THPT Chuyên Nguyễn Quang Diêu Chuyên đề LTĐH

Biên soạn: Huỳnh Chí Hào

TÀI LIỆU HUẤN LUYỆN
CÁC PHƯƠNG PHÁP GIẢI HỆ PHƯƠNG TRÌNH THƯỜNG SỬ DỤNG GIẢI ĐỀ TUYỂN SINH ĐẠI HỌC Yêu cầu: Học sinh đã thành thạo việc giải các hệ cơ bản: bậc nhất hai ẩn, đối xứng loại 1, đối xứng loại 2, đẳng cấp. Các phương trình một ẩn: bậc nhất, bậc hai, bậc ba, các bậc bốn đặc biệt,...Thành thạo các phép biến đổi tương đương một phương trình: chuyển vế, nhân chia hai vế, thay thế biểu thức, bình phương hai vế,... Chú ý: Các bài toán giải hệ 2 ẩn đa phần đều quy về việc tìm một pt một ẩn giải được.

BỐN PHƯƠNG PHÁP THƯỜNG DÙNG
1. Phương pháp THẾ
Kỹ thuật 1: Rút một biến để thế Cụ thể: Rút một ẩn từ phương trình nầy, thay vào phương trình kia để được phương trình một ẩn giải được. Ví dụ 1:

Hướng dẫn:

1

thay vào phương trình kia để được phương trình một ẩn giải được.THPT Chuyên Nguyễn Quang Diêu Biên soạn: Huỳnh Chí Hào Ví dụ 2: Hướng dẫn: Kỹ thuật 2: Rút một biểu thức để thế Cụ thể: Rút một biểu thức từ phương trình nầy. Ví dụ 3: Hướng dẫn: Ví dụ 4: 2 .

THPT Chuyên Nguyễn Quang Diêu Biên soạn: Huỳnh Chí Hào Hướng dẫn: Kỹ thuật 3: Thế hằng số bởi biểu thức Ví dụ 1: Hướng dẫn: Ví dụ 2: Hướng dẫn: 3 .

.. pt bậc nhất hai ẩn. trừ vế với vế hoặc nhân cho một hằng số thích hợp rồi cộng hoặc trừ vế với vế mục đích để tạo ra một phương trình mới có thể hỗ trợ cho việc giải hệ đã cho như: pt một ẩn.THPT Chuyên Nguyễn Quang Diêu Biên soạn: Huỳnh Chí Hào Ví dụ 3: Bài giải: 2. phương trình tích số.. Phương pháp CỘNG Có thể: Cộng vế với vế. Kỹ thuật 1: Tạo ta pt một ẩn Ví dụ 1: Hướng dẫn: Kỹ thuật 2: Tạo ra pt bậc nhất hai ẩn Ví dụ 2: 4 .

THPT Chuyên Nguyễn Quang Diêu Biên soạn: Huỳnh Chí Hào Hướng dẫn: Kỹ thuật 3: Nhân hệ số thích hợp và cộng hoặc trừ vế với vế để tạo ra pt bậc nhất hai ẩn Chú ý: Các hằng đẳng thức cơ bản sau 2 • ( a ± b ) = a 2 ± 2ab + b 2 • • ( a + b ) = a 3 + 3a 2b + 3ab2 + b3 3 ( a − b ) = a3 − 3a 2b + 3ab 2 − b3 3 Ví dụ 3: Hướng dẫn: Ví dụ 4: Hướng dẫn: 5 .

. nhân chia hai vế. Phương pháp đặt ẨN PHỤ Kỹ thuật: Biến đổi mỗi hệ sao cho có hai biểu thức giống nhau Chú ý: Các phép biến đổi tương đương một phương trình: chuyển vế.THPT Chuyên Nguyễn Quang Diêu Biên soạn: Huỳnh Chí Hào 3. thay thế biểu thức... Ví dụ 1: Hướng dẫn: Ví dụ 2: Hướng dẫn: 6 .

Kỹ thuật 1: Biến đổi một pt của hệ thành tích số Ví dụ 1: Hướng dẫn: Ví dụ 2: Hướng dẫn: 7 . bình phương.... phân tích tam thức bậc hai thành thừa số. Phương pháp biến đổi về pt TÍCH SỐ Chú ý: Các phép biến đổi: tạo các biểu thức có nhân tử giống nhau.THPT Chuyên Nguyễn Quang Diêu Biên soạn: Huỳnh Chí Hào 4.

THPT Chuyên Nguyễn Quang Diêu Ví dụ 3: Biên soạn: Huỳnh Chí Hào Hướng dẫn: Ví dụ 4: Hướng dẫn: Ví dụ 5: Hướng dẫn: Kỹ thuật 2: Cộng hoặc trừ vế với vế để biến đổi về pt tích số Ví dụ 6: Hướng dẫn: 8 .

