fho Iuc chua gIaI quyof hoan foan don fhanh fích. Hon nua dao fao cac van dong vIon fro
cua fa con cham.
- ChIou cao co fho. ChIou cao frung bình nam gIoI o nuoc fa. Iua fuoI 18 – 25 Ia 159 ± 5
cm; Iua fuoI 26 – 40 Ia 160 ± 5 cm. VoI nu Ia 149 ± 4 cm va 150 ± 4 cm.
Nhu vay fa fhay van dong vIon cap cao co chIou cao froI hon nguoI fhuong.
- Trong Iuong co fho. Trong Iuong frung bình nguoI VIof Nam o fuoI 18 – 25. nam Ia 45
± 4 kg. nu Ia 43 ± 4 kg; fuoI 26 – 40 nam Ia 47 ± 4 kg. nu Ia 45 ± 4 kg. Vo frong Iuong cac
van dong vIon cap cao froI hon nguoI fhuong.
Tu frong Iuong co fho P va chIou cao T nguoI fa da xac Iap chI so gay. nham xac dInh
moI quan ho gIua 2 daI Iuong do o moI nguoI.
ChI so gay =
) kg | P 3
) cm | T

Thoo cac fac gIa nuoc ngoaI fhì chI so nay nam frong khoang 38 – 48 |frung bình 43 –
132
44). Nhung nguoI co chI so nay Ion fhuong Ia nguoI fo boo. frang kIon. O cac van dong vIon
chay cu Iy frung bình chI so gay Ia 43.9. Con cac van dong vIon cua fa nam Ia 44 va nu Ia
43.48.
Nhu vay vo cau fruc co fho cac van dong vIon bong ban co dang nguoI fam fhuoc hoI
gay.
Ðo Ia cau fruc co fho cua cac van dong vIon cap cao. con khI fuyon chon fro om ban dau
co fho fhoo fIou chuan sau |Ðang 2).
Bang 2.
Num Nu
CIoI fính
TuoI
Tho hình
8 9 8 9
ChIou cao |cm) 118 122-123 118 122
Can nang |kg) 19 21.5 18.5 20.5
Co fho can doI khong co dI faf bam sInh. fay fhang.
¡V.3. TrInh do the luc chung
Ðang 3 duoI day Ia mof so nghIon cuu frình do hoaf dong fho Iuc cua cac van dong vIon
bong ban cap cao VIof Nam |co su dung so IIou cua gIao su Ðao Ðuy Thu).
Kha nang hoaf dong fho Iuc |so IIou nghIon cuu o cac van dong vIon bong ban VIof
Nam – Ðang 3)
Kha nang hoaf dong fho Iuc duoc do bang phuong phap dung may P.W.Ð 170 |Xo dap
Iuc ko) cua Kar Man.
Bang J.
Num Nu Luu
tuo¡
Kgm1pbut Kgm1pbut1kg Kgm1pbut Kgm1pbut1kg
925 19.57 728 16.38 16-18
±85 ±1.7 ±69 ±1.63
1132 20.00 856 17.04 > 18
±118 ±4.70 ±92 ±2.52
Qua nghIon cuu fhay rang kha nang hoaf dong fho Iuc cua van dong vIon bong ban
fhap hon so voI van dong vIon cac mon bong chuyon. bong da va vaf fu do.
- Kha nang hap fhu oxy foI da |VO
2
max).
Bang 4.
Num Nu
Luu tuo¡
mc1pbut mc1pbut1kg mc1pbut mc1pbut1kg
229.62 48.50 2053.12 46.20 16-18
±115.20 ±2.40 ±92.40 ±2.10
3150 59.22 2600 50.41 > 18
±213 ±8.06 ±97 ±6.16
Qua nghIon cuu VO
2
max |Ðang 4) cua van dong vIon bong ban fhap nhaf so voI cac
mon fho fhao khac. ÐIou nay fho hIon van dong vIon bong ban VIof Nam fap Iuyon fho Iuc
con you.
- Tan so mach. Tan so mach frung bình cua mof buoI fap o van dong vIon bong ban Ia
156 ± 14.5 Ian/phuf. Tong mach cua mof buoI fap frung bình: 12.480 ± 1.158 Ian. Can cu
vao fan so mach va fong mach |fhoo Arosfop) fhì Iuong van dong sInh Ií daf muc frung
133
bình Ion. nghIa Ia nam frong dang frao doI khí hon hop ua khí + yom khí.
- TIou hao nang Iuong. Trong mof buoI fap 80 phuf cua van dong vIon bong ban VIof
Nam frung bình fIou hao Ia 1030.4 KcaI fính fhoo cong fhuc cua Shorror. Muc fIou hao
nang Iuong nay nam frong vung cuong do frung bình.
¡V.4. Cuc test k¡em tru to chut the luc
Cac cong frình nghIon cuu cua cac chuyon gIa bong ban fho gIoI da khang dInh: fo chaf
fho Iuc chuyon mon cua van dong vIon bong ban Ia: foc do. suc manh foc do va suc bon foc
do.
ÐuoI day Ia cac fosf duoc dung do kIom fra fho Iuc van dong vIon:
Tcst Janb gia toc Jo oa suc manb toc Jo.
- Chay xuaf phaf cao 20.30.60m fính |s)
- Nhay bay buoc mof chan |m)
- Nom bong nhoI 1kg fhoo dong fac vuf fhuan fay |m)
- Ðaf xa faI cho 2 chan |m)
- NgoI xom baf 2 chan |m)
- Nhay day frong 1 phuf |so Ian)
Tcst xac Jinb suc bcn toc Jo.
- Mo phong dong fac vuf fhuan fay frong 1 phuf |so Ian)
- Mo phong dong fac vuf fraI fay frong 1 phuf |so Ian)
- Mo phong phoI hop vuf 2 bon 2 phuf |so Ian)
- ÐI chuyon phoI hop vuf 2 bon cu Iy 1.5m frong 2 phuf.
Tcst xac Jinb suc manb toc Jo.
- Mo phong fu fho danh bong dI chuyon fhoo hình so 8 frong pham vI 3 m
2
fhoI gIan 2’
– 3’ |so Ian).
- Mo phong fu fho chuan bI. dI chuyon ngang cu Iy 3m frong 1 phuf |Ian)
- Cam fa anfo Iang fay phaI; fraI moI bon 1’ |Ian)
- Ðaf ngang qua gho fho duc 30s – 1’ |Ian)




Bang 6. Ket quu k¡em tru cuc vun dong v¡en CHLB Ngu – V¡et Num
Tuo¡
8 - 10
Num Nu
TT TKST
Nga Vict Nam Nga Vict Nam
1 Chay 30m |s) 5.2 – 5.8 6.2 – 6.6 5.4 –5.9 6.6 –7.0
Ðaf xa faI cho |cm) 160-178 123-143 145-160 122-136
Tuo¡ TT TKST
11 – 12
134
Num Nu
Nga Vict Nam Nga Vict Nam
1 Chay 30m |s) 5.1-5.4 5.8-6.2 5.3-5.6 6.3-6.8
2 Chay 60m |s) 9.8-10.2 11.4-11.6 10-10.5 11.8-12.2
3 Ðaf nghIong qua gho fho
duc 60’ 1 Ian
70-82 70-80 64-75 60-65
Bang 6. Ket quu k¡em tru the luc vun dong v¡en V¡et Num
Tuo¡
13 14 15 TT TKST
Num Nu Num Nu Num Nu
1 Chay 30m |s) 5,5-5,8 6-6,3 5-5,5 5,5-6 4,8-5,2 5-5,5
2 Chay 60m |s) 11,2-11,4 11,5-11,8 11-11,2 11,4-11,5 10,8-11 11-11,2
3 Nhay 7 buoc 1
chan |m)
10-11 9-10 12-13 11-12 14-15 12-13
4 Ðaf nhay qua
gho fho duc |1’-
Ian)
70-80 60-65 80-90 65-70 90-100 70-80
5 Iang fay fa anfo
fhuan fay |1’ -
Ian)
70-80 65-75 80-90 75-85 90-100 85-95
6 Nhay day 1’
|Ian)
110-120 110-120 110-140 130-140 150-160 150-160
7 Nam ngua gap
bung 1’ |Ian)
16-20 14-18 20-25 18-22 25-30 22-25
8 Chay 400m |s) 2-2,10 2,15-2,25 1,40-1,50 2,05-2,10
9 Chay 800m |s) 4-4,30
10 Chay 1500m |s) 6,10-6,30

Tron day chung foI gIoI fhIou nhung kof qua nghIon cuu o cac van dong vIon xuaf sac
cua Quan doI va Ha NoI do cac ban fham khao frong qua frình huan Iuyon va fuyon chon.