THPT Chuyên Nguyễn Quang Diêu Biên soạn: Huỳnh Chí Hào Ví dụ 7: Hướng dẫn: 9 .

b) ⇔ ∀ x1. Ñònh nghóa : Cho haøm soá y = f(x) xaùc ñònh trong khoaûng (a. v ∈ (a.b) ta coù : f(u) < f(v) ⇔ u < v (vôùi u.b) ta coù : f(u) < f(v) ⇔ u > v (vôùi u.b).b) thì phöông trình f(x) = g(x) coù nhieàu nhaát moät nghieäm thuoäc khoûang (a. x2 ∈ (a.b) vaø y = g(x) laø haøm haèng hoaëc laø moät haøm soá giaûm treân (a. ( do ñoù neáu toàn taïi x0 ∈ (a. v ∈ (a.THPT Chuyên Nguyễn Quang Diêu Biên soạn: Huỳnh Chí Hào PHƯƠNG PHÁP HÀM SỐ CAÙC KIEÁN THÖÙC CÔ BAÛN ---------I. ( do ñoù neáu toàn taïi x0 ∈ (a.b) ) 2) Tính chaát 2: Giaû söû haøm soá y = f(x) taêng treân khoaûng (a.b) ) 4) Tính chaát 4: Neáu y = f(x) taêng treân (a. Caùc tính chaát : 1) Tính chaát 1: Giaû söû haøm soá y = f(x) taêng (hoaëc giaûm) treân khoaûng (a.b) sao cho f(x0) = g(x0) thì phöông trình f(x) = g(x) coù nghieäm duy nhaát treân (a.b) Cụ thể: • • Tính chaát 4a: Neáu haøm soá f taêng ( hoaëc giaûm ) trong khoûang (a. ⇔ ∀ x1.b) ta coù : f(u) = f(v) ⇔ u = v (vôùi u.b).b) vaø haøm g laø moät haøm giaûm trong khoûang (a.b) sao cho f(x0) = C thì ñoù laø nghieäm duy nhaát cuûa phöông trình f(x) = C) Tính chaát 4b : Neáu haøm f taêng trong khoûang (a.b) thì phöông trình f(x) = g(x) coù nhieàu nhaát moät nghieäm trong khoûang (a. v ∈ (a.b) b) f giaûm ( hay nghòch bieán ) treân khoaûng (a.b) .b) sao cho f(x0) = g(x0) thì ñoù laø nghieäm duy nhaát cuûa phöông trình f(x) = g(x)) Ví dụ 1: Bài giải: Điều kiện 0 ≤ x ≤ 1 0 ≤ y ≤1  x − y + 1− y − 1− x = 0 Giải hệ phương trình:   x + 1− y = 2 {   x − 1 − x = y − 1 − y ( 2) Khi đó: (1) ⇔  ( 3)   x + 1− y = 2 Xét hàm đặc trưng: f ( t ) = t − 1 − t với t ∈ [ 0.b) : x1 < x2 ⇒ f(x1) > f(x2) II.b) thì phöông trình f(x) = C coù khoâng quaù moät nghieäm trong khoûang (a.b) *Döïa vaøo tính chaát treân ta suy ra : Neáu coù x0 ∈ (a. x2 ∈ (a.b) : x1 < x2 ⇒ f(x1) < f(x2) a) f taêng ( hay ñoàng bieán ) treân khoaûng (a.1] 10 .b) ) 3) Tính chaát 3: Giaû söû haøm soá y = f(x) giaûm treân khoaûng (a.

+∞ ) 2 3 2 t >0 ∀t ∈ ( 0.ln 2.1) và f liên tục trên đoạn [ 0.THPT Chuyên Nguyễn Quang Diêu 1 1 Ta có: f ' ( t ) = + > 0 ∀t ∈ ( 0. y ≥ 0 2 ( 4 y ) 2 +1  + 3 4y 2 x +1 + 3 x = 2 (*) ⇔  2 2 ( x + y ) +1 + 3 x + y = 7   (*) (1) 2 Xét hàm đặc trưng: f (t ) = 2t +1 + 3 t với t ∈ [ 0 .1] Do đó: Biên soạn: Huỳnh Chí Hào ( 2) ⇔ f ( x ) = f ( y ) ⇔ x = y Thay x = y vào phương trình (3) ta được phương trình: x + 1 − x = 2 ⇔ x + 1 − x + 2 x (1 − x ) = 2 ⇔ 2 x (1 − x ) = 1 1 ⇔ 4x (1 − x ) = 1 ⇔ 4x 2 − 4x + 1 = 0 ⇔ x = 2 1  x = 2 Vậy nghiệm của hệ phương trình là  1 y =  2 1  8 y2 + 2 +1 x  2 = 3( 2 y − x )  −4 Ví dụ 2: Giải hệ phương trình: 2 2 3 7  2 ( x+ y ) + x+ y =  2 2  Bài giải Điều kiện: x . + ∞ ) Ta có: f '(t ) = 2t +1. +∞ ) và f liên tục trên [ 0 . + ∞ )   4  x=   f ( x ) = f ( 4 y ) x = 4 y    5 . ( 2t ) + Suy ra: f(t) tăng trên [0. Vậy hệ phương trình có nghiệm là: Do đó: (1) ⇔  ⇔ ⇔ 1 f ( x + y ) = f ( 1 ) x + y = 1   y =   5    Ví dụ 3: 4  x=   5  y = 1  5  11 .1] 2 t 2 1− t Suy ra: f ( t ) đồng biến trên đoạn [ 0.

THPT Chuyên Nguyễn Quang Diêu Biên soạn: Huỳnh Chí Hào Ví dụ 4: Bài giải: 12 .

THPT Chuyên Nguyễn Quang Diêu Bài 1: Biên soạn: Huỳnh Chí Hào ĐỀ TUYỂN SINH CÁC NĂM QUA Bài 2: Bài 3: Bài 4: Bài 5: Bài 6: Bài 7: Bài 8: Bài 9: ------------------------------Hết-------------------------- 13 .

Sign up to vote on this title
UsefulNot useful