¡V.5. Ngh¡en cuu ve tum lI trong tuyen chon
Vo frang fhaI. fam Ií cua van dong vIon co fho xom xof cac kof qua nghIon cuu ho fhan
kInh frung uong. co quan phan fích van dong. cac fhu nghIom danh gIa chuc nang fam Ií nhu
chu y. frí nho. Co fho kIom fra frong frang fhaI yon fInh hoac khI fhuc hIon cac nhIom vu
phuc fap.
Chung foI gIoI fhIou mof so phuong phap nghIon cuu vo fam Ií nhu sau :
u. Phep Jo phun xu
- Phan xa don gIan. Ðung may do phan xa do xac dInh foc do phan ung cua van dong
vIon. phan xa cua nguoI fhuong 0.17” – 0.30”. Van dong vIon bong ban cap cao VIof Nam
0.13” – 0.15”. Van dong vIon fro 0.16”.
- Phan xa Iua chon. Ðung may do kha nang phan doan. Van dong vIon saI so fu 0.15 –
0.20 |fhoo fhang dIom). Van dong vIon cap cao saI so 0.10 – 0.12.
- Phan xa phuc fap. Ðung fín hIou don mau |xanh. do. fím …) quI dInh mau do do phan
xa. hoac cho cac baI fap do do phan ung van dong.
b. Nghien cuu su chu y
KhoI Iuong suc chu y duoc xac dInh boI cac bang |chu. so).
Ví du : Trong mof bang ghI fo hop cac chu caI. sau do quI dInh xoa cac chu |A. Ð. chang
han) fính fhoI gIan xong cong vIoc. Iay so frung bình.
Hoac co mof bang chu so |fu 1 …. 100) fìm ra bao nhIou so 8 chang han. fính fhoI gIan.
c. Nghien cuu lrl nho
135
Ðo kIom fra frí nho co fho doc |chI) cho van dong vIon ngho nhung fu hoac so. duoc sap
xop ngau nhIon. Trong moI Ian fhu fhay doI kí hIou. Sau do you cau van dong vIon goI
dung – danh gIa frí nho.
J. Dunh giu lhun hinh co
Xac dInh fan so chuyon dong foI da cua ban fay phan anh chuc nang khu vuc van dong
va suc manh ho fhan kInh.
Ðo fIon hanh fhu nghIom can co buf chì. dong ho bam gIay. mof fo gIay kích fhuoc 20 x
20cm. chIa 4 phan bang nhau fhu nghIom 40”. MoI Ian 10” vao 1 o. Sau 10” nhac IaI khau
Ionh Iam fIop. xom duoc bao nhIou dau cham.
e. Nghien cuu co quun phun llch run Jong
Ðo do cam gIac van dong dung Iuc ko bop : dau fIon xac dInh muc foI da. sau do vua
kIom fra vua bop Iuc ko 3-4 Ian voI muc 50% suc foI da. TIop sau muc co gang Iap IaI 6 Ian
|gIua cac Ian bop nghI 30”). Taf ca cac kof qua ghI IaI. ÐaI fhu nghIom nay gIup cho chon
su gang suc can fhIof cua bap fhIf va gIup cho con nguoI xac dInh duoc ap Iuc va khoI Iuong
cua cac do vaf |cam gIac van dong).
V. O¡ TR¡YKN TRONG T¡YKN CHON VAN OONG V¡KN
Ngay nay khI nghIon cuu fuyon chon van dong vIon. ngoaI cac you fo noI fron. nguoI fa
con quan fam don van do dI fruyon frong fuyon chon.
Cac cong frình nghIon cuu cua Codda |Y) va Cvobo |Ðuc) da fìm hIou 220 van dong vIon
vo dIch fho gIoI. Chau Au frong so 53 gIa dình |gIa pha cua ho). Cac fac gIa dou kof Iuan :
nhung kha nang vo hoaf dong fho fhao phu fhuoc kha Ion vao nhung you fo dI fruyon. chIu
su fac dong cua nhIou gon doc Iap voI nhau va duoc fruyon IaI bang con duong uu fho fính
froI.
MoI quan ho gIua you fo dI fruyon va moI fruong doI voI co fho.
ÐI fruyon frong fuyon chon duoc cac fac gIa nghIon cuu. co haI khuynh huong danh gIa
su fac dong cua cac you fo dI fruyon va moI fruong doI voI co fho.
- Khuynh huong fhu nhaf cho rang : moI nguoI phaf frIon bình fhuong dou co co hoI do
fro fhanh van dong vIon xuaf sac |Tru-ca-NIn IIon xo).
Khuynh huong nay do cao vaI fro cua gIao duc va huan Iuyon.
Khuynh huong fhu haI fhua nhan you fo dI fruyon gIu vaI fro quan frong va cho rang
gIao duc va huan Iuyon dou co nhung gIoI han cua no. Thoo vIon sI Asfa-!-Rop : Nhung quI
Iuaf dI fruyon duoc hình fhanh nghIom ngaf va raf khach quan. cac quI Iuaf ay chI cho
chung fa bIof rang gIao duc va huan Iuyon khong phaI Ia vo han cua no.
Cac fac gIa da frình bay moI quan ho qua IaI gIua cac you fo moI fruong va dI fruyon
bang cong fhuc foan hoc.
X|f+1) = Xf + ∆x|f + 1)
- Xf : Ia fap hop cac gon ma co fho cac con nhan duoc fu cha mo |co so cua dI fruyon Ia
nhung fhong fIn dI fruyon duoc fruyon IaI fu fho ho nay sang fho ho khac).
- X|f+1) : Ia fong nhung fo chaf ma co fho co duoc frong mof fhoI dIom nao do frong
qua frình phaf frIon.
- ∆x |f+1) : Ia gIa so cua x o fhoI dIom |f+1) do fac dong cua moI fruong |gIao duc. huan
Iuyon…) gIa so ∆ co fho bang 0. 1. 2. 3. … nhung khong phaI Ia vo han ma co gIoI han xac
dInh cua no.
NoI chung baf kì fính chaf nao cua co fho dou fuy fhuoc vao ca you fo moI fruong va dI
136
fruyon. MoI fruong xung quanh khong fhuan IoI so kìm ham kha nang dI fruyon fIom fang
va dan don khong phaf frIon day du va nguoc IaI.
Ðo do. mof fap fho hoI dong huan Iuyon |huan Iuyon vIon bac sI) du faI ba don dau cung
chI nang fhanh fích cua van dong vIon don gIoI han foI da cua fung nguoI. chu khong fao
ra mof nha vo dIch. Nou nhu cau fruc dI fruyon cua nguoI ay khong dap ung duoc dIou kIon
ma hoaf dong fho fhao doI hoI.
V.1. Vun dung cuc ket quu ngh¡en cuu trong tuyen chon
Ngay nay nguoI fa cho rang kha nang van dong cua con nguoI duoc dInh fruoc fuong doI
nghIom ngaf cua dI fruyon. Ngay fu Iuc moI sInh. fro om da fho hIon muc do khac nhau
frong hoaf dong van dong kha ro. Nhung nhung you fo dI fruyon quI dInh nhung kha nang
phaf frIon van con duoI dang fIom an va chI bIon fhanh nhung you fo phaf frIon khI co fho
IIon ho fruc fIop voI moI fruong.
Vay nhung dac frung nao vo kha nang van dong cua fro om co fính on dInh do dInh
huong va fuyon chon.
ÐuoI day Ia kof qua nghIon cuu cua cac chuyon gIa fuyon chon fho gIoI da cong bo:
- Cac chI fIou hình fhaI anh huong dI fruyon |%):
+ ChIou cao. daI fay. daI chan 85 – 90%
+ KhoI Iuong co fho 70 – 85%
+ Vong |duI. canh fay. cang fay) 55 – 60%
- Cac chI fIou sInh Ií van dong :
Yeu lo Ji lruyen Yeu lo moi lruong
+ Hap fhu oxy foI da |VO
2
max) 76.9% 23.1%
+NhIp fIm fInh |fan so mach) 62.7% 37.3%
+Phan xa van dong
Ðon gIan 84.2% 15.8%
Phuc fap 80.7% 19.3%
- Luc co :
+ Iuc Iung 64.3% 35.7%
+Iuc fay phaI 61.4% 38.6%
+ Iuc fay fraI 59.2% 40.8%
+ Ðaf cao 79.4% 20.6%
+ Chay 30m 77.1% 22.9%
+ Ðaf xa faI cho co da 76.1% 23.9%
Qua cac chI so o fron cho fhay : nhung kích fhuoc vo chIou cao va daI co fho chIu anh
huong cua you fo dI fruyon nhIou hon ca. Chuc nang ho fIm mach. Iuc co fuong doI va fhoI
kì fIom fang cua phan xa van dong cung do you fo dI fruyon chI phoI.
So Iuong soI co nhanh. co mau frang va soI co cham co mau do chIom fy Io fuong doI on
dInh doI voI fung ca fho cung do dI fruyon quI dInh fruoc. SoI co frang fham gIa vao cac
dong fac nhanh nhu: chay ngan. dong fac no Iuc bof phaf va faf ca cac dong fac co foc do
nhanh. SoI co mau do co cham hon so voI soI co frang. nhung co suc bon Ion hon. non co
kha nang fham gIa hoaf dong cu Iy daI. Ðo kIom fra Iuong soI co frang nhIou. co fho dung
fosf baf cao faI cho vì nguoI co Iuong soI co frang nhIou baf cao hon. ÐoI voI van dong vIon
bong ban co fho dung fosf nay.
Tron day Ia nhung Ií Iuan va cac quan dIom co ban cua dI fruyon frong fuyon chon van
dong vIon so gIup cho chung fa fhuc hanh frong cong fac fuyon chon van dong vIon cua
mình. Thoo quan dIom dI fruyon. faI nang fho fhao Ia mof hIon fuong fuong doI hIom. cung
137
nhu baf cu faI nang nao khac khong fho gap fhuong xuyon duoc. ÐI fruyon hoc frong fho
fhao con non fro. su van dung cua no fhuc fIon chua nhIou. Ðo khac phuc phaI xay dung
mo hình nhung van dong vIon xuaf sac do Iam co so khoa hoc cho vIoc dInh huong va
fuyon chon fho fhao.

You're Reading a Free Preview

Tải về
scribd
/*********** DO NOT ALTER ANYTHING BELOW THIS LINE ! ************/ var s_code=s.t();if(s_code)document.write(s_code)//-